نامه سرگشاده فعالان به ملل متحد؛ «اخراج اجباری افغان‌ها از ایران و پاکستان فورا متوقف شود»

سازمان حمایت از خبرنگاران افغانستان روز سه‌شنبه، ۲۶ حمل در اعلامیه‌ای نسبت به وضعیت خبرنگاران افغان در پاکستان و تهدید بازداشت آن‌ها از سوی پولیس این کشور، ابراز نگرانی کرد.

براساس گزارش‌ها، پولیس پاکستان فرشته سدید، خبرنگار زن افغان را عصر روز دوشنبه در خانه‌اش در اسلام‌آباد بازداشت کرده است. او پیش‌تر خبرنگار رادیو بهار در ولایت کاپیسا بود و بدون مدارک اقامت در پاکستان زندگی می‌کرد.

خانواده او به افغانستان اینترنشنال گفته‌اند که خانم سدید برای فرار از تهدید طالبان به پاکستان پناه برده بود. آن‌ها هشدار دادند که در صورت بازگرداندن او به افغانستان، خطر بازداشت از سوی طالبان وجود دارد.

به گفته خانواده این خبرنگار، او ویزای فرانسه را نیز دریافت کرده، اما پولیس پاکستان بدون در نظر گرفتن این موضوع، اقدام به بازداشت او کرده است.

سازمان حمایت از خبرنگاران افغانستان در اعلامیه خود نوشت: «چنین اقداماتی وضعیت کنونی خبرنگاران افغان را وخیم‌تر می‌سازد. خبرنگارانی که اصلی‌ترین دلیل خروج‌شان از کشور، تهدیدها و محدودیت‌هایی بود که از سوی طالبان بر آنان تحمیل شده بود.»

این سازمان از سفارتخانه‌ها و نهادهای بین‌المللی خواسته است روند بررسی پرونده خبرنگاران افغان را تسریع بخشیده و برنامه‌های حمایت از آنان را گسترش دهند.

این نهاد تاکید کرده است: «امنیت، آزادی و کرامت انسانی خبرنگاران افغان باید فراتر از محاسبات سیاسی در نظر گرفته شود و اقدامات فوری و عملی برای تأمین امنیت آنان روی دست گرفته شود.»

وزارت تحصیلات عالی طالبان فایل صوتی ندامحمد ندیم را منتشر کرده است که درباره «حقوق امیر مسلمانان» سخنرانی می‌کند.

هبت‌الله آخندزاده در خفا زندگی می‌کند و تاکنون از حضور علنی در میان مردم خودداری کرده است. او در جریان نزدیک به چهار سال گذشته تنها یک بار در لویه جرگه طالبان در کابل، حضور یافت اما صورت خود را پنهان کرد.

طالبان رهبر خود را «امیرالمؤمنین» می‌خوانند.

ندیم در این فایل صوتی بر «حقوق امیر» تاکید کرد و گفت که «اطاعت از امیر گپ من نیست، گپ کتاب خدا است.»

ندا محمد ندیم یکی از افراد نزدیک و از معتمدین هبت الله آخندزاده شناخته می‌شود.

طالبان انتقاد از رهبر خود را منع کرده و شهروندان و مقامات این گروه اجازه ندارند به طور علنی از وی انتقاد کنند. طالبان تاکنون شماری از فعالان را به دلیل انتقاد از ملا هبت الله بازداشت کرده است.

شیر محمد عباس استانکزی، معین سیاسی وزیر خارجه طالبان یکی از مقام‌های ارشد این گروه است که به دلیل انتقاد از هبت‌الله به خاطر منع آموزش دختران، مجبور شد از افغانستان خارج شود.

وزیر تحصیلات طالبان تاکید کرد «اولین حق امیر بر مسلمانان، اطاعت او است.» او افزود که توهین به امیر و رهبر این گروه نیز «حرام» است. او گفت: «اجرای احکام اسلامی، اجرای حدود، حفاظت از مرزها، اقامه نمازهای جمعی، جمع‌آوری صدقه از مسلمانان، رهایی مظلومان از دست ظالمان، اشاعه دین و برقراری عدالت کارهایی است که مسلمانان باید انجام دهند.»

