تنش لفظی ترامپ و ماسک؛ سهام تسلا ۱۷ درصد سقوط کرد

ترامپ پنج‌شنبه ۱۵ جوزا در دیدار با فریدریش مرتس، صدراعظم آلمان، در کاخ سفید با ابراز بدبینی نسبت به توافق صلح میان روسیه و اوکراین گفت: «گاهی بهتر است بگذاری مدتی بجنگند و بعد از هم جداشان کنی.»

ترامپ در ادامه تهدید کرد در صورت نرسیدن کی‌یف و مسکو به توافق، تحریم‌هایی را علیه هر دو طرف اعمال خواهد کرد.

او هشدار داد: «ما برخوردی بسیار سخت خواهیم داشت، چه با روسیه باشد، چه با هر کشور دیگری. آنجا حمام خون به‌ راه افتاده است.»

رئیس‌جمهور امریکا ادامه داد: «میان دو طرف نفرت زیادی وجود دارد. من باید با آن کنار بیایم و صدراعظم [آلمان] هم همین‌طور. باورکردنی نیست... میان طرف‌های درگیر جنگ، نفرت عمیقی وجود دارد.»

استقبال ترامپ از افزایش بودجه دفاعی آلمان

در دیدار رئیس‌جمهور ایالات متحده و صدراعظم آلمان، علاوه بر بحران اوکراین، مسائل مربوط به تجارت میان دو کشور نیز مورد بحث قرار گرفت.

رویترز نوشت این دیدار برخلاف بسیاری از دیدارهای پیشین ترامپ با رهبران خارجی در دفتر بیضی کاخ سفید، بدون جنجال و تنش برگزار شد.

ترامپ مرتس را نماینده‌ای «شایسته» برای آلمان توصیف کرد و هم‌زمان او را «دشوار» خواند؛ واژه‌ای که به‌نظر می‌رسد در نگاه ترامپ، بار معنایی مثبتی داشته است.

او همچنین از ادامه حضور نیروهای امریکایی در آلمان خبر داد و افزایش هزینه‌های دفاعی این کشور را نکته‌ای مثبت دانست.

صدراعظم آلمان نیز از حضور در این دیدار ابراز خرسندی کرد و گفت برای تقویت روابط دوجانبه با واشنگتن آماده است.

با این حال، به گزارش رویترز، اختلافات تجاری میان دو کشور در پس‌زمینه این دیدار همچنان وجود داشت.

ایالات متحده و اتحادیه اروپا در تلاش برای دستیابی به توافقی تجاری هستند که برای اقتصاد صادرات‌محور آلمان اهمیت حیاتی دارد. با این حال، ترامپ اعلام کرد تحقق یا عدم تحقق این توافق برای او تفاوتی ندارد.

او گفت: «امیدوارم در نهایت به یک توافق تجاری برسیم. من نه با تعرفه‌ها مشکلی دارم و نه با توافق تجاری.»

مرتس که ماه گذشته به قدرت رسید، پیش از این دیدار به خبرنگاران گفته بود قصد دارد در این نشست درباره جنگ روسیه در اوکراین، تعرفه‌های امریکا و مسائل مربوط به ناتو گفت‌وگو کند، هرچند انتظار ندارد پیشرفت قابل‌توجهی حاصل شود.

آلمان پس از امریکا، دومین پشتیبان نظامی و مالی بزرگ اوکراین در دفاع از خود در برابر تهاجم روسیه محسوب می‌شود.

ترامپ از اعضای ناتو خواسته است بودجه دفاعی خود را افزایش دهند، با این حال تاکید کرده که به‌دلیل پیشینه تاریخی آلمان در جنگ جهانی دوم، این کشور ممکن است در افزایش هزینه‌های نظامی با محدودیت‌هایی مواجه باشد.

تنش‌ها در روابط امریکا و اروپا

این دیدار در حالی انجام شد که روابط ایالات متحده با بسیاری از کشورهای اروپایی دچار تنش شده است.

رویترز نوشت دولت ترامپ برخلاف روال گذشته، در سیاست‌های داخلی اروپا مداخله می‌کند، جنبش‌های راست‌گرا را در عرصه سیاست مورد حمایت خود قرار می‌دهد و در زمینه‌هایی مانند مهاجرت و آزادی بیان با سیاست‌های اروپا مخالفت می‌کند.

به گزارش منابع آگاه، مرتس ۶۹ ساله و هیات همراهش پیش از دیدار با ترامپ، از برخی رهبران بین‌المللی خواهان مشاوره شدند تا راهی برای مدیریت بهتر گفت‌وگو با رئیس‌جمهور امریکا بیابند و از هرگونه تنش احتمالی جلوگیری کنند.

