په لغمان کې ځايي سرچینو افغانستان انټرنشنل ته وویل، چې نن مازیګر پنځه بجې د مرکز مهترلام ښار په عصمت څلور لاره کې چاودنه شوې ده. د سرچینو په وینا، د چادونې له سیمې نه په امبولانسونو کې ټپیان روغتون ته لېږدول شوي دي. طالبانو تر اوسه ددې چادونې په اړه څه نه دي ویلي.
په کابل کې د هزاره ټولنې مشرانو له طالبانو نه په حکومت کې د ونډې، د شیعهشخصي احوال د رسمیت او ستونزو د څېړلو لپاره د یوې ځانګړې کمېټې د جوړېدو غوښتنه کړې، خو د طالبانو د چارو ادارې رییس ویلي، چې له دې خبرو « د جمهوریت بوی راځي».
د تېر جمهوري نظام د ولسمشر مرستیال امرالله صالح ادعا کوي چې د دوحې د سولې په نوم پروسه په اصل کې د جمهوري نظام د ړنګولو او طالبانو ته د مشروعیت ورکولو لپاره د رژیم د تغییر طرحه وه. هغه وايي، امریکا او لوېدیزو شریکانو یې نږدې ۳۰۰ زره کسانو ته د انتقال ژمنې ورکړې وې.
د افغانستان د دوو مشهورو سندرغاړو رحیم مهریار او پرستو لور نگینه مهریار د جرمني د ښي اړخي ګوند اې ایف ډې «د جرمني لپاره بدیل» له خوا د هانوفر محلي ټاکنو ته نومانده شوې ده.
د طالبانو د هلمند ولایت امنیه قوماندانۍ ویلي، چې د نشه یي توکو پر وړاندې د مبارزې ځواکونو یې د دغه ولایت په نوزاد ولسوالۍ کې د نشه یي توکو یوه کارخونه کشف او له منځه وړې ده.
په جلالاباد ښار کې د طالبانو اړوند چارواکو خبر ور کړی، چې ۷۰ تنه روږدي کسان یې راټول کړي او د درملنې په موخه یې یو زر بستریز مرکز ته لېږدولي دي. ځايي طالب چارواکي وایي چې یاد کسان به په دغه مرکز کې د متخصصو روغتیايي کارکوونکو تر جدي څارنې لاندې وي.
د عوامي نېشنل ګوند مشر ایمل ولي خان وايي، له افغانستان سره د سوداګرۍ او تګ راتګ د لارو تړل کېدو له امله زرګونه کسان بېروزګاره شوي او د ډیورنډ کرښې په اوږدو کې بېوزله او نهیلي ځوانان د لږو پیسو په بدل کې وسلهوالو ډلو او شخصي ملیشو ته جذبېږي.
په ننګرهار کې د طالبانو د والي رسنیز دفتر وايي، چې په دغه ولایت کې د یوې ښځې په ګډون شپږ تنه د نشهيي توکو د پېر او پلور په تور نیول شوي دي. په نیول شویو توکو کې ۴۴۵۹ زیکپ ګولۍ، ۵۰۷ کا ټابلېټ او ۵۷۲ ګرامه چرس شامل دي.
د طالبانو د بهرنیو چارو وزارت د لومړي سیاسي ریاست رییس شعیب بریالي د مالیزیا د دفاع وزارت د سکرتر جنرال له مرستیال داتوک محمد یاني سره لیدلي دي. په مالیزیا کې د طالبانو سفارت ویلي، چې په دې لیدنه کې د دفاع وزارتونو ترمنځ د روزنیزو او تخنیکي همکاریو پر پراختیا ځانګړی بحث شوی دی.
د طالبانو د کانونو وزارت ویلي د ۱۴۰۵ کال د پلان له مخې یې په افغانستان کې د اساسي جیولوجیکي سروې بهیر پیل کړی دی. د وزارت په وینا، د سروې انجنیران هرات او کندهار ولایتونو ته تللي او ټاکل شوې روان کال په دریو زونونو کې د جیولوجیکي نقشو چارې بشپړې شي.
د قرغیزستان د ملي امنیت دولتي کمېټې کارکوونکو د نشهيي توکو د یوې قاچاق وړونکې ډلې فعالیتونه شنډ کړي دي. د یادې دولتي کمېټې د مطبوعاتي دفتر په وینا، دغې ډلې د افغانستان، تاجکستان او قرغیزستان پر مسیر د نشهيي توکو د انتقال او خرڅلاو لپاره یو نړیوال کانال جوړ کړی و.
