د اسلامي همکاریو سازمان د فقهي اکاډمۍ غړي عبدالرزاق لقمان، وایي چې د عقل او شریعت د بېلوالي په اړه د طالبانو استدلال له دې امله دی چې دوی له دین سره لوبې کوي. هغه زیاته کړې، څرګنده نهده چې د طالبانو استادان څوک دي او څه ډول کتابونه یې لوستلي.
د طالبانو د ټولګټو وزارت اعلان کړی چې د دې ډلې د مشر ملا هبتالله اخوندزاده په امر، د اوسپنې پټلۍ معینیت له دغه وزارت څخه جلا او په یوه خپلواکه اداره بدل شوی دی.
په افغانستان کې د ملګرو ملتونو دفتر (یوناما) وايي، د دغه سازمان د سرمنشي ځانګړې سرپرستې استازې او مرستیالې جورجت ګانیون بدخشان ته سفر کړی دی. هغې ویلي، چې د اقتصادي فرصتونو رامنځته کولو او د کوکنارو کرکېلې پرځای د بدیلو لارو لپاره پانګونې ته اړتیا ده.
د ملګرو ملتونو پراختيايي پروګرام ویلي چې د افغانستان یوازې شاوخوا ۴۰ تر ۴۲ سلنه وګړي د برېښنا عمومي شبکې ته لاسرسی لري او داهم ۹۰ سلنه په ښاري سیمو متمرکزه ده. د یاد سازمان په وینا، کلیوالي سیمې لا هم تر ډېره له برېښنايي خدمتونو بې برخې دي.
د افغانستان ازادۍ جبهې ادعا کړې چې د بدخشان په زیباک ولسوالۍ کې یې له طالبانو سره په تازه نښته کې دې ډلې ته «درنه مرګژوبله» اړولې ده. جبهه ادعا کوي، چې د طالبانو برید د دوی د ځواکونو له مقاومت سره مخ شوی. طالبانو دې ادعا ته تر دې دمه غبرګون نه دی ښودلی.
د ننګرهار یو اوسېدونکي ویلي، چې پلار یې د یکشنبې په سهار د فارم هډې پر عمومي سړک د څلورو وسله والو کسانو له خوا لوټل شوی او شاوخوا ۱۵۰ زره افغانۍ او ۱۰۰ ډالر یې ترې وړي دي. نوموړی وایي، چې وسله وال په کرولا موټر کې له سیمې تښتېدلي دي.
د طالبانو د سوداګرۍ وزارت ویلي چې په هند کې د سوداګرۍ او سوداګریزو ناستو په ۴۵م نړۍوال نندارتون کې د افغانستان د تولیداتو او محصولاتو د نندارې په موخه یې د غالیو، وچې مېوې او زعفرانو د تولیدوونکو او صادروونکو اتحادیو له استازو سره ناسته کړې ده.
د هلمند یو شمیر اوسېدونکي وایي، چې د افغانستان او پاکستان ترمنځ د سوداګریزو لارو له تړل کېدو سره سره، د خانشین ولسوالۍ له کانونو استخراج شوې رخام ډبرې د بهرامچې ولسوالۍ له لارې پاکستان ته قاچاق کېږي. ددې ډبرو د یوه کان د کارګرو په وینا، د ورځې درې تر پنځو لاریو ډبرې قاچاق کیږي.
یو شمېر افغان سوداګرو افغانستان انټرنشنل ته وویل، چې په اسلامکلا او ابو نصر فراهي بندرونو کې د لابراتوارونو نشتوالي له امله د دوی وارداتي توکي د ازموینې لپاره کندهار ته استول کېږي، خو د پایلو د ترلاسه کولو په بهیر کې د اوږد ځنډ له امله یې پانګه او توکي له جدي ستونزو سره مخ کیږي.
د طالبانو د بهرنیو چارو وزارت د لومړي سیاسي ریاست رییس او په مالیزیا کې د طالبانو سفیر نقیب الله احمدي د افغانستان لپاره د مالیزیا له ځانګړي استازي سره د سیاسي او اقتصادي اړیکو د پیاوړتیا په اړه غږېدلي دي.
پر ایران د امریکا د نوي او سخت اقتصادي فشار د اعلانېدو په درشل کې د افغانستان د اقتصاد او له ایران سره د سوداګرۍ پر وړاندې د احتمالي ستونزو په تړاو د افغان سوداګرو اندېښنې زیاتې شوې دي. افغان سوداګر زلمی عظیمي وايي، چې په دې کار سره به د افغانستان اقتصاد «فلج» شي.
