طالبان وايي هغه نجلۍ چې په هلمند کې د هلکانو د جامو اغوستلو له امله نیول شوې وه او د اعتراف ویډیو یې خپره شوې، بېرته خپل کور ته ستنه شوې ده. د طالبانو ویاند ذبیحالله مجاهد په دې اړه په خپل لومړني غبرګون کې ویلي چې دا پېښه شاوخوا دوه نیم کاله پخوا رامنځته شوې وه.
د طالبانو د ټرانسپورټ او هوايي چلند وزارت د هوا پوهنې ریاست وایي چې سبا دوشنبه د سلواغې پر ۲۰مه د هېواد په ۲۷ولایتونو کې د درنو واورو ورېدو او د سختو ورښتونو اټکل شوی دی.
ځايي سرچینو افغانستان انټرنشنل ته ویلي چې طالبانو په بادغیس کې د افغانستان د پخوانۍ ملي اردو یو قوماندان او د هغه زوی نیولي دي. ډګروال عبدالسلام د جمهوري نظام پر مهال د ۲۰۷ ظفر قول اردو د درېیمې لوا د لومړي کنډک قوماندان و.
د طالبانو د دفاع وزارت ویاند عنایت الله خوارزمي وایي، چې ځینې ګاونډي هېوادونه او چارواکي یې بې ځایه اندېښنې لري چې ګواکې د افغانستان خاوره د دوی پر ضد کارول کېږي. نوموړی وايي، دغه هېوادونه دې د اندېښنو او تورونو پر ځای خپل امنیت پخپله ټینګ کړي.
د تېر جمهوري نظام د ولسمشرۍ ماڼۍ لومړي مرستیال امرالله صالح په اسلام اباد کې د شیعه وو په یوه جومات کې د شوي ځانمرګي برید په غبرګون کې ویلي، چې که پاکستان د برید اصلي طراح په اړه کره شواهد لري نو چې هر چیرته وي، تعقیب دې یې کړي. صالح لیکلي:«که نه نو، د دومره لوی پوځ ګټه څه ده؟»
د افغانستان بانک، چې دا مهال د طالبانو تر کنټرول لاندې دی، اعلان کړی چې ۵۳۷میلیونه او ۷۴۶زره افغانۍ زاړه او مندرس بانکنوټونه یې په هرات ولایت کې سوځولي دي.
د ملګرو ملتونو د کډوالو د عالي کمېشنرۍ استازې فیلیپا کېنډلر په پاکستان کې د افغان کډوالو د ستونزو په اړه خبرداری ورکړی او د هغوی د حقونو د خوندیتوب پر اړتیا یې ټینګار کړی. هغې ویلي، افغان کډوال په پاکستان کې له بنسټیزو حقوقو بې برخې دي او له امنیتي او ټولنیزو ستونزو سره مخ دي.
د طالبانو د ریاست الوزرا اقتصادی مرستیال عبدالغني برادر وايي چې «افغانستان د زقوم ونې په څېر دی» او د پاکستان له نوم یادولو پرته یې ویلي، چې «نوي زېږېدلي ماشومان یې نه شي هضمولی». هغه وايي چې دې ونې د امپراتوریو مرۍ هم ور ترخې کړې دي.
د بشري حقونو د څار بنسټ په خپل تازه راپور کې ویلي، چې طالبانو له ۲۰۲۵ کال اهیسې پر ښځو او نجونو خپل محدودیتونه لا پسې زیات کړي او هممهاله یې د رسنیو ازادي هم په بېساري ډول محدوده کړې ده.
په داسې حال کې چې لوړولګښتونواو اقتصادي ستونزود افغانستان د زرګونو ځوانانو د ودونو مخه نیولې، په ډله ییزه توګه د واده مراسم په دې وروستیو کې د بدیلې حل لارې په توګه مخ پر دود کېدو دي. په همدې لړ کې په سمنګان ولایت کې ۷۵ځوانو جوړو په ډلهییزه توګه د واده مراسم ترسره کړي دي.
د طالبانو د کورنیو چارو وزارت وايي، چې د جنايي جرمونو پر وړاندې د مبارزې پولیسو یې په شپږو ولایتونو کې ۱۶تنه د بېلابېلو جنايي جرمونو او اته تنه د نشه يي توکو د قاچاق او خرڅلاو په تړاو نیولي دي.
