هندۍ سیالګره انکیتا کمار د افغانستان له ۱۲ ورځني سفر له بشپړولو او په ټولنیزو رسنیو کې له شهرت وروسته د افغانستان کې د روانو حالاتو په اړه ویلي چې افغانې نجونې د کار او زده کړو ازادي غواړي.
د طالبانو د امر بالمعروف وزارت وایي چې په بلخ او غور ولایتونو کې یې درېیو ښځو ته یې د مهر حق اخیستی او د دوی په وینا د هغوی د شرعي حقونو د ترلاسه کولو زمینه یې برابره کړې ده.
د طالبانو سوداګرۍ او پانګونې خونې د معلوماتو له مخې، که څه هم له ۱۰ زرو څخه ډېرې ښځې اوس رسمي سوداګریز جوازونه لري، خو پراخ محدودیتونه او اقتصادي فشارونه د دې لامل شوي چې زرګونه نورې ښځې له لوړو مسلکي هیلو څخه واوړي او کوچنیو کاروبارونو ته مخه کړي.
د کډوالو د نړیوالې ورځې په مناسبت، د جرمني په توبینګن ښار کې د «افغانستان د ښځو پر وړاندې د جنسیتي اپارتاید پر ضد» تر سرلیک لاندې یوه روزنیزه او مدافعتي غونډه جوړه شوې، چې پکې د افغان ښځو د حقونو د ملاتړ او د جنسیتي تبعیض پر وړاندې د مبارزې پر لارو چارو بحث شوی.
په کاناډا کې مېشتو یو شمېر افغانانو او د افغان پیوستون شبکې په هرات کې د طالبانو له لوري د ښځو او نجونو وروستي نیول، ګواښل او د هغوی پر وړاندې تاوتریخوالی په کلکو ټکو غندلی دی. طالبانو دوه اونۍ مخکې د حجاب په پلمه په هرات کې د ښځو نیول پیل کړل او بیا یې په تړاو اعتراضونه هم وځپل.
د ښځو د ازادۍ شبکې په افغانستان کې د طالبانو له لوري د ښځو او نجونو پر زدهکړو، کار او ټولنیز ژوند د لګول شویو سختو محدودیتونو له امله اندېښنه ښودلې او له نړیوالې ټولنې یې غوښتي چې د دوی د حقونو په ملاتړ کې عملي ګامونه پورته کړي.
د افغانستان د تېر جمهوري نظام د ولسمشرۍ ماڼۍ پخواني ویاند صدیق صدیقي له اروپایي هېوادونو غوښتي چې په افغانستان کې د ښځو پر وړاندې د طالبانو چلند په رسمي توګه د «جنسیتي اپارتاید» په توګه وپېژني.
د پښتون ژغورنې غورځنګ (پيټياېم) د مرکزي کمېټې غړې نسيمه مندوخېل په افغانستان کې د طالبانو له لوري د زدهکړو له دوامه او په ټوله کې په ټولنیزو او سیاسي چارو کې له مشارکت څخه د افغان ښځو منع کېدل رد کړل او هغه یې د غندنې وړ وبلل.
په هسپانیا کې مېشتو یو شمېر افغان کډوالو د شنبې په ورځ (د غبرګولي ۳۰مه) د طالبانو د سختدریځو سیاستونو، نیونو او د ښځو ضد اقداماتو پر وړاندې دویم ځلي اعتراضي لاریون وکړ. دوی له هراتۍ ښځو سره د خپل پیوستون له اعلانولو سربېره له نړۍوالو وغوښتل چې د افغان ښځو ملاتړ وکړي.
د طالبانو د امر بالمعروف وزارت وایي چې په غور، بلخ او غزني ولایتونو کې یې د خلکو د راپورونو پر بنسټ ۹ هغه ښځې ژغورلي چې د کلونو راهیسې له کورني تاوتریخوالي سره مخ وې.
د عوامي نشنل ګوند عمومي مرستيالې سکرترې او د پارلمان پخوانۍ غړې شګفته ملک له افغانستان انټرنشنل- پښتو سره په مرکه کې ویلي، له زدهکړو او اساسي حقونو څخه د افغان ښځو او نجونو بې برخې کول د غندلو وړ دي.
