ځایي سرچینې وايي، د کندهار ولایت د ډنډ ولسوالۍ په کلمتر سیمه کې ناپېژاندو وسلهوالو تېره شپه یو قومي مشر په ډزو وژلی دی. وژل شوی قومي مشر حاجي احمدشاه خان ادوزی نومېده او په سیمه کې به یې په ناستو او قومي جرګو کې هم برخه اخیسته.
بيبيسي په یوه راپور کې په غور ولایت کې د پراخې بېوزلۍ او بېکارۍ د روان وضعیت په اړه لیکلي، چې افغان کورنۍ د سختې مجبورۍ له امله د خپلو لګښتونو برابرولو لپاره د خپلو ماشومانو د پلورلو په ګډون سختو انتخابونو ته اړ اېستل کېږي.
د افغانستان د ملي موزیم د بیارغونې څانګې مشر یحیی محبزاده وايي، تېر کال شاوخوا ۲۱زره کسانو له یادې ادارې څخه لیدنه کړې چې نږدې ۶زره او ۷۵۰ یې بهرنيان وو. هغه ویلي: «له نېکه مرغه د تېرو کلونو پرتله د سېلانیانو شمېر زیات شوی دی».
د طالبانو د رسنیو مرکز خبر ورکړی، چې د یادې ډلې د ریاستالوزرا د دفتر رییس ملا عبدالواسع له یوه چینایي پانګهوال وانګ بن چاینګ سره کتلي دي. په خپرې شوې خبرپاڼه کې د دغه پانګهوال په حواله راغلي، چې په افغانستان کې د طبیعي زېرمو او بېلابېلو اقتصادي برخو کې پانګونې ته لېواله دی.
د طالبانو روغتیا وزیر نور جلال جلالي د پولیو لیګاسي چلنج له اجراييوي غړو، تمویلوونکو او بورډ له مشرانو سره په انلاین ناسته کې د روغتیايي سیسټم د اوږدمهاله پیاوړتیا په اړه خبرې کړې. هغه د واکسیناسیون د منظم ترسره کېدو او روغتیايي کارکوونکو د ظرفیت لوړونې پر اهمیت هم ټينګار کړی.
په کندهار کې د طالبانو د امر بالمعروف، نهې عنالمنکر او شکايتونو اورېدو رياست خبر ورکړی، چې د دغه ولايت په مرکز کې یې ۹ کوډګر نيولي دي. د یاد ریاست په وینا؛ نیول شویو کسانو پر خپلو کړنو اعتراف کړی او د «شرعي پرېکړې» په موخه عدلي او قضايي ارګانونو ته سپارل شوي دي.
د طالبانو د کرنې، اوبو لګولو او مالدارۍ وزارت وایي، افغانستان د شاتو د تولید په برخه کې د پام وړ پرمختګ کړی او دا مهال د هېواد په کچه ۳زره او ۲۰۰ د شاتو تولید فارمونه فعالیت لري چې په کلني ډول شاوخوا ۲زره او ۲۰۰ مټریک ټُنه شات تولیدوي.
د «همت» په نوم د افغان ښځو غورځنګ د یوې اعلامیې په خپرولو د طالبانو لهخوا د ماشومانو د ودولو او د ښځې او خاوند د جلا کېدو په اړه د یادې ډلې فرمان په کلکه غندلی او هغه یې له بشري حقونو او د ماشومانو له حقونو ښکاره سرغړونه بللې ده.
د طالبانو د صنعت او سوداګرۍ وزارت مرستیال احمدالله زاهد د لوګر د محمداغې ولسوالۍ په صنعتي ښارګوټي کې د څه باندې ۲۰۰ مېلیون ډالرو په ارزښت د یوه شخصي شرکت په مرسته د اوسپنې ویلي کولو یوې فابریکې د جوړېدو چارې پرانیستې.
په ننګرهار کې د طالبانو رسنیر دفتر خبر ورکړی، چې د دغه ولایت د اچین ولسوالۍ د عبدالخېلو په سیمه کې د تېز باد له کبله د یوه کور دېوال او دوې خونې ړنګې شوې. یاد دفتر ویلي، چې په دې پېښه کې یوه ښځه، یو سړی او یو ماشوم مړه شوي او یوه لس کلنه نجلۍ ټپي شوې ده.