رهبر طالبان آموزش دختران بالاتر از صنف ششم را منع کرده و زنان اجازه آموزش و تحصیل را ندارند. این موضوع به یکی از موارد اختلافی در میان طالبان تبدیل شده است.

جامعه جهانی و جهان اسلام از محرومیت آموزش دختران و زنان افغانستان انتقاد کرده‌اند.

مقامات بلندپایه طالبان از یک طرف تلاش می‌کنند برای رهبر خود کیش شخصیت بسازند از جانب دیگر غیرمسلمانان به ویژه شهروندان هندو و سیک را «حیوان» می‌دانند.

اخیرا، خالد حنفی، وزیر امر به معروف طالبان در نشستی با مسئولان حکومت طالبان در کابل، گفت که غیرمسلمانان به شمول هندوها و سیک‌ها، از «چهارپایان بدترند.»

حنفی در سخنرانی خود با استناد به آیه‌ای از قرآن، غیرمسلمانان را بدتر از حیوانات خوانده است.

بیشتر بخوانید: وزیر امر به معروف طالبان: غیرمسلمانان از حیوانات بدترند | افغانستان اینترنشنال

با آغاز موج دوم اخراج مهاجران افغان از پاکستان، گزارش‌هایی از مصادره اموال و دارایی‌های این افراد منتشر شده است. مهاجران فاقد مدرک که به‌اجبار از پاکستان اخراج می‌شوند، در بسیاری از موارد فرصت یا اجازه انتقال وسایل شخصی خود را ندارند.

حامد کرزی، رئیس‌جمهور پیشین افغانستان، در واکنش به این وضعیت در صفحه‌اش در شبکه اجتماعی اکس، از نهادهای بین‌المللی، بازرگانان و سرمایه‌گذاران افغان خواسته است تا برای بازگشت مهاجران زمینه کمک‌های لازم را فراهم کنند.

او در این یادداشت همچنین بر رفع عوامل مهاجرت، به‌ویژه ممنوعیت آموزش دختران در مکاتب بالاتر از صنف ششم و دانشگاه‌ها تاکید کرده است.

آقای کرزی نوشته است: «همه عوامل مهاجرت از کشور، به‌ویژه ممنوعیت تحصیل دختران در لیسه‌ها و دانشگاه‌ها، باید از میان برداشته شوند تا کسی مجبور به ترک وطن نشود و مهاجران افغان با خوشی به کشور خود بازگردند.»

براساس گزارش‌ها، از آغاز مرحله دوم اخراج مهاجران فاقد مدرک تاکنون، ده‌ها هزار مهاجر افغان از طریق گذرگاه مرزی تورخم به افغانستان بازگردانده شده‌اند.

اخیرا وزیر صحت عامه طالبان نیز در واکنش به روند تشدید اخراج مهاجران افغان از ایران و پاکستان، گفت که افغان‌ها در این کشورها با آزار و اذیت و مصادره اموال خود روبه‌رو هستند.

اداره مبارزه با حوادث طبیعی طالبان روز سه‌شنبه، ۲۶ حمل از برگزاری مراسمی به مناسبت تجلیل از روز جهانی ماین‌پاکی خبر داد. چهارم اپریل، روز جهانی آگاهی‌دهی درباره خطرات ماین است.

نورالدین رستم‌خیل، رئیس انسجام و هماهنگی تطهیر ماین، در این مراسم گفت که برنامه ماین‌پاکی افغانستان باید بدون درنظرداشت مسایل سیاسی از سوی جامعه جهانی حمایت شود.

در این مراسم غلام‌رضا نجار، معاون سفارت جمهوری اسلامی ایران در کابل، نیز حضور داشت. او گفت که ایران و افغانستان شاهد هزاران قربانی ناشی از انفجار ماین و مواد منفجره بوده‌اند.