د طالبانو تدارکاتو کمېسیون د ملا عبدالغني برادر په مشرۍ په خپله نوبتي غونډه کې د شاوخوا ۶،۵ میلیارده افغانیو په ارزښت ۲۱ پروژې منظورې کړې دي. یاد کمیسیون ویلي چې غونډې ته ۳۴ پروژې وړاندې شوې وې خو په ۱۲ پروژو کې د اصلاحاتو غوښتنه شوې.
د طالبانو چارواکو د افغانستان په جنوب کې خپلو امنیتي ځواکونو او پولیسو ته سپارښتنه کړې چې له سوداګرو څخه د شخصي مالي مرستو، د مدرسو او جوماتونو په نوم د پیسو او نورو امتیازاتو له غوښتلو ډډه وکړي. دا اقدام د سوداګرو د شکایتونو له ډېرېدو وروسته شوی.
د طالبانو ویاند ذبیح الله مجاهد ویلي، چې د افغانستان او پاکستان ترمنځ د پولې په اوږدو کې وضعیت تر کنټرول لاندې دی او هېڅ ټول نظامي خوځښتونو ته به اجازه ور نه کړل شي. مجاهد مني چې څو ورځې وړاندې د دواړو هېوادونو ترمنځ ځینې فعالیتونه شوي ول.
د ایران د بهرنیو چارو وزارت ویاند اسماعیل بقایي د یکشنبې په ورځ وویل، چې د پاکستان لوی درستیز عاصم د منیر ددوشنبې په ورځ تهران ته ځي. منیر به له ایراني چارواکو سره د ټرمپ د وروستي خبرداري او د پاکستان، ترکیې او سعودي عربستان د هوکړې په اړه خبرې وکړي.
ملګري ملتونه وایي، له پنځو کلونو راهیسې افغانې نجونې له زده کړو او ښځې له کاره محرومې دي چې له امله یې د افغانستان ټولنیز او اقتصادي پرمختګ زیانمن شوی دی. دغه سازمان یو ځل بیا د افغان نجونو د زده کړې پر حق ټینګار کړی.
ملي مقاومت جبهې له یوناما او د بشري حقونو له سازمانونو غوښتنه کړې چې د طالبانو له خوا د دغې جبهې د وژل شوي قوماندان مړي ته د سپکاوي د ادعا په اړه رسمي څېړنه وکړي. سرچینو افغانستان انټرنشنل ته ویلي، چې طالبانو د حسیب پنجشیري مړی تر دې مهاله د هغه کورنۍ ته نه دی سپارلی.
د طالبانو د لغمان ولایت امنیه قوماندانۍ وایي، د کابل ـ جلال اباد پر لویه لار د ورېښمو تنګي په سیمه کې یوه ریکشا له سړک څخه اوښتې او سیند ته لوېدلې ده چې له امله یې دوه کسان مړه او د یوې ښځې په ګډون درې نور ټپیان شوي دي.
د طالبانو د پروان ولایت امنیه قوماندانۍ وايي چې ددغه ولایت په غوربند دره کې یې چاودېدونکي توکي، مهمات او مخابراتي وسایل نیولي دي. د قوماندانۍ په وینا، دغه توکي د غوربند پر لویه لار د یوه کرولا موټر د تالاشۍ پر مهال نیول شوي.
د طالبانو د کندهار ولایت امنیه قومانداني وایي، د کندهار ښار په ۱۳مه حوزه کې یوه پلار خپل ۲۵ کلن زوی له لفظي شخړې وروسته په اوسپنیزې وسیلې وهلی او مړ شوی دی.
د طالبانو تر واک د معیار او کیفیت اداره وایي، چې د شیخ ابونصر فراهي بندر له لارې یې له ۱۳۹ ټنو څخه د زیاتو غیرمعیاري ودانیزو او نساجي توکو د واردېدو مخه نیولې ده.
په افغانستان کې د یونیسف استازی ډاکټر تاج الدین اوېوال ننګرهار کې د طالبانو له والي محمد نعیم اخند سره په دغه ولایت کې د روغتیايي خدمتونو د پراختیا او راستنیدونکو کډوالو ته د بشري مرستو د څرنګوالي په اړه خبرې کړې دي.