په افغانستان کې د ملګرو ملتونو د نشهيي توکو او جرمونو پر وړاندې د مبارزې دفتر وايي، چې د روان ۲۰۲۶ کال له پیله یې له نشهيي توکو څخه د رغېدلو ۸۱۶ کسانو ته د اقتصادي ځانبسیاینې او بېرته ټولنې ته د ورګډېدو زمینه برابره کړې ده.
د طالبانو د تخار امنیه قومانداني وايي، د تالقان ښار د پنځمې امنیتي حوزې ځواکونو یې د کشفي عملیاتو پر مهال د یادې حوزې په مربوطاتو کې ۱۱ حرفوي غله نیولي دي. دا په داسې حال کې ده چې په دې وروستیو کې له ګڼو ولایتونو څخه د جنایي پېښو او غلاوو راپورونه زیات شوي دي.
د سیاسي چارو شنونکی واحد فقیري وايي، د طالبانو د ناسمو پالیسیو له امله نه یوازې د مخالفو جبهو، بلکې د خلکو په منځ کې هم د طالبانو ضد مخالفتونه شته. د هغه په وینا، د ولسي ملاتړ پرته هېڅ وسلهواله مبارزه بریالۍ کېدای نشي او مخالفې جبهې هم د خپل حضور او بریدونو په اړه مبالغه کوي.
افغانه خبریاله او د ښځو د حقونو فعاله نسرین شیرزاد وايي، په ۲۰۲۱ کال کې د طالبانو بیا واک ته رسېدو نه یوازې افغان ښځې له کار او زدهکړو محرومې کړې، بلکې د ټولنې د نیمایي برخې غږ یې هم کمزوری کړ.
د امریکا پخوانی ولسمشر جو بایډن وايي، د سرطان ناروغۍ له امله نهشي کولای د خپل نوي کتاب په اړه په ټولو مرکو او غونډو کې ګډون وکړي؛ نوموړي وړاندې ویلي و، چې په دغه کتاب کې یې د خپلې ولسمشرۍ د مهمو پرېکړو ترڅنګ د افغانستان د شل کلنې جګړې د پای ته رسولو موضوع هم څېړلې ده.
د روسیې څارنوالۍ د هغه خصوصي الوتکې د پیلوټ پرضد د محاکمې دوسیه تایید کړې، چې د ۲۰۲۴کال په جنورۍ کې په بدخشان ولایت کې پرېوتې وه. د روسیې څېړنیزې ادارې ویلي، د څېړنو له مخې د پیلوټ د تېلو ناسمې محاسبې او سرغړونو له امله الوتکه پرېوتې وه چې له امله یې دوه کسان مړه شوي وو.
د خیبر پښتونخوا د والي سلاکارې ثمر هارون بلور ویلي، تر هغه چې د افغانستان له خاورې پر پاکستان «ترهګریز» بریدونه کېږي او د اسلاماباد امنیتي اندېښنې نه وي حل شوې؛ د دواړو هېوادونو ترمنځ سوداګري به بېرته پیل نهشي.
د طالبانو د بادغیس والي ملا محمد ولي جان رحمت له یونېسف غوښتي، چې د دغه ولایت په لرې پرتو سیمو کې د څښاک اوبو، حفظالصحې، روغتیايي خدمتونو او پوهنې برخو ته زیاته پاملرنه وکړي او د دغه برخو د پیاوړتیا لپاره همکاري پراخه کړي.
د افغانستان متحدې جبهې ادعا کړې، چې ځواکونو یې د پروان ولایت د جبلالسراج ولسوالۍ اړوند د سیدخېلو په سیمه کې د ریګرېشن پر پوستې برید کړی دی. د یادې جبهې په وینا، په برید کې لږترلږه درېیو طالبانو ته مرګژوبله اوښتې ده.
د ملګرو ملتونو د روغتیا نړۍوال سازمان (WHO) د افغانستان د روغتیايي وضعیت د بشري مرستو د همغږۍ ډلې د معلوماتو له مخې، د ۲۰۲۶کال له جنورۍ تر سپټمبر پورې په افغانستان کې ۴.۵ مېلیونه کسانو روغتیايي خدمتونه ترلاسه کړي دي.
باوري سرچینو د یکشنبې په ورځ افغانستان انټرنشنل ته د یوې ویډیو په لېږلو سره د ترکیې او ایران پر پوله د اتو افغان کډوالو د موندل شویو مړو خبر ورکړی دی. په دغه ویډیو کې د اتو ځوانانو مړي لیدل کېږي، چې زنې یې تړل شوې دي.
