په زابل او میدان وردګ کې د ټرافیکي پېښو له امله درې کسان مړه او شپږ نور ټپیان شوي دي. په زابل کې د طالبانو د روغتیا رییس میرویس افغان ویلي، چې د یاد ولایت د شاه جوی ولسوالۍ په ګاجوۍ سیمه کې د یوې ټرافیکي پېښې له امله ۲ کسان مړه او ۳ نور ټپیان شوي دي.
د پاکستان څېړنېو فدرالي ادارې د ترهګرۍ ضد څانګې چارواکو په کراچۍ کې د جعلي اسنادو له لارې افغانانو ته د پاکستاني پاسپورټونو د جوړولو یوې لویې شبکې پرضد پراخ عملیات ترسره کړي دي. پاکستاني چارواکي وايي، د دغه عملیاتو پرمهال دوه پاکستاني وګړي او دوه افغانان نیول شوي دي.
د مدني ټولنې او بشري حقونو د فعالانو یوې شبکې په هرات کې د طالبانو لهخوا د ښځو نیول او د لاریونونو ځپل غندلي او له بشري حقونو بنسټونو او ملګرو ملتونو یې غوښتي، چې د ښځو له حقونو د سرغړونې او د لاریونونو ځپلو وضعیت ته جدي پاملرنه وکړي او پر وړاندې یې اغېزمن ګامونه پورته کړي.
د روسیې د بهرنیو چارو وزارت خبرداری ورکړی، چې په افغانستان کې امنیتي وضعیت لاهم کړکېچن دی او دغه هېواد د سیمې او په ځانګړې توګه خپلو نږدې ګاونډیانو لپاره یو جدي ګواښ دی.
د بلخ ولایت د طالبانو د والي ویاند، عطاالله زید، د ښځو د حجاب په اړه د روانو بحثونو او اعتراضونو په غبرګون کې ویلي چې د افغان ښځو د «بېحجابه کولو» او د ډیموکراسۍ پر لور د سوق کولو هڅې ناکامې شوې دي.
په هرات کې ځايي سرچینو افغانستان انټرنشنل ته ویلي، چې د طالبانو د امر بالمعروف مامورین د سېشنبې په ورځ د نجونو یو شمېر ښوونځیو ته ورغلي او د زدهکوونکو د پوښاک په اړه یې نوې سپارښتنې کړې دي.
د طالبانو یو قوماندان حاجي نجیب الله چې د امریکايي خبریال ډېوېډ روهډ او د هغه د دوو ملګرو په تښتونه کې یې لاس درلود، د سې شنبې په ورځ د امریکا د نیویارک یوې محکمې په ۴۲ کاله بند محکوم کړ.
د افغانستان د ملي امنیت شورا پخواني سلاکار رنګین دادفر سپنتا ویلي، چې د هرات له ښځو او نارینهوو سره همغږي او د روانو پېښو پر وړاندې چوپ نه پاتې کېدل یوه ملي او وطنپاله دنده ده.
د افغانستان د کانونو او پټرولیم پخوانۍ وزیرې نرګس نهان په هرات کې د ښځو او نارینه وو د وروستیو اعتراضونو ملاتړ کړی او د هغوی زړورتیا یې ستایلې ده. مېرمن نهان ویلي چې افغان ښځې به د خپلو بشري حقونو د دفاع لپاره له مبارزې او ودرېدلو څخه لاس وانخلي.
د ښځو د حقونو لومړیتوب سازمان (ډبلیو ار ایف) په افغانستان کې د ښځو او نجونو پر وړاندې د طالبانو وروستي اقدامات، په ځانګړې توګه په هرات کې د ښځو نیول او په کندهار کې تفریحي ځایونو ته د هغوی پر ورتګ نوي بندیزونه په کلکه غندلي دي.
د ملګرو ملتونو د ښځو پر وړاندې د تاوتریخوالي په برخه کې ځانګړې راپور ورکوونکې ریم السالم د هرات په ولایت کې د طالبانو له لوري د ښځو د نیولو او د لاریونوالو د ځپلو په اړه اندېښنه څرګنده کړې ده.
د افغانستان د تېر جمهوري نظام پر مهال د مشرانو جرګې پخوانۍ غړې راحله دوستم په هرات ولایت کې د طالبانو پر وړاندې د ښځو او نجونو د وروستیو اعتراضونو ملاتړ وکړ. هغې د طالبانو له لوري د معترضو ښځو ځپل او پر هغوی ډزې کول په کلکه وغندل.
