رادیو و تلویزیون شمشاد نشرات خود را از سر گرفت
نشرات رادیو و تلویزیون خصوصی شمشاد پس از توقف توسط طالبان دوباره از سر گرفته شد. این شبکه اعلام کرد که طالبان ساعت ۹ شب جمعه، بدون ارائه هیچ توضیحی، دستور توقف نشرات آن را صادر کرده بود.
نشرات رادیو و تلویزیون خصوصی شمشاد پس از توقف توسط طالبان دوباره از سر گرفته شد. این شبکه اعلام کرد که طالبان ساعت ۹ شب جمعه، بدون ارائه هیچ توضیحی، دستور توقف نشرات آن را صادر کرده بود.
این شبکه روز یکشنبه ۱۷ میزان با انتشار بیانیهای اعلام کرد که در بیست سال فعالیت رسانهایاش همواره به «ارزشهای اسلامی، منافع ملی و اصول خبرنگاری» متعهد بوده و این ارزشها را در اولویت قرار داده است.
هرچند تاکنون علت توقف نشرات این رسانه مشخص نشده، اما پیشتر یک منبع به افغانستان اینترنشنال گفته بود احتمالا این تصمیم به دلیل انتشار برخی مطالب و برنامههایی بود که برخلاف سیاستهای طالبان پخش شده بودند.
اداره طالبان تاکنون بهطور رسمی در مورد دلیل متوقف کردن نشرات این رسانه توضیحی ارائه نکرده است.
ممنوعیت نشرات شمشاد با واکنشهای گسترده افراد و نهادهای مدافع حقوق خبرنگاران مواجه شد.
طالبان پیش از این نیز نشرات شماری از رسانههای تصویری را متوقف کرده است؛ پیشتر مرکز خبرنگاران افغانستان اعلام کرد که دستور طالبان مبنی بر منع تصاویر زندهجان در رسانهها به بیش از ۲۰ ولایت افغانستان اعمال شده است.
خبرگزاری فرانسه در تحلیلی نوشته در حالیکه درگیریها میان پاکستان و طالبان افغانستان به نبردی خونین و نادر انجامید، اسلامآباد انگشت اتهام را به سوی هند نشانه گرفت و دهلینو را به دامنزدن به این درگیری متهم کرد. نخستوزیر پاکستان گفت دهلینو طالبان افغانستان را «تحریک» کرده است.
خواجه آصف، وزیر دفاع پاکستان، نیز اداره طالبان را «نماینده یا نیروی نیابتی هند» توصیف کرده است.
پاکستان و هند، که رقیبان دیرینهاند، از زمان تقسیم شبهقاره در پایان حاکمیت بریتانیا در سال ۱۹۴۷، بارها جنگیدهاند. این دو کشور همچنین سالهاست که یکدیگر را به حمایت از گروههای شورشی و تلاش برای بیثباتسازی متقابل متهم میکنند.
اما در ماههای اخیر، اسلامآباد با نگرانی، شاهد نزدیکی هند به افغانستان تحت حاکمیت طالبان بوده است، در حالیکه روابط خودش با کابل بهسرعت رو به تیرگی گذاشته است.
در حالیکه هند فرش قرمز برای امیرخان متقی، وزیر خارجه طالبان که از سوی سازمان ملل تحریم شده، پهن کرده بود، انفجارهایی کابل و پکتیکا را لرزاند.
وحید فقیری، کارشناس افغان در روابط بینالملل، به خبرگزاری فرانسه گفت نزدیکی میان هند و طالبان، پاکستان را وادار به واکنش کرده است. او افزود: «با دعوت از وزیر خارجه طالبان برای یک هفته گفتوگو، دهلینو تلاش داشت تا تنش موجود میان پاکستان و افغانستان را تشدید کند.»
در حال حاضر، احیای روابط میان کابل و دهلینو پیروزی مهمی برای مقامات طالبان و تغییری معنادار در روابط پیچیده میان هند، پاکستان و افغانستان بهشمار میرود.
هرچند انفجارهای ۹ اکتبر بهصورت رسمی از سوی هیچ گروهی برعهده گرفته نشد، اما اداره طالبان اسلامآباد را به «تجاوز بیسابقه» متهم کرد و با حملهای متقابل پاسخ داد.
این تبادل آتش منجر به بیش از یک هفته شلیک های مرزی و حملات پهپادی مرگبار شد. با اینحال پس از فروپاشی آتشبس نخست، توافق آتشبس دوم در ۱۹ اکتبر امضا شد.
«سرزنش همسایگان»
افغانستان و پاکستان که زمانی متحد بودند، پس از خروج نیروهای تحت رهبری امریکا و بازگشت اداره طالبان، روابطی سرد و پرتنش پیدا کردهاند.
شدیدترین درگیریها میان افغانستان و پاکستان در سالهای اخیر دهها کشته برجای گذاشته و خساراتی در امتداد مرز مشترک بهبار آورده است.
در آغاز، اسلامآباد لحنی خوشبینانه داشت و رئیس وقت سازمان اطلاعات پاکستان، جنرال فیض حمید، در برابر دوربینها گفت: «همه چیز درست خواهد شد.»
