د مسکو فارمټ ناسته کې پر ټولګډي حکومت جوړولو او انساني حقونو په رعایت ټینګار وشو

هغه زیاته کړې:« زه په بېړني ډول په طالبانو غږ کوم، چې د هغوی سمدستي او پرته له کوم شرطه خوشې کړي.»

په تېرو څو ورځو کې طالبانو د ښځو د حقونو دوه تنه فعالانې ژولیا پارسي او ندا پرواني په خپل سري ډول نیولي.

د سه شنبې په ورځ د (وږي ۲۸مه) طالبانو د کابل په خیرخانې سیمه کې ندا پرواني یې له خاوند او کوچني زوی سره ونیول.

له هغې وروسته د چهارشنبې په ورځ سرچینو وویل، چې طالبانو د ښځو د حقونو یوه بله فعاله ژولیا پارسي هم د خپل زوی سره یې نیولي دي.

تر دې وړاندې د بخښنې نړۍوال سازمان د طالبانو له‌خوا د ندا پرواني او د هغې د ماشوم او خاوند نیونه غندلې وه او ژر تر ژره یې د خوشې کېدو غوښتنه کړې وه.

ضمیر کابلوف د خپلې وینا په بلې برخه کې وویل، طالبان نه دي توانېدلي چې د ترهګرو ډلو په ځانګړې توګه د داعش پر وړاندې مبارزه کې ښه عمل وکړي.

ښاغلي کابلوف د داعش پر وړاندې د طالبانو کړنې د سیمې لپاره اندېښنه وبلله.

د افغانستان په چارو کې د روسیې استازي ټینګار کړی، طالبان همدارنګه نه‌دي توانیدلي چې «پریمانه اقتصادي ستونزو» لپاره د حل لار ومومي.

ښاغلي کابلوف همدارنګه په افغانستان کې د یوه ټولګډونه حکومت د جوړېدو په تړاو د روسیې د بهرنیو چارو وزیر سرګي لاوروف په حواله ویلي، مسکو هڅه کوي چې په افغانستان کې د سولې او خبرو اترو زمینه برابره کړي.

ضمیر کابلوف ټینګار کړی، د سیمې هېوادونه مسوولیت لري چې د افغانستان راتلونکې لپاره یوه اساسي حل لاره ومومي.

د مسکو فارمټ ناسته نن حمعه د (تلې اومه) د روسیې په کازان ښار کې پیل شوه.

دغه وزارت ویلي، د ماشومانو د ګوزڼ ناروغۍ یوه نوې پېښه د ننګرهار په خوګیاڼو ولسوالۍ کې ثبت شوې او پر دغې ناروغۍ اخته ماشوم ۱۲ کلن دی.

د طالبانو د روغتیا وزارت د پنجشنبې په ورځ د (تلې په ۶مه) په یوې خبرپاڼه کې لیکلي، چې د ننګرهار په خوګیاڼو ولسوالۍ کې روغتیایي وضعیت د ډاډ وړ نه دی.

افغانستان او پاکستان د نړۍ هغه دوه هېوادونه دي، چې لا نه دي توانیدلي د ګوزڼ ناروغۍ له منځه یوسي.

تر دې وړاندې د ګوزڼ پر ضد د مبارزې پروګرام چارواکو خبرداری ورکړی و، چې دغه ناروغي په دغه هېواد کې په چټکۍ سره د زیاتېدو په حال کې ده.

په افغانستان کې د ماشومانو د ګوزڼ د لمنځه وړلو بېړني مرکز مشر نیک ولي شاه مومن ویلي، چې تېرکال په افغانستان کې د ماشومانو د ګوزڼ ناروغۍ په اړه د واکسین د کمپاین دوولس پروګرامونه ترسره شول.

د واکسین د کمپاین وروستی پروګرام په ټول افغانستان کې د ۱۴۰۲ کال د (تلې په ۳مه) پیل شوي وو.

دغه ناسته نن (د تلې اومه) په کازان کې ترسره کېږي.

ښاغلي کابلوف د ارټي‌وي‌اې سره په مرکه کې چې متن یې د پنجشنبې په ورځ (د تلې په ۶مه) خپور شو ویلي:« د روسیې د بهرنیو چارو وزیر د مسکو په فارمټ ناسته کې د طالب پلاوي د ګډون بلنه نه وه ورکړې، ما رابللي دي.»
هغه څرګنده کړه: له همدې امله، د روسیې د بهرنیو چارو وزیر "د هغو مېلمنو په وړاندې کوم مکلفیت نه‌لري، چې ما بللي دي."

ضمیر کابلوف زیاته کړه:« غواړم ټینګار وکړم، چې طالبان ګډونوال نه دي؛ بلکې د مسکو د فارمټ ناستې مېلمانه دي.» هغه وویل:« د دغو دواړو ترمنځ یو اساسي توپیر دی.»

هغه یادونه وکړه، چې د مسکو په فارمټ ناستې کې د لسو هېوادونو استازي روسیې، چین، پاکستان، ایران، هند، له منځنۍ اسیا د افغانستان ګاونډیان او همدارنګه قزاقستان او قرغزستان په کې شامل دي، چې له افغانستان سره ګډه پوله نه لري.

د روسي استازي په وینا، د مسکو په فارمټ ناسته کې به د سعودي عربستان، عربي متحده اماراتو، قطر او د ترکیې استازي هم د څارونکو په توګه حضور ولري.

په افغانستان کې د ټولګډونه حکومت جوړېدل له هغو موضوعګانو یوه ده، چې د نن ورځې په ناسته کې به پرې خبرې اترې وشي.

د دغه سازمان د شمېرو پر بنسټ؛ په افغانستان کې تر ۲۹ میلیونو ډېر خلک بشري مرستو ته اړتیا لري. د مرستې ترلاسه کوونکو نیمایي برخه ښځې دي.

اوږدمهاله شخړې، د اقلیم بدلون، د بیکارۍ سره سخت اقتصادي زوال، د نغدو پیسو کمښت او د خوراکي توکو د بیو لوړوالی د دې لامل شوی، چې افغانستان په نړۍ کې له ستر بشري بحران سره مخ شي.
دغه سازمان وايي؛ د روان کال د می او اکتوبر تر منځ شاوخوا ۱۵،۳ میلیونه کسانو د خوړو سخته ناانډولي تجربه کړې، چې له دې ډلې ۳.۴ میلیونه کسان د سختې لوږې له امله په دوامداره توګه بشري مرستو ته اړتیا لري.

د خوړو نړۍوال پروګرام په پام کې لري، چې تر ۲۰۱۳میلادي کال پورې د ۲۱ میلیون خلکو ملاتړ وکړي.

د دې لپاره په ۲۰۲۳میلادي کال کې، له ۲.۲ ملیارد ډالرو څخه ډېرو مرستو ته اړتیا لري، ترڅو اړمنو خلکو ته سمدستي خوراکي مرستې او د ژوند ژواک لومړنی کومک چمتو کړي.

د خوړو نړۍوال پروګرام اوس د ۱.۰۸ ملیارده ډالرو کمښت سره مخ دی؛ ترڅو د راتلونکو شپږو میاشتو لپاره خپلو فعالیتونو ته دوام ورکړي.