د افغانستان د رسنیو د ملاتړ بنسټ (امسو) په کابل کې د خبریالانو او رسنیو د وضعیت په اړه ژوره اندېښنه څرګنده کړې او ویلي یې دي چې ځینې خپلواکې رسنۍ او د هغوی کارکوونکي له نوو امنیتي ګواښونو سره مخ شوي دي.
بلخ ولایت کې د طالبانو امنیه قوماندانۍ ویلي، چې د دغه ولایت د کشفي او عملیاتي ځواکونو له خوا څلور تنه د دولتي اسنادو د جعل او ناقانونه جوړولو په تور نیول شوي دي.
د امریکا د شیکاګو ښار یو شمېر افغانانو د یوې اعتراضي غونډې پر مهال په افغانستان کې د جنسیتي اپارتاید د رسمیت پېژندنې او د ښځو او نجونو پر وړاندې د روانو محدودیتونو د مخنیوي لپاره د اغېزمنو سیاسي، حقوقي او ډیپلوماټیکو اقداماتو غوښتنه کړې ده.
د ملګرو ملتونو د بشري مرستو د همغږۍ دفتر (اوچا) په خپل یوه تازه راپور کې ویلي، چې افغانستان له سخت بشري بحران سره مخ دی او میلیونونه ماشومان په دغه هېواد کې له شدیدي خوارځواکۍ سره مبارزه کوي.
د طالبانو بهرنیو چارو وزارت دویم سیاسي رییس ذاکر جلالي ویلي، چې په کابل کې د قطر سفارت په کوربتوب د طالب استازو او د ملګرو ملتونو د چارواکو ترمنځ د تعامل او همکاریو د پراختیا په اړه ناسته د طالبانو او ملګرو ملتونو ترمنځ د عملمحوره اړیکو لپاره مهمه وه.
د طالبانو مخالفې ډلې، ازادۍ جبهې ادعا کړې چې ځواکونو یې د کابل ښار په دولسمه امنیتي حوزه کې د طالبانو د امر بالمعروف ادارې د محتسبانو پر موټر برید کړی، چې په پایله کې یې دوه طالبان وژل شوي او دوه نور ټپیان دي.
د بشري حقونو سازمان ههنګاو راپور ورکړی، چې د ایراني چارواکو د یوه افغان وګړي په ګډون درې تنه د یزد په مرکزي زندان کې اعدام کړی دی.
یو افغان کاروونکي د مخابراتي شبکو له خوا د انټرنټ د لوړو بیو په اړه اندېښنه څرګنده کړې او له اړوندو شرکتونو او مسوولو ادارو یې غوښتنه کړې چې د انټرنټ د نرخونو بیاکتنه وکړي او دا خدمتونه د عامه خلکو لپاره د لاسرسي وړ کړي.
د طالبانو تر کنټرول لاندې د کډوالو ستونزو ته د رسېدنې عالي کمېسیون ویلي، چې له پاکستان او ایران څخه تېره ورځ ۳۹۴ کډوالې کورنۍ چې ټول ۲۱۴۰ تنه کېږي، له بېلابېلو لارو هېواد ته په جبري راستانه کړل شوې دي.
د افغانستان د اسلامي جمهوریت د ډیپلوماټیکو او قونسلګري ماموریتونو د همغږۍ شورا د افغانستان د لومړني ستورمزلي او د هوايي ځواکونو پخواني افسر ډګروال عبدالاحـد مومند د مړینې له امله ژوره خواشیني څرګنده کړې او دا یې د هېواد لپاره یوه ستره ملي ضایعه بللې ده.
په افغانستان کې د سعودي عربستان سفارت ویلي، چې د ملک سلمان د بشرپاله مرستو او مرستندویه چارو مرکز په بامیان ولایت کې له راستنو شویو کډوالو سره د خوراکي توکو مرسته کړې او زر کورنیو ته یې خوراکي بستې وېشلې دي.
د طالبانو ویاند ذبیحالله مجاهد ویلي، د دغه ډلې د مشر ملا هبت الله د حکم له مخې د زابل ولایت مرستیال جمعه خان فاتح له دندې ګوښه او پر ځای یې ملا فیضالله تمیم ټاکل شوی دی. مجاهد د ملا فاتح نوم نه دی یاد کړی خو هغه تر دې وړاندې د زابل ولایت د مرستیال په توګه دنده ترسره کوله.
