د طالبانو تر واک لاندې د کډوالو ستونزو ته د رسېدنې عالي کمېسیون وایي، د جمعې په ورځ ۴۴۹ کډوالې کورنۍ چې ټول ۲۵۱۵ کسان کېږي، له ایران او پاکستان نه افغانستان ته جبري ستنې شوې دي. د دغه کمېسیون د معلوماتو پر بنسټ، راستنو شویو کورنیو سره د اړتیا وړ مرسته هم شوې ده.
افغانستان کې نږدې ۲۰۰ پاکستاني محصلین، د تورخم د لارې د تړل کېدو له امله له څو میاشتو راهیسې په افغانستان کې بند پاتې دي او له دواړو هېوادونو غواړي چې د هغوی د تګ راتګ ستونزه ژر حل کړي.
د طالبانو ټولګټو وزارت وایي، چې د سالنګونو په لویه لاره کې د سختو ورښتونو، توپان او د لېد ساحې د محدودیت له امله یو شمېر هېوادوال او موټرچلوونکي چې بند پاتې وو، د مسولو ادارو له لوري خوندي ځایونو ته لېږدول شوي.
د کاناډا د محافظهکار ګوند مشرپییر پولیېور، د ولسمشر ډونالد ټرمپ څرګندونو ته په غبرګون کې ویلي، زرګونه کاناډایي سرتیري په افغانستان کې د هېواد دفاع او د ترهګرۍ پر وړاندې د جګړې په لومړۍ کرښه کې جنګېدلي، چې ۱۵۸یې خپل ژوند له لاسه ورکړی.
د ملګرو ملتونو سرمنشي انتونیو ګوترېش د تعلیم د نړۍوالې ورځې په مناسبت خپاره کړي پیغام کې ویلي چې د نړۍ په کچه شاوخوا ۲۷۲ میلیونه ماشومان او ځوانان د فقر، تبعیض، جګړو، بېځایه کېدو او طبیعي پېښو له امله له زدهکړو بېبرخې دي.
د افغانستان لپاره اروپایي اتحادیې ویلي، هر ماشوم په هېواد کې د زدهکړې حق لري او دوی په بېلابېلو پروګرامونو کې شاوخوا ۵۵ میلیونه یورو پانګه اچولې، څو ډاډ ترلاسه شي چې هېڅ ماشوم له ښوونې او روزنې بېبرخې پاتې نشي.
د افغانستان د تېر جمهوري نظام لوی څارنوال محمد فرید حمیدي وايي، د طالبانو لهخوا اعلان شوې جزايي اصولنامه نه یوازې د هېواد د ټولو وګړو د محکومولو سند دی، بلکې د بشري کرامت، قانوني برابري او د اسلام له بنسټیزو ارزښتونو سره په ښکاره ټکر کې قرار لري.
نن د جنورۍ ۲۴مه (شنبه د سلواغې ۴مه) د زدهکړې له نړۍوالې ورځې سره برابره ده. د نجونو د زدهکړو ملي کمپاین وايي، په افغانستان کې د زدهکړې د پراختیا پر ځای د عصري علومو او د نجونو د زدهکړو پروړاندې یوه «نا اعلان شوې جګړه» پيل شوې او وايي، نړۍوال باید روان وضعیت عادي ونهګڼي.
په افغانستان کې د ناټو د حضور په تړاو د ټرمپ وروستیو څرګندونو په کاناډا کې هم د پخوانیو پوځیانو او خبریالانو غوسه راپارولې ده. کاناډايي خبریالانو او پوځیانو ویلي، چې په افغانستان کې کاناډايي ځواکونه لومړۍ کرښه کې وو او په خطرناکو سیمو کې یې حضور درلود.
د برېټانیا شهزاده هري د امریکا د ولسمشر ډونالډ ټرمپ د وروستیو جنجالي څرګندونو په غبرګون کې ویلي، چې په افغانستان کې د ناټو ځواکونو د قربانیو او سرښندنو په اړه باید «له درناوي او رښتینولۍ» سره خبرې وشي.
د پاکستان پولیس د جمعې په ورځ وویل، ۶ افغان وسلهوال غله چې د لسګونه غلاوو او نورو جنايي جرمونو له امله تر څار لاندې وو، په کراچۍ ښار کې په یوې مخامخ نښته کې وژل شوي دي. د پولیسو په وینا، دغو کسانو څه موده مخکې له یوه کوره د غلا پر مهال ۳ وروڼه هم وژلي وو.