د ایران او طالبانو سوداګریزو چارواکو او د خصوصي سکټور استازو د دواړو هېوادونو ترمنځ د سوداګریزو راکړو ورکړو د پراختیا، د افغان بار وړونکو موټرو د تګراتګ اسانتیا، د سوداګرۍ پر وړاندې د خنډونو لرې کولو او په افغانستان کې د ګډو پانګونو د زیاتولو په اړه خبرې کړې دي.
په کونړ کې د طالبانو امنیه قوماندانۍ خبر ورکړی، چې د یادې ډلې ځواکونو د دغه ولایت په درهپېچ ولسوالۍ کې یو کس د خپلې ورېندارې او ځوان وراره د وژنې په تور نیولی دی. د یادې قوماندانۍ رسنیز دفتر ویلي، دغه کس نن د درهپېچ ولسوالۍ په ټنټیل سیمه کې خپله ورېنداره او وراره وژلي دي.
د پکتیا طالب والي عبدالخالق عابد د رسنیو د ارزښت او اطلاعاتو ته د لاسرسي پر اهمیت د ټینګار ترڅنګ له رسنیو سره د همکارۍ ژمنه کړې؛ خو د طالبانو تر واک لاندې افغانستان کې د خبریالانو نیول، د خبرونو سانسور، د رسنیو تړل او د خلکو معلوماتو ته د لاسرسي محدودول دوام لري.
د طالبانو تر واک لاندې له پېښو سره د مبارزې چمتوالي ادارې په ۱۳ ولایتونو کې د سختو بارانونو، تالندې برېښنا، تېزو بادونو او سېلابونو د احتمال په اړه خبرداری ورکړی او له خلکو یې غوښتي، چې د سیندونو له غاړو او سېلابځپونکو سیمو لرې پاتې شي.
د ایران او افغانستان د ګډې سوداګرۍ خونې مشر محمود سیادت وايي، د افغانستان د اوسپنې پټلۍ د شبکې پراختیا او د خواف – هرات د اوسپنې پټلۍ غځول کولای شي ایران د منځنۍ اسیا او په اوږدمهال کې د چین له بازارونو سره ونښلوي.
د پاکستان د بهرنیو چارو وزارت وايي، طالبان د اقتصادي همکاریو سازمان (ایکو) د وزیرانو غونډې ته نهدي بلل شوي. ټاکل شوې ده، دغه غونډه د لړم په ۲۴مه او ۲۵مه په اسلاماباد کې جوړه شي.
د ترکیې د ادرنه ښار پولیسو د یکشنبې په ورځ اعلان وکړ، چې په دې ولایت کې یې اتلس افغان کډوال نیولي دي. په ورته وخت کې د کرککاله ښار پولیسو هم د نهو افغان کډوالو د نیول کېدو خبر ورکړی دی.
د پنجشېر لپاره د طالبانو د والي ویاند سیفالدین لټون د یکشنبې په ورځ وویل چې د یو ۲۷ کلن ځوان مړی چې یوه اونۍ وړاندې لادرکه شوی و، د پنجشېر د «منجنستو» په غرونو کې پیدا شوی دی. نوموړي د دغه ځوان د مړینې لامل «له غره احتمالي لوېدل» ښودلی دی.
د ایران په سویلي خراسان ولایت کې د ګرځندوی چارواکي وايي، ټاکل شوې ده چې په دې ولایت کې پنځه ګرځندوی شرکتونه له افغانستانه د ګرځندویانو د راجلبولو جواز ترلاسه کړي. تر دې وړاندې یوازې یوه شرکت په دې برخه کې فعالیت درلود او توانېدلی و، چې ۵۰ افغان ګرځندویان ایران ته بوځي.
د کابل ښار په ځینو سیمو کې د سړکونو د بیارغونې پروژې له میاشتو کیندنو وروسته درېدلې دي. د سیمې اوسېدونکي وايي، د دغو پروژو ځنډ د خلکو ورځنی تګ راتګ، د سوداګریزو فعالیتونو دوام او د ماشومانو خوندیتوب له ستونزو سره مخ کړی دی.
په بلخ ولایت کې د چرګانو فارم لرونکو افغانستان انټرنشنل ته د غوښې د بیې د پام وړ کمښت او د بېکیفیته بهرنیو چرګوړو د بېحده وارداتو خبر ورکړی دی. د دوی په وینا، که دا وضعیت دوام وکړي، کاروبار به یې له ماتې سره مخ شي.