اکسپرس تریبون: سلاحهای باقیمانده امریکایی در افغانستان بهدست حوثیها رسیده است | افغانستان اینترنشنال
اکسپرس تریبون: سلاحهای باقیمانده امریکایی در افغانستان بهدست حوثیها رسیده است
روزنامه اکسپرس تریبون پاکستان در سرمقاله خود از وضعیت کنونی افغانستان ابراز نگرانی کرد و این کشور را به «بشکه باروت» تشبیه کرد. این روزنامه مدعی شد که سلاحهای باقیمانده امریکایی در افغانستان بهدست شبهنظامیان در خاورمیانه از جمله در اختیار حوثیهای یمن قرار گرفته است.
این روزنامه نوشته است که سلاحهای باقیمانده امریکا در افغانستان تهدیدی جدی برای امنیت و ثبات منطقه است که شبهنظامیان خاورمیانه از جمله حوثیها به آن دست یافتهاند.
به نوشته اکسپرس تریبون، گزارشهای معتبر و حوادث اخیر، مانند آدمربایی در قطار جعفر اکسپرس در نزدیکی کویته، تایید میکند که سلاحهای مرگباری که زمانی در اختیار نیروهای امریکایی بودند، اکنون بهصورت گسترده پخش شده و عمدتاً به دست گروههای غیردولتی و شبکههای جنایتکار افتادهاند.
بر اساس این سرمقاله که روز شنبه منتشر شد، تخمین زده میشود که بیش از یک میلیون قبضه سلاح و تجهیزات پیشرفته نظامی پس از خروج شتابزده دولت بایدن از افغانستان مفقود شدهاند. گزارشها حاکی از آن است که حدود نیمی از این تجهیزات گم، فروخته یا به گروههای شبهنظامی قاچاق شدهاند.
اکسپرس تریبون به اظهارات طالبان در کنفرانس سازمان ملل در دوحه اشاره کرد که اعلام کردند اکثر این سلاحها ناپدید شدهاند. به نوشت این رسانه، این موضوع ادعاهای مستقل درباره فروش سلاحها در بازار سیاه از طریق شبکههای اجتماعی را تقویت میکند. روزنامه هشدار داد که این وضعیت یک شکست امنیتی جدی است که نیازمند اقدامات فوری برای مهار خسارات است.
یک جنرال بازنشسته ارتش پاکستان اخیرا در مقالهای در روزنامه اکسپرس تریبون با اشاره به گفتوگوی اخیر وزرای خارجه امریکا و پاکستان درباره تجهیزات باقیمانده امریکایی در افغانستان، هشدار داد که این تسلیحات به یک تهدید امنیتی منطقهای تبدیل شدهاند.
این روزنامه با اشاره به افزایش چشمگیر فعالیتهای تروریستی در منطقه از اگست ۲۰۲۱، نوشت که رژیم طالبان در کابل نتوانسته عناصر سرکش در خاک خود را کنترول کند. گروههایی مانند داعش خراسان، القاعده، تحریک طالبان پاکستان، ارتش آزادیبخش بلوچستان و تیپ مجید با دسترسی به سلاحهای سنگین، فعالیتهای مخربی در دو سوی مرز انجام دادهاند.
اکسپرس تریبون همچنین ادعا کرد که احتمال انتقال این سلاحها به خاورمیانه، بهویژه به حوثیها در یمن و گروههای ناراضی در سوریه و عراق، وجود دارد.
این روزنامه از بیتوجهی امریکا به این بحران انتقاد کرد و نوشت که انتظار میرفت ایالات متحده با همکاری کشورهای منطقه و اقدامات پیشگیرانه، گروههای تروریستی را مهار کند. سرمقاله تاکید کرد که اظهارات دونالد ترامپ درباره بازپسگیری سلاحهای به ارزش ۸۵ میلیارد دالر کافی نیست و باید با یک استراتژی منسجم همراه باشد.
اکسپرس تریبون در پایان هشدار داد که افغانستان امروز به یک بشکه باروت تبدیل شده و سلاحهای مرگبار رها شده نمیتوانند بدون نظارت باقی بمانند. این روزنامه تاکید کره است که این وضعیت زندگی بیش از یک میلیارد نفر در منطقه را تهدید میکند و نارضایتی گستردهای در خاورمیانه و فراتر از آن به دنبال خواهد داشت.
منابع امنیتی طالبان به افغانستان اینترنشنال گفتند که پس از دریافت گزارشهای استخباراتی، این گروه برای جلوگیری از نفوذ داعش در میان مهاجرین اخراجی، تدابیر امنیتی را در مرز با پاکستان به ویژه در گذرگاه تورخم تشدید کردهاند.