په اتریش کې د افغانستان سفیرې منیژې باختري د طالبانو لهخوا تازه خپره شوې د «محاکمو جزايي اصولنامه» په کلکو ټکو غندلې او دا سند یې د عدالت د ټینګښت هڅه نه، بلکې یو ایډیالوژیک، استبدادي او تبعیضي چوکاټ بللی.
د ملګرو ملتونو د بشري مرستو د همغږي کوونکي دفتر د راپور لهمخې، په افغانستان کې په وروستیو ورښتونو او په ځانګړې توګه په واورې ورېدنو کې لږ تر لږه ۱۶ کسان مړه او لسګونه نور ژوبل شوي دي. په دغو مړه شویو کې ډېری یې ماشومان دي.
د اقتصادي همکاریو سازمان د سوداګرۍ او صنعت خونې ۳۰مه غونډه د پاکستاني سوداګرو فډراسیون په کوربتوب د جمعې په ورځ د پاکستان په کراچۍ ښار کې ترسره شوه. په دې غونډه کې په کراچۍ کې د طالبانو کونسل عبدالجبار تخاري هم ګډون درلود.
د پولنډ لومړي وزیر ویلي، د افغانستان په جګړه کې باید د وژل شویو پنځو پولنډي سرتېرو د جنازې او رخصتۍ پر ورځ، د هغوی قرباني د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ ته ور یادې کړای شي. هغه زیاتوي: «په هماغه ورځ لوړپوړو امریکايي پوځي افسرانو ماته ډاډ راکړ چې دا قربانۍ به هېڅکله هېرې نهشي»
د طالبانو د کار او ټولنیزو چارو وزارت له کاري شریکانو او خصوصي سکټور سره د کارګرو د کاري حقونو د خوندینې په تړاو غونډه کې د کارګرانو حقونو پر ټینګښت ټینګار کړی، خو د خصوصي سکټور یو شمېر کارګر د خپلو بنسټونو لهخوا د کاري چاپېریال او همداراز پر وخت د تنخواوو له نهورکړې شکایت لري.
د طالبانو د اطلاعاتو او کلتور وزارت د خپرونو معین مولوي حیاتالله مهاجر فراهي وايي، د دوی د نظام ټول قوانین پر قرانکریم، حدیثونو او حنفي فقهې باندې ولاړ دي. د هغه په وینا، نظام یې یوازې د شرعي احکامو په پلي کولو پابند دی.
د حزب اسلامي ګوند د مشر ګلبدین حکمتیار زوی حبیبالرحمان حکمتیار د طالبانو تازه «جزایي اصولنامې» ته په اشارې سره وایي، د انسانانو په طبقو وېشل د جاهلیت او غلامۍ له دورې پاتې عمل دی. هغه وایي، طالبان پر افغانانو د اسلام په نوم بېعدالتي تپي.
د افغان اېواک په نوم د کډوالو د ملاتړ بنسټ مشر شان وانډایور وایي، دوی لا هم امریکا ته د افغان پناه غوښتونکو د لېږد لپاره مبارزه کوي. د نوموړي په وینا، دغو پناه غوښتونکو کې د کډوالۍ ځانګړو ویزو لرونکي (اېسایوي)، پي۱، پي۲ او ورته نور مهاجرتي بهیرونه شامل دي.
د ننګرهار په شېرزاد ولسوالۍ کې د دوو کورنیو ترمنځ شخړه کې یو تن وژل شوی او ۳ نور ټپيان دي او همداراز په لعلپورې ولسوالۍ کې بیا د یوه کور د چت د نړېدو له امله ۳ ماشومان ټپيان شوي دي.
د طالبانو د صنعت او سوداګرۍ وزارت مرستیال احمدالله زاهد پرون د بنګلهدېش په پلازمېنه ډاکه کې د دغه هېواد د سوداګرۍ ټولنې له غړو سره په کتنه کې افغانستان د سوداګرو او پانګهونوالو لپاره یو «باوري او پرانېستی» بازار وباله.
د افغانستان د مخکېني جمهوري نظام د چارو ادارې مشر جمعه د (سلواغې ۳مه) ویلي، هېواد کې د بېثباتۍ ریښې مذهبي او قومي نه دي، بلکې لامل طبقاتي نابرابري او فوقیت طلبي ده. فضل محمود فضلي زیاتوي، چې طبقاتي امتیازات او خلک له حقونو محرومول غېر انساني عمل دی.