پاکستان ادعا لري چې پوځ یې په نوې او پرمختللې ټېکنالوژۍ، په ځانګړي ډول په هغو ډرونونو سمبال دی چې په حرارتي سنسرونو، الکترواپټیکي کامرو او د مصنوعي ځیرکتیا په الګوریتمونو د انسانانو تودوخه، حرکت او موقعیت له هوا څارلی او تحلیلولی شي. پوښتنه داده چې ولې یې کابل کې روغتون وویشت؟
د طالبانو او پاکستان د وروستیو نښتو په ترڅ کې د ټولنیزو رسنیو فضا د ګڼو ادعاوو شاهده ده، له دې بېاساسه خبرو چې ګواکې طالبان تر جمروده رسېدلي، تر هغو افواهاتو پورې چې ویل کېږي د پاکستان پوځیان په جلالاباد کې لیدل شوي، ټولې ادعاوې دي.
د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ اعلان کړی، چې د جګړې وزارت او نورو ادارو ته به لارښوونه وکړي؛ څو د فضايي موجوداتو او ناپېژندل شويو الوتونکو شيانو اړوند دولتي اسناد خپاره کړي.
د ملګرو ملتونو سر منشي انټونیو ګوترېش وایي، د مصنوعي ځیرکتیا راتلونکې باید یوازې د څو هېوادونو لهخوا ونهټاکل شي او نه هم د څو میلیاردرانو د خوښې او ارادې پر بنسټ پرېښودل شي.
د امریکا پخواني ولسمشر بارک اوباما په یوه پوډکاسټ کې ویلي چې د ځمکې څخه بهر فضایي مخلوقات ریښتیا دي خو هغه یې نه دي لیدلي. اوباما ویلي، چې هغه ځمکې ته د فضايي مخلوماتو د راتګ هیڅ په اړه شواهد نه دي لیدلي.
د افغانستان د تېر نظام د ملي امنیت شورا د سلاکار حمدالله محب تر مدیریت لاندې "اوربېټورکس" شرکت د ابوظبي له حکومت سره د پراختیايي پروژو د دقیقې څارنې په موخه د سپوږمکۍ له معلوماتو (ډېټا) څخه د ګټنې یو تړون لاسلیک کړ.
امریکایي مېلیارډر او د سپېساېکس بنسټګر اېلان ماسک ویلي، د هغه شرکت خپل تمرکز له مريخ څخه سپوږمۍ ته اړولی او اوس د دې هڅه کوي چې د راتلونکو لسو کلونو په موده کې پر سپوږمۍ یو ځانبسیا کېدونکی ښار جوړ کړي.
د امریکا د سانفرانسېسکو ښار یوې محکمې د پنجشنبې په ورځ (د سلواغې ۹مه) لېنوې ډینګ چې د چین تابعیت لري او د ګوګل پخوانی انجنیر وو، د دې شرکت د مصنوعي ځیرکتیا (AI) اړوند د سوداګریزو او تخنیکي رازونو د غلا په تور مجرم وباله.
د فرانسې ولسمشر امانوېل مکرون اعلان وکړ، چې د دې هېواد له ۱۵ کلونو څخه کمعمره ماشومانو او تنکیو ځوانانو ته به نور د خواله رسنیو کارولو اجازه نهوي. هغه دا بندیز یو بنسټیز ګام یاد کړ، چې موخه یې د ماشومانو او ځوانانو ساتنه ده.
د امریکا د کالیفورنیا ټکنالوژۍ انستیتوت او د نارتایسټرن پوهنتون څېړونکو موندلې چې ښځې د نارینهوو په پرتله د مصنوعي ځیرکتیا (AI) په اړه له ډېر شک کار اخلي. د دې څېړنې موندنې ښيي چې ښځې مصنوعي ځیرکتیا تر ډېره د خطرناکې ټکنالوژۍ په توګه ګڼي.
د نړۍ تر ټولو شتمن کس او د ټېسلا او سپېساېکس اجرایيوي مشر ایلن ماسک د مصنوعي ځیرکتیا (AI) د راتلونکې په اړه یوه حیرانوونکې او تر ډېره بېسارې وړاندوینه کړې ده. هغه د ډاووس په اقتصادي فورم کې ویلي، چې د ۲۰۲۶ کال تر پایه به مصنوعي ځیرکتیا له انسانانو هم ډېره هوښیاره شي.