آنها گفتند که طالبان تیمی امنیتی را به رهبری سلطان مفکر، رئیس امنیت داخلی وزارت داخله این گروه در تورخم مستقر کردهاند.
منابع امنیتی طالبان روز شنبه، ۳۰ حمل، گفتند که اطلاعات آنها نشان میدهد داعش تلاش دارد تحت پوشش مهاجران و همراه با خانوادهها از طریق تورخم وارد افغانستان شود، به همین دلیل تدابیر در تورخم تشدید شده است.
به گفته آنها، یک تیم مشترک از اداره استخبارات و وزارت داخله طالبان همزمان با آغاز بازگشت مهاجران از پاکستان در تورخم مستقر شده است.
منابع افزودند که تمام مهاجران بایومتریک میشوند و پس از تثبیت هویت، اجازه عبور به آنها داده میشود.
یکی از منابع امنیتی طالبان اظهار داشت: «ما با تاکتیکهای پاکستان آشنا هستیم. ما نهتنها در تورخم، بلکه تمام مسیرهایی که در خط دیورند برای رفتوآمد باز هستند را تحت نظارت شدید قرار دادهایم.»
به گفته منابع، این اقدامات بر اساس اطلاعات استخباراتی انجام شده و علاوه بر تورخم، مسیرهای دیگری نیز وجود دارند که داعش تلاش میکند از طریق آنها تحت پوشش مهاجران از پاکستان وارد افغانستان شود.
بر اساس اطلاعات منابع، طالبان علاوه بر تورخم، در مناطق اسپینبولدک، غلامخان، خرلاچی پکتیا و انگوراده پکتیکا نیز تدابیر امنیتی خود را تشدید کردهاند.
اخیرا زلمی خلیلزاد، نماینده پیشین امریکا برای افغانستان، به نقل از منابع آگاه نوشت که پاکستان ممکن است از اخراج مهاجران افغان بهعنوان «بهانهای برای انتقال گروه مسلح داعش به افغانستان» استفاده کند.
طالبان برای بازگشت کنندگان در تورخم اردوگاهی به نام عمری ایجاد کرده و مهاجران تازهوارد ابتدا در این اردوگاه اسکان داده میشوند.
منابع امنیتی طالبان در تورخم به افغانستان اینترنشنال گفتند که پس از انجام بایومتریک و تثبیت هویت مهاجران، مشخص میشود که هر مهاجر به کدام منطقه یا ولسوالی میرود و سپس به مدیریتهای استخبارات آن مناطق معرفی میشوند.
به گفته منابع: «پس از معرفی مهاجران، به ادارات اطلاعاتی و امنیتی طالبان در شهرها و ولسوالیها دستور داده شده که این مهاجران را تحت نظارت نگه دارند.»
برخی از مهاجران افغان شکایت دارند که مدت زیادی در این اردوگاه نگهداری میشوند.
از آغاز مرحله دوم اخراج مهاجران افغان، دهها هزار مهاجر از طریق تورخم به افغانستان بازگشتهاند.
در ۵ عقرب ۱۳۰۲ نیز گزارشهایی وجود داشت که در تورخم، مهاجران بازگشتی که در دوره جمهوریت وظایف نظامی داشتند، تحت بررسی بایومتریک قرار گرفته و پس از شناسایی به اداره استخبارات معرفی میشدند.
در آن زمان، برخی مسافران به افغانستان اینترنشنال گفته بودند که طالبان بررسی مهاجرانی که پس از سقوط جمهوریت به پاکستان رفته بودند را تشدید کردهاند.
طالبان بارها ادعا کردهاند که جنگجویان داعش در برخی شهرهای پاکستان آموزش دیده و سپس برای انجام حملات به افغانستان فرستاده میشوند.
وزارت خارجه پاکستان به افغانستان اینترنشنال، گفت که در پی نگرانی ملاله یوسفزی، برنده جایزه صلح نوبل درباره اخراج گسترده افغانها، این وزارت از او خواسته فهرست افغانهای در معرض خطر را با سازمانهای بشردوستانه شریک کند.
ملاله یوسفزی اخیر از اخراج پناهجویان افغان به ویژه زنان و دختران از پاکستان انتقاد کرد و خواهان توقف فوری این روند شد.
وزارت خارجه پاکستان به افغانستان اینترنشنال میگوید که این وزارت به نگرانیها خانم یوسفزی پاسخ داده و از او خواسته است که اگر افراد خاصی در معرض تهدید قرار دارند، اطلاعات و هویت آنها را با نهادهای بشردوستانه شریک کند تا اقدام لازم صورت گیرد.
