مدیریت ارشاد ریاست صحت عامه طالبان در نامهای به شفاخانه ولایتی فراه، تراشیدن ریش را «حرام، گناه و جرم» اعلام کرده است. طالبان در این نامه، علت ممنوعیت تراشیدن ریش را جلوگیری از ایجاد «شباهت مردان با زنان» عنوان کرده است.
در این نامه که نسخه آن بهدست افغانستان اینترنشنال رسیده آمده است که «ریش سنت انبیا است» و تراشیدن و مخالفت با آن عذاب دارد.
قانون امر به معروف طالبان تراشیدن ریش یا کم کردن آن را منع کرده است. طالبان در چهار سال گذشته کارمندان دولتی را به رعایت این امر ملزم کرده و گزارشهایی از بازداشت شهروندان به دلیل تراشیدن ریش منتشر شده است.
وزارت امر به معروف و نهی از منکر طالبان در سال ۱۴۰۰ با ارسال نامهای به ریاستهای این وزارت در ۳۴ ولایت دستور دار که گذاشتن ریش، سنت پیغمبر است و ریاستهای این وزارت وظیفه دارند تا به سلمانها این موضوع را تذکر بدهند. در نامه آمده است: «کوتاه کردن ریش کمتر از یک قبضه حرام است.»
اخیرا این وزارت بار دیگر بر گذاشتن ریش و پوشیدن کلاه در دانشگاهها تاکید کرد. این وزارت در مکتوبی دستور داده است که از این پس، اساتید و دانشجویان در صورت سرپیچی از دساتیر آنان، مجازات و اخراج خواهند شد.
دونالد ترامپ، رئیسجمهور امریکا بار دیگر قول داد به آن دسته از افغانهایی که با حکومت و ارتش امریکا در افغانستان کار کرده و اکنون به دنبال اقامت در امریکا اند، کمک کند.
در حالیکه وزارت امنیت امریکا اخراج افغانهای دارای وضعیت حفاظت موقت را اعلام کرده، ترامپ گفت به افغانهایی که به آنها قول داده شده، رسیدگی خواهد شد.
دونالد ترامپ در پاسخ به سوالی در مورد سرنوشت این پناهجویان افغان گفت: «ما افراد خوب را میشناسیم و آنهایی را که شاید خیلی خوب نباشند هم میشناسیم. برخی از افرادی که به اینجا آمدند، چندان مناسب نبودند. ما از کسانی که برای ما کار کردند و به آنها وعدههایی داده شده بود، حمایت خواهیم کرد.»
او پیش از این، به افغانهایی که پس از تسلط طالبان سالها در امارات متحده عربی گرفتار ماندهاند، وعده داد که برای خروج شان کمک کند. او گفت که برای نجات آنها «از همین حالا» اقدام خواهد کرد.
رئیسجمهور امریکا بار دیگر از نحوه خروج نیروهای امریکایی از افغانستان بهشدت انتقاد کرد و آن را «مایه شرمساری» خواند.
ترامپ تاکید کرد: «خروج ما از افغانستان یکی از ننگینترین فصلهای تاریخ کشورمان بود. آن طور که از این کشور بیرون شدیم، فقط یک رسوایی بود.»
او جزئیاتی درباره کمک به پناهجویان افغان همکار امریکا ارائه نکرد، اما تعهد سپرد که دولتش به حدود ۹۰ درصد از کسانی که بهدنبال دریافت اقامت دائم این کشور هستند، کمک خواهد کرد.
پایان برنامههای جابجایی مهاجران افغان توسط دولت ترامپ
ترامپ درحالی به حمایت متحدان افغان این کشور در افغانستان تاکید میکند که پس از برگشت به کاخ سفید، اقدامات سختگیرانهای علیه مهاجرین به ویژه افغانها اعمال کرده است.
سیاستهای حکومت وی در قبال متحدان سابق این کشور در افغانستان، با انتقادهای کهنهسربازان و فعالان نظامی روبهرو شده است. حکومت جدید امریکا عملا روند انتقال همکاران سابق این کشور در افغانستان را متوقف کرده است.
در ماه می، وزارت امور خارجه اعلام کرد که قصد دارد دفتر «هماهنگکننده تلاشهای جابجایی افغانها» را که مسئول برنامهریزی و اجرای روند انتقال افغانهای واجد شرایط برای دریافت ویزای مهاجرتی ویژه و سایر برنامههای پناهندگی بود، تعطیل کند.