این دیدار در حالی انجام شد که تنها چند هفته تا برگزاری اجلاس مهم ناتو باقی مانده است. ترامپ بارها تاکید کرده در صورتی که کشورهای عضو این ائتلاف بودجه دفاعی خود را افزایش ندهند، حمایت از آنان را متوقف خواهد کرد.

چنین تهدیدهایی به‌ویژه برای آلمان نگران‌کننده است؛ کشوری که از پایان جنگ جهانی دوم تاکنون، امنیت خود را بر پایه بازدارندگی هسته‌ای امریکا بنا کرده است.

کارشناسان می‌گویند مرتس تاکنون دست به برخی اقدامات جسورانه در سیاست خارجی زده که می‌تواند از آن‌ها برای جلب نظر مثبت ترامپ بهره بگیرد.

او از مطالبه ترامپ مبنی بر افزایش بودجه دفاعی اعضای ناتو به بیش از پنج درصد تولید ناخالص داخلی حمایت کرده و به همین دلیل، اخیرا مورد تمجید وزیر دفاع امریکا قرار گرفت.

مرتس وعده داده سیاست خارجی قاطع‌تری در پیش بگیرد. به گفته دو منبع دیپلمات اروپایی، او بلافاصله پس از آغاز به کار، نقش هماهنگ‌کننده سفر جمعی رهبران اروپایی به کی‌یف را ایفا کرد.

به نقل از دیلی میل، او روز گذشته در مصاحبه با پادکست «اکس فایل» به سخنرانی‌ ماه گذشته‌اش در دانشگاه هاروارد اشاره کرد، دانشگاهی که به شدت مورد حمله حکومت ترامپ قرار دارد. امانپور گفت با این که یک چهره‌ شناخته شده رسانه‌ای است، اما نگران بود که به محض ورود به خاک امریکا، ماموران مرزی او را متوقف کنند.

امانپور گفت: «باید بگویم که ترسیده بودم. من یک خارجی هستم، گرین کارت ندارم، شهروند امریکا نیستم. تا حدی شناخته‌شده هستم و واقعاً طوری برای رفتن به امریکا آماده شدم که انگار می‌خواهم به کوریای شمالی بروم. یک تلفن غیرهوشمند برداشتم و چند شماره در آن ثبت کردم. تصورش را بکنید. نه تلفن اصلی‌ام را بردم، نه آیپدم را، هیچ‌چیز.»

برخی کشورها مانند کانادا به شهروندان خود توصیه کرده‌اند که ماموران مرزی امریکا تلفن‌های همراه مسافران را چک می‌کنند. بنا به برخی گزارش‌ها، اطلاعات و محتوای شبکه‌های اجتماعی مسافران می‌تواند به عنوان دستاویزی برای جلوگیری از ورود شان به امریکا شود.

اخیراً، وزارت خارجه امریکا اعلام کرد که قبل از صدور ویزا برای دانشجویان خارجی، سوابق آنها از جمله حساب‌های شان در شبکه‌های اجتماعی به طور گسترده چک خواهد شد. انگیزه این اقدام وزارت خارجه، تظاهرات دانشجویان دانشگاه‌های امریکا علیه اسرائیل است که حکومت ترامپ آنها را یهودستیز، رادیکال و ضدامریکایی توصیف کرده است.

امانپور گفت که پیش از سفرش با تیم امنیتی سی‌ان‌ان مشورت کرده بود، چون از چندین شهروند بریتانیا شنیده بود که ساعت‌ها در مرز بازداشت شده‌ بودند یا اصلاً اجازه ورود به امریکا را نیافتند. با این حال، او گفت که در نهایت به گرمی از سوی ماموران مرزی استقبال شد و ماموری که با او برخورد کرد «نهایت لطف را داشت».

او در ادامه گفت: «پس از آن نفس راحتی کشیدم، اما تصور کنید اگر من با این جایگاه خود می‌ترسم، دیگران در چه وضعیتی خواهند بود.»

حکومت ترامپ روز گذشته فرمانی را امضا کرد که به موجب آن شهروندان ۱۲ کشور از جمله افغانستان، حق سفر به امریکا را ندارند. همچنین، دریافت ویزا برای شهروندان شمار دیگر از کشورهایی که در این فهرست نیستند، دشوار شده است.

رادیو و تلویزیون آشنا صدای امریکا برای مخاطبان افغانستان به زبان فارسی و پشتو برنامه تولید و پخش می‌کنند.

