وزارت خارجه قطر اعلام کرد فیصل بن عبدالله الحنزب، نماینده ویژه این کشور با جورجت گانیون، معاون نماینده ویژه دبیرکل سازمان ملل در افغانستان و اسکات اسمیت، مسئول سیاسی یوناما دیدار کرد. این وزارت گفت که آنها درباره آمادگیها برای چهارمین نشست دوحه در مورد افغانستان گفتوگو کردند.
وزارت خارجه قطر جمعه، ۱۲ ثور در بیانیهای نوشت که این مقامات درباره روابط سازمان ملل با دولت قطر و همچنین در مورد تحولات اخیر افغانستان نیز گفتوگو کردند.
نشست سوم دوحه در دهم سرطان سال گذشته با حضور نمایندگان ویژه دستکم ۲۲ کشور و حدود هشت سازمان جهانی برگزار شد.
نمایندگان ویژه کشورها در این نشست درباره وضعیت افغانستان رایزنی میکنند. سومین نشست دوحه در غیاب جامعه مدنی و احزاب سیاسی افغانستان و با حضور نمایندگان طالبان برگزار شد. در این نشست ذبیحالله مجاهد، سخنگوی هبتالله در راس یک هیئت به نمایندگی از طالبان شرکت کرده بود.
قطر که میزبان دفتر سیاسی طالبان و رهبران این گروه بوده است روابط نزدیکی با طالبان دارد. پس از سقوط حکومت افغانستان شماری از کشورهای غربی سفارت خود در افغانستان را به دوحه منتقل کردند.
مرکز خبرنگاران افغانستان با نشر گزارشی، میگوید که آزادی رسانهها و موارد نقض حقوق خبرنگاران ۵۸ درصد افزایش یافته است. این مرکز گفت که از ماه می ۲۰۲۴ تاکنون، ۲۱۵ رویداد نقض آزادی رسانهها را ثبت کرده که شامل ۱۷۵ مورد تهدید مستقیم و غیرمستقیم و ۴۰ مورد بازداشت خبرنگاران است.
مرکز خبرنگاران افغانستان بهمناسبت روز جهانی آزادی رسانهها با نشر گزارشی گفت موارد نقض آزادی رسانهها طی یک سال گذشته نسبت به سال قبل آن ۵۸ درصد افزایش یافته است.
این مرکز هشدار داد که سطح آزادی رسانهها و حقوق خبرنگاران در یک سال گذشته بهشکل نگرانکنندهای کاهش یافته و ادامه محدودیتهای طالبان، تهدیدی جدی برای حق اطلاعرسانی در افغانستان است.
بر اساس این گزارش که امروز جمعه ۱۲ ثور منتشر شد، از میان خبرنگاران بازداشتشده، ده نفر هنوز در زندان طالبان هستند و هفت نفر به حبسهایی بین هفت ماه تا سه سال محکوم شدهاند.
در گزارش این نهاد گفته شده که در این مدت، دستکم نه رسانه دیداری بهگونه موقت بسته شدهاند و ۲۵ تلویزیون در ولایات مختلف به رادیو تغییر ماهیت دادهاند.
این تغییرات عمدتاً در پی اجرای ممنوعیت نشر تصاویر زندهجان صورت گرفته که در ۱۷ ولایت کشور بهگونه رسمی اجرا شده است.
مرکز خبرنگاران افغانستان، از صدور هفت دستورالعمل تازه رسانهای توسط طالبان در کنار ۱۶ دستور پیشین ابراز نگرانی کرده و گفته است این قوانین، نقد مسئولان، پخش زنده برنامههای سیاسی و اقتصادی، همکاری با رسانههای تبعیدی و حتی حضور کارشناسانی که وزارت اطلاعات و فرهنگ تأیید نکرده را ممنوع کرده است.
گزارش همچنین به افزایش مداخله وزارت امر به معروف و نهی از منکر طالبان در امور رسانهها اشاره کرده و آن را یکی از عوامل اصلی محدودیتها، تعطیلی رسانهها و بازداشت خبرنگاران دانسته است.
گفته شده است که این وزارت در سال گذشته نقش پررنگتری در سرکوب رسانهها و تحمیل خطوط قرمز جدید ایفا کرده است.
در بخشی از این گزارش به بعد اقتصادی رسانه پرداخته شده و گفته شده است که رسانهها با کاهش شدید درآمد، افزایش مالیات و محدودیت در دسترسی به اطلاعات روبرو شدهاند.
این نهاد افزوده است که این وضعیت به کاهش شمار رسانههای فعال و ترک کار خبرنگاران، بهویژه زنان، انجامیده است.
در تازهترین مورد، اداره امر به معروف بدخشان بهدلیل اینکه «صدای زن عورت شمرده میشود»، برای بستن دو رادیوی ویژه زنان در این ولایت اقدام کرده است.