همچنین کریستی نوم، وزیر امنیت داخلی امریکا، پایان «وضعیت حمایت موقت» برای مهاجران افغان را اعلام کرد و گفت که شرایط امنیتی در منطقه بهبود یافته و بازگشت به افغانستان دیگر تهدیدی برای این افراد محسوب نمیشود.
این تصمیم امکان اخراج بیش از ۱۴ هزار افغان مقیم ایالات متحده را فراهم میکند که از طریق امریکای لاتین به ایالات متحده به طور قاچاقی آمده اند. نهادهای حامی پناهجویان هشدار دادهاند که اخراج این پناهجویان ممکن است منجر به شکنجه یا مرگ آنها شود.
آلیسون هوکر، معاون وزیر امور خارجه امریکا در نشست کمیته روابط خارجی مجلس نمایندگان این کشور در تاریخ ۲۳ جون، گفت که دولت «عمیقاً به همکاران افغان خود اهمیت میدهد» و در حال بررسی راههایی برای بهبود و اصلاح این برنامههای مهاجرتی است.
با این حال، جولی جانسون، نماینده دموکرات از ایالت تگزاس، اظهار داشت که اقدامات اخیر وزارت امور خارجه در تضاد با این ادعاست.
او گفت: «دهها هزار افغان که در طول ۲۰ سال جنگ با نیروهای ما همکاری کردهاند، وعده امکان شهروندی و بررسی کامل سوابقشان را دریافت کرده بودند، اما اکنون بلاتکلیف و منتظر ماندهاند. آنها بهدلیل اعتماد به وعدههای امریکا، اکنون در معرض انتقامگیری قرار دارند.»
سازمان عفو بینالملل روز چهارشنبه در کارزار جدیدی خواستار لغو برنامه اخراج مهاجران افغان از ایران شده است. این سازمان در این کمپین جهانی خود از وزیر داخله ایران خواست تا به اخراج پناهجویان افغان، بهویژه افرادی که به خاطر سرکوب طالبان به این کشور پناه آوردهاند، پایان دهد.
این سازمان حقوق بشری گفته است که ایران زنان و دختران مهاجر را به کشوری اخراج میکند که طالبان تمام حقوق و آزادی های شان را خواهد گرفت.
این سازمان خطاب به وزیر داخله ایران نوشت: «میلیونها نفر در معرض خطر هستند، از جمله زنان و دخترانی که باید به عنوان پناهنده تلقی شوند و به افغانستان بازگردانده نشوند. زیرا، طالبان در حال ارتکاب جنایت علیه بشریت به دلیل آزار و اذیت جنسیتی علیه آنها هستند.»
عفو بین الملل از مردم در سراسر جهان خواسته است که با ارسال نامهای به وزارت کشور ایران در مورد پیامدهای اخراج میلیونها افغان هشدار بدهند.
به رغم هشدارهای بینالمللی، ایران اخراج مهاجران افغان را متوقف نکرده است. مهاجران علاوه بر اخراج با بدرفتاری ماموران ایرانی نیز رو به رو هستند.
مقامهای ایرانی بدون توجه به هشدارهای ملل متحد در مورد آماده نبودن افغانستان برای پذیرش میلیونها مهاجر به علت وضعیت بحرانی اقتصادی و بشری در این کشور، برنامه اخراج را تشدید بخشیده است.
طالبان بر بازگشت تدریجی مهاجران افغان تاکید کرده است اما از اعتراض شدید و عمومی به بدرفتاری حکومت ایران با مهاجران خودداری کرده است. دیپلوماتهای طالبان در ایران از «مهمان نوازی» جمهوری اسلامی ابراز قدردانی کرده اند.
گروه طالبان، مدیر مسئول خبرگزاری توانا و یک نهاد رسانهای را به اتهام «دریافت حمایت مالی از یوناما، یونسکو و ایران» برای «کشاندن زنان به بیرون از خانه به بهانه کار و تهیه گزارشهای منفی علیه نظام حاکم» بازداشت کرده است.
همچنین، امر به معروف طالبان مدیر مسئول این رسانه را به «فساد اخلاقی» و «جاسوسی» متهم کرده است. او متهم شده که «در ازای هزاران دالر گزارشهای مخفیانه را به رسانههای ضد اسلام میفرستاده است.»
