روزنامه شرق چاپ تهران گزارش داد که جمهوری اسلامی ایران واردات محصولات کشاورزی از افغانستان را «ممنوع» کرده است. در همین حال علیرضا خامهزر، رئیس اتاق بازرگانی خراسان جنوبی گفته است که قوانین سختگیرانه سازمان حفظ نباتات در ایران، مانع واردات کشاورزی از افغانستان میشود.
آقای خامهزر در گفتوگو با خبرگزاری کار ایران، ایلنا گفت: «زمانی ایران شریک اول تجاری افغانستان بود، اما اکنون جایگاه آن به پنجم نزول کرده است.»
این مقام ایرانی گفته است دلیل کاهش تجارت این است که افغانستان گلایه دارد که ایران محصولات کشاورزی این کشور را نمیخرد و در تجارت بین دو کشور توازن وجود ندارد.
حجم تجارت میان ایران و افغانستان در سالهای اخیر نوسانات زیادی داشته است، اما ایران همچنان یکی از بزرگترین شرکای تجاری افغانستان است.
ایران صادرات زیادی به افغانستان دارد که شامل کالاهایی مانند بنزین، گاز، مصالح ساختمانی، ماشینآلات، دارو و تجهیزات پزشکی است.
رئیس اتاق بازرگانی خراسان جنوبی در این مصاحبه که روز جمعه ۱۵ حمل منتشر شده، گفت: «براساس قوانین ایران افغانستان در گروه کشورهای پرریسک قرار دارد اما این کشور میتواند تامینکننده بسیاری از نیازهای ایران به کالاهای کشاورز باشد.»
او در توجیه اظهارات خود افزود: در حال حاضر ایران نیاز به پنبه دارد، اما اوزبیکستان دیگر به ایران پنبه نمیفروشد و ترکیه نیز خود واردکنند پنبه شده، بنابراین افغانستان میتواند مبدا مناسبی برای تامین این کالا باشد.
علیرضا خامه زر میگوید در اوضاعی که ایران با بحران آب روبهروست، تسهیل واردات محصولات کشاورزی از افغانستان میتواند در مدیریت این بحران موثر واقع شود.
به گفته وی، افغانستان نیروی انسانی ارزان و زمینهای بکر دارد و از موقعیت جذابی برای کشت فراسرزمینی محصولات موردنیاز بازار ایران برخوردار است.
ولایت فراه در افغانستان با استان خراسان جنوبی همجوار است.
شوکت میرضیایف با بر شمردن تهدیدات تروریسم، افراطگرایی، رادیکالیسم، جرایم سایبری، قاچاق مواد مخدر و مهاجرت غیرقانونی بر همکاری آسیای میانه و اتحادیه اروپا تاکید کرد.
به گزارش وبسایت ریاست جمهوری اوزبیکستان، شوکت میرضیایف در سخنرانی خود در اولین اجلاس سران آسیای میانه – اتحادیه اروپا گفت «ما از پیشنهاد شرکای اروپایی برای آغاز گفتوگو در مورد مبارزه با تروریسم حمایت میکنیم.»
شوکت میرضیایف در عین حال گفته که اوزبیکستان آماده مشورتهای سیاسی درباره توسعه صلحآمیز افغانستان است.
او روز جمعه ۱۵ حمل در این نشست تاکید کرد: «ما مشارکت فعال طرف افغان را در پروسههای اقتصادی منطقهای از جمله از طریق اجرای پروژههای سرمایهگذاری و زیربنایی و احیای بخش اجتماعی ضروری میدانیم.»
رئیسجمهور اوزبیکستان اضافه کرد: «ما امیدواریم که اهمیت برقراری گفتوگوی سازنده بین جامعه جهانی و طالبان به منظور انجام تعهداتشان درک و حمایت شود.»
رئیسجمهور اوزبیکستان اخیرا گفت که سیاست این کشور در قبال افغانستان همواره «واقعبینانه و استراتژیک» بوده است. شوکت میرضیایف گفت بسیاری از کسانی که در ابتدا به سیاست تعامل تاشکند با طالبان مخالف بودند اکنون به درستی آن اذعان میکنند.
میرضیایف در گفتوگو با رسانه یورونیوز به پرسشی درباره دلیل تعامل فعال تاشکند با طالبان، برخلاف بسیاری از کشورها که از این تعامل خودداری میکنند، پاسخ داد.
او گفت: «رویکرد اوزبیکستان به افغانستان همواره واقعبینانه و استراتژیک بوده و به سمت درازمدت معطوف است. ما هرگز از همسایهمان جدا نشدهایم یا از آن رو برنگشتهایم.»
به دنبال آن، ذبیحالله مجاهد، سخنگوی طالبان از اظهارات شوکت میرضیایف درباره افغانستان استقبال کرد. ذبیحالله مجاهد گفت موضع رئیسجمهور اوزبیکستان درکی از واقعیتهای کنونی افغانستان است.
شهر سمرقند اوزبیکستان چهارم آپریل/۱۵ حمل میزبان اولین اجلاس سران آسیای میانه - اتحادیه اروپا است. شوکت میرضیایف ریاست این نشست را بر عهده دارد.
سران تمام کشورهای آسیای میانه، آنتونیو کاستا رئیس شورای اتحادیه اروپا و اورسولا فون در لاین رئیس کمیسیون اجرایی اتحادیه اروپا در این نشست حضور دارند.
در این نشست چشم اندازهای تقویت گفتوگوهای سیاسی، گسترش همکاری های اقتصادی، سرمایهگذاری و تعامل در حوزه انرژی سبز، حمل و نقل، نوآوری، فرهنگ، آموزش و امنیت مورد بحث و بررسی قرار میگیرد.