په بامیان ولایت کې د طالبانو تر ادارې لاندې د کانونو او طبیعي شتمنیو د استخراج له راپورونو سره د سیمې اوسېدونکي د چاپېریالي زیانونو، د شفافیت نشتوالي او د عوایدو د ویش په اړه اندېښنې لري او د لا زیاتې څارنې غوښتنه کوي.
د سولې نوبل نړیوالې جایزې ګټونکې ملالې یوسفزۍ بروکسل ته د طالبانو د پلاوي پر تګ اندېښنه ښودلې او د اروپايي ټولنې دغه اقدام یې خواشینوونکی بللی. یوسفزۍ پر اروپا غږ کړی، چې د بشري حقونو د تر ټولو سختو بحرانونو مسوول رژیم ته مشروعیت ورنه کړي.
د اوکراین پوځ ویلي چې د دوشنبې په ورځ یې د روسیې په ورونژ سیمه کې هغه فابریکه په نښه کړې چې د توغندیو لپاره برېښنايي پرزې تولیدوي. د اوکراین د عمومي قوماندانۍ په وینا، په دغه برید کې کروز توغندي کارول شوي دي.
د بښنې نړیوال سازمان پر اروپايي ټولنې او د هغې پر غړو هېوادونو غږ کړی چې افغانستان ته د افغان کډوالو د ایستلو پلانونه پرېږدي او له طالبانو سره د بېرته ستنولو په برخه کې هر ډول همکاري پای ته ورسوي.
د طالبانو مشر هبتالله اخوندزاده په یوه مکتوب کې، چې افغانستان انټرنشنل ترلاسه کړی، په ملکي ادارو کې د پخوانیو مامورانو پرځای د بېبرخلیکه طالبانو د ګومارلو وړاندیز منظور کړی دی. په مکتوب کې ویل شوي، چې «دا کسان مجاهدین نه دي او پرځای یې باید مجاهدین او ډلګي مشران وګومارل شي».
افغانستان انټرنشنل - پښتو ته د طالبانو د دفاع وزارت د دوو سرچینو منلې چې د «هبتي قطعې» په نوم د ۸۰۰۰ کسیز ځانګړي ځواک د جوړېدو بهیر روان دی، چې تمویل، روزنه او پوځي تجهیزات به یې د روسیې لهخوا برابر شي. سرچینې وايي چې دا قطعه به د داعـ..ش پر ضد عملیات کوي.
د سرپل ولایت یو شمېر اوسېدونکي وایي چې د څښاک اوبو له سخت کمښت سره مخ دي او د اوبو د ترلاسه کولو په بدل کې طالبان ترې د هر کور پر سر ۲۰۰۰ افغانۍ اخلي. دوی ادعا کوي چې د اوبو نللیکه بنده شوې او خلک له جدي ستونزو سره مخ دي.
باخبره سرچینو افغانستان انټرنشنل ته وویل چې د طالبانو د بهرنیو چارو وزارت د ویاند عبدالقاهر بلخي په مشرۍ پنځه کسېز پلاوی سبا له ترکیې نه بروکسل ته رسېږي. د سرچینو په وینا، اروپايي اتحادیې د طالبانو پلاوي ته یوازې درې ساعته وخت ور کړی او ناسته یې هم د شپې کیږي.
سره له دې چې افغانستان په ۲۰۲۵ کال کې نږدې ۱۳ زره ټنه کبان په کور دننه تولید کړي، خو لا هم د ۲۵ میلیونه ډالرو په ارزښت کبان واردوي. د کبانو فارم لرونکي وایي، چې له پاکستان سره د لارو له بندېدو وروسته اوس دوی له تاجکستان نه د کبانو بچي واردوي.
د هرات په تورغونډۍ بندر کې پر ۲۰ جریبه ځمکه جوړ شوی نوی باروړونکی ټرمینل چې د پنځه میلیونه افغانیو په ارزښت جوړ شوی، ګټې اخیستنې ته سپارل شوی. د طالبانو د هرات د تورغونډۍ بندر مسوولانو ویلي، چې له ترکمنستان څخه افغانستان ته داخلېدونکي موټر به په دغه ټرمینل کې تم کېږي.