طبق این طرح، تعداد کارکنان صدای امریکا از حدود ۱۰۰۰ نفر به تنها ۸۱ نفر کاهش خواهد یافت و تنها دو کارمند برای هر یک از سرویس‌های فارسی، چینی و افغانستان صدای امریکا به کار خود ادامه می‌دهند.

از ساعاتی پیش نیز کانال‌های تلویزیونی صدای امریکا و رادیو فردا از ماهواره هاتبرد حذف شدند.

کری لیک در نامه خطاب به کمیته روابط خارجی سنای امریکا نوشت این طرح توسط مدیران باسابقه آژانس رسانه‌های جهانی امریکا تهیه شده و آن‌ها «حداقل الزامات قانونی را ارزیابی و آن را تایید کردند».

او افزود اگرچه پیش‌بینی می‌شود تعداد کارکنان مورد نیاز از رقم اولیه فراتر برود، اما برنامه‌ریزی برای اجرای فرمان اجرایی رئیس‌جمهور همچنان در دست تدوین است.

کاری لیک روز سه‌شنبه در نامه‌ای به سناتور جیمز ریش که به دست خبرگزاری اسوشیتدپرس رسیده است، تغییرات استخدامی برنامه‌ریزی‌شده را تشریح کرد. او گفت که ترامپ به این آژانس دستور داده است «عملکرد وظایف قانونی و پرسنل مرتبط خود را به حداقل حضور و عملکرد مورد نیاز قانون کاهش دهد».

برخی از کارمندان صدای امریکا در دادگاه برای بقای این سازمان مبارزه می‌کنند. پتسی ویداکوسوارا، یکی از کارمندان صدای امریکا روز چهارشنبه گفت که تصور اینکه تعداد کارکنان تا سطحی که لیک پیشنهاد می‌دهد کاهش یابد، پوچ و بی‌معنی است.

ویداکوسوارا گفت: «شما نمی‌توانید با این تعداد کارمند، برای ۳۶۰ میلیون مخاطب جهانی در هفته، محتوا تولید کنید. اگر این اتفاق تا این حد غم‌انگیز نبود، خنده‌دار بود. ما نه تنها شغل و روزنامه‌نگاری خود را از دست می‌دهیم، بلکه صدا و نفوذ خود را در جهان از دست می‌دهیم.»

ترامپ ۲۴ حوت دستور کاهش حداکثری فعالیت هفت نهاد فدرال، از جمله آژانس ناظر بر صدای امریکا و سایر رسانه‌های دولتی را صادر کرد.

کری لیک در نامه‌ای به تاریخ ۲۵ حوت خطاب به رادیو آزادی/رادیو اروپای آزاد، از «لغو بودجه» این رسانه خبر داد.

در نامه لیک همچنین تاکید شد اختصاص بودجه برای رادیو آزادی/رادیو اروپای آزاد، دیگر با اولویت‌های سازمان رسانه‌های جهانی ایالات متحده هم‌خوانی ندارد.

اول حمل، گزارشگران بدون مرز به‌همراه جمعی از کارکنان صدای امریکا و اتحادیه‌های صنفی آن‌ها، شکایتی را در دادگاه فدرال امریکا ثبت و آنچه را نقض آشکار متمم اول قانون اساسی ایالات متحده می‌دانستند، محکوم کردند.

چند روز بعد، گزارشگران بدون مرز موفق شد از دادگاه، دستور توقف موقت تصمیم دولت ترامپ را دریافت کند.

در ادامه، ماه گذشته میلادی یک قاضی فدرال با صدور حکمی اولیه، فرمان به فعال‌سازی فوری حساب‌های کاربری روزنامه‌نگاران صدای امریکا داد و اجازه بازگشت آنان به محل کار را صادر کرد.

۱۳ ماه ثور، تیم‌های صدای امریکا اطلاع یافتند که می‌توانند کار خود را از سر بگیرند، اما در همان روز، یک دادگاه تجدیدنظر با ازسرگیری پخش برنامه‌های صدای امریکا و بازگشت کارکنان به کار مخالفت کرد.

صدای امریکا که برای بخش عمده‌ای از یک قرن اطلاع‌رسانی کرده است، پس از دستور اجرایی ترامپ،‌حدود دو ماه است که از فعالیت بازمانده است. ترامپ معتقد است که صدای امریکا و سازمان‌های مشابه مانند رادیو اروپای آزاد/رادیو آزادی، با تعصب لیبرالی گزارش داده‌اند.

