د افغانستان د حقونو څار بنسټ وایي، د طالبانو له لوري په هرات ولایت کې د «بدحجابۍ» په تور د نجونو او ښځو خپلسري نیول د بشریت ضد جرم او د جنسیتي اپارتاید د پیاوړتیا څرګنده بېلګه ده.
په افغانستان کې د ښځو د وضعیت په تړاو د موبي ګروپ (طلوعنیوز) د بنسټګر سعد مُحسني څرګندونو د ګڼو «منفي» غبرګونونو په درشل کې د بشري حقونو فعاله ډیوه پتنګ وايي، سعد مُحسني «حقیقت» ویلی دی. سعد مُحسني بیا ویلي، په یاده مرکه کې یې پر طالبانو ډېرې نیوکې هم کړې دي.
په افغانستان کې د ښځو د وضعیت په تړاو د موبي ګروپ (طلوعنیوز) د مالک سعد مُحسني څرګندونو ګڼ غبرګونونه راپارولي دي. په دې لړ کې د ملي امنیت پخواني رييس رحمتالله نبیل هغه ته په خطاب کې ویلي، په جمهوريت کې ځواکمن او شتمن شوئ او اوس له استبداد سره ولاړ یئ.
د امریکا د څارګرې ادارې (سي ای اې) پخوانۍ کارکوونکې سارا اډمز د فرشته عمادي د مړینې په اړه د طالبانو له لوري د ځانوژنې ادعا رد کړې او ویلي یې دي چې دا ادعا د باور وړ نه ده او که څوک د طالبانو پر دغه ادعا باور کوي «ډیر ناپوهه» دي.
د طالبانو د کورنیو چارو وزارت د نشهيي توکو پر وړاندې د مبارزې مرستیال د سوالګرو راټولولو کمېټې په میاشتنۍ غونډه کې وویل، هغو سوالګرو ته چې مسلکي وړتیاوې لري، په دولتي ادارو کې دې د کار زمینه ورته برابره شي. دا په داسې حال کې ده، چې ډېری لوستي ځوانان د کار له نشتوالي سرټکوي.
دریو باوري سرچینو افغانستان انټرنشنل ته وویل، چې د هرات په مرکزي ښار کې د طالبانو د امر بالمعروف ادارې د یوې ښځې د نیولو هڅه د سیمهییزو خلکو له مقاومت او نښتې سره مخ شوې ده، چې په پایله کې څلور تنه نیول شوي دي.
د طالبانو د مالیې وزارت د میوو شیرې تعرفه له ۶۰ سلنې ۲۰ سلنې ته راښکته کړې ده. دغه وزارت د یادې پرېکړې موخه د پانګونو جلب او د کورنیو میوو پروسس او بازار موندنه بللې ده. دغه پرېکړه به د روان کال په چنګاښ میاشت کې عملي شي.
د ازبکستان د یوه کرنیز شرکت رييس د طالبانو د صنعت او سوداګرۍ له وزیر سره په کتنه کې له ازبکستان سربېره روسیې او اروپايي هېوادونو ته د افغانستان د تازه میوو د صادرولو لپاره چمتووالی څرګند کړ. دغه شرکت په کال کې د ۲ زره ټُنه تازه میوو د صادرولو وړتیا لري.
د ملګرو ملتونو د ماشومانو د ملاتړ صندوق (یونیسف) استازي تاجالدین اویوواله ویلي، په افغانستان کې روغتیايي کارکوونکي، په ځانګړې توګه ښځینه واکسیناتورانې، ماشومانو ته د واکسین رسولو او د هغوی د روغتیايي خدمتونو په وړاندې کولو کې مهم رول لري.
د طالبانو د امربالمعروف او نهې عنالمنکر وزیر محمد خالد حنفي وايي، که په هېواد کې د اسلامي نظام په تطبیق کې ناغېړي وشي، نو د خدای له لوري به په جدي توګه وپوښتل شي. هغه زیاته کړې، د خپلو افرادو د وینو له برکته وزیران او رییسان شوي او په ټوله کې حکومت په لاس ورغلی دی.