اما از آن زمان تاکنون، اسلامآباد پیوسته مقامات طالبان را متهم کرده است که برای گروههای تندرو پناهگاه امن فراهم میکنند، در حالیکه حملات مرگبار در داخل پاکستان رو به افزایش است.
گروه طالبان پاکستان (تیتیپی) و وابستگانش در عقب بیشتر این خشونتها هستند، حملاتی که عمدتا نیروهای امنیتی را هدف قرار میدهد.
به گفته یکی از منابع امنیتی پاکستان، تنها در ماه اکتبر بیش از ۱۰۰ تن از نیروهای امنیتی و پولیس در حملاتی که مهاجمان از خاک افغانستان انجام دادند، کشته شدهاند.
در دو سال گذشته، افزایش خشونت در پاکستان همچنین به کارزار گسترده اخراج مهاجران دامن زده است؛ میلیونها مهاجر و پناهجوی افغان به افزایش جرم و جنایت متهم و به آن سوی مرز بازگردانده شدهاند.
ملیحه لودی، دیپلومات پیشین پاکستان، گفت سفر وزیر خارجه طالبان به دهلینو ممکن است «تحریکآمیز» بوده باشد، اما «دلیل اصلی اقدامات تلافیجویانه پاکستان نبود.» او افزود: «عامل اصلی خشم و ناخرسندی پاکستان از مقامات طالبان، امتناع آنان از مهار گروه تیتیپی است.»
ارتش پاکستان همچنین هند را به حمایت از تحریک طالبان پاکستانی متهم کرده است.
وزارت خارجه هند این اتهام را رد کرده و در عوض پاکستان را متهم کرده است که تلاش میکند از مسئولیت مشکلات داخلی و امنیتی خود شانه خالی کند.
رئیس اتاق مشترک ایران و افغانستان هشدار داده است که در صورت عدم سرمایهگذاری تاجران ایرانی در بخشهای صنعت، معدن، کشاورزی و خدمات فنی مهندسی افغانستان، ایران در آینده از بازار این کشور حذف خواهد شد. محمود سیادت میگوید افغانستان در حال تبدیل شدن به یک بازار صنعتی جدید است.
محمود سیادت، رئیس اتاق مشترک ایران و افغانستان، روز یکشنبه در نشستی با حضور تاجران ایرانی و افغان در بیرجند، گفت که بادرنظرداشت «رشد سهبرابری واحدهای صنعتی» و سیاستهای حمایتی اداره طالبان، تجار ایرانی باید بهسرعت وارد بازار افغانستان شوند تا از رقابتهای آینده عقب نمانند.
آقای سیادت خطاب به تاجران ایرانی تاکید کرد که بهشدت باید از فرصتهای جدید اقتصادی در افغانستان استفاده کنند.
او افزود که در حال حاضر، واردات کالاها به افغانستان با تعرفههای جدید و سیاستهای حمایتی جدید اداره طالبان، دیگر مقرون به صرفه نیست و ایران باید بهسمت تولید و سرمایهگذاری در بخشهای صنعتی افغانستان حرکت کند.
آقای سیادت خواستار «انتقال بخشهایی از تولیدات جمهوری اسلامی به افغانستان» شد و افزود سرمایهگذاری در بخشهای خدمات فنی و مهندسی، مشاوره و ماشینآلات صنعتی یکی از نیازهای اساسی فعلی افغانستان است که تاجران ایرانی میتوانند در این بخشها سرمایهگذاری کنند.
پیشتر مدیرعامل سازمان منطقه آزاد تجاری صنعتی دوغارون گفت که سطح مبادلات تجاری میان ایران و افغانستان سالانه به بیش از سه میلیارد دالر میرسد.
چندی پیش وزارت صنعت و تجارت طالبان اعلام کرد که نشستی را با یک هیئت ایرانی به منظور رسیدن به تعهد افزایش میزان تجارت با ایران تا سقف ۱۰ میلیارد دالر برگزار کرده است. در این نشست درباره امضای توافقنامههای تجاری، سرمایهگذاری و رفع محدودیتها در گذرگاهها گفتوگو شده است.
یک منبع روز یکشنبه به افغانستان اینترنشنال گفت که هیئت دهنفره از اتاق تجارت پاکستان با مسئولان اتاق تجارت اسپینبولدک در قندهار دیدار کرده و پیام بازگشایی گذرگاه چمن را آورده است. به گفته این منبع، این گذرگاه روز یکشنبه یا دوشنبه برای ترانزیت بازگشایی خواهد شد.
معاون اتاق تجارت و سرمایهگذاری ولسوالی اسپینبولدک روز شنبه گفت که با تاجران اتاق تجارت چمن دیدار کرده است.
تاجران قندهار میگویند که بهدلیل بستهبودن راه اسپین بولدک_چمن، هزاران موتر باربری حامل کالاهای ترانزیتی در دو سوی مرز متوقف ماندهاند.