او از سازمان ملل متحد خواست تا در زمینه پاک‌سازی مناطق آلوده در افغانستان همکاری بیشتری کند. یکی از قربانیان ماین در این مراسم سخنرانی کرد و از نهادهای مسئول خواست تا به پاک‌سازی مناطق آلوده توجه جدی‌تری داشته باشند.

به گفته ایمل صافی، مشاور تخنیکی ریاست انسجام و هماهنگی ماین‌زدایی طالبان، تاکنون به ۴۳۸ هزار و ۳۱۰ نفر از قربانیان ماین کمک شده و برای بیش از ۱۱ میلیون نفر دیگر در مورد خطرات ماین‌ها آگاهی‌دهی صورت گرفته است.

نیکولاس ستیفن، مسئول بخش ماین‌پاکی سازمان ملل در افغانستان، نیز در این برنامه سخنرانی کرد و گفت که بیشترین قربانیان ماین‌ها و مهمات انفجاری را کودکان تشکیل می‌دهند. او بر ضرورت آگاهی‌دهی گسترده به مردم در این زمینه تأکید کرد.

بر اساس آمار کمیته بین‌المللی صلیب سرخ، در سال گذشته میلادی دست‌کم ۵۶۴ نفر از جمله ۴۳۴ کودک در افغانستان بر اثر انفجار ماین و مهمات کشته شده‌اند. این سازمان در سال ۲۰۲۴ میلادی، ۲۵۱ رویداد انفجار ماین و مهمات را ثبت کرده است.

افغانستان یکی از آسیب‌پذیرترین کشورهای جهان در برابر تهدید ماین‌ها است. طالبان در دو دهه جنگ، با کارگذاری ماین‌های کنار جاده‌ای به هدف اعمال فشار بر حکومت پیشین، نیروهای امنیتی و غیرنظامیان را هدف قرار می‌دادند.

این سازمان روز دوشنبه، ۲۵ حمل در یک اعلامیه‌ گفته است: «بسیاری بدون سرپناه، غذا، پول نقد یا آب به افغانستان می‌آیند. خانواده‌ها به ما گفتند که [در زمان بازگشت، مهاجران] باید تمام دارایی‌های خود از جمله حیوانات و وسایل خانه را پشت سر می‌گذاشتند، زیرا نمی‌توانستند با خود بیاورند.»

کارمندان این سازمان خیریه جهانی که از تورخم دیدن کردند، می‌گویند که خدمات اولیه مانند دوره‌های قبلی که پاکستان مهاجران را اخراج می‌کرد، نیست.

رامین سادات، کارمند این سازمان گفته است: «من قبلاً موج بازگشت‌کنندگان در سال‌های ۲۰۲۳ و ۲۰۲۴ را پوشش داده‌ام، اما این موج جدید چیزی است که مانندش را هرگز ندیده‌ام. مردم دسته‌دسته می‌رسند، در گرد و خاک پوشیده شده‌اند، روی کامیون‌ها فشرده‌اند و با مرز خشک روبرو هستند که هیچ خدمات ابتدایی در آن دیده نمی‌شود. نخستین چیزی که با آن مواجه می‌شوند، طوفان شدید و پر از گرد و خاک است.»

در اعلامیه این سازمان آمده است بسیاری از خانواده‌هایی که به تازگی از پاکستان اخراج شدند، سفرهای بسیار دشواری را پشت سر گذاشتند.

سازمان امداد اسلامی همچنین گفته است که اردوگاه‌ها از قبل هم مزدحم بودند که ورود جمعیت بیشتر در روزهای پیش رو باعث ازدحام بیشتری خواهد شد.

این سازمان با ابراز نگرانی، گفته است که اخراج این دور درست در زمانی صورت گرفته که بسیاری از کمک‌های بشردوستانه به دلیل کاهش کمک‌های جهانی، قطع شدند.

براساس آمار کمیساری عالی پناهندگان سازمان ملل متحد، در حدود دو هفته گذشته نزدیک به ۴۵ هزار مهاجر افغان از پاکستان بازگشته‌اند که ۵۸ درصد آنها را کودکان تشکیل می‌دهند.