د ایټالیا په پلازمېنه روم کې د افغانستان سفارت په هرات ولایت کې د طالبانو له لوري د ښځو او نجونو د وروستیو نیونو په اړه د نړیوالې ټولنې پر چوپتیا نیوکه کړې او ویلي یې دي چې د هېوادونو او نړیوالو بنسټونو دوهګونی چلند د بشري حقونو د ملاتړ د ادعاوو باور تر پوښتنې لاندې راولي.
د اذربایجان د دولتي سرحدي خدماتو ادارې خبر ورکړی، چې له ایران نه په غیرقانوني توګه ور اوښتونکي دوه افغانان یې نیولي دي.
د خلیج همکارۍ شورا (GCC) سرمنشي جاسم محمد البديوي په سعودي عربستان کې د طالبانو د سفارت له شارژدافیر عبدالفتاح مولوي سخي سره کتلي دي. د خلیج همکارۍ شورا ویلي، چې په دې ناسته کې دواړو لوریو پر دوه اړخیزو اړیکو، د سیمې او نړۍ پر حالاتو او یو شمېر ګډو موضوعاتو خبرې وکړې.
په ملګرو ملتونو کې د افغانستان د دایمي استازولۍ سرپرست نصیر احمد فایق د طالبانو لهخوا په هرات کې د بې حجابۍ په پلمه د ښځو نیولو او ځورولو ته غبرګون ښودلی او وايي، د طالبانو یاد اقدام نه له اسلامي اصولو سره او نه هم د افغانستان له کلتور سره اړخ لګوي.
د «رواداري» په نامه د بشري حقونو سازمان وايي، په هرات کې د طالبانو د امر بالمعروف ادارې له لوري د ښځو نیونه د هغوی د حقونو ښکاره نقض دی او د ښځو د ازادۍ، انساني کرامت او تګ راتګ ټول حقونه تر پښو لاندې کوي.
د طالبانو د کورنیو چارو وزیر سراج الدین حقاني په سپارښتنه، یو پلاوي د اهل تشیع د مذهبي مشر ایت الله محمد اسحاق فیاض د فاتحې په مراسمو کې چې په کابل کې ترسره شول، ګډون وکړ. په مراسمو کې د یاد وزارت ویاند هغه د طالبانو د ادارې ملاتړی وباله او د هغه خدمات یې وستایل.
د طالبانو تر کنټرول لاندې د افغانستان بانک عالي شورا د هرات - مزارشریف د رېل پټلۍ پروژې پر تمویل او د هېواد په کچه د لویو پروژو د تمویل پر میکانیزمونو خبرې کړې دي. طالبانو ویلي، چې یاده پروژه به سوداګریز بانکونه تمویل کړي.
په خوست کې د طالبانو د اطلاعاتو او کلتور ریاست وايي چې د دغه ولایت د عمومي موزیم او د جهادي اثارو د ساتنې موزیم لپاره د خوست په «بیرغ تپه» سیمه کې ۱۵ جریبه ځمکه تثبیت شوې ده.
په افغانستان کې د ملګرو ملتونو مرستندویه ماموریت (یوناما) په هرات کې د حجاب نه رعایتولو په تور د ګڼو ښځو پر نیولو او توقیف کولو اندېښنه ښودلې ده. یوناما ویلي چې د طالبانو دا اقدام د بشري حقونو په برخه کې جدي اندېښنې راپیدا کوي.
له هرات څخه ګڼو سرچینو افغانستان انټرنشنل ته وویل چې د یکشنبې په ورځ هم په دغه ښار کې د ښځو د نیولو لړۍ روانه وه او طالبانو په جبرئیل سیمه کې اته ښځې ونیولې. ملګرو ملتونو د طالبانو پر دغه اقدام اندېښنه ښودلې ده.
د بدخشان د نسي ولسوالۍ لسګونو اوسېدونکو د درواز سیمو د سرو زرو کانونو د فعالیتونو د بندېدو پر ضد سوله ییز لاریون کړی. لاریون وال وایي، چې طالبانو د کانونو د چارو په درولو سره د خلکو د عاید او روزګار سرچینې تړلې دي.
د طالبانو ویاند ذبیحالله مجاهد د تاجکستان او پاکستان د کورنیو چارو وزیرانو د هغو څرګندونو په غبرګون چې په افغانستان کې د وسلهوالو ډلو شته والی د منځنۍ اسیا امنیت ګواښي، ویلي چې په افغانستان کې هېڅ وسلهواله ډله نشته.