پاکستان از جامعه جهانی خواسته که مسئولیت خود را بپذیرد، مسیرهای اسکان مجدد مهاجرین را گسترش دهد و از افزایش فشار بر پاکستان جلوگیری کند.
ملاله یوسفزی اخیرا گفت که دختران و زنان افغان با اخراج از پاکستان از همه حقوق بنیادین خود، از جمله آموزش و کار محروم میشوند. این فعال حقوق بشر تاکید کرد که مهاجران با اخراج از پاکستان ناگزیرند تحت حاکمیت «رژیم بیرحمانه آپارتاید جنسیتی طالبان» زندگی کنند.
او گفت که بسیاری از خانوادههای افغان در معرض اخراج، از جنگ و خشونت طالبان فرار کردهاند. این فعال حقوق بشر و حامی آموزش دختران افغان گفت: «در حال حاضر افغانستان به ویژه برای دختران و زنان امن نیست». او افزود که بازگشت اجباری مهاجران افغان آسیبهای روحی آنها را عمیقتر میکند. او از جامعه جهانی خواسته بود که برای محافظت از افراد آسیبپذیر و گسترش گزینههای اسکان مجدد اقدام کند.
وزارت خارجه پاکستان در پاسخ به نگرانیهای ملاله یوسفزی گفته که این کشور در چهار دهه گذشته، میزبان بیش از چهار میلیون پناهجوی افغان بوده و یکی از بزرگترین تعهدات بشردوستانه جهان را انجام داده است، اما اکنون، به دلیل فشار شدید بر منابع داخلی، ادامه این روند برای پاکستان قابلتحمل نیست. براساس متنی که در اختیار افغانستان اینترنشنال قرار گرفته، پاکستان در پاسخ به ملاله یوسفزی تأکید کرده که بازگشت پناهجویان اقدامی در چارچوب حقوق قانونی و بینالمللی پاکستان است و بهصورت داوطلبانه و انسانی صورت میگیرد.
پاکستان گفته که قوانین بینالمللی تنها مانع بازگرداندن افرادی میشود که با تهدید مشخصی مواجهاند، و پاکستان نیز به این اصل پایبند است، حتی با وجود اینکه عضو کنوانسیون ۱۹۵۱ پناهجویان نیست.
پس از تسلط طالبان بر افغانستان، صدها هزار نفر به دلیل نگرانی از انتقام طالبان به کشورهای ایران و پاکستان رفتند. آنها اکنون نگران هستند که در صورت اخراج به افغانستان زندگی آنها در خطر قرار خواهد گرفت. وزارت خارجه پاکستان تاکید کرده است که هزینه سالانه حضور پناهجویان افغان در پاکستان بیش از ۲۰۰ میلیون دالر است و فشار زیادی بر زیرساختهای شهری، خدمات بهداشتی و اقتصادی در ایالتهای خیبرپختونخوا و بلوچستان وارد کرده است. مقامات پاکستانی همچنین به تهدیدات امنیتی اشاره کردهاند و گفتهاند که برخی از شهروندان افغان در قاچاق و فعالیتهای تروریستی دست داشتهاند و دولت موظف است در برابر این تهدیدات اقدامات لازم را اتخاذ کند. در این نامه گفته شده که براساس گزارش یوناما، وضعیت امنیتی در بسیاری از مناطق افغانستان، بهویژه نواحی روستایی، بهبود یافته و بازگشت بسیاری از خانوادهها امکانپذیر است.
شرکت مخابراتی امتیان رسماً به فعالیت خود در افغانستان پایان داد و سهامش را به یک شرکت دیگر واگذار کرد. شرکت ام۱ که سهام امتیان را خریده فعالیت مخابراتی خود را تحت نام «اتوما» پیش میبرد.
در مراسم اعلام پایان کار امتیان، نجیبالله حقانی، وزیر مخابرات و تکنولوژی طالبان، گفت که سهام امتیان به گروه ام۱ منتقل شده و این شرکت از این پس با نام اتوما به فعالیت ادامه خواهد داد.
به گفته وی، امتیان تصمیم گرفته تمرکز خود را بر کشورهای افریقایی معطوف کند. حقانی افزود که گروه ام۱ سهام امتیان را به ارزش میلیونها دالر خریداری کرده است.
شرکت امتیان با داشتن ۴۰ درصد سهم در بازار، بزرگترین اپراتور مخابراتی در افغانستان محسوب میشد.
