د طالبانو ویاند ذبیحالله مجاهد د امریکا بهرنیو د چارو وزیر د څرګندونو په غبرګون کې ویلي، د کابل او اسلاماباد ترمنځ د اختلافاتو د حل لپاره د امریکا په ګډون د بل هر هېواد منځګړیتوب مني، خو امریکا باید دا حقیقت هم په پام کې ونیسي چې د جګړې او ناامنیو د پیل هڅې پاکستان کړې دي.
د ملګرو ملتونو د نشهيي توکو او جرمونو پر وړاندې د مبارزې اداره وایي، افغانستان کې د طالبانو له لوري د مخدره موادو د کښت له بندیز سره سره، د تریاکو له پلور څخه ترلاسه کېدونکي عواید بېرته د بندیز له اعلان مخکې کچې، ۵۲۵ میلیون ډالرو ته رسېدلې ده.
په ننګرهار کې د طالبانو د احصایې ریاست چارواکي وايي، د روان لمریز کال له پیل راهیسې د اسان خدمت مرکز له لارې ۲۸ زره او ۱۵ کسانو ته برېښنايي پېژندپاڼې، ۴ زره او ۶۴۴ کسانو ته د تذکرو اړوند خدمتونه او ۶ زره او ۴۱۳ کسانو ته د زېږون کارتونه وېشل شوي دي.
په افغانستان کې د ملګرو ملتونو د مرستندوی ماموریت )یوناما(مشرې رباب فاطمې، ننګرهار ته د خپل لومړي سفر پر مهال له طالب چارواکو، ښځو، قومي مشرانو، سوداګرو، راستنو شویو کډوالو او د ملګرو ملتونو له ادارو سره لیدلي او ویلي یې دي چې ملګري ملتونه له افغانستان سره خپلو ژمنو ته ژمن دي.
د امریکا په کانګرس کې د لوېزیانا ایالت استازی ټرای اې کارټر، له امریکا څخه د لسګونو افغان کورنیو د ایستلو پر پرېکړې نیوکه کړې او ویلي یې دي چې د هغو افغان کورنیو ایستل د شرم وړ دي چې د افغانستان د جګړې پر مهال یې له امریکايي پوځ سره مرسته کړې.
د ایران د سویلي خراسان چارواکي وايي، له افغانستان سره پر ګډه پوله د تېلو د قاچاق مخنیوي په موخه یې د روان کال له پیل څخه تر اوسه د افغانانو په ګډون له ۶ زرو ډېر د تېلو د وېش کارتونه لغوه کړي. ایراني چارواکي زیاته کړې، د دې طرحې په لومړیو ۲۰ ورځو کې د تېلو مصرف ۹ سلنه کم شوی دی.
پخوانۍ افغانه ډیپلوماټه شکریه بارکزۍ وایي، په افغانستان کې ښځو ته د یو انسان په توګه د ژوند کولو حق باید ورکړل شي. نوموړې همداراز ویلي، د ښځو د حقونو د نهتامین تر څنګ، تېرو څو حکومتونو د خلکو غږ نه دی اوریدلی او دغه پوهاوي ته ندي رسیدلي چې د خپلو وګړو حقونه په سمه توګه ورکړي.
د امریکا د کانګرس غړې سیډني کاملاګر ډوو د دغه هېواد پر ولسمشر ډونالډ ټرمپ نیوکه کړې او ویلي یې دي، چې نوموړي څو ځله له هغو افغانانو سره د امریکا کړې ژمنه تر پښو لاندې کړې، چې په افغانستان کې د شل کلنې جګړې پر مهال یې د امریکايي ځواکونو ترڅنګ خدمت کړی دی.
د هالنډ سمندري ځواک د شنبې په ورځ (د لړم ۹مه) اعلان وکړ، چې د دغه هېواد په سویلي ساحلونو کې یې ۳۸ کسان له یوې داسې ربړي کښتۍ څخه ژغورلي چې انجن یې نهدرلود. هالنډي رسنیو د پولیسو په حواله راپور ورکړی، چې د دغې کښتۍ ۳۶ کسان افغانان او دوه نور یې د سوډان وګړي دي.
د مقاومت جبهې د سیاسي دفتر مسوول عبدالله خنجاني ادعا کړې، چې طالبانو په دوحه کې امریکا ته «تسلیمي» غوره کړه، خو په ورته وخت کې یې د افغانستان د مشروع پوځ سرتېري تر وروستۍ مرمۍ پورې په بېرحمۍ سره ووژل. طالبانو بیا تر دې مخکې په وار وار ادعا کړې، چې امریکا ته یې ماتې ورکړې ده.
په ملګرو ملتونو کې د افغانستان د دایمي استازولۍ سرپرست نصیر احمد فایق د ملګرو ملتونو د امنیت شورا په پرانیستې غونډه کې وویل، چې له طالبانو سره هر ډول نړۍوال تعامل باید په هېڅ ډول د افغان ښځو د ځپلو او ګوښه کولو د عادي کېدو او مشروعیت لامل نهشي.