سکای نیوز راپور ورکړی، چې په افغانستان کې د نړیوالو بشري مرستو د پام وړ کمښت د روغتیايي خدمتونو پر وړاندې ستونزې زیاتې کړي او ماشومان او بېوزله کورنۍ یې سختې اغېزمنې کړي دي.
سرچینې وایي د هلمند د سنګین ولسوالۍ په یو روغتیايي مرکز کې یوې قابلې له دندې څخه د ګوښه کېدو وروسته د زهرو ګولۍ خوړلي او ځان وژنه یې کړې. بل خوا په ننګرهار کې سیمه ییز طالب مسولین وایي، چې یو ځوان بهر ته د تګ لپاره د کورنۍ له خوا د پیسو د نه ورکړې وروسته ځان وژلی دی.
د جمهوري نظام پرمهال د چارو ادارې مشر فضلمحمود فضلي وايي، له طالبانو سره د نړیوالو هېوادونو د تعامل د سیاست پر مهال یو شمېر «تعاملمحورې» مدني او رسنیزې ډلې رامنځته شوې، خو اوس چې د طالبانو پر وړاندې د فشار خبرې زیاتې شوې، هماغه کسان د طالبانو د مخالفت په لیکو کې راڅرګندېږي.
ملګري ملتونه او د «ریچ» څېړنیزې ادارې په یوه نوي تحلیلي ارزونه کې، چې پنجشنبې (د وږې۵مه) خپره شوې، خبرداری ورکړی چې د لوږې، بېځایه کېدو او وچکالۍ دوام د افغانانو رواني روغتیا له جدي ګواښ سره مخ کوي.
د برېتانیا بهرنیو چارو مشترکالمنافع او پراختیا ادارې ویلي، سراج الدین حقاني او جلالالدین حقاني لا هم د دوی د بندیزونو په نوملړ کې دي. دوی زیاته کړې، چې پر یادو کسانو د سفر او د شتمنیو د کنګل بندیزونه دوام لري. دوی په دې اړه معلومات هم تازه کړي دي.
د ملګرو ملتونو د خوړو نړیوال پروګرام (ډبلیواېفپي) وايي، اروپايي ټولنې په افغانستان کې د اقلیمي بدلونونو پر وړاندې د مقاومت پیاوړتیا او د خوړو د سیمهییزو سیستمونو د ملاتړ لپاره ۱۵ میلیونه یورو مرسته کړې ده.
د پاکستان د بلوچستان ایالت د دوکي ولسوالۍ په یوه سکرو کان کې د زهرجن ګاز د خپرېدو له امله د دوو افغان وګړو په ګډون درې کانکیندونکي مړه شوي دي.
پخوانۍ امریکايي ډېپلوماټه لورل میلر او د نړیوال بحران ډلې پخواني شنونکي ګریم سمیت د «امریکا وروسته افغانستان» په نوم د «فارن افرز» مجلې په پوډکاسټ کې ټینګار کړی چې د افغانستان د جګړې هېرېدو، په دې هېواد کې د امریکا د دوو لسیزو د حضور د پرېکړو او تېروتنو ارزونه ستونزمنه کړې ده.
د طالبانو د کانونو او پټرولیم وزارت وايي، د کانونو د سروې ریاست دوه مسلکي ټیمونه یې د هېواد سویلي او لوېدیځو سیمو ته استولي، څو د جیولوجیکي نقشو د جوړولو چارې پیل کړي او د افغانستان د معدني زیرمو د ظرفیتونو د کره پېژندنې او غوره مدیریت لپاره لازم علمي معلومات راټول کړي.
سرچینو ویلي، طالبانو د عملیاتو پر مهال د «شمس خرابات او بابه» په ګډون ۴ سیمه ییز مخالف قومندانان وژلي دي. دغه عملیات د پنجشنبې په شپه د بغلان په نهرین او خوست ولسوالیو کې تر سره شوي دي.
د امریکا د ډیموکراسۍ ملي بنسټ مشر ډېمن مکوېلسن وايي چې واک ته د طالبانو له بیا ستنېدو پنځه کاله وروسته هم د افغانانو د ازادۍ او ډیموکراسۍ لپاره هڅې دوام لري او طالبان له قدرت سره، نه شي کولای د افغانانو افکار، هیلې او د هغوی د هېواد لپاره تصور شوی راتلونکی کنټرول کړي.