این شرکت مخابراتی در عقرب ۱۴۰۱ گفت که با تغییر مالکیت و نام به فعالیت خود در افغانستان ادامه میدهد. این شرکت گفته بود که «تغییر پلانگذاری شده در مالکیت شرکت» تاثیری بر خدمات به مشترکانش نخواهد داشت.
وزیر مخابرات طالبان به شرکت اتوما توصیه کرد که خدمات استاندارد و باکیفیت به مشترکان ارائه دهد، به شرایط جواز پایبند باشد و حقوق مشترکان را حفظ کند.
همزمان، عبدالمنان عمری، وزیر کار و امور اجتماعی طالبان، از گروه ام۱ برای این سرمایهگذاری بزرگ که به گفته وی تصویر مثبتی از افغانستان به جهان ارایه کرده، قدردانی کرده است.
هاشم رمضان، رئیس اجرایی شرکت اتوما، تعهد کرد که این شرکت خدمات باکیفیت و استاندارد ارایه خواهد کرد، زیرساختهای خود را نوسازی میکند و با ارتقای خدمات به ۴جی، دسترسی به اینترنت و مکالمات با کیفیت بالا را در سراسر کشور فراهم خواهد ساخت.
شرکت امتیان از سال ۲۰۰۷ در افغانستان فعالیت خود را آغاز کرده بود و میلیونها مشترک در سراسر کشور داشت.
بلومبرگ در سال ۱۴۰۱ گزارش داد که شرکت مخابراتی امتیان تجارت خود را در افغانستان، به یک شرکت مستقر در بیروت به قیمت ۳۵ میلیون دالر فروخته است.
به گزارش بلومبرگ، شرکت امتیان پس از خروج ایالات متحده از افغانستان با پیچیدگی رو به رو بوده است.
اکسپرس تریبون پاکستان گزارش داد که پولیس این کشور افغانهای کمدرآمد و فقیر را به ویژه در ایالت سند و شهر کراچی بازداشت و اخراج کرده است.
این رسانه نوشت که پولیس پاکستان از بازداشت و اخراج مهاجران افغان «ثروتمند و با نفوذ» در شهر کراچی چشمپوشی کرده است.
رسانه پاکستانی اکسپرس تریبون شنبه، ۳۰ حمل در گفتوگو با شماری از مهاجران افغان به ویژه در ایالت سند و شهر کراچی نوشت نیروهای پولیس از آغاز اپریل تاکنون روزانه دستکم ۳۰۰ مهاجر افغان را از سراسر این ایالت بازداشت و اخراج کرده است.
معاون وزارت داخله پاکستان روز جمعه اعلام کرد که طی سه هفته گذشته بیش از هشتادهزار افغان از این کشور اخراج شدهاند.
این گزارش میافزاید که براساس آمار رسمی حدود ۱۶ هزار مهاجر افغان در ایالت سند ساکن هستند که بیشتر آنها در شهر کراچی زندگی میکنند.
عبدالرحمان و محمد خان، دو مهاجر افغان به این رسانه گفتند پولیس سند بستگان آنها را از شهر کراچی بازداشت و به اردوگاه کیماری بردهاند. این دو مهاجر افغان ادعا کردند که بستگانشان افراد فقیر و متکی به دستمزد روزانه بودند. آنها گفتند که پولیس این خانواده را در حالی بازداشت کرد که حتا پول کافی برای یک وعده غذا را نداشتند.
این مهاجران افغان گفتند: «پولیس از بازداشت افغانهای ثروتمند یا صاحب کسب و کار خودداری میکند و در عوض افراد فقیر را صرفاً برای تکمیل سهمیه اخراج، بازداشت میکند».
محمد طاهر، مهاجران افغان، مالک هتلی در منطقه سهرابگوت کراچی گفت ۳۵ سال پیش از ولایت قندوز به این شهر بندری مهاجرت کرده است. او که سه پسر و سه دختر دارد، میگوید تمام فرزندانش در پاکستان به دنیا آمدهاند. او فزود: «مانند فرزندان من، اکثر کودکان افغان ساکن کراچی در اینجا متولد شدهاند و هرگز به افغانستان نرفتهاند. چگونه ممکن است مجبور به زندگی در کشوری شوند که هرگز آن را ندیدهاند؟».
منیژه کاکر، وکیل و مدافع حقوق بشر که در حوزه حقوق مهاجران فعال است، میگوید اکثر افغانهایی که تاکنون توسط پولیس کراچی بازداشت شدهاند، کارگرانی بودند که در بازار سبزیجات کار میکردند. او افزود: «به اساس دستور رسمی دولت، باید صرف افغانهای دارنده کارت شهروندی (ایسیسی) هدف اخراج قرار گیرند.»