د افغانستان د ډیپلوماتیکو او قونسلي ماموریتونو د همغږۍ شورا د ۱۴۰۵ کال د غبرګولي په ۱۹مه په هرات کې د طالبانو له خوا د ښځو او نجونو نیول او د سوله ییزو لاریونوالو سخت ځپل په کلکه وغندل.
د هرات ولایت پخواني جهادي قوماندان محمد اسماعیل خان په هرات کې د ښځو د نیولو او د هغوی د ځورولو د راپورونو په اړه توند غبرګون ښودلی او ویلي یې دي چې هېڅ حکومت د زور، ځپنې او د خلکو د سپکاوي له لارې دوام نه شي کولی.
د افغانستان د جمهوري نظام پر مهال د عامې روغتیا پخوانۍ وزیرې ثریا دلیل په هرات کې د طالبانو له خوا د ښځو پر وړاندې وروستي اقدامات سپکاوی بللی او ویلي یې دي چې په هرات کې اوس ښځې د خپلو جامو اغوستلو او حجاب له امله د ځپلو سره مخ دي.
د افغانستان د تېر جمهوري نظام یو لوړپوړي پوځي جنرال سمېع سادات د طالبانو د ظلمونو پر وړاندې د ولسي پاڅون غوښتنه کړې او ویلي یې دي چې له بدخشان څخه تر هرات پورې خلک د دغه ډلې د استبداد پر وړاندې راپورته کېدونکي دي.
په ملګرو ملتونو کې د افغانستان دایمي استازي نصیر احمد فایق په هرات کې د طالبانو پر وروستیو کړنو سخته نیوکه کړې. هغه وایي، چې د ښځو نیول، پر لاریونوالو ډزې او د بېګناه خلکو وژل د هغوی د ځواکمنۍ نښه نه، بلکې د وېرې، بېوسۍ او د خلکو له بیدارۍ څخه د ډار څرګندونه کوي.
د طالبانو مخالفې ډلې «مقاومت جبهې» په هرات ولایت کې د طالبانو له لوري د خلکو، په ځانګړې توګه د ښځو سیستماتیک ځپل په کلکه غندلي دي. دغه ډلې د غبرګولي ۱۹مه په یوې خبرپاڼه کې ویلي، چې د هرات د ټولنې پر وړاندې د طالبانو دا ډول بریدونه او تاوتریخوالی به بې ځوابه پاتې نه شي.
د بشري حقونو د مدافعانو پلس ټولنې (ایچ ار ډي +) د هرات په جبرئیل سیمه کې د طالبانو د ځواکونو له لوري د معترضو ښځو او د دغه ولایت د اوسېدونکو غیرقانوني او تاوتریخجن ځپل غندلي او دغه چلند یې د بیان ازادۍ، سوله ییزو غونډو او د افغانانو د انساني کرامت د حقونو ښکاره سرغړونه بللې ده.
د اروپايي پارلمان غړې هانا نیومن په هرات کې د طالبانو له خوا د جامو د طرز یا حجاب په پلمه د ښځو پر نیول کېدو او د هغوی د خوشې کېدو لپاره د لاریونوالو پر ځپلو سخت غبرګون ښودلی او پر اروپایي هېوادونو یې غږ کړی چې د ښځو حقونو د تضمین پرته طالبانو ته مشروعیت مه ورکوئ.
د بلخ ولایت په مزارشریف ښار کې د طالبانو د امر بالمعروف او نهی عن المنکر ریاست محتسبانو پر ښځو فشارونه زیات کړي او نوي محدودیتونه یې لګولي دي. عیني شاهدان وایي چې وسله والو طالبانو د روضې په شمال کې له یوه سوداګریز مرکز څخه دوه ښځې د لنډ وخت لپاره نیولې وې.
پخواني ولسمشر حامد کرزي په هرات کې د اعتراضونو پر مهال په رامنځته شوي تاوتریخوالي اندیښنه ښودلې ده. کرزي پر خپل اېکس ویلي، چې چې افغان ټولنه ارامۍ او له خوښۍ او دوستۍ ډک ژوندانه ته اړتیا لري او د افغان ښځو عزت او دروناوی باید پرځای وي.