افغانستان

په افغانستان کې د ملګرو ملتونو د کډوالو عالي کمېشنرۍ استازی عرفات جمال وايي، په تېرو درېیو کلونو کې شاوخوا ۶،۵ میلیونه افغانان بېرته خپل هېواد ته ستانه شوي دي. نوموړي خبرداری ورکړی چې په افغانستان کې اقتصادي بحران او بېکاري ښايي دا راستنېدونکي بېرته کډوالۍ ته اړ باسي.

د ترکمن‌ګاز شرکت مرستیال مشر مرات ارچایف ویلي، چې په افغانستان کې د ټاپي ګاز نل‌لیکې پروژه د پرمختګ په حال کې ده او هیله یې ښودلې چې د هرات تر ښاره به د دې پروژې لومړۍ برخه د ۲۰۲۶ کال تر پایه بشپړه کړي.

په اسلام اباد کې د سویس سفیر سټیفان ری وايي، د افغان کډوالو لپاره باثباته راتلونکی یوازې په بېړنیو بشري مرستو نه تضمینېږي او د خوندي او باعزته ادغام لپاره دې یې اړین شرایط چمتو شي.

د طالبانو اړوند رسنیو راپور ورکړی چې د کابل په ختیځ کې د نادرخان پر غونډۍ د جلال‌الدین حقاني جومات د جوړولو چارې بشپړې شوې او د لمونځ‌کوونکو پر مخ پرانیستل شوی دی. د طالبانو د کورنیو چارو وزیر سراج‌الدین حقاني دا جومات د خپل پلار جلال‌الدین حقاني په نوم جوړ کړی دی.

د افغانستان لپاره د ازبکستان ځانګړي استازي عصمت‌الله ارګاشېف او دغه هېواد کې د بلجیم سفیر ماتیس کېندې له افغانستان سره د همکاریو د لارو چارو او روان وضعیت په اړه خبرې کړې دي.

د کډوالۍ نړیوال سازمان وايي، د ۲۰۲۶ کال له جنورۍ څخه تر اګست پورې د لوېدیځو بالکان هېوادونو چارواکو د ۳ زره او ۹۴۱ افغان وګړو ورتګ ثبت کړی دی. یادو کډوالو د ایران او ترکیې پر غیرقانوني لارو ځانونه تر لوېدیځ بالکان هېوادونو رسولې دي.

د برېتانیا د ځانګړو هوايي ځواکونو (اېس اې اېس) د پخوانیو او اوسنیو غړو ټولنې خبرداری ورکړی چې د افغانستان د جګړې پر مهال د احتمالي جنګي جرمونو په اړه روانه قضايي څېړنه د سرتېرو او د هغوی د کورنیو امنیت له خطر سره مخ کوي.

یو شمېر افغانان وايي، په عراق کې د قانوني استوګنې د اسنادو د نه لرلو له امله له څو میاشتو راهیسې د کربلا ښار د بهرنیو وګړو د ساتنې په یوه مرکز کې ساتل کېږي. د دوی په وینا، سره له دې چې جریمې یې ورکړې، خو لا هم افغانستان ته د تګ اجازه نه ورکول کېږي

د ۲۰۰۱ کال د نومبر د دوولسمې په تیاره شپه کې د کابل په واټونو کې د پوځي موټرو د تګ راتګ غږ تر بل هر وخت ډېر اورېدل کېده. د طالبانو جنګیالي، چې نږدې پنځه کاله یې د افغانستان پر پلازمېنه واکمني کړې وه او په زوره دې ښار ته راننوتي وو، اوس د خپلوسرونو د خوندي کولو فکر ورسره و.

طالبانو په کندهار او یو شمېر نورو ولایتونو کې د غرونو دننه د تونلونو، د ځمکې لاندې پوځي زېرمتونونو او دفاعي تاسیساتو دجوړولو چارې پراخې کړې دي.

د پاکستان د بلوچستان چارواکو ویلي چې د دغه ایالت په کیچ او خاران ولسوالیو کې یې د غیرقانوني تګ راتګ په تور ۱۱۰ افغانان نیولي دي. ځايي چارواکو ویلي، په نیول شویو کسانو کې ښځې او ماشومان هم شامل دي.

د کډوالۍ نړیوال سازمان د تازه راپور له مخې، د ۲۰۲۶ کال د اکتوبر له ۲۵مې د نومبر تر اوومې پورې له پاکستان او ایران څخه ۴۳ زره او ۴۱۲ افغان کډوال بېرته افغانستان ته ستانه شوي دي.

په کابل کې د طالبانو باخبره سرچینو افغانستان انټرنشنل ته وویل، چې طالبان په کابل پوهنتون کې د مولوي هبت الله د فرمانونو په تړاو عملي او څېړنیز کنفرانس جوړوي. د سرچینو په خبره، ښايي هبت الله هم په دې کنفرانس کې ګډون وکړي.

په خیبرپښتونخوا کې د افغان سوداګرو استازي سید نقیب باچا له افغانستان انټرنشنل- پښتو سره مرکه کې ویلي، چې د کابل او اسلام‌اباد ترمنځ سوداګري د سیاست قرباني شوې او دواړو لورو ته یې میلیارډونه ډالره تاوان اړولی دی. د هغه په وینا، د لارو بندېدو له امله زرګونه کسان هم بېکاره شوي دي.

د تېر جمهوري نظام د ولسمشر پخوانی لومړی مرستیال امرالله صالح وايي، نیول شویو طالبانو به د پوښتنو او ګروېږنو پر مهال پر خپلو کړنو پښېماني څرګندوله، د بښنې غوښتنه به یې کوله او د خوشې کېدو لپاره به یې زارۍ کولې، خو د دوی دا شېبې یې د انساني کرامت د درناوي له‌مخې نه ثبتولې.

د ۲۰۰۱ کال په نومبر کې په کابل کې د طالبانو د حکومت د نسکورېدو پرمهال لینا ۸ کلنه وه. مور یې د طالبانو له راتګ مخکې ښوونکې وه او په کور کې یې د لیک او لوست لومړني درسونه ورکړي وو، خو لینا لا نه پوهېده چې د ښوونځي دروازې به یوه ورځ د هغې پر مخ هم پرانیستل شي.

د ننګرهار حوزوي روغتون ډاکټرانو د یوه پنځه کلن ماشوم د دماغ د څوګونو ابسو پېچلي عملیات په بریالیتوب ترسره کړي دي. ماشوم د بدن د ښي اړخ کمزوري، بې‌حسي او د خبرو کولو ستونزه لرله او د ډاکټرانو په وینا، اوس یې روغتیايي وضعیت د ښه کېدو په حال کې دی.

د پاکستان د کراچۍ په اردو پوهنتون کې د پښتنو زده‌کړیالانو د کلتوري ورځې پر مهال نجونو زده‌کړیالانو په افغانستان او پاکستان کې د نجونو د زده‌کړو پر حق ټینګار کړی او ویلي یې دي، چې زده‌کړه د نجونو ژوند ته «وزرونه» ورکوي او ټولنه باید د لوستو نجونو ملاتړ وکړي.