مرکز خبرنگاران افغانستان ضمن هشدار نسبت به پیامدهای این وضعیت، از طالبان خواسته است تا به حقوق رسانهها احترام بگذارد، محدودیتها را لغو کند و به خبرنگاران اجازه دهد در چهارچوب قانون رسانههای همگانی فعالیت آزادانه داشته باشند.
وزارت امر به معروف طالبان گزارش تازه یوناما درباره وضعیت حقوق بشر در افغانستان را «تجاوز آشکار به ارزشهای اسلامی و توهین به هویت شرعی» دانست. این وزارت همچنین گزارش یوناما درباره محتسبان و قانون امر به معروف طالبان را «به دور از واقعیت، بیاساس و مغرضانه» خوانده است.
سیفاسلام خیبر، سخنگوی وزارت امر به معروف طالبان جمعه، ۱۲ ثور نوشت: «ما این تلاش را شدیدا محکوم میکنیم که یک سازمان خارجی جرئت کند در برابر اصول شرعی، از جمله حجاب بایستد و آن را محدودیت علیه زنان تعبیر کند».
او مدعی شد که حجاب یک فریضه شرعی و نشانه «عزت و وقار اجتماعی» است.
در اعلامیه وزارت امر به معروف طالبان آمده است: «کسانی که رعایت حجاب را محدودیت معرفی میکنند، کرامت زنان را نمیدانند و به باورهای یک ملت مسلمان احترام نمیگذارند».
این اعلامیه ادعا کرده است که یوناما از «دستآوردهای بیمثال» وزارت امر به معروف چشمپوشی کرده و اصول شرعی را از دیدگاه خود تفسیر کرده است. وزارت امر به معروف طالبان تاکید کرده که جامعه افغانستان بر اساس «احکام شرعی» اداره میشود و منبع قانون امر به معروف نیز شریعت است.
در گزارش یوناما درباره وضعیت افغانستان آمده است که محتسبان امر به معروف زنان بدون محرم را از خدمات صحی محروم کرده و به شرکتهای ترانسپورتی دستور دادهاند که از حمل و نقل زنان بدون محرم خودداری کنند. این گزارش همچنان تصریح کرده که محتسبان امر به معروف طالبان با بازرسی خانه به خانه آرایشگاههای زنانه را میبندند.
سخنگوی وزارت امر به معروف طالبان نوشت که معیار برای این گروه «شریعت اسلامی» است و طبق دستور شریعت، داشتن محرم برای زنان در سفرهای دور «امنیت، حمایت و آرامش روانی» آنها را تضمین میکند. در این اعلامیه آمده است که قانون امر به معروف برای محروم کردن زنان نه، بلکه برای حفظ حقوق آنها وضع شده است.
طالبان در حالی ادعای تامین حقوق زنان را مطرح میکند که زنان و دختران را از آموزش محروم کرده و صدای آنها را «عورت» شناخته و جرم دانسته است.
وزارت خارجه طالبان در ماه حمل نیز درخواست یوناما برای لغو مجازات اعدام را «جسارت بر احکام شرعی، غیرمسئولانه و تحمل ناپذیر» خواند.
این وزارت گفت که اجرای حکم اعدام بخش غیرقابلانکار شریعت اسلامی است و از یوناما خواست در آینده از چنین انتقادهای خودداری کند.
رستم خبیبولین، رئیس مرکز تجاری روسیه در افغانستان گفت که عبدالغنی برادر، معاون رئیسالوزرای طالبان در ماه جاری میلادی به شهر کازان سفر خواهد کرد. عبدالغنی برادر در راس یک هیئت شامل چند وزیر طالبان، در نشست «کازان فرم» در تارستان شرکت خواهد کرد.
رستم خبیبولین، رئیس مرکز تجاری روسیه در افغانستان به خبرگزاری ریانووستی گفت عبدالغنی برادر، معاون اقتصادی رئیسالوزرای طالبان، نورالدین عزیزی، وزیر صنعت و تجارت این گروه و حمیدالله آخندزاده، وزیر ترانسپورت طالبان به کازان خواهند آمد.
به گفته وی، ملاغبدالغنی برادر عالیرتبهترین نماینده طالبان خواهد بود که از زمان به قدرت رسیدن این گروه به روسیه سفر میکند.
رئیس مرکز تجاری روسیه در افغانستان اضافه کرد: برای اولین بار نمایشگاه تولیدکنندگان افغان نیز در کازان برگزار خواهد شد.
همایش اقتصادی «روسیه - جهان اسلام» از ۱۳ تا ۱۸ ماه می در کازان برگزار میشود.
دعوت از طالبان به نشست کازان در حالی انجام شده که روسیه اخیرا طالبان را از فهرست سازمانهای تروریستی این کشور تعلیق کرد.
محمد محقق، عضو شورای مقاومت برای نجات افغانستان میگوید که مقامات جمهوری اسلامی در دیدار با هیئت این شورا پذیرفتند که مهاجران آسیبپذیر افغان را اخراج نکنند. او به افغانستان اینترنشنال گفت که ایران و کشورهای همسایه نمیخواهند مهاجرانی را اخراج کنند که توسط طالبان شکنجه میشوند.
