همزمان با روز جهانی آزادی مطبوعات، وزارت داخله طالبان از برگزاری نشستی با حضور شماری از روزنامهنگاران خبر داد. با این حال، طالبان در خبرنامه خود واژه «آزادی» را از نام رسمی روز جهانی آزادی مطبوعات حذف کرده و به جای آن نوشته است: «روز جهانی مطبوعات».
عبدالمتین قانع، سخنگوی وزارت داخله طالبان همچنین تصاویری از این نشست را منتشر کرده که هیچ خبرنگار زن در میان شرکتکنندگان دیده نمیشود.
آقای قانع خبرنامه و تصاویر نشست با خبرنگاران را روز یکشنبه ۱۳ ثور در اکس خود منتشر کرده است.
این در حالی است که سخنگوی وزارت داخله در سخنان خود در این نشست، رسانهها را «مغز بیدار جامعه و پژواک ملتهای متمدن» توصیف کرده است.
عبدالمتین قانع در این نشست بر نقش کلیدی خبرنگاران در آگاهیدهی جامعه تاکید کرد، اما یادآور شد که ارتقای ظرفیتهای حرفهای و مسلکیسازی خبرنگاران باید «در پرتو ارزشهای اسلامی» تقویت و توسعه یابد؛ آنچه طالبان در همه بخشها بر آن تاکید دارد و دستورالعملهای خود را پیاده میکند.
اقدام طالبان در حذف فیزیکی زنان از نشست خبری و حذف واژه «آزادی» از خبرنامه رسمی، بار دیگر نشاندهنده نگاه محدود اداره طالبان به فعالیت آزادانه رسانهها و حضور اجتماعی زنان در عرصه اطلاعرسانی است.
طالبان در نزدیک به پنج سال گذشته، محدودیتهای گستردهای بر رسانهها و فعالیت خبرنگاران وضع کرده است. این گروه رسانههای مستقل داخل افغانستان را سرکوب کرده و این نهادها را مجبور کرده که تمام نشرات خود را پس از تایید این گروه منتشر کنند.
پیشتر ریچارد بنت، گزارشگر ویژه سازمان ملل برای افغانستان گفت دستکم چهار خبرنگار و کارمند رسانهای هنوز در بازداشت طالبان هستند.
گزارشگران بدون مرز نیز در شاخص آزادی مطبوعات ۲۰۲۶، افغانستان را در جایگاه ۱۷۵ از میان ۱۸۰ کشور قرار داده است.
سازمان حقوق بشری رواداری یکشنبه، ۱۳ ثور در بیانیهای گفت که در نبود یک چارچوب قانونی موثر برای حمایت از آزادی بیان، اداره طالبان همچنان به اعمال کنترول گسترده و محدودیتهای سختگیرانه بر فعالیت رسانهها ادامه داده است.
بیانیه میافزاید که پس از بازگشت طالبان به قدرت در افغانستان، فعالیت صدها رسانه متوقف شده و شمار زیادی از خبرنگاران شغل خود را از دست داده و برخی از آنها مجبور به ترک کشور شدهاند.
یافتههای رواداری نشان میدهد که دسترسی شهروندان به اطلاعات با گذشت هر روز دشوارتر شده است. زیرا طالبان مقررات و محدودیتهای سختگیرانهای را در زمینه آزادی رسانهها وضع کرده است.
رواداری تصریح کرد که طالبان از انتشار معلومات مرتبط با رویدادهای نقض حقوق بشر با استفاده از ابزارها و شیوههای گوناگون فشار، ترس و تهدید جلوگیری میکند.
براساس گزارش تحقیقی این سازمان، طالبان رسانهها، خبرنگاران، قربانیان، شاهدان عینی و بستگان آنها را تهدید کردهاند که از نشر معلومات درباره قضایای نقض حقوق بشر جدا خودداری کنند.
او گفت که این اقدام بهمنظور تقویت ارزشهای اسلامی، «جلوگیری از انحرافات اخلاقی و اصلاح جامعه» انجام شده است. او تاکید کرد که روند جمعآوری وسایل «غیرشرعی» بهطور دوامدار ادامه دارد.
طالبان پس از بازگشت به قدرت در نزدیک به پنج سال گذشته تولید و شنیدن موسیقی را منع کرده است. این گروه در بیش از چهار سال گذشته دهها نفر را به جرم تولید، پخش و شنیدن موسیقی بازداشت کرده و هزاران وسیله ساز و آواز را آتش زده است.
فرماندهی امنیه طالبان در بغلان در ۳ ثور اعلام کرد که ۲۱ نفر از مرکز این ولایت به اتهام نواختن موسیقی و استفاده از «مشروبات الکلی» بازداشت کردهاند.