د طالبانو تر واک لاندې د لوړو زده کړو وزارت د کابل پوهنتون په انګړ کې د طبي اکمال تخصص بستونو د شمولیت ازموینه نن د نجونو او ښځینه ډاکټرانو له حضور پرته واخیسته.
د افغانستان د بشري حقونو د خپلواک کمېسیون پخوانۍ مشرې شهرزاد اکبر ویلي، افغانستان د نړۍ د هغو هېوادونو په ډله کې دی چې د مېندو د مړینې کچه پهکې خورا لوړه ده، خو طالبان د ښځو پر جامو څارنه کوي.
په اتریش کې د افغانستان سفیرې منیژې باختري د زوجینو د تفریق په اړه د طالبانو وروستی فرمان غندلی دی. نوموړې ویلي چې د طالبانو دا پرېکړه د افغان ښځو او نجونو حقونه او کرامت په بشپړ ډول تر پښو لاندې کوي.
د افغانستان لپاره د ملګرو ملتونو د بشري حقونو ځانګړي راپور ورکوونکي ریچارډ بینټ ویلي، چې په افغانستان کې د ښځو او نجونو د حقونو د سرغړونو د څېړنې او تعقیب لپاره د نړیوالو حقوقي او بشري حقونو میکانېزمونو له لارې حسابورکونه اړینه ده.
افغانستان انټرنشنل مالومات ترلاسه کړي چې د هرات د طالبانو د پوهنې ریاست د یو شمېر ښوونځیو مسؤلینو ته امر کړی، چې د غبرګولي له ۳۰مې، شنبې ورځې څخه دې ټولې ښځینه ښوونکې او د څلورم، پنځم او شپږم ټولګي نجونې زدهکوونکې له مخپټي حجاب او دستکشو سره ښوونځیو ته ولاړې شي.
د طالبانو د حج او اوقافو وزارت د افغانستان په مرکز او ولایتونو کې د جوماتونو خطیبانو او امامانو ته په یوه لارښود کې سپارښتنه کړې چې د روانې اوونۍ د جمعې د لمانځه خطبې دې د دغې ډلې له نظره د ښځو د حجاب د ځانګړنو تشریح کولو ته ځانګړې کړي.
د افغانستان د بشري حقونو د خپلواک کمیسیون پخوانۍ مشرې شهرزاد اکبر پر اروپايي ټولنې توندې نیوکې کړې او ویلي یې دي چې دغه ټولنه چمتو ده د افغان کډوالو د بېرته شړلو د تضمین لپاره د طالبانو له حکومت سره تعامل وکړي.
د لوګزامبورګ په پلازمېنه کې شاوخوا ۱۰۰ افغانانو او د بشري حقونو ملاتړو د افغان ښځو او نجونو په ملاتړ لاریون وکړ. لاریون کوونکو په افغانستان کې د ښځو پر حقونو د لګېدلو محدودیتونو د پای غوښتنه وکړه.
یوه افغانه قابله چې په یوه بریتانوي بنسټ کې کار کوي د هرات ولایت له بېبرخو او محرومو ښځو سره د خپلو مرستو او تجربو په اړه ټېلګراف ورځپاڼې ته یوه لیکنه کړې ده. هغې لیکلي، چې دغه مېرمنو ته د جنسي او زېږون روغتیايي خدمتونه وړاندې کوي.
د افغانستان د ښځو د حقونو څار بنسټ پر افغان ښځو د طالباني محدودیتونو د زیاتېدو په تړاو غبرګون ښودلی او ویلي یې دي چې له لومړنیو اړتیاوو څخه د ښځو بې برخې کول د هغوی کرامت او خپلواکي تر پښو لاندې کوي.
په تاجکستان کې د افغانستان سفیر محمد ظاهر اغبر ویلي، چې دوشنبې کې د افغانستان په سفارت کې د افغان ښځو او نجونو د ملاتړ او یووالي په موخه یوه غونډه جوړه شوې ده. د غونډې ګډونوالو د طالبانو له لوري پر ښځو او نجونو لګول شوي محدودیتونه او جنسیتي تبعیض په کلکه غندلی دی.