د بښنې نړۍوال سازمان ویلي، چې په ۲۰۲۵کال کې په نړۍ کې د اعدامونو شمېر په تېرو ۴۴ کلونو کې تر ټولو لوړې کچې ته رسېدلی. دغه سازمان ویلي، د طالبانو تر واک لاندې افغانستان په سویلي اسیا کې یوازینی هېواد و چې تېرکال یې ۶ کسان او همدارنګه ایران په ورته موده کې ۲۱۵۹ کسان اعدام کړي دي.
د افغانستان د رسنیو ملاتړ سازمان (امسو) بروکسل ته د طالب استازو د بلنې په اړه د اروپايي کمېسیون وروستی پلان په کلکه غندلی او هغه یې د جدي اندېښنې وړ بللی دی. د یاد سازمان په خبره؛ دغه اقدام داسې مهال کېږي، چې په افغانستان کې د بیان ازادي له سختو محدودیتونو سره مخ ده.
د روسیې د لومړي وزیر مرستیال الکسي اوورچوک د روسیې-اسلامي نړۍ اقتصادي فورم په څنډه کې د طالبانو د لوړو زدهکړو وزیر ندا محمد ندیم سره په لیدنه کې ویلي، چې د افغانستان او روسیې ترمنځ سوداګریز حجم ۵۰۰ مېلیون ډالرو ته رسېدلی دی.
د پولنډ سرحدي ځواکونو اعلان کړی، چې له ۲۰څخه زیات افغان او پاکستاني وګړي یې د ناقانونه تګ راتګ د هڅې په تور نیولي دي.
په افغانستان کې د تېر جمهوري نظام پر مهال د کورنیو چارو وزیر ویس برمک د بریتانیا پارلمان په یوه غونډه کې خبرداری ورکړی، چې د طالبانو تر واکمنۍ لاندې افغانستان یوازې یوه کورنۍ موضوع نه ده، بلکې د سیمې او نړۍ امنیت ته په بدلېدونکي ګواښ اوښتې ده.
د تېر جمهوري نظام پر مهال د افغانستان د کانونو او پټرولیم وزیرې نرګس نهان، د بریتانیا د پارلمان په یوه غونډه کې ویلي چې افغان ښځې له تېرو پنځو کلونو راهیسې له خپلو لومړنیو بشري حقونو محرومې پاتې دي.
د بریتانیا حکومت اعلان کړی، چې دغه هېواد ته د افغان وګړو د لېږد او بیا مېشتېدو بهیر به تر ۲۰۲۸کال پورې بشپړ او پای ته ورسېږي.
خوست کې د طالبانو والي عبدالرحمن حقاني د امر بالمعروف قانون د تطبیق کمېټې ناسته کې، دغه قانون د اسلامي ټولنې د سمون او د شرعي اصولو لپاره مهم بللی. له دې سره هممهاله د بشري حقونو د ځینو بنسټونو له لوري د دې قانون د اغېزو په اړه د اندېښنو او نیوکو راپورونه هم خپاره شوي دي.
د بریتانیا د مشرانو جرګې غړې بارونس فیونا هاجسن ویلي، د طالبانو له لوري پر ښځو لګېدلو محدودیتونو د افغانستان راتلونکی له ژور بحران سره مخ کړی دی.
د تېر جمهوري نظام د ولسي جرګې غړي کمال ناصر اصولي ویلي، چې د «نجات څلی» ړنګول د افغانستان د سقاوي دورې د «فکري ملاتړ» په معنا ده او دا اقدام یې د تاریخي ارزښتونو پر ضد بللی دی.
د افغانستان لپاره د برېتانیا ځانګړي استازي رېچارډ لینډسي ویلي، چې په دوحه کې یې د طالبانو د سفیر سهیل شاهین سره د طالبانو او پاکستان د اړیکو د ښه کولو او د افغان ښځو او نجونو د ګډون پر اړتیا خبرې اترې کړې دي.
د ازبکستان د سوداګرۍ او صنایع خونې مشر بلخ کې د طالبانو له والي سره په کتنه کې د صنعتي او سوداګریزو اړیکو پر پراختیا ټینګار کړی او ویلي یې دي چې په دغه ولایت کې د ۱۵ زره ټنه کلني تولید په ظرفیت د یوې سترې نساجۍ فابریکې د جوړولو پلان لري.