په کندهار کې ځايي سرچینو افغانستان انټرنشنل ته وویل، چې تېره ورځ د مخکیني حکومت یو نظامي محمد اکبر د کندهار ولایت په ډنډ ولسوالۍ کې د ناڅرګندو کسانو په ډزو کې ټپي شوی دی. نوموړی اوس مهال په کندهار کې تر درملنې لاندې دی خو طالبانو لاتروسه ددې پيښې په اړه غبرګون نه دی ښودلی.
د جمعې په سهار د بدخشان ولایت د یفتل ولسوالۍ پر ودانۍ د «سپاهیان میهن» په نوم نوې وسله والې ډلې له برید وروسته، طالبانو په دې ولسوالۍ کې کور په کور پلټنې پیل کړې او یو شمېر کسان یې نیولي دي.
د طالبانو د عامې روغتیا وزارت وایي، د خوست ولایتي روغتون کې د ۴۰ میلیونه افغانیو په لګښت لس بستریزه د بېړنۍ پاملرنې (ICU) څانګه پرانیستل شوې ده. یاد وزارت ویلي چې دغه څانګه په معیاري طبي تجهیزاتو سمباله ده او د روغتیايي خدمتونو د ښه والي په موخه ګټې اخیستنې ته سپارل شوې.
د اروپايي ټولنې د بهرنیو چارو ویاند انوار الانوني د افغانستان لپاره د ملګرو ملتونو د سرمنشي د نوې ځانګړې استازې په توګه د رباب فاطمه د ګومارلو هرکلی کړی دی. هغه په ورته وخت کې د دوحې د سیاسي بهیر پر راتلونکو ګامونو او همکارۍ هم ټینګار کړی.
په ننګرهار کې د ځینو موسساتو مسوولانو افغانستان انټرنشنل ته وویل، چې ددغه ولایت د اقتصاد ریاست د بېلابېلو فشارونو له لارې «بډو او باج اخېستنې» ته لاره برابروي. دوی زیاتوي، چې د طالبانو د ننګرهار اقتصاد ریاست چارواکي موسسو ته د څېړنو په نامه ورځي او بیا ورته ستونزې جوړوي.
د پېښور د پولیسو عملیاتي څانګې مشر فرحان خان ویلي، په دغه ښار کې د مېشتو افغان کډوالو پرضد عملیات (د جولای په ۱۰مه) د اعلان شوي ضربالاجل تر پای ته رسېدو وروسته روان دي او تر اوسه په دغه ښار کې ۶۴۰ افغان کډوال نیول شوي دي.
د طالبانو له بیا واکمنېدو راهیسې د لومړي ځل لپاره د طالبانو یوې مخالفې وسلهوالې ډلې د جمعې په سهار (د چنګاښ ۲۶مه) د څو ساعونو لپاره د بدخشان یفتل پایین ولسوالي تر خپل کنټرول لاندې راوسته.
افغان خبریال همایون خان چې له افغانستان نه تر وتلو وروسته په کاناډا کې مېشت شوی وایي، د جلاوطنۍ له ژوند سره، سره لاهم هڅه کوي د افغانانو غږ نړۍ ته ورسوي؛ څو د افغانستان د خلکو ستونزې د نړۍوالو له پامه ونه لوېږي.
د بېپولې ډاکټرانو سازمان وایي، د افغانستان په سوېلي ولایتونو کې د سختې خوارځواکۍ له امله روغتونونو ته د لېږدول شویو ماشومانو شمېر په بېساري ډول زیات شوی او ډېری ماشومان روغتیايي مرکزونو ته په داسې حال کې رسېږي چې ژوند یې له جدي ګواښ سره مخ وي.
په بدخشان کې ځايي سرچینو افغانستان انټرنشنل ته ویلي، چې د طالبانو مخالفو ځواکونو تېره شپه په یفتل پایین ولسوالۍ کې د طالبانو پر پوځي مرکز برید کړی او هلته مېشت طالبان یې بېوسلې کړي دي.
د بلوچستان د غالۍ اوبدلو کاروباریان وایي، له پاکستان نه د افغان کډوالو د وتلو او د افغانستان ـ پاکستان ترمنځ د لارو تړل پاتې کېدو له امله په دغه ایالت کې د غالۍ اوبدلو صنعت د لهمنځه تلو له ګواښ سره مخ شوی دی.
په بلخ کې د طالبانو د سوداګرۍ او پانګونې خونه وایي، د روان کال په لومړیو درېیو میاشتو کې د بلخ له لارې منځنۍ اسیا ته د افغانستان د صادراتو ارزښت ۶۷ مېلیون ډالرو ته رسېدلی دی. د یادې خونې د معلوماتو له مخې؛ د صادراتو دغه کچه د تېرکال د ورته مودې پرتله درې برابره لوړه شوې ده.