د طالبانو د مخابراتو او ټکنالوژۍ وزارت ویاند عنایتالله الکوزی وایي، چې ددې ډلې له بیا واکمنېدو راهیسې په ټول افغانستان کې شاوخوا ۲۴میلیونه سیمکارټونه ثبت شوي دي.
فوربس مجلې راپور ورکړی، وروسته له هغه چې د فرانسې ولسمشر امانوېل مکرون د پنجشنبې په ورځ د داووس په سرمشریزه کې د وینا پرمهال لمریزې عینکې په سترګو کړې د دغه عینکو جوړونکي ايټالوي شرکت (ای وېژن ټېک) ونډه شاوخوا ۴.۱ مېلیون ډالرو ته لوړه شوې.
د طالبانو د مخابراتو او معلوماتي ټکنالوژۍ وزارت ویلي، چې په افغانستان کې شاوخوا ۲۶ میلیونه سیمکارټونه فعال دي، چې له دې شمېر څخه یې تر دې دمه ۲۴ میلیونه سیمکارټونه ثبت او راجسټر کړي دي.
ټېکټاک وايي، د ۲۰۲۵کال له جولای څخه تر سېپتمبر میاشتې پورې یې د یادې شبکې د ټولنیزو لارښوونو د سرغړونې له امله د پاکستاني کاروونکو تر ۲۸مېلیونه ډېرې ویډیوګانې ړنګې کړې دي. د راپورونو له مخې؛ ۹۵٫۹سلنه دغه ویډیوګانې تر پورته کېدو وروسته له ۲۴ساعتونو څخه په کمه موده کې لرې شوې دي.
د کابل ښار اوسېدونکي د مخابراتي اړیکو او انټرنېټي خدمتونو له ټیټ کیفیت او لوړو بیو سر ټکوي او وایي چې دا خدمتونه د ګاونډیو هېوادونو په پرتله کمزوري دي.
په چین کې د «ایا ته مړ یې؟» په نوم یو نوی موبایل اپلیکیشن، چې د یوازې اوسېدونکو د خوندیتوب لپاره جوړ شوی، په چټکۍ سره د کاروونکو پام ځانته راړولی او په ملیونونو خلکو یې هرکلی کړی دی.
د نړۍوال فضايي سټېشن ادارې ویلي، د ناسا اداره اړه شوې، چې د نړۍوال فضايي سټېشن په عمله کې د یوه ستور مزلي د جدي روغتيايي ستونزې له امله له ټاکلي مودې مخکې خپل ماموریت پای ته ورسوي.
نوې علمي څېړنې چې د PubMed (د امریکا د ملي طب کتابتون) له لوري خپرې شوې دي، څرګندوي چې پر ماشومانو پرلهپسې چیغې وهل او لفظي تاوتریخوالی د هغوی پر ذهني او رواني روغتیا ژور او دوامداره منفي اغېز لري. دا اغېز ان تر هغه کچې رسېږي، چې د بدني سزا له زیانونو سره پرتله کېدای شي.
د امریکا ملي هوايي ادارې ناسا ویلي، د ۲۰۲۶ کال په لومړیو کې څلور ستور مزلي د سپوږمۍ پر لور لېږي. دغه ماموریت «ارټمېس ۲» نومول شوی دی. دغه ستور مزلي د امریکا د فلورېدا له کېنېډي فضايي مرکز څخه خپل سفر پیلوي او دا به د انسانانو لومړنی سفر وي چې د ځمکې له ټيټې سطحې ترسره کېږي.
کله ناکله د یو انسان یوه وړه جمله، ځواب نه ورکول، یا سړه رویه کولی شي زموږ احساسات خپه کړي او د شپې خوب مو خراب کړي. له ځان سره فکر کوو: «ولې خوب نه راځي»؟ له ځان سره انګیرې چې هېڅ نه دي شوي.
ویټامین ډي د روغتیا لپاره ډېر مهم بلل کېږي، ځکه چې پر هډوکو، د بدن پر دفاعي نظام، عضلاتو او روان مثبت اغېز لري. خو ډېری خلک یې په کافي اندازه د لمر له وړانګو یا خوړو له لارې نهشي ترلاسه کولای؛ له همدې امله د ویټامین ډي سپلېمنټونه د دې کمښت د جبران یوه مناسبه حل لاره ګڼل کېږي.