د هرات د جبریل سیمې دیني عالمانو او قومي مشرانو د حجاب په ملاتړ او په دې سیمه کې د شوي لاریون د وضاحت په اړه په یوه رسنیز کنفرانس کې د حجاب پر پلي کېدو ټینګار کړی او پر ځوانانو یې غږ کړی چې د ستونزو د حل لپاره دې د خبرو اترو او تفاهم لاره غوره کړي.
په کابل کې د طالبانو امنیې قوماندانۍ خبر ورکړی، چې ځواکونو یې د کابل ښار په ۱۳مه حوزه کې د غلو یوه اته کسیزه ډله نیولې ده. بلخوا د طالبانو د کورنیو چارو وزارت وایي، چې د ۱۴زره نشهیي ګولیو د لېږد په تړاو یې په خوست کې یو کس نیولی دی.
د ملګرو ملتونو امنیت شورا د دوشنبې په ورځ (د غبرګولي ۲۵مه) په افغانستان کې د ملګرو ملتونو د مرستندویه پلاوي (یوناما) ماموریت د غځولو په اړه ناسته کوي. دغه غونډه به د کابل په وخت د ماښام په ۶:۳۰ بجو پیل شي.
د طالبانو تر واک لاندې د افغاني سرې میاشتې ټولنې مشر شهابالدین دلاور د سره صلیب نړۍوال فدراسیون له سکرتر جنرال جګن چاپاګین او د افغانستان لپاره د یاد فدراسیون له مشر حسام فیصل سره په لیدنه کې ویلي، افغانان د جګړو او طبیعي پېښو له امله پراخو بشري مرستو ته اړتیا لري.
د طالبانو مخالفې مقاومت جبهې ویلي، چې د بغلان ولایت په فرنګ ولسوالۍ کې یې د عملیاتو پرمهال یو طالب وژلی او ۳ نور یې ټپیان کړي دي. د یادې جبهې د ادعا له مخې؛ دغه عملیات د جمعې په ورځ (د غبرګولي ۲۲مه) د شپې په شاوخوا ۱۲ بجو شوي دي.
د ملګرو ملتونو د بشري مرستو همغږۍ دفتر (اوچا) ویلي، چې سویډن د افغانستان د بشري مرستو له صندوق سره ۲۸ مېلیون کرونه (۲.۹۹ مېلیونه امریکایي ډالر) مرسته کړې ده. اوچا ویلي، چې دغه مرسته د بشري مرستو پیاوړتیا او په افغانستان کې له بېړنیو پېښو سره د مبارزې په برخه کې مهمه ده.
د ایران د خرمشهر بندر او سمندري چارو رییس علي عسکري افغانستان او پاکستان ته د ګډ ترانسپورټي سیستم له لارې د اوبلن ګاز د صادراتو د پیل خبر ورکړی دی. نوموړي ویلي، چې دغه اقدام د صادراتي لارو د پراختیا او د ایران په لوژستیکي شبکه کې د خرمشهر بندر د رول پیاوړتیا لپاره مهم ګام دی.
د طالبانو د ۳۱۳ مرکزي قول اردو خبر ورکړی، چې په ماهیپر کې د دوو ډوب شویو دوو ځوانانو جسدونه یې موندلي او خپلو کورنیو ته یې ورسپارلي دي. د یادې قول اردو په خبره؛ دغه دوه ځوانان پرون شنبه (د غبرګولي ۲۴مه) د ماهیپر په سیند کې ډوب شوي وو او تر نن سهاره لادرکه وو.
د امریکا په ویسټ فارګو کې مېشت یو افغان پناه غوښتونکی او پخوانی پوځي چې د درېیو میاشتو لپاره د امریکا د کډوالۍ او ګمرکونو ادارې (ICE) لهخوا نیول شوی و، په خپلې حقوقي دعوه کې بریالی شو.
په افغانستان کې د ملګرو ملتونو د سیاسي استازولۍ (یوناما) مرستیالې جورجیت ګانیون ویلي، چې په افغانستان کې د ۷ او ۱۸ کلونو ترمنځ شاوخوا ۳.۸ مېلیونه نجونې له زدهکړو بېبرخې دي. د هغې په وینا؛ هر کال شاوخوا ۲۵۰زره نجونې د منځنیو زدهکړو له حقه بېبرخې کېږي.
د افغانستان د علماوو د مجمع رییس او دیني عالم مولانا عبدالصبور عباسي په یوه تفصیلي لیکنه کې طالبانو ته په اشارې ویلي، چې د دین په تعبیر کې باید له افراط څخه ډډه وشي او د عصر له غوښتنو سره د قران او سنت په رڼا کې متوازن چلند غوره شي.
