معلومات او ټېکنالوژي

د امریکا د کالیفورنیا ټکنالوژۍ انستیتوت او د نارت‌ایسټرن پوهنتون څېړونکو موندلې چې ښځې د نارینه‌وو په پرتله د مصنوعي ځیرکتیا (AI) په اړه له ډېر شک کار اخلي. د دې څېړنې موندنې ښيي چې ښځې مصنوعي ځیرکتیا تر ډېره د خطرناکې ټکنالوژۍ په توګه ګڼي.

د نړۍ تر ټولو شتمن کس او د ټېسلا او سپېس‌اېکس اجرایيوي مشر ایلن ماسک د مصنوعي ځیرکتیا (AI) د راتلونکې په اړه یوه حیرانوونکې او تر ډېره بې‌سارې وړاندوینه کړې ده. هغه د ډاووس په اقتصادي فورم کې ویلي، چې د ۲۰۲۶ کال تر پایه به مصنوعي ځیرکتیا له انسانانو هم ډېره هوښیاره شي.

د طالبانو د مخابراتو او ټکنالوژۍ وزارت ویاند عنایت‌الله الکوزی وایي، چې ددې ډلې له بیا واکمنېدو راهیسې په ټول افغانستان کې شاوخوا ۲۴میلیونه سیمکارټونه ثبت شوي دي.

فوربس مجلې راپور ورکړی، وروسته له هغه چې د فرانسې ولسمشر امانوېل مکرون د پنجشنبې په ورځ د داووس په سرمشریزه کې د وینا پرمهال لمریزې عینکې په سترګو کړې د دغه عینکو جوړونکي ايټالوي شرکت (ای وېژن ټېک) ونډه شاوخوا ۴.۱ مېلیون ډالرو ته لوړه شوې.

د طالبانو د مخابراتو او معلوماتي ټکنالوژۍ وزارت ویلي، چې په افغانستان کې شاوخوا ۲۶ میلیونه سیمکارټونه فعال دي، چې له دې شمېر څخه یې تر دې دمه ۲۴ میلیونه سیمکارټونه ثبت او راجسټر کړي دي.

ټېک‌‌ټاک وايي، د ۲۰۲۵کال له جولای څخه تر سېپتمبر میاشتې پورې یې د یادې شبکې د ټولنیزو لارښوونو د سرغړونې له امله د پاکستاني کاروونکو تر ۲۸مېلیونه ډېرې ویډیوګانې ړنګې کړې دي. د راپورونو له مخې؛ ۹۵٫۹سلنه دغه ویډیوګانې تر پورته کېدو وروسته له ۲۴ساعتونو څخه په کمه موده کې لرې شوې دي.

د کابل ښار اوسېدونکي د مخابراتي اړیکو او انټرنېټي خدمتونو له ټیټ کیفیت او لوړو بیو سر ټکوي او وایي چې دا خدمتونه د ګاونډیو هېوادونو په پرتله کمزوري دي.

په چین کې د «ایا ته مړ یې؟» په نوم یو نوی موبایل اپلیکیشن، چې د یوازې اوسېدونکو د خوندیتوب لپاره جوړ شوی، په چټکۍ سره د کاروونکو پام ځانته راړولی او په ملیونونو خلکو یې هرکلی کړی دی.

د نړۍوال فضايي سټېشن ادارې ویلي، د ناسا اداره اړه شوې، چې د نړۍوال فضايي سټېشن په عمله کې د یوه ستور مزلي د جدي روغتيايي ستونزې له امله له ټاکلي مودې مخکې خپل ماموریت پای ته ورسوي.

نوې علمي څېړنې چې د PubMed (د امریکا د ملي طب کتابتون) له لوري خپرې شوې دي، څرګندوي چې پر ماشومانو پرله‌پسې چیغې وهل او لفظي تاوتریخوالی د هغوی پر ذهني او رواني روغتیا ژور او دوامداره منفي اغېز لري. دا اغېز ان تر هغه کچې رسېږي، چې د بدني سزا له زیانونو سره پرتله کېدای شي.

د امریکا ملي هوايي ادارې ناسا ویلي، د ۲۰۲۶ کال په لومړیو کې څلور ستور مزلي د سپوږمۍ پر لور لېږي. دغه ماموریت «ارټمېس ۲» نومول شوی دی. دغه ستور مزلي د امریکا د فلورېدا له کېنېډي فضايي مرکز څخه خپل سفر پیلوي او دا به د انسانانو لومړنی سفر وي چې د ځمکې له ټيټې سطحې ترسره کېږي.

کله ناکله د یو انسان یوه وړه جمله، ځواب نه ورکول، یا سړه رویه کولی شي زموږ احساسات خپه کړي او د شپې خوب مو خراب کړي. له ځان سره فکر کوو: «ولې خوب نه راځي»؟ له ځان سره انګیرې چې هېڅ نه دي‌ شوي.

ویټامین ډي د روغتیا لپاره ډېر مهم بلل کېږي، ځکه چې پر هډوکو، د بدن پر دفاعي نظام، عضلاتو او روان مثبت اغېز لري. خو ډېری خلک یې په کافي اندازه د لمر له وړانګو یا خوړو له لارې نه‌شي ترلاسه کولای؛ له همدې امله د ویټامین ډي سپلېمنټونه د دې کمښت د جبران یوه مناسبه حل لاره ګڼل کېږي.

هند په بریالیتوب سره د خپل تاریخ ترټولو ستره سپوږمکۍ فضا ته واستوله. د هند د فضايي څېړنو سازمان د LVM3-M6 توغندي پر مټ د امریکا AST SpaceMobile سپوږمکۍ چې له ۶،۱۰۰ کیلوګرامه ډېر وزن لري، فضا ته واستوله.

که له یوې خوا د عضلاتو د جوړولو لپاره سخت ورزش، وخت او هڅه ضروري وي، له بلې خوا یې پایلې هم ډېرې مثبتې دي. ځکه له دې سره د عضلاتو ځواک زیاتېږي، د بدن اضافي غوړ کمېږي او د کالوریو سوځولو وړتیا لوړېږي.

جلا کېدل (بېلتون) د ژوند له تر ټولو سختو احساساتي تجربو څخه کېدای شي؛ داسې تجربه چې انسان له درد، غم، ژړا، کړاو ان په ځان شک او بې‌باورۍ سره مخ کوي. بېلتون یوازې د یوې اړیکې پای نه‌وي؛ دا د زړه یوه داسې ټوټه له ځان سره وړي چې کله مو د ژوند ټوله برخه وه، ناڅاپه ګورې چې نشته.

نوې علمي څېړنې ښيي، چې د الزایمر ناروغۍ د لومړنیو نښو د تشخیص لپاره د وینې په معاینې کې مهم پرمختګ شوی، خو متخصصان ټینګار کوي، چې یوازې پر یوې معاینې تکیه کول سم نه‌دي. د وخت په تېرېدو د بیومارکرونو د بدلونونو څارل تر ټولو دقیقې پایلې ورکوي.

ګوګل تازه د چټک سرعت لرونکی «جېمني ۳ فلش» مصنوعي ځیرګتیا ماډل وړاندې کړی او دا د ګوګل د مصنوعي ځیرکتیا تر ټولو چټک ماډل یادیږي. دغې ادارې د ۲۰۲۵ کال په نومبر میاشت کې «جېمني ۳ پرو» ماډل معرفي کړی و.