د جمهوریت پر مهال د افغانستان د کانونو او پټرولیم وزیره نرګس نهان وايي، افغانستان تر هر څه وړاندې داسې دفاعي او سیاسي نظام ته اړتیا لري چې هېڅ ډلې ته د زور له لارې د واک د نیولو اجازه ورنه کړي او د ټولو افغانانو استازیتوب وکړي.
لوګر ولایت کې د طالبانو د کرنې، اوبو لګولو او مالدارۍ ریاست مسوولین وایي چې د دغه ولایت په مرکز او ولسوالیو کې د انجې بوټي کرکيله په وروستیو کې د پام وړ زیاته شوې ده.
طالبانو په بلخ ولایت کې د کیمیاوي او عضوي سرې د تولید یوې فابریکې د فعالیت د پیل خبر ورکړی دی. د دوی په وینا، دغه فابریکه د «درخشان ګروپ» په نوم شرکت له لوري د ۴۵ میلیونه افغانیو په مالي لګښت جوړه شوې ده.
د ملګرو ملتونو د پراختیایي پروګرام (UNDP) ویلي چې د نړۍ د پړانګانو نفوس چې په ۲۰۱۰ کال کې نږدې ۳۲۰۰ ته راټیټ شوی و، اوس د ساتنې د نړیوالو هڅو په پایله کې په تدریجي ډول د زیاتېدو په حال کې دی، په داسې حال کې چې په افغانستان کې دا وحشي ژوی له ډېرې مودې راهیسې له منځه تللی بلل کېږي.
د روسیې د امنیت شورا مرستیال سکرتر الکساندر وینیدیكتوف ویلي چې مسکو چمتو دی د افغانستان او پاکستان ترمنځ د شخړې او نورو اختلافاتو د حل لپاره د منځګړیتوب رول ادا کړي.
په لغمان ولایت کې طالب ځايي چارواکو ویلي چې د قرغي ولسوالۍ د سرخکانو په سیمه کې د راستنو شویو کډوالو یوه لارۍ اوښتې، چې له امله یې د ښځو او ماشومانو په ګډون ۱۸ تنه مړه شوي دي.
د جمهوریت پر مهال په پاکستان کې د افغانستان سفیر نجیب الله علي خېل، ویلي چې روسیې، چین او ایران په افغانستان کې د خپلو ګټو او امنیتي اندېښنو له امله له طالبانو سره اړیکې ټینګې کړې وې او موخه یې له افغانستانه د امریکا د ځواکونو ایستل وو.
د برېتانیا د ځانګړو ځواکونو « ایس اې ایس» د جګړې د جرمونو په اړه نوي خپاره شوي اسناد ښيي چې په افغانستان کې د دوی د عملیاتو پر مهال د احتمالي سرغړونو لومړنۍ داخلي څېړنه یوازې په یوه ورځ کې پای ته رسېدلې او تړل شوې.
طالبان وایي، د دوی د اقتصادي مرستیال ملا عبدالغني برادر د هغې پرېکړې له عملي کېدو وروسته چې له مخې یې له پاکستان څخه د درملو واردات محدود شوي، په افغانستان کې د درملو کورنی تولید د پام وړ زیات شوی دی.
د امریکا د شمالي کارولاینا ایالت په درهم ښار کې دوو دیني ټولنو د افغان کډوالو ښځو د ملاتړ لپاره د کالیو ګنډلو یو پروګرام بیا پیل کړی. دغه پروګرام تر دې وړاندې د بودیجې د کمښت له امله درول شوی و.
په هالند کې مېشتې افغانالاصله حقوقي او سیاسي فعالې څانګې صدیقي د هالند هغه پرېکړه ستایلې چې له مخې یې افغان ښځو ته د پناه او ملاتړ زمینه برابریږي.
د افغانستان د پخواني جمهوري نظام د بهرنیو چارو وزیر، محمد حنیف اتمر، د پښتو ملي ورځې په مناسبت ویلي چې د دې ورځې نمانځنه باید د پښتو ژبې د پراختیا، ودې او علمي څېړنو لپاره د ملي ژمنتیا د نوي کولو په ارزښتمن فرصت بدله شي.