طالبان همچنین ویدیویی از اعترافات فرد بازداشتشده منتشر کرده است. نهادهای بینالمللی حقوق بشر و ناظران مستقل تاکید دارند که چنین اعترافاتی معمولاً تحت فشار، اجبار یا شکنجه اخذ میشوند.
امر به معروف طالبان ادعا کرده که نهادهای رسانهای یادشده به عنوان «مراکز جاسوسی خارجی و فساد اخلاقی» فعالیت داشتهاند. امر به معروف طالبان مدعی است که فرد بازداشتشده به دریافت مبالغی از یوناما، یونسکو و جمهوری اسلامی ایران برای پروژههای مذهبی و فرهنگی و ارسال گزارشهایی به رسانههای خارجی اعتراف کرده است.
این اتهامات شامل مواردی مانند ترویج اختلاط، توزیع کتابهای مذهبی «مضر»، و تهیه گزارشهای انتقادی علیه طالبان است. تاکنون هیچ منبع مستقلی این ادعاها را تایید نکرده است.
دریچه، رسانه وابسته به امر به معروف طالبان، اعلام کرده که افراد دیگری از نهادهای مشابه نیز بازداشت شدهاند، اما اطلاعات بیشتری ارائه نشده است.
امر به معروف طالبان در نقش پولیس، دادستان و قاضی عمل میکند. این نهاد صلاحیت گستردهای دارد و در تمام عرصههای اجتماعی و عمومی دخالت میکند. این نهاد گفته که اقدماتش در راستای تطبیق قانون امر به معروف صورت میگیرد که به باور سازمانهای بینالمللی «صد صفحه نفرت از زنان است.»
در روزهای اخیر امر به معروف طالبان سرکوب زنان و خبرنگاران را تشدید کرده است.
مرکز خبرنگاران افغانستان روز سه شنبه گزارش داد که در سه هفته گذشته، مقامات طالبان دستکم هفت خبرنگار را در کابل و برخی ولایات دیگر بازداشت کردهاند. هماکنون ۱۵ خبرنگار در زندانهای طالبان به سر میبرند.
طالبان از زمان تسلط بر افغانستان در سال ۲۰۲۱، محدودیتهای شدیدی بر فعالیت رسانهها و آزادی بیان اعمال کرده و بارها خبرنگاران و فعالان رسانهای را به اتهامات اثباتنشدهای مانند جاسوسی یا فساد بازداشت و شکنجه کردهاند.
نهادهای بینالمللی حقوق بشر و حامی رسانهها، این اقدامات را نقض آشکار حقوق بشر و سرکوب آزادی رسانهها دانسته و خواستار آزادی فوری خبرنگاران زندانی شدهاند.
یک جوان ۲۸ ساله ساکن ولایت اندیجان در اوزبیکستان به اتهام تلاش برای پیوستن به یک گروه تروریستی در افغانستان به هشت سال زندان محکوم شد.
رسانههای اوزبیکستان روز چهارشنبه گزارش دادند که این فرد که حکومت هویتش را فاش نکرده، در سال ۲۰۲۴ تلاش داشت از طریق ترکیه به سوریه رفته و به گروه داعش بپیوندد، اما موفق به عبور از مرز نشد. او قصد داشت از طریق ایران وارد افغانستان شود و به گروه «اتحاد جهاد اسلامی» که شاخه انشعابی جنبش اسلامی اوزبیکستان است، ملحق شود اما پیش از رسیدن به مقصد بازداشت شده است.
حکومت اوزبیکستان محل دقیق دستگیری این مرد را اعلام نکرده است.
سرویس امنیت دولتی اوزبیکستان گفته است که فرد بازداشتشده در ولایت اندیجان محاکمه و به حبس محکوم شده است.
مطابق اطلاعات منتشرشده رسمی، این فرد متولد سال ۱۹۹۷ و ساکن منطقه اندیجان بوده و از سال ۲۰۲۳ با گروه «کتائب توحید و جهاد» همکاری کرده است. حکومت او را متهم کرده که مطالب افراطگرایانه در شبکههای اجتماعی خود منتشر کرده بود.
علاوه بر این، وی متهم شد که به اعضای گروه کتائب توحید و جهاد کمک مالی کرده و بهطور منظم مبالغی را برای آنها ارسال میکرد.
