د افغانستان د پخواني جمهوري نظام د ولسي جرګې غړې فوزیه کوفي ادعا کړې، چې طالبانو په تېرو دوو ورځو کې د هرات ولایت ۶۰ښځې د هغه څه له امله نیولي چې دغه ډله یې «نامناسب حجاب» بولي.
د افغانستان د پخواني جمهوري نظام د کانونو او پټرولیم وزیرې نرګس نهان ویلي، هغه افغانې ښځې او نجونې چې د طالبانو پر ضد د خپلو اساسي بشري حقونو لپاره راپاڅېدلې دي، له نیونو او سختو تاوتریخوالو سره مخ شوې دي او د دوی مبارزه باید د قضاوت پر ځای د درناوي او ملاتړ وړ وبلل شي.
د هرات یو شمېر ښځو او اوسېدونکو په یوې اعلامیه کې د طالبانو له لوري پر ښځو د چادرۍ د اغوستلو جبري کول «ناانصافي» او «له کرکې ډک اقدام» بللی دی. د دوی په باور، د طالبانو «خپلسري بندیزونه» او د ټولنیزو اصولو «افراطي تعبیرونه» د هرات له تاریخي او کلتوري ارزښتونو سره هېڅ اړخ نهلګوي
د ملګرو ملتونو د ماشوم حقونو د کمېټې مشرې ویلي، د طالبانو نوی فرمان چې په ځانګړي ډول د ماشومو نجونو د ودونو په اړه صادر شوی، د ماشومانو ودونو ته مشروعیت ورکوي او د بشري حقونو له اصولو سره په ټکر کې دی.
د بشري حقونو د څار سازمان د ښځو د برخې مرستیالې هیدر بار پر هغو حکومتونو سختې نیوکې کړي، چې افغان ښځې او نجونې بېرته په زوره افغانستان ته شړي. هغې په خپله اېکسپاڼه پاکستان او ایران ته په اشارې سره لیکلي، چې د دغو هېوادونو لپاره په «دوزخ» کې ځانګړی ځای شته.
د هرات یو شمېر اوسېدونکو د شنبې په ورځ افغانستان انټرنشنل ته وویل چې طالبانو د دغه ښار په بېلابېلو برخو کې د حجاب په پلمه د ښځو د نیولو لپاره پراخ عملیات پیل کړي دي. د سرچینو په وینا، طالبانو یوازې د دې ښار د نخودبریزۍ په سړک کې تر ۲۰ ډېرې ښځې نیولې دي.
په کابل کې د ملګرو ملتونو دفتر د جمعې په ورځ، د فرشتې عمادي په نوم د خپلې یوې کارکوونکې د مړینې خبر تایید کړ. د ملګرو ملتونو دفتر د مېرمن عمادي پر مړینه خواشیني ښودلې خو د هغې د مړینې د لامل په اړه څه نه دې ویلي.
د طالبانو له لوري د نجونو پر زده کړو د بندیز له لګېدو ۱۷۲۱ ورځې تېرې شوې، خو لا هم میلیونونه نجونې له زده کړو بې برخې دي او د جبري ودونو، کورني تاوتریخوالي، رواني ستونزو او ټولنیز انزوا له پراخ ناورین سره مخ دي.
په ملګرو ملتونو کې د متحده عربي اماراتو د دایمي استازولۍ مرستیالې غسق شاهین په افغانستان کې د ملګرو ملتونو د سیاسي استازولۍ پلاوي (یوناما) له سرپرستې جورجت ګانیون سره په لیدنه کې د افغان ښځو او نجونو د حقونو په ځانګړې توګه د زده کړو د حق پر خوندیتوب ټینګار کړی دی.
د تېر جمهوري نظام پر مهال د دفاع وزارت د پالیسۍ او ستراتیژۍ مرستیال تمیم عاصي وایي، چې په وروستیو میاشتو کې په افغانستان کې د ښځو او نجونو د وژنو نامعلومې او جنجالي پېښې زیاتې شوې دي.
یو شمېر افغان او هسپانوي فعالانو او ښاریانو د پنجشنبې په ورځ د هسپانیا د پلازمېنې مادرید په ښار کې د اروپایي پارلمان د دفتر مخې ته لاریون وکړ. دغو معترضانو له طالبانو سره د اروپایي بنسټونو د هر ډول رسمي بلنې، کوربتوب او تعامل پر وړاندې خپل مخالفت څرګند کړ.