آقای محقق در گفتوگو با افغانستان اینترنشنال تاکید کرد که هیئت شورای مقاومت در دو بخش خواستار همکاری جمهوری اسلامی شده است. او افزود که این هیئت از جمهوری اسلامی خواست تا در ادامه چهار دهه میزبانی از مهاجران افغان، یک سال دیگر نیز روند اخراج افغانها را به تعویق بیندازد و افراد آسیبپذیر از جمله مقامات و نظامیان حکومت پیشین را شناسایی و از بازگرداندن آنها جلوگیری کند.
محمد محقق میگوید که هیئت شورای عالی مقاومت با معین آسیای غربی وزارت خارجه و رئیس مرکز مهاجران وزارت داخله ایران گفتوگوهای مفیدی داشته است. آقای محقق خاطرنشان کرد که مقامات جمهوری اسلامی برای توقف روند اخراج برای یک سال وعده قطعی نداده، اما تعهد کردند که ملاحظات شورای عالی مقاومت در زمینه مهاجران آسیبپذیر را در نظر میگیرند.
این عضو شورای عالی مقاومت در پاسخ به این پرسش که آیا هیئت اعزامی با مقامات جمهوری اسلامی درباره وضعیت افغانستان و مسائل سیاسی هم گفتوگو کرده، گفت: «آجندای هیئت در این سفر تنها موضوع مهاجران است». محقق گفت که قرار است این هیئت به زودی برای گفتوگو در باره مهاجران افغان به پاکستان هم برود.
پاکستان و ایران روزانه هزاران مهاجر افغان را اخراج میکنند. پاکستان با آغاز دور جدید اخراج در یک ماه پسین بیش از صد هزار افغان را اخراج کرده و وزارت داخله ایران گفته سال گذشته یک میلیون دو صدهزار مهاجر افغان اخراج شدهاند.
پس از به قدرت رسیدن طالبان در افغانستان، صدها هزار تن از شهروندان از ترس انتقام این گروه به ایران و پاکستان فرار کردند.
دفتر هماهنگکننده کمکهای بشر دوستانه سازمان ملل اعلام کرد که برای کاهش تاثیرات خشکسالی در چهار ولایت شمالی افغانستان ۱۶.۶ میلیون دالر اختصاص داده است. این سازمان گفت که ۶.۶ میلیون از صندوق مرکزی واکنش اضطراری و ۱۰ میلیون دالر از صندوق بشردوستانه افغانستان به مصرف خواهد رسید.
این دفتر میگوید که این مبلع برای اقدامات پیشگیرانه در جهت کاهش تاثیرات خشکسالی در ولایتهای فاریاب، سرپل، تخار و بدخشان در نظر گرفته شده است. سازان ملل نوشت که این چهار ولایت در سالهای پسین از خشکسالیهای پیهم متاثر شدهاند.
تام فلچر، معاون دبیرکل سازمان ملل متحد در امور بشردوستانه و هماهنگکننده امداد اضطراری در پی سفر پنج روزه به افغانستان گفت: «اقدامات و واکنشهای بشردوستانه آینده در افغانستان مبتنی بر پیشبینیها انجام خواهند شد».
او افزود که با به کارگیری از دادههای علمی، اقدامات آینده بشردوستانه میتواند موثرتر و سریعتر انجام شوند. او افزود که در حال حاضر کاهش بودجه، بحران بشردوستانه افغانستان را عمیقتر کرده است.
دفتر هماهنگ کننده کمکهای بشردوستانه سازمان ملل (اوچا) اذعان کرد که تازهترین دادهها و مشاهدات نشان میدهند که امسال ولایت فاریاب با بدترین خشکسالی در بیش از پنج سال گذشته روبهرو است.
این دفتر گفت پیش از اوج گرفتن خشکسالی در ماههای آینده، سازمان ملل متحد و شرکای بشردوستانه، کمکهای نقدی و غیرنقدی را برای حمایت از امنیت غذایی، کشاورزی و دامداری، آب، بهداشت و نظافت، سلامت، تغذیه و حفاظت در این ولایتها ارائه خواهند کرد.
اوچا نوشت که پنج آژانس سازمان ملل با شش نهاد غیردولتی بینالمللی و ۱۰ موسسه داخلی برای کاهش تاثیرات خشکسالی در این ولایتها خدمات پیشگیرانه ارائه میکنند.
این در حالی است که شبکه تحلیلگران افغانستان در سوم حمل اعلام کرد که افغانستان در انتشار گازهای گلخانهای سهم حداقلی دارد، اما با بحران اقتصادی و اجتماعی ناشی از تغییرات اقلیمی مواجه است. به گفته این شبکه، تغییرات اقلیمی در حالت طبیعی سالانه ۵۵۰ میلیون دالر و در صورت خشکسالی تا سه میلیارد به افغانستان خسارت وارد میکند.