نړۍ

د ترکیې د بهرنیو چارو وزارت د جمعې په ورځ په استانبول کې د اوو هېوادونو د بهرنیو چارو وزیرانو د غونډې کوربه دی. د ترکیې، مصر، پاکستان، سعودي عربستان، بریتانیا، فرانسې او جرمني د بهرنیو چارو وزیران به د سیمه‌ییزو پرمختګونو او د سیمې او اروپا ترمنځ د همکارۍ پر پیاوړتیا خبرې وکړي.

د بحران نړۍوالې ډلې په یوه نوي تحلیلي راپور کې ویلي، د هند له خوا د جمو او کشمیر د ځانګړي خپلواک دریځ له لغوه کولو او پر دې سیمې د مرکزي حکومت د واک له پراخولو اووه کاله وروسته، وسله‌وال فعالیتونه لا هم دوام لري او د سیمې د سیاسي وضعیت په اړه د خلکو ناخوښي زیاته شوې ده.

د هند د سرحدي پولیسو مشر شتروجیت کپور وايي، له څه مودې راهیسې د اروناچل پردېش په ګڼو سیمو کې له چینايي سرتېرو سره نښتې شوي او لا هم دوام لري. هندي رسنیو د نریندار مودي پر حکومت نیوکه کړې چې له چین سره د نښتو راپورونه پټ ساتي.

رویټرز د پنځو باخبره سرچینو له قوله خبر ورکړی، چې د امریکا او سویلي کوریا چارواکي په دې باور دي چې سږ کال د امریکا د ولسمشر ډونالډ ټرمپ او د شمالي کوریا د مشر کېم جونګ اون ترمنځ د لیدنې احتمال مخ په کمېدو دی.

سوېلي کوریا یو ځل بیا له شمالي کوریا سره د پوځي خبرو وړاندیز کړی، څو د دواړو هېوادونو ترمنځ د ځمکنۍ پولې کره موقعیت روښانه او د نښتو د پېښېدو خطر کم شي.

د بلومبرګ خبري اژانس د راپور له مخې، د ایلان ماسک شرکت سپېس‌ایکس له هغو شرکتونو سره خبرې کوي چې په امریکا کې ګرځنده مخابراتو زیربناوې برابروي، څو د دغه هېواد په کچه شاوخوا ۸۰ زره مخابراتي سایټونو ته لاسرسی پیدا کړي.

د چین د تبت سیمې په سوېل لوېدیځ کې د ۷ درجې زورورې زلزلې له کبله تر دې مهال ۱۶ تنه مړه او ۶۵ تنه نور ټپیان شوي دي. د چارواکو په خبره د ۲۰۲۴ کال له جنوري راهیسي په چین کې دا تر ټولو زوروره زلزله بلل شوې ده.

د ملګرو ملتونو علمي، ښوونیز او کلتوري سازمان (یونسکو) او د «ډېټا پاپ الاینس» بنسټ د هغو ښځینه ساینس‌پوهانو د رول او ستونزو ارزولو لپاره نړیواله سروې پیل کړې، چې په ناورینونو او بېړنیو حالاتو کې فعالیت کوي.

د بې‌ځایه شویو نړیوال سازمان په یوه تازه مقاله کې ویل شوي، چې په ۱۸۶۴ کال کې د روسیې له‌خوا د شمالي قفقاز د بومي قوم، چرکسانو، جبري ایستلو له ۱۶۰ کلونو ډېر وخت وروسته هم، د هغوی مورنۍ ژبه او کلتوري میراث د ورکېدو له ګواښ سره مخ دي.

لیډ: ملګرو ملتونو ویلي، د اوکراین پر بېلابېلو سیمو د روسیې د لیرې واټن بریدونو په پایله کې د پنجشنبې ورځې تر سهاره لږ تر لږه ۱۴ ملکي وګړي وژل شوي او ۷۸ نور ټپیان شوي دي، چې په ټپیانو کې اووه ماشومان هم شامل دي.

د عراق بهرنیو چارو وزیر فواد حسین له خپل سعودي سیال فیصل بن فرحان سره په ټیلیفوني خبرو کې پر سعودي د ایران په ملاتړ د حوثیانو وروستي بریدونه وغندل او ویې ویل، بغداد به اجازه ورنه کړي چې د عراق خاوره د سعودي عربستان یا د سیمې د نورو هېوادونو پر ضد د بریدونو لپاره وکارول شي.

په ټایوان کې د «چامپي» په نوم له بارانونو سره مل د زورور توپان له امله په دغه هېواد کې د جمعې ورځې لپاره څه باندې ۵۰۰ کورنۍ او نړۍوالې الوتنې لغو شوې دي.

د روسیې ولسمشر ولادیمیر پوتین د پنجشنبې په ورځ وویل چې د اوکراین جګړې د حل لپاره راتلونکې خبرې باید د دواړو هېوادونو او د ټولې اروپا پر امنیتي جوړښت او تضمینونو متمرکزې وي.

د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ وايي، امریکايي ځواکونو پر ایران درانه ګوزارونه کړي او ښايي د ایران د اسلامي جمهوریت پر وړاندې نور پوځي اقدامات هم ترسره کړي.

اروپايي پارلمان نړیوالې جنايي محکمې او د دې ادارې د چارواکو هڅې د ساخاروف جایزې په ورکولو سره ستایلي دي. دا جایزه په داسې حال کې دغې محکمې ته ورکول کېږي، چې د امریکا د ولسمشر ډونالډ ټرمپ حکومت په دې وروستیو کې پر یادې ادارې پراخ بندیزونه لګولي دي.

العربیه شبکې د یوې امریکايي سرچینې په حواله راپور ورکړی، چې د لبنان او اسراییل ترمنځ په امریکا کې د ټمپا ښار غونډې، د دواړو لورو ترمنځ د اختلافاتو له امله، له کوم پرمختګ پرته پای ته رسېدلې دي.

افغانه فعاله زرقه یفتلي د امریکا د نېشن‌سول (NationSwell) موسسې د «ممکن راتلونکي» جایزه د مدافع په برخه کې ګټلې ده. نېشن‌سول د پنجشنبې په ورځ اعلان کړی، چې اغلې یفتلي یې د ښځو او ماشومانو د حقونو په برخه کې د هغې د هڅو او عدالت غوښتنې له امله د یادې جایزې ګټونکې ټاکلې ده.

افغانستان لپاره د پاکستان ځانګړي استازي محمد صادق ویلي، چې په اسلام‌اباد کې د ناروې، ډنمارک او سویډن له سفیرانو سره یې په کتنه کې د افغانستان د امنیتي وضعیت او د ترهګرۍ پر وړاندې د نړیوالې همکارۍ په اړه خبرې کړې او خپلې جدي اندېښنې یې ورسره شریکې کړې دي.