د پاکستان د ملي اسمبلۍ د اپوزیسیون مشر محمود خان اڅکزي د پاکستان له حکومت څخه غوښتي چې د افغانستان په اړه د «ستراتیژیکې ژورتیا» له پخوانۍ تګلارې او کابل د پاکستان د پنځم ایالت ګڼلو له فکره لاس واخلي او د افغانستان خپلواکۍ او ملي حاکمیت ته درناوی وکړي.
د بدخشان او بلخ یو شمېر اوسېدونکي افغانستان انټرنشنل ته وايي، چې طالبان د بیارغونې، د بازارونو د پراختیا او د عامه تاسیساتو د جوړولو په پلمه د خلکو شخصي ځمکې او ملکیتونه ویجاړوي او بیا یې غصبوي.
د امریکا د بهرنیو چارو وزیر وایي، اسلاماباد د افغانستان له خاورې د پلان شویو «ترهګریزو» بریدونو په اړه سخت اندېښمن دی. هغه زیاته کړې، چې د پاکستان د چارواکو په باور، طالبانو د دغو بریدونو د مخنیوي لپاره کافي او اغېزناک اقدامات نهدي کړي او له همدې امله اسلاماباد اقدام کړی دی.
د طالبانو د امر بالمعروف، نهې عنالمنکر او شکایتونو اورېدو وزارت ویلي، چې په پروان کې یې یو کس د جادوګرۍ او په امریکا کې له یوې مېشتې افغان مېرمنې څخه د هغې د کار د کولو لپاره د ۱۶۵ زره امریکایي ډالرو د اخیستو په تړاو نیولی دی.
په خیبرپښتونخوا کې د والي واکمنۍ او بېړني حالت له پلي کېدو وروسته د افغان کډوالو د اېستلو لپاره ټولې تیارۍ نیول شوې دي. پولیس وايي، د افغان کډوالو د نیولو بهیر سر له سبا څخه پیلېږي او بېلابېلو ولسوالیو کې د افغانانو د نیولو لپاره د پولیسو ۱۲۰ ډلې او ګڼ لنډمهالي کمپونه جوړ شوي دي.
په هلمند کې د طالبانو رسنیز دفتر ویلي، د دغه ولایت په فرعي ګمرکونو کې یې ۱۹ زره او ۷۷۲ کیلوګرامه قاچاقي خوراکي او غیر خوراکي وارداتي توکي ترلاسه کړي دي. د دغه دفتر په وینا، دغه قاچاقي مواد په تېره یوه اونۍ کې ترلاسه شوي او د لېږد په تړاو یې ۱۵ کسان هم نیول شوي دي.
د پاکستان د اطلاعاتو او خپرونو وزارت د شنبې ورځې ناوخته (د لړم ۹مه) په یوې اعلامیه کې د طالبانو د ویاند پر وروستیو څرګندونو سختې نیوکې کړي او ویلي یې دي، چې د طالبانو دریځ د دواړو هېوادونو ترمنځ د اړیکو د خرابېدو اصلي لاملونه پټوي.
د هرات لپاره د طالبانو د رسنیو دفتر وايي، په دغه ولایت کې د ټانکرونو یوه تولیدي شرکت د ۵ میلیونه ډالرو په ارزښت ټانکرونه ازبکستان ته صادر کړي دي. ویل کېږي، دغه ټانکرونه په نړۍوال ستندرد جوړ شوي دي.
په کابل کې د ایران سفیر علي رضا بېګدلي د افغان کانونو د نندارتون په پای غونډه کې ویلي، چې د کانونو په برخه کې« سیمه ییزې همکارۍ» ارزښتناکې دي. ایراني سفیر دغه راز د ګډو پانګونو د « وړتیا» او اقتصادي همکاریو د پراختیا خبرې کړي، خو نور جزئیات یې په دې اړه نه دي ورکړي.
په نورستان کې د طالبانو ولایتي ادارې، د دغه ولایت په وایګل ولسوالۍ کې د یوه ځوان ډبول کېدو او پر ضد یې لاریون رد کړی دی. طالبانو په ورته مهال ټینګار کړی، چې د امربالمعروف محتسبان یې د خلکو د « لارښوونې» حق لري.
د کندوز د اقتاش ولسوالۍ یو شمېر اوسېدونکو د طالبانو د قراردادي شرکتونو له خوا د سرو زرو کانونو د خپلسري او غیرمعیاري کیندنو او استخراج پر ضد اعتراض کړی دی. اعترا کوونکي وايي، د قراردادي شرکتونو کیندنو عامه تاسیسات او استوګنیز کورونه له ګواښ سره مخ کړي دي.