موسسه تحقیقاتی: تغییرات اقلیمی ممکن است کشاورزان افغان را به فعالیت‌های غیرقانونی بکشاند

با تشدید اخراج مهاجران افغان از ایران، واکنش جریان‌ها و احزاب مخالف طالبان نسبت به سیاست‌های ایران در این زمینه نیز افزایش یافته است. جبهه مقاومت ملی افغانستان در اعلامیه‌ای تاکید کرد که ایران باید از برخوردهای سخت‌گیرانه با مهاجران افغان خودداری کند.

این جبهه روز سه‌شنبه، دهم سرطان در بیانیه‌ای نسبت به وضعیت افغان‌ها در افغانستان تحت حاکمیت طالبان هشدار داد و تاکید کرد که مهاجرت افغان‌ها به کشورهای همسایه تلاشی برای نجات جان‌شان بوده است.

جبهه مقاومت از حکومت ایران خواسته است، تا زمانی که وضعیت افغانستان بهبود نیافته، با مهاجران افغان با صبر و بردباری رفتار کند. در این اعلامیه همچنین از مردم ایران به دلیل پذیرایی از مهاجران افغان قدردانی شده است.

جبهه مقاومت به مهاجران افغان ساکن ایران اطمینان داده است که «با جدیت و از طریق راه‌های معقول و مؤثر» پیگیر وضعیت آن‌ها خواهد بود و برای حمایت از آنان تلاش می‌کند.

با این حال، حزب جمعیت اسلامی به رهبری صلاح‌الدین ربانی در اعلامیه‌ای از ایران خواسته است تا به شرایط دشوار افغانستان تحت کنترول طالبان توجه کند. این حزب تاکید کرده است که بازگرداندن افغان‌ها باید با تدبیر و در هماهنگی کامل با موازین بین‌المللی انجام شود.

حزب جمعیت اسلامی از جامعه جهانی نیز خواسته است تا در حمایت از مهاجران افغان و سامان‌دهی وضعیت اقامتی آنان در ایران، همکاری و تلاش کنند.

در بخشی از اعلامیه این حزب به «خلأ مشروعیت در ساختار حکومتی افغانستان، بحران شدید اقتصادی و سلطه گروه‌های فاقد مسئولیت و دارای عملکردهای تهدیدآمیز برای امنیت داخلی» اشاره شده است.

پیشتر، جبهه آزادی افغانستان نیز اعلام کرده بود که بدرفتاری، تبعیض، بازداشت‌های خودسرانه و اخراج گسترده مهاجران افغان نقض حقوق بشر و کرامت انسانی است.

این جبهه تمامی اشکال بدرفتاری با مهاجران و بازگشت اجباری آنان را برخلاف قوانین بین‌المللی خوانده و «به شدت» محکوم کرده بود.

یوناما روز سه‌شنبه، دهم سرطان نوشت که جلسات گروه‌های کاری به میزبانی سازمان ملل در خصوص پشتیبانی از بخش خصوصی افغانستان و تلاش‌ها برای مبارزه با مواد مخدر، روز دوشنبه در دوحه به کار آغاز کرد.

یوناما تاکید کرده است که شرکت کنندگان سومین نشست فنی دوحه، کارهایی را که تاکنون در حمایت از بخش خصوصی و مبارزه با مواد مخدر انجام شده است، برجسته کرده و اولویت‌های بیشتری را برای تعامل با طالبان شناسایی می‌کنند.

نشست گروه کاری در ادامه سومين جلسه نمایندگان ویژه کشورها برگزار شده است. یوناما گفت که روند دوحه بخشی از یک پروسه «ساختارمند، منسجم و هماهنگ برای تعامل با مقامات طالبان و برای منفعت مردم افغانستان است.»

هیئت هفت نفره طالبان متشکل از وزارت‌های صحت عامه، داخله، خارجه و زراعت در این نشست شرکت کرده است.

این سازمان روز سه‌شنبه، دهم سرطان در گزارشی نوشت که بازگشت مهاجران افغان از ایران، فشار بر خدمات عمومی شکننده و کمک‌های ناکافی را تشدید خواهد کرد.

نصیبه، زنی که از ایران بازگشته، به ورلد ویژن گفت که ۱۵ سال پیش همراه با شوهرش برای درمان پسر بیمارشان به ایران رفتند اما به‌دلیل نداشتن بیمه، مجبور شدند هزینه‌های سنگینی پرداخت کنند. او گفت که با وجود فروش تمام دارایی‌ها، موفق به نجات فرزندشان نشدند و این فاجعه شوهرش را دچار آسیب روانی و اعتیاد کرد.

نصیبه افزود: «حالا هیچ‌چیز ندارم. من سرپرست خانواده هستم، چون شوهرم بیمار است. اول از همه به سرپناه نیاز داریم. من خیاط هستم و مهارت دارم اما ابزار، مکان مناسب برای کار و امکانات لازم را در اختیار ندارم.»