د بریتانیا د لېسټر پوهنتون څېړونکو موندلې چې د ککړې هوا تنفس کول د ماشومانو د سږو وده ورو کولی شي او اغېزې یې ان د ځوانۍ تر لومړیو کلونو پورې دوام مومي. په دې څېړنه کې له وخت مخکې زېږون، د مور شیدې، د والدینو لهخوا د تنباکو کارول او د کور چاپېریالي شرایط لکه رطوبت هم ارزول شوي.
د تېر جمهوري نظام د ملي امنیت پخواني رييس رحمتالله نبیل د ملګرو ملتونو د امنیت شورا راپور ته په غبرګون کې چې په افغانستان کې طالبانو له ۲۱ ښځو او نجونو سره تاوتریخوالی او ان پرې جنسي تېری یې کړی ویلي، دا راپور د طالبانو دیني او انساني مشروعیت لا نور هم تر جدي پوښتنې لاندې راولي.
د هالنډ «اېناېل ټایمز» رسنۍ راپور ورکړی، چې افغان ښځې او نجونې به له دې وروسته په ډېرو مواردو کې د استوګنې د اجازې د ترلاسه کولو وړ وبلل شي.
د افغانستان د پخوانیو امنیتي ځواکونو یو شمېر افسران وايي، چې برېتانیا ته د لېږد لپاره له کلونو انتظار وروسته د افغانانو د ځایپرځای کېدو او مرستې پروګرام (ARAP) کې د دوی غوښتنلیکونه رد شوي او اوس په افغانستان کې له سرګردانۍ، ناهیلۍ او امنیتي ګواښونو سره ژوند کوي.
د پاکستان د بهرنيو چارو وزارت ویلي، اسلاماباد له واشنګټن سره د افغانستان له خاورې پاکستان کې د ترهګرۍ په تړاو اندېښنې شريکې کړي او د امنيتي ننګونو او د ترهګرۍ پرضد پر همکاریو یې ټينګار کړی دی. طالبانو بیا په وار وار په ډاګه کړې، چې افغانستان به د هېڅ هېواد پر ضد ونهکارول شي.
د طالبانو له پېښو سره د مبارزې ادارې رییس ملا نورالدین ترابي ویلي، له راستنو شویو افغانانو سره مرسته اسلامي او انساني مسوولیت دی او ټولې ادارې باید په ګډه د هغوی لاسنیوی وکړي. هغه د جمعې په ورځ کندهار کې له نساجۍ سیمې تر عینو مېنې پورې د مېشتو راستنېدونکو وضعیت له نږدې ارزولی دی.
د طالبانو د کډوالو او راستنېدونکو چارو وزیر مولوي عبدالکبیر له یو شمېر دولتي چارواکو او مسوولینو سره په کتنو کې د خلکو او حکومتي بنسټونو تر منځ پر همکاریو او یووالي له ټينګار سربېره کډوالو او راستنېدونکو ته د خدماتو رسول د ټولو دولتي ادارو ګډ مسوولیت وباله.
افغانستان انټرنشنل ته د رسېدلي سند له مخې، طالبانو تر خپل واک لاندې سفارتونو او کونسلګریو لپاره نوې وېبپاڼې جوړې او فعالې کړې دي. طالبانو په دغو وېبپاڼو کې د «افغانستان اسلامي جمهوریت» نوم لرې کړی او د افغانستان د ملي بیرغ پر ځای یې د خپلې ډلې بیرغ ځای پر ځای کړی دی.
د طالبانو د کابل ښاروالۍ او د کرنې، اوبو لګولو او مالدارۍ وزارت ترمنځ د دولتي ځمکو د لېږد هوکړې له مخې، د کابل ښار په بېلابېلو ناحیو او اړوندو سیمو کې د شپږو ښارګوټو ځمکې د ښاري نظم ټینګښت او د ناقانونه ودانیو د مخنیوي په موخه کابل ښاروالۍ ته سپارل شوې دي.
د غبرګولي ۸مه (د مې ۲۹مه) د پښتو ژبې ورځ ده. دغه ورځ هر کال نمانځل کېږي، خو په افغانستان کې د طالبانو تر واکمنېدو وروسته ددې ورځې نمانځلو ته توجه کمه شوې ده. یو شمېر لیکوالان بیا وايي چې د نجونو پر زده کړو د طالبانو بندیز پښتو ژبې ته زیانونه اړولي دي.