بیشتر کارمندان صدای امریکا از اواسط ماه مارچ در مرخصی اداری به سر می‌برند و گزارش‌هایی مبنی بر انتشار اطلاعیه‌های تعدیل نیرو در راه است.

صدر اعظم آلمان گفت که به‌دنبال فشار بیشتر بر روسیه است و ترامپ فرد کلیدی در جهان است که می‌تواند با اعمال فشار بر روسیه به جنگ اوکراین پایان بدهد.

آقای مرتس ابراز امیدواری کرد که امریکا و آلمان بتوانند با هم برای رسیدن به این هدف همکاری کنند.

صدر اعظم آلمان در کنفرانس خبری با ترامپ گفت: «من اینجا هستم تا در مورد چگونگی کمک به این هدف صحبت کنم... ما به دنبال اقدامات و ابزارهایی برای پایان دادن به این جنگ هستیم.»

او افزود که امریکا برای پایان دادن به جنگ اوکراین در موقعیت قوی قرار دارد.

ترامپ هم در این کنفرانس حرف گذشته‌اش را تکرار کرد که اگر او رئیس جمهور بود، جنگ در اوکراین «هرگز اتفاق نمی‌افتاد». او افزود: «آنجا حمام خون به راه افتاده است.»

رئیس جمهور امریکا با مقایسه جنگ اوکراین با دعوای کودکان در محوطه مکتب گفت: «شاید اگر از هم جدا نشوند، جنگ‌های بیشتری رخ دهد».

ترامپ در کنفرانس خبری با مرتس، خط و نشانی هم برای روسیه کشید. او با اشاره به مرتس گفت: «اگر ببینم روسیه پا را از خط قرمز فراتر گذاشته، شما خواهید دید که چقدر سخت (برخورد می‌کنم). آنها دوست دارند بگویند من با روسیه دوست هستم، من با هیچ کس دوست نیستم، من با تو (مرتس) دوست هستم.»

با گذشت بیش از سه سال از جنگ اوکراین و به رغم تلاش‌های جهانی برای پایان دادن به بزرگترین جنگ اروپا بعد از جنگ جهانی دوم، هنوز هیچ نشانه‌ای از صلح در اوکراین دیده نمی‌شود.

پس از روی کار آمدن ترامپ در جنوری امسال، تلاش‌های پیگیری از سوی واشنگتن به راه افتاد و ترامپ امیدوار بود که به زودی راه حلی برای جنگ اوکراین پیدا کند. در این مدت برای نخستین‌بار مقام‌های امریکایی و روسی در عربستان دیدار کردند و پس از آن، دست‌کم دو بار نمایندگان اوکراین و روسیه هم در ترکیه دیدار داشتند.

در همان حال، به موازات تلاش‌های صلح، درگیری در میدان جنگ شدت گرفته است و روسیه کماکان در حال تصرف قلمرو بیشتر در شرق اوکراین است.

ترامپ با حمله‌ای تند علیه ماسک، او را به «خصومت» با دولتش متهم کرد؛ نشانه‌ای از این‌که درگیری میان دو تن از قدرتمندترین افراد جهان به یک جدال علنی و شدید بدل شده است.

ترامپ پنجشنبه در دفتر بیضی کاخ سفید گفت از ایلان ماسک «بسیار ناامید» شده است، چراکه از لایحه مالیاتی شاخص او انتقاد کرده و به نظر می‌رسد برای حفظ منافع تجاری‌اش به سیاست‌های دولت حمله می‌کند.

ترامپ گفت: «او اولین نفر نیست... بعضی‌ها از دولت من جدا می‌شوند و بعد واقعا رفتارشان خصمانه می‌شود. می‌روند، صبح از خواب بیدار می‌شوند، و می‌بینند دیگر خبری از جاذبه نیست، دنیا کاملاً فرق کرده، و بعد دشمن می‌شوند.»

او افزود: «من از ایلان خیلی ناامید شدم. من کمک زیادی به او کردم.»

این اظهارات پس از آن مطرح شد که ماسک، که تا پیش از این مستقیماً به ترامپ حمله نکرده بود، در اکس، پلتفرم اجتماعی خودش به رئیس‌جمهور حمله کرد و او را متهم کرد که از اصولی که پیش‌تر به آن‌ها پایبند بود، عدول کرده است.

خصومت ترامپ و ماسک سهامداران شرکت تسلا را نگران کرده است، زیرا به دنبال انتقادهای متقابل این دو دوست سیاسی سابق، ارزش این سهام شرکت موترسازی کاهش یافته است.

این در حالی اتفاق می‌افتد که فروش موترهای تسلا نیز در بازارهای کلیدی افت کرده است.