به نوشته رسانههای اوزبیکستان، این فرد همچنین طی سالهای ۲۰۲۳ و ۲۰۲۴، دو بار از طریق قرقیزستان به ترکیه سفر کرده بود تا در فعالیتهای تروریستی در سوریه مشارکت کند، اما پس از ناکامی در ورود به سوریه، به دستور یکی از اعضای کتائب توحید و جهاد تصمیم گرفت به افغانستان برود.
با این حال، نقشه او برای ورود به افغانستان از طریق ایران نیز ناکام ماند و در نومبر ۲۰۲۴ بازداشت شد.
گروه اتحاد جهاد اسلامی شاخهای انشعابی از جنبش اسلامی اوزبیکستان است که هماکنون تحت حاکمیت طالبان در افغانستان فعالیت میکند. این گروه روابط نزدیکی با شبکه القاعده دارد. رهبری این گروه پیشتر برعهده نجمالدین جلالوف، شهروند اوزبیکستانی بود که در سال ۲۰۰۹ در وزیرستان کشته شد. از آن زمان تاکنون رهبری جدید این گروه بهصورت رسمی اعلام نشده است.
منابع محلی میگویند این گروه در ولایات فاریاب، تخار، قندوز و جوزجان حضور فعال دارد. همچنین به گفته منابع، وزیر زراعت دولت طالبان روابط نزدیکی با اعضای این گروه دارد.
منابع آگاه گفتند که محتسبان امر به معروف طالبان در قندهار دستکم ۲۴ جوان را به دلیل نشر و پخش پرچم ملی در شبکههای اجتماعی بازداشت کردهاند. به گفته منابع، این افراد در دو روز گذشته بازداشت شده و برخی از آنها با سپردن تعهد کتبی آزاد شدهاند.
منابع آگاه در قندهار چهارشنبه، هشتم اسد گفتند که محتسبان امر به معروف طالبان این افراد را در دو روز گذشته از سراسر قندهار بازداشت کردهاند. به گفته منابع این افراد تصاویر پرچم سه رنگ افغانستان را به مناسبت روز ملی پرچم عمدتا در شبکه اجتماعی فیسبوک منتشر کرده بودند.
یکی از باشندگان شهر قندهار که نخواست نامش فاش شود، به افغانستان اینترنشنال گفت: «ماموران ریاست امر به معروف در نیمهروز با من تماس گرفتند و دستور دادند که فورا به این اداره حاضر شوم». او گفت در مرحله نخست با این تصور که دوستانش با او شوخی کرده، به ریاست امر به معروف طالبان مراجعه نکرده است. این جوان قندهاری افزود که حدود یک ساعت بعد محتسبان دنبالش آمده و او را از خانهاش بازداشت کردند.
این باشنده قندهار میگوید که حدود ۲۴ ساعت در بازداشت ریاست امر به معروف بوده و پس از ارائه تعهد کتبی و ضمانت آزاد شده است.
حکومت پیشین هفتم اسد را روز ملی پرچم افغانستان اعلام کرده بود. این روز همه ساله از سوی دولت و شهروندان گرامی داشته میشد. طالبان اما، نشر، پخش، حمل و برافراشتن پرچم ملی سهرنگ کشور را منع کرده است.
یکی دیگر از باشندگان قندهار گفت مأموران امر به معروف، صبح روز سهشنبه، برادر جوانش را به دلیل نشر تصویر پرچم ملی افغانستان با خود برده و تاکنون آزاد نکردهاند.
او افزود: «برادرم محصل دانشکده اقتصاد دانشگاه قندهار است. روز گذشته طالبان به کورس آمدند و او را همراه با دو همصنفیاش با خود بردند. تمام تصاویر و پستهای مربوط به پرچم ملی از فیسبوک آنها حذف شده است». او میگوید که دوبار به ریاست امر به معروف طالبان مراجعه کرده اما برادرش تاکنون آزاد نشده است.
منابع میگویند که یک گروه مشترک از اداره استخبارات، اطلاعات و فرهنگ و ریاست امر به معروف طالبان، همچنان کاربران شبکههای اجتماعی را زیر نظر دارند و کسانی را که تصاویر پرجم ملی را نشر کنند، بازداشت میکنند.