د پاکستان ولسمشر اصف علي زرداري د لومړي ځل لپاره پر طالبانو مستقیمه نیوکه کړې او وايي، د سپټمبر د ۱۱مې نېټې نه وړاندې وضعیت په پرتله یې ګواښناک وضعیت رامنځته کړی دی. هغه د هند له نوم اخېستو پرته ویلي، چې ختیز ګاونډی د طالبانو د رژیم ملاتړ کوي.
د ملګرو ملتونو د مرستندویه پلاوي دفتر یا «یوناما» په افغانستان کې د بشري حقونو د وضعیت په اړه په خپل درې میاشتني راپور کې ویلي، چې د ۲۰۲۵کال د اکتوبر له لومړۍ نېټې څخه تر ډسمبر میاشتې پورې د پخواني حکومت لږ تر لږه ۱۴تنه نظامیان وژل شوي دي.
د اروپایي اتحادیې یو ویاند ویلي چې مامورینو یې د دوو «تخنیکي ماموریتونو» په ترڅ کې افغانستان ته سفرونه کړي او وروستی یې په جنوري میاشت کې و. په دغو سفرونو کې له طالبانو سره د افغان پناه غوښتونکو د اخراج په برخه کې «د همکارۍ میکانیزم او د اخراج عملیاتو د تنظیم امکان» ارزول شوی.
افغانستان انټرنشنل د طالبانو تر واک لاندې ادارو سندونه ترلاسه کړي دي، چې د طالبانو د عدلیې وزیر عبدالحکیم شرعي په خوست کې د چمي په نامه یو مارکېټ راګرځولی دی. د چمي مارکېټ څښتن وویل، چې عبدالحکیم شرعي د طالبانو د مشر ملاهبت الله ددفتر او د ځمکو د غصب اختصاصي محکمې احکام نه مني.
د طالبانو تر کنټرول لاندې د افغاني سرې میاشتې ټولنې ویلي، چې دغه ټولنې۱۵ تنه د زړه په سوري اخته کسان، چې درملنه یې په افغانستان کې ممکنه نه وه، د درملنې په موخه هند ته لېږي.
په پاکستان کې د ملګرو ملتونو د کډوالو عالي کمېشنرۍ (یونسیار) استازې ویلي، چې افغان کډوال او پناهغوښتونکي په دغه هېواد کې له ګڼو ننګونو او د بنسټیزو حقونو له محدودېدو سره مخ دي او د هغوی د خوندیتوب او انساني کرامت ساتنه بېړنۍ اړتیا ده.
د ملګرو ملتونو د بشري چارو د همغږۍ دفتر (اوچا) وايي، د طبیعي پېښو، اقتصادي ستونزو او جبري ستنېدنو د زیاتوالي له امله به په ۲۰۲۶ کال کې په افغانستان کې شاوخوا ۴،۲ میلیونه کسان د سرپناه او غیرخوراکي توکو بېړنۍ مرستې ته اړتیا ولري.
په افغانستان کې د ملګرو ملتونو مرستندویه ماموریت (یوناما) د بشري حقونو، د ملکي وګړو د تلفاتو او د طالب چارواکو د پرېکړو د اغېزو په اړه یو لړ راپورونه او اسناد د خپل «اسنادي کتابتون» له لارې عامه لاسرسي ته وړاندې کړي دي.
د ملګرو ملتونو د خوړو نړیوال پروګرام (WFP) وایي، چې یوازې په کندهار ولایت کې یې ۲۸۶ زره اړمنو کسانو ته د خوړو مرستې رسولې دي، خو په ټول افغانستان کې د خوړو د سخت ناامنۍ له امله د مرستو اړتیا ورځ تر بلې لوړېږي.
د ملګرو ملتونو د نشهیي توکو او جرمونو پر ضد ادارې (UNODC) د هلمند او کندهار په پخوانیو کوکنارو کرنیزو سیمو کې د اوبو زېرمه کولو شپږ نوې جوړښتونه جوړ کړي، چې سلګونه کورنیو ته اوبه برابروي.
د طالبانو د کلیو د بېارغونې او پراختیا وزارت خبر ورکړی، چې په ننګرهار ولایت کې د اوبو رسولو دوه شبکې بشپړې شوې او په رسمي ډول ګټې اخیستنې ته سپارل شوې دي. همدا راز غزني کې د اوبو رسولو نوې شبکې چارې پېل شوي دي.