پس از بروز درگیری مرزی میان طالبان افغانستان و پاکستان، تمامی مسیرهای تجاری میان دو کشور کاملا مسدود و فعالیتهای بازرگانی متوقف شد.
پیشتر یک مقام پاکستانی گفت که مسدود شدن تمامی گذرگاههای تجاری از جمله تورخم، خرلاچی، غلامخان و چمن، میلیونها دالر زیان به تاجران وارد کرده است.
شماری از تاجران افغان در ولسوالیهای تورخم و اسپینبولدک به افغانستان اینترنشنال گفتند که حکومت پاکستان به بندر کراچی دستور داده است تا اطلاع ثانوی از بارگیری کالاهای تجاری تاجران افغان خودداری کند.
با اینحال تاجران افغان از اداره طالبان و حکومت پاکستان خواستهاند که سیاست را از تجارت جدا نگه داشته و مانع فعالیتهای تجاری نشوند.
روزنامه جمهوری اسلامی چاپ تهران نوشته است که مقامهای پاکستانی خطر سلطه طالبان بر افغانستان را برای منطقه درک کردهاند، اما حکمرانان ایرانی هنوز درگیر بازی سیاسی این گروهاند و باید برای نجات مردم افغانستان از طالبان، برگزاری انتخابات آزاد در این کشور را پیگیری کرد.
این روزنامه که به جریان محافظه در ایران نزدیک است در شماره روز یکشنبه، ۲۷ میزان نوشته است که دولتمردان پاکستان متوجه «خطر شدید سلطه طالبان بر افغانستان» شدهاند و برای محافظت از کشور خود در برابر این تهدید، «با اقدامات متنوع درصدد مقابله با آن برآمدهاند».
نویسنده افزوده است که در مقابل، «حکمرانان ایرانی هنوز گرفتار بازی سیاسی طالبانند» و با وجود آنکه ایران در هر دو دوره حاکمیت طالبان، چه در دهه هفتاد و چه در چهار سال اخیر «ضربات سنگینی» از این گروه متحمل شده، هنوز به جمعبندی لازم برای اتخاذ سیاست قاطع در برابر طالبان نرسیده است.
روزنامه تأکید کرده است که مقصود از این موضع، ورود ایران به جنگ با طالبان نیست، بلکه «طراحی دقیق برخورد سیاسی در چارچوب دیپلوماسی فعال» میتواند به صیانت از منافع ملی ایران و نیز نجات مردم افغانستان از «زندان بزرگی که طالبان از کشورشان ساخته است» بینجامد.
در ادامه آمده است که راهکار درست، همکاری کشورهای منطقه برای کمک به مردم افغانستان جهت برگزاری انتخابات آزاد و تشکیل دولت منتخب است تا «با بازگشت به قانون اساسی جمهوریت یا تدوین قانون جدید، کشور را در چارچوب قانون اداره کنند». به نوشته روزنامه، تا آن زمان دولتهای همسایه باید از تعامل رسمی با حکومت خودخوانده طالبان خودداری کنند تا این گروه ناگزیر شود به «اراده ملت افغانستان تمکین کند».
۲۰ کشور اروپایی از کمیسیون اروپا خواستند روند بازگرداندن افغانهایی که اقامت قانونی ندارند را آغاز کند. این کشورها گفتند این روند میتواند داوطلبانه یا اجباری باشد و حتی شامل مذاکره با طالبان شود.
آنلین ون بوسویت، وزیر فدرال پناهندگی و مهاجرت بلجیم گفت این کشورها در نامه مشترک به مگنوس برونر، کمیسار مهاجرت اتحادیه اروپا او را تحت فشار قرار دادند تا راههایی برای بازگرداندن این افراد پیدا کند.
این اقدام که توسط او رهبری میشود از سوی اتریش، بلغارستان، قبرس، جمهوری چک، استونی، فنلند، آلمان، یونان، مجارستان، ایرلند، ایتالیا، لیتوانیا، لوکزامبورگ، مالت، هالند، لهستان، اسلواکیا، سویدن و ناروی حمایت شده است.
بسیاری از کشورهای اتحادیه اروپا میگویند که اخراج نشدن افغانها به دلیل نبود توافق رسمی بازگشت به افغانستان، تهدیدی برای امنیت کشورها و کاهش اعتماد عمومی به سیاست پناهندگی است.
این کشورها از کمیسیون اروپا خواستند بازگرداندن افغانها را در صدر دستور کار خود قرار دهد. آنها گفتند این روند میتواند از طریق مذاکره با طالبان انجام شود.
وزیر فدرال پناهندگی و مهاجرت بلجیم پیشنهاد کرده است که به آژانس مرزی اتحادیه اروپا نقش قویتری در سازماندهی و حمایت از بازگشتهای داوطلبانه از طریق برنامه بازگشت مجدد اتحادیه اروپا داده شود.
نامه پیشنهاد میکند کسانی که خطرناک یا مجرم شناخته میشوند در اولویت قرار گیرند و بازگرداندن آنها از طریق ماموریتی مشترک بین کمیسیون اروپا، خدمات اقدام خارجی اتحادیه اروپا و کشورهای عضو علاقهمند انجام شود.