این نهاد بین‌المللی گزارش داده است که خانواده‌ها برای دریافت درمان فوری یا کمک‌های اولیه، در اطراف ورودی چادرها و واحدهای موقتی در مرز تجمع کرده‌اند.

برخی مهاجران بازگشته نیز گفته‌اند که در مسیر رسیدن به مرز، تلفن‌هایشان از آن‌ها گرفته شده است. در اعلامیه این سازمان آمده است که هزاران نفر با نیازهای پیچیده و در عین حال دسترسی بسیار محدود به مرز می‌رسند در حالی که ظرفیت موجود تنها پاسخگوی شمار اندکی از آنان است.

این سازمان همچنین به چالش‌های فراگیر در افغانستان از جمله زیرساخت‌ها و خدمات عمومی ناکافی، دسترسی محدود به آموزش و مهارت‌آموزی به‌ویژه برای زنان و دختران و کمبود جدی فرصت‌های شغلی و معیشتی، اشاره کرده است.

ریحانه ۱۱ ساله نیز به این نهاد گفت: «حکومت برای ما مهلت تعیین کرده بود که باید بازگردیم و ما پیش از پایان آن مهلت، داوطلبانه آمدیم. اما خاطرات تلخی از بدرفتاری با هم‌وطنانمان در ذهن دارم.»

روز گذشته در حوزه پنجم شهر قندهار نیز یک جوان ۳۳ ساله به نام عبدالله به علت مشکلات اقتصادی خودکشی کرد.

مشکلات اقتصادی، بیکاری و فشارهای روانی، مهم‌ترین دلایل خودکشی گفته شده است.

(به توصیه کارشناسان اگر با کسی یا کسانی روبه‌رو می‌شوید که از جمله‌ها و عبارت‌هایی نشان‌دهنده افسردگی یا تمایل به پایان زندگی استفاده می‌کنند، از آنان بخواهید با پزشک معتمد، نهادهایی که در این زمینه فعالیت می‌کنند یا فردی مورد اعتماد، درباره نگرانی‌هایشان صحبت کنند. اگر به خودکشی فکر می‌کنید به مراکز مشاوره روانی مراجعه کنید)

بیل راجیو، پژوهشگر ارشد در بنیاد دفاع از دموکراسی مستقر در امریکا و سردبیر مجله لانگ وار ژورنال در این مطلب به گزارش‌های متعدد تیم نظارت و پشتیبانی تحلیلی سازمان‌ملل در دو سال گذشته اشاره کرده است که از حضور گروه‌های القاعده، تحریک طالبان پاکستانی، جماعت انصارالله و حزب اسلامی ترکستان در افغانستان خبر داده‌اند.

در گزارش اخیر سازمان‌ملل افشا شد که القاعده دستکم در ۱۲ ولایت افغانستان اردوگاه‌های آموزشی دارد و متحدان جهادی این گروه نیز در دو شهر دیگر اردوگاه‌هایی ایجاد کرده‌اند.

تیم نظارت سازمان‌ملل تصریح کرد که «رابطه بین طالبان و القاعده همچنان نزدیک باقی مانده است.»

بر مبنای گزارش‌ها، سیف‌العدل، رهبر القاعده و معاونش عبدالرحمان المغربی نیز پس از استیلای طالبان از ایران به افغانستان سفر کرده‌اند. سال گذشته سیف‌العدل از حامیان القاعده در سراسر جهان خواست تا برای دریافت آموزش جهت جهاد به افغانستان مهاجرت کنند.

رهبران بلندپایه دیگر القاعده نیز در افغانستان مستقر هستند. عبدالحق ترکستانی، رهبر حزب اسلامی ترکستان و عضو شورای رهبری القاعده، در افغانستان فعالیت دارد.

اسامه محمود، رهبر القاعده در شبه‌قاره هند نیز در این کشور حضور دارد. همچنین ابو اخلاص المصری، فرمانده نظامی ارشد که تا پیش از باز شدن زندان بگرام توسط طالبان در آنجا زندانی بود، واحدهای نظامی‌اش را در شمال‌شرق افغانستان بازسازی کرده است.

راجیو همچنین با استناد به گزارش‌های مستند، گفته که القاعده در پنج ولایت افغانستان خانه‌های امنی دارد که برای جابه‌جایی اعضایش میان ایران و افغانستان استفاده می‌شوند.

پیشتر بیل هایزنگا، نماینده کانگرس امریکا اظهار داشت که «افغانستان باردیگر به محل امنی برای تروریست‌هایی تبدیل شده که به دنبال رشد نیروهای شان و توانایی برای انجام حملات در سطح منطقه و جهان هستند.»

ذبیح‌الله مجاهد، سخنگوی طالبان، اما این ادعا را رد کرد و گفت هیچ گروه تروریستی خارجی در افغانستان مستقر نیست. این در حالی‌ست که طالبان به‌طور منظم گزارش‌هایی درباره کشتن یا بازداشت جنگجویان داعش را منتشر می‌کند و مدعی حذف این گروه از افغانستان شده است.