په پاکستان کې د افغان کډوالو د اېستلو عملیات د دوبي د سختې ګرمۍ له داسې څپو سره هممهاله پیل شوي، چې په ډېرو برخو کې د تودوخې درجه ۴۰ سانتي ګراده اټکل شوې. د سختې ګرمۍ او د اړینو اسانتیاوو د نشتوالي له امله ستنېدونکي افغان ماشومان، سپین ږېري، مېرمنې او ناروغان له ګڼو ستونزو سره مخ دي.
د خېبر پښتونخوا په نوښار ولسوالۍ کې د مېشتو افغان کډوالو پرضد د نیولو او بېرته ستنولو بهیر چټک شوی دی. د یادې ولسوالۍ مرستیال کمېشنر ګوهر زمان وزیر ویلي، چې د مرکزي حکومت او ایالتي حکومت د لارښوونو له مخې په روانو عملیاتو کې تراوسه تر ۴۲زره ډېر افغان کډوال بېرته افغانستان ته ستانه شوي دي۔
د «لمر ازادۍ» په نوم د افغان معترضو ښځو غورځنګ افغانستان کې د پنځم پرلپسې کال لپاره له نجونو پرته د کانکور ازموینه او له لوړو زدهکړو د هغوی محرومیت غندلی او هغه یې د طالبانو د پلان شویو سیاستونو برخه او د بشر له بنسټیرو حقونو ښکاره سرغړونه بللې.
په برېتانیا کې مېشتې یوشمېر افغان ښځې وایي، له افغانستان نه تر وتلو نږدې پنځه کاله وروسته هم د طالبانو له ګواښونو او فشارونو ځان خوندي نه احساسوي او د خپلو کورنیو د خوندیتوب لپاره چوپ پاتې کېدو ته اړ اېستل کېږي.
د ضربالاجل تر پای ته رسېدو وروسته د خیبر پښتونخوا په چارسده کې د افغان کډوالو پرضد عملیات چټک شوي دي. د چارسدې د ځایي چارواکو د معلوماتو له مخې؛ د روانې جولای میاشتې له ۱۱مې نېټې راهیسې د روانو عملیاتو پرمهال تر ۱۱۵ ډېر افغان کډوال نیول شوي دي.
په کاپیسا کې د طالبانو د کانونو او پټرولیم ریاست خبر ورکړی، چې د دغه ولایت د الهسای ولسوالۍ حسناباد سیمه کې د بېرجو کان د کېندنې چارې په رسمي ډول پیل شوې دي. په کاپیسا کې د طالبانو د کانونو رییس عنایتالله ابلاغ ویلي، چې دامهال د مسلکي انجنیرانو په ګډون شاوخوا ۲۵۰ کسان په یاد کان کې پر کار بوخت دي.
د کندهار د ارغستان ولسوالۍ یوشمېر اوسېدونکي او بڼوال وایي، پرلهپسې وچکالۍ، د ځمکې لاندې اوبو ښکته کېدل او د کاریزونو وچېدو د انارو سلګونه جریبه باغونه له ګواښ سره مخ کړي چې له امله یې ګڼ خلک د خپلو باغونو پرې کولو او له سیمې څخه کډه کېدو ته اړ شوي دي.
د اسټراليا د نړۍوالو چارو انسټېټیوټ په یوه نوي راپور کې ویلي، چې اسټراليايي ځواکونه په افغانستان کې په ۲۳ ناقانونه وژنو کې ښکېل بلل شوي. د راپور له مخې؛ د افغانستان د جګړې تجربې ښودلې، چې یوازې د جګړې د نړۍوالو قوانینو مراعتول د سرغړونو د مخنیوي لپاره کافي نهدي؛ بلکې د انسانانو سپکاوی او د خلکو غیرانساني انځورول هم د دغه سرغړونو مهم لاملونه دي.
د اروپايي ټولنې او طالبانو ترمنځ د تعامل د پراخېدو په اړه په خپور شوي تحلیلي راپور کې راغلي، چې بروکسل د افغانستان په اړه په خپلې تګلارې کې عملي بدلون ته مخه کړې او هڅه کوي د کډوالو، کونسلګریزو خدمتونو او اوږدمهاله اړیکو په برخه کې له طالبانو سره همکاري پراخه کړي.
د ملګرو ملتونو د ښځو څانګې خبرداری ورکړی، چې په افغانستان کې د ښځو د ملاتړ له نیمايي ډېر بنسټونه ښايي د راتلونکي یوه کال په ترڅ کې خپل فعالیتونه ودروي.