این فعال حقوق مهاجران تصریح کرد که دستکم در شهر کراچی بسیاری از مهاجران افغان دارای مدارک معتبر اقامتی نیز بازداشت و «به زور» از پاکستان اخراج شدهاند. او گفت اکثریت این مهاجران افراد کمدرآمد و فقیر بودند.
این گزارش میافزاید که در حال حاضر در شهر کراچی نسل سوم و چهارم مهاجران افغان نیز به دلیل نداشتن امکانات مالی و نفوذ اجتماعی در معرض اخراج قرار دارند.
محمد اسحاقدار، وزیر خارجه پاکستان در ادامه دیدارهایش با مقامات طالبان در کابل با عبدالسلام حنفی، معاون اداری رئیسالوزرا و وزیر صنعت و تجارت طالبان دیدار و درباره روابط تجاری و اقتصادی، مسائل ترانزیتی و اخراج اجباری مهاجران افغان گفتوگو کرد.
عبدالسلام حنفی در این دیدار تاکید کرد که چالشهای موجود در روابط میان دو کشور باید از طریق تفاهم و گفتوگو حلوفصل شود.
محمد صادق، نماینده ویژه پاکستان در امور افغانستان گفت که دو طرف درباره صلح و امنیت تبادل نظر و توافق کردند که تجارت دوجانبه، ترانزیت و همکاریهای اقتصادی را افزایش دهند.
روز گذشته وزارت خارجه پاکستان اعلام کرد که اسحاقدار با رئیسالوزرا، معاون اقتصادی او و با وزیر خارجه طالبان دیدار خواهد کرد.
در این دیدار علاوه بر معاون اداری و وزیر صنعت و تجارت طالبان، معینان وزارتخانههای داخله، مالیه، مهاجرین، اقتصاد، ترانسپورت و معادن طالبان حضور داشتهاند.
بر اساس خبرنامه ارگ طالبان، اسحاقدار در نشست با عبدالسلام حنفی و وزیر صنعت و تجارت طالبان، خواستها و پیشنهادات کشورش را در زمینههای اقتصادی، تجارتی و ترانزیتی مطرح کرده و بر آمادگی پاکستان برای اجرای توافقات دو کشور تاکید کرده است. وی همچنین وعده داد که تسهیلات لازم برای توسعه روابط تجاری، ترانزیتی و صدور ویزا برای تاجران افغانستان فراهم خواهد شد.
حمایت طالبان از اتصال پاکستان به آسیای مرکزی
در این دیدار، عبدالسلام حنفی از گسترش همکاریهای تجاری، اتصال پاکستان به آسیای مرکزی و اجرای پروژههای مشترک منطقهای حمایت کرد.
وی خواستار عملیاتی شدن سریع توافقات، از جمله اجرای تعرفههای ترجیحی، فعالیت ۲۴ ساعته گذرگاه اسپینبولدک، کاهش مالیات برای تاجران افغان و گسترش تسهیلات در زمینه تجارت شد.
در حال حاضر، تنشهای سیاسی، بهویژه مسدود شدن مرز تورخم به مدت یک ماه، باعث کاهش شدید سطح روابط اقتصادی میان دو کشور شده و حجم مبادلات به حدود ۷۰۰ میلیون دالر رسیده است؛ سطحی که در ۲۵ سال گذشته بیسابقه عنوان میشود. مقامات طالبان خواستار تفکیک روابط اقتصادی از مسایل سیاسی هستند، اما اسلامآباد امنیت شهروندان پاکستانی و جلوگیری از حملات به خاک این کشور را اولویت خود میداند.
تاکید بر رفتار مناسب با مهاجرین
عبدالسلام حنفی همچنین در این نشست بر لزوم رفتار شایسته با مهاجران افغان تاکید کرد و گفت که برخوردهای خشن میتواند تاثیرات منفی در اذهان عمومی بر جای بگذارد. او خواستار رسیدگی جدی مقامات پاکستانی به این موضوع شد.
اسحاقدار اطمینان داده است که روند بازگشت مهاجرین افغان «منظم، محترمانه و با حفظ کرامت انسانی» انجام خواهد شد. وی افزود که مشکلات مربوط به اموال، جایدادها و انتقال وسایل شخصی آنان نیز حلوفصل خواهد شد.
بر اساس گزارشها، پاکستان در روزهای اخیر بیش از ۸۰ هزار مهاجر افغان را از خاک خود اخراج کرده است. طالبان میگویند که در برخی موارد، اموال مهاجران توسط نیروهای پاکستانی مصادره شده، اما وزیر خارجه پاکستان در کابل وعده داد که داراییهای مهاجران محفوظ خواهد ماند.