د افغانستان د بشري حقونو په برخه کې د ملګرو ملتونو ځانګړي راپور ورکوونکي ریچارډ بېنېټ په ډنمارک کې د یوې افغان توکمې ښځې وزیره کېدل الهام بښونکي بللي. بېنېټ دا په عامه ژوند کې د ښځو د ونډې او برابرۍ د ارزښت ښکارندویه بللي.
د زده کړو د ملاتړ نړۍوال بنسټ له پوهنتون نه د هغو ۷۴ افغان نجونو د فراغت مراسم ونمانځل چې د قطر د یوه بنسټ په ملاتړ سکالر شېپونه ورکړل شوي وو. دا هغه نجونې دي چې د طالبانو له واکمنېدو وروسته یې د زده کړو بهیر له خنډ سره مخ شوی و.
د پوهنتون یوشمېر پخوانۍ ښځینه استادانې وایي، طالبانو له هغوی څخه د کار حق، ټولنیز مقام او د تدریس فرصت اخیستی او ژوند یې په «تدریجي مرګ» بدل کړی دی.
د ملګرو ملتونو د ماشومانو ملاتړ صندوق (یونېسف) وايي، په افغانستان کې د نجونو پر زدهکړو او د ښځو پر کار دوامداره محدودیتونو د افغانستان په ناخالص کورني تولید کې د ۰.۵ سلنه کمښت لامل شوی دی.
د هسپانیا د بهرنیو چارو وزیر د «فیمینسټ بهرنۍ پالیسۍ» په اړه په یوه کنفرانس کې له افغان ښځو او نجونو خپل ملاتړ څرګند کړ. هغه وویل: «دا ځای به تل ستاسو کور وي. د افغان ښځو غږ به تل له دغه وزارت نه اوریدل کېږي، ان که طالبان په مجرمانه توګه هڅه وکړي چې دغه غږ ډب کړي».
د افغانستان د ښځو د «روښانه راتلونکي خوځښت» غړو د طالبانو له لوري د «زوجینو د تفریق اصولنامې» د توشیح په اړه سخت غبرګون ښودلی او ویلي یې دي چې دغه اقدام د کم عمره ماشومانو ودونو ته لاره هواروي او د بشري حقونو ښکاره نقض دی.
د طالبانو د امر بالمعروف او د شکایتونو اورېدو وزارت ویلي چې په هرات، کاپیسا او کابل ولایتونو کې یې دڅلور ښځو د جبري ودونو مخه نیولې ده. دا په داسې حال کې ده چې د طالبانو د «زوجینو تفریق اصولنامې» د نړیوالو بشري حقونو بنسټونو او افغانانو اندېښنې راپارولي دي.
د بښنې نړیوال سازمان په یوه راپور کې د فاطمې اوزګن نصرت کیسه خپره کړې، چې وایي هغې د افغانستان د نجونو لپاره یو انلاین ښوونځی جوړ کړی څو هغوی د طالبانو تر بندیزونو لاندې هم له زدهکړو بېبرخې پاتې نه شي.
د فنلنډ لومړي وزیر پیتري اورپو د هزاره کلتور د ورځې په نړیوال جشن کې ویلي چې کلتور، ژبه او هویت د انسان د پېژندنې اساسي برخې دي او ټینګار یې کړی چې نړیواله ټولنه باید په افغانستان کې د بشري حقونو له وضعیت، په ځانګړي ډول د ښځو او نجونو له محدودیتونو سترګې پټې نه کړي.
د افغانستان د بشري حقونو د خپلواک کمېسیون پخوانۍ مشرې شهرزاد اکبر ویلي، په سویلي افریقا کې د افغان ښځو غږ اورېدل شوی او د دغه هېواد د ازادۍ مبارزین نن د افغان ښځو د حقونو د دفاع په برخه کې ورسره اوږه په اوږه ولاړ دي.
هيله نجیب د موبي ګروپ او طلوعنیوز د بنسټګر سعد محسني له لوري په افغانستان کې د افغان ښځو د ازادو ګرځېدو په اړه پر تازه څرګندونو نیوکې کړي او ويلي یې دي: «ستاسو په څېر افغان نارینه زموږ په ټولنه کې د ښځو د نهپرمختګ لاملونه دي او دا واقعاً د شرم خبره ده».