طرح محاصره تنگه هرمز توسط نیروهای ارتش امریکا روز دوشنبه آغاز شد. دونالد ترامپ هشدار داده ارتش ایالات متحده کشتیهای ایرانی را که به ساحه محاصره شده نزدیک شود، از بین خواهد برد.
ترامپ پیشتر گفته بود ایالات متحده با سایر کشورها برای متوقف کردن کشتیهای عبوری از تنگه هرمز همکاری خواهد کرد. اما ارتش این کشور بعداً تصریح کرد محاصره فقط شامل کشتیهایی میشود که به بندرهای ایران رفتوآمد دارند.
از زمان آغاز جنگ امریکا و اسرائیل با ایران، جمهوری اسلامی تا حد زیادی این آبراه را به روی همه کشتیهای خارجی بسته است. ایران به دنبال دایمی کردن کنترول خود بر این تنگه و احتمالاً جمعآوری عوارض از کشتیهایی است که از آن عبور میکنند.
بربنیاد گزارشها، یک پنجم منابع نفتی جهان معمولاً از تنگه هرمز عبور میکنند.
امتناع فرانسه و بریتانیا ازمشارکت در طرح محاصره تنگه هرمز، اختلاف میان اعضای ناتو را تشدید کرده است. رئیسجمهور امریکا پیش از این نیز با انتقاد از اعضای این اتحاد نظامی به دلیل عدم همکاری در جنگ ایران گفته بود که کشورش گزینههای خروج از ناتو را بررسی میکند.
کییر استارمر، نخستوزیر بریتانیا به رسانهها گفت: «ما از محاصره حمایت نمیکنیم.» افزود: «تصمیم ما واضح است. تحت هر فشاری که تا حال وجود داشته است، پای ما به جنگ کشیده نخواهد شد.»
خبرگزاری رویترز پیشتر به نقل از برخی دیپلوماتها گزارش داد که مارک روته، دبیرکل ناتو به دولتهای اروپایی عضو این پیمان گفته است که دونالد ترامپ خواهان تعهدات ملموس در آینده نزدیک برای کمک به تامین امنیت تنگه هرمز است.
روته روز پنجشنبه گفت اگر ۳۲ عضو ناتو بر سر تشکیل یک ماموریت به توافق برسند، این سازمان میتواند در تنگه هرمز نقشی ایفا کند.
چندین کشور اروپایی اعلام کردهاند که مایل به کمک برای بازگشایی این آبراه هستند، اما تنها زمانی که درگیری با ایران به طور پایداری متوقف شود.
امانوئل مکرون، رئیسجمهور فرانسه روز دوشنبه اعلام کرد که کشورش نشستی را با بریتانیا و سایر کشورها برای ایجاد یک ماموریت چندملیتی برای بازگرداندن کشتیرانی در این تنگه برگزار خواهد کرد.
آقای مکرون گفت: «این ماموریت کاملاً دفاعی و متمایز از نیروهای متخاصم است که به محض اینکه شرایط اجازه دهد، در منطقه مستقر خواهد شد.»
همزمان نخستوزیر بریتانیا گفت هدف این طرح، ایجاد مقرراتی برای عبور ایمن و هماهنگی کشتیهای نظامی برای حفاظت از نفتکشها است.او افزود: «بگذارید خیلی واضح بگویم، این موضوع مربوط به حفاظت از کشتیرانی و حمایت از آزادی ناوبری پس از پایان درگیری است. هدف مشترک ما در اینجا یک طرح هماهنگ، مستقل و چندملیتی است.»
رویترز به نقل از یک منبع دیپلوماتیک فرانسوی نوشت نشستی تعیین سازوکار اجرای این طرح با حضور حدود ۳۰ کشور، از جمله کشورهای خلیج فارس در پاریس برگزار خواهد شد. این منبع افزود که احتمالا نشست روز پنجشنبه این هفته برگزار خواهد شد.
بربنیاد اطلاعات این منبع دیپلوماتیک، این طرح پیشبینی کرده است که کشتیهای نظامی غیرتهاجمی برای اطمینان از عبور امن در این تنگه مستقر خواهند شد. همچنین ایران و ایالات متحده از این ماموریت مطلع خواهند شد، اما هیچ نقش مستقیمی در آن نخواهند داشت.