په پنجشېر کې د طالبانو رسنیز دفتر خبر ورکړی، چې د زمردو او بیروجو ترڅنګ اوس د ګرین ګارنټ ګران بیه ډبرې هم د دغه ولایت د استخراجېدونکو کانونو په نوملړ کې شاملې شوې دي.
د پاکستان د ملي اسمبلۍ د اپوزېسیون او د پښتونخوا ملي عوامي ګوند مشر محمودخان اڅکزي ویلي، افغانان او پښتانه د تاریخ په اوږدو کې د خپلې خاورې، خپلواکۍ او ملي هویت د ساتنې لپاره ولاړ پاتې شوي او هېڅکله یې خپله ازادي بل چا ته نهده سپارلې.
په هرات کې د ښځو د نیولو او د لاریون کوونکو د ځپلو په اړه د نړۍوالو غبرګونونو پر دوام د اسټرالیا د پارلمان استازي جولیان هېل په هرات کې د ښځو نیونه او له تاوتریخوالي سره د لاریون کوونکو ځپل د اندېښنې وړ وبلل او ویې ویل، چې هېواد یې د طالبانو دغه کړنې غندي.
په داسې حال کې چې افغانستان له لوږې، بېوزلۍ، طبیعي پېښو او د بشري مرستو له کمښت سره مخ دی، د خوړو نړۍوال پروګرام وایي د هېواد سلګونه زره ماشومان لاهم د بشري مرستو له لارې خپلې لومړنۍ خوراکي اړتیاوې پوره کوي.
ځايي سرچینو افغانستان انټرنشنل ته ویلي، چې د جمعې په ورځ (د غبرګولي ۲۲مه) د بدخشان ولایت د شهر بزرګ ولسوالۍ د اویز په سیمه کې د یوې کښتۍ د ډوبېدو له امله ۱۳ کسان اوبو ته لوېدلي دي. د سرچینو په وینا؛ نهه کسان له اوبو څخه ژغورل شوي، خو څلور نور لا هم تري تم دي.
د امریکا د استازو جرګې غړې نانسي مېس په تازه څرګندونو کې خبرداری ورکړی، چې د طالبانو «ترهګرې» ډلې ته د مشروعیت ورکړې لپاره هر ډول هڅه «خطرناکه» ده. هغې د «ترهګرو دولتونو د رسمیت پېژندنې د مخنیوي» طرحې ته په اشارې وویل، چې طالبان باید هېڅکله د امریکا لهخوا په رسمیت ونهپېژندل شي.
عیني شاهدانو د شنبې په ورځ (د غبرګولي ۲۳مه) افغانستان انټرنشنل ته ویلي، چې د طالبانو محتسبانو د شنبې په مازدیګر د هرات ښار له بېلابېلو سیمو لږ تر لږه ۱۰ نورې ښځې نیولي دي. دوی وایي، دغو ښځو لوی هراتي پړوني او مخ پټي حجابونه هم اغوستي وو.
په هسپانیا کې مېشتو یو شمېر افغانانو د شنبې په ورځ (د غبرګولي ۲۳مه) په مادرید کې د دغه هېواد د ملي ټلویزیون مخې ته پرانېستې غونډه کړې او له معترضو هراتۍ ښځو سره یې خپل پیوستون اعلان کړی دی. لاریونوالو د اروپا په پارلمان کې د طالبانو د ګډون د بلنې لغوه کولو غوښتنه وکړه.
د سولې او ازادۍ غورځنګ په هرات کې د ښځو او نجونو پر سولهییز لاریون د طالبانو وسلهوال برید «جنایت» بللی دی. د دغه غورځنګ په اعلامیه کې راغلي، چې طالبانو د ښځو مدني اعتراضونه په تاوتریخوالي بدل کړي او د ځپلو لپاره یې له وسلو څخه کار اخیستی دی.
د هراتۍ ښځو له ځپلو سره هممهاله د طالبانو د رييسالوزرا اداري مرستیال عبدالسلام حنفي په ارګ کې د هرات له والي نور احمد اسلامجار سره په کتنه کې د هغه کړنې ستایلي. دا ستاینه داسې مهال ده، چې د اسلام جار په مشرۍ هرات کې ښځې د بې حجابۍ په تور نیول شوي او اعتراضونه هم ځپل شوي دي.
د پاکستان لومړي وزیر شهباز شریف له افغانستان سره د ډيورند پر کرښه د اغزن تار له غځولو او د امنیتي زیربناوو له پیاوړتیا دفاع وکړه. هغه د شنبې په ورځ (د غبرګولي ۲۳مه) په ملي اسمبلۍ کې وويل، چې د پولې (کرښې) د ثبات لپاره شوي لګښتونه د پاکستان د اتباعو د ژوند خوندیتوب لپاره اړین دي.