نړۍ

د ایتوپیا لومړي وزیر ابي احمد د کابینې وزیران او لوړپوړي دولتي چارواکي پوځي روزنې ته لېږلي دي. دا په داسی حال کې ده چې ایتوپیا له کورنیو وسله‌والو شخړو او له ګاونډي اریتریا سره له زیاتېدونکو ترینګلتیاوو سره مخ ده.

د امریکا په کانګرس کې د لوېزیانا ایالت استازی ټرای اې کارټر، له امریکا څخه د لسګونو افغان کورنیو د ایستلو پر پرېکړې نیوکه کړې او ویلي یې دي چې د هغو افغان کورنیو ایستل د شرم وړ دي چې د افغانستان د جګړې پر مهال یې له امریکايي پوځ سره مرسته کړې.

وال‌سټریټ ژورنال د باخبره سرچینو په حواله راپور ورکړی، چې ډونالډ ټرمپ د اسراییل له لومړي وزیر بنیامین نتنیاهو سره ټیلیفوني خبرې کړې دي. د راپور له مخې، دا خبرې په داسې حال کې شوې دي، چې واشنګټن د ایران د حکومت پر موخو د احتمالي بریدونو د بیا پیل لپاره چمتووالی نیسي.

د امریکا د کانګرس غړې سیډني کاملاګر ډوو د دغه هېواد پر ولسمشر ډونالډ ټرمپ نیوکه کړې او ویلي یې دي، چې نوموړي څو ځله له هغو افغانانو سره د امریکا کړې ژمنه تر پښو لاندې کړې، چې په افغانستان کې د شل کلنې جګړې پر مهال یې د امریکايي ځواکونو ترڅنګ خدمت کړی دی.

د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ وايي، ایران له واشنګټن سره هوکړه غواړي، خو پر ژمنتیا یې باور نه لري. نوموړي ادعا کړې چې د ایران اټومي وړتیا له منځه تللې، خو لا هم د دغه هېواد یو یا دوه اټومي تاسیسات پاتې دي چې د له منځه وړلو چارې یې په ۱۰ دقیقو کې بشپړولای شي.

رویټرز خبري اژانس وایي، په جرمني کې د ژوند د لوړو لګښتونو او د پوهنې نظام د وضعیت پر ضد د ځوانانو پراخ لاریونونه په تاوتریخوالي واوښتل او په فرانکفورټ کې یو شمېر هټۍ هم لوټ شوې دي.

د امریکا د بهرنیو چارو وزیر مارکو روبیو د شنبې په ورځ (د لړم ۹مه) وویل، چې نړیواله ټولنه په تور سمندرګي کې د یوه محدود اوربند د رامنځته کولو لپاره مخ پر زیاتېدونکې لېوالتیا ښيي، څو د روسیې او اوکراین د غلو دانو او انرژۍ د لېږد بهیر بې خنډه دوام ومومي.

د ایران د ملي امنیت د عالي شورا منشي مُحسن رضايي له صدا و سیما ټلویزیون سره مرکه کې وویل: «که ټرمپ او امریکا دلته تنبیه نه‌شي، سبا به هره هېواد له ځان سره وایي که پر ایران برید وکړو، هېڅ بدله به ونه‌لري. موږ به داسې یو کار وکړو چې هېڅ هېواد سر ټیټ او بريد ونه‌کړي».

په مسکو کې د امریکا سفارت د روسیې په پلازمېنه کې د یوه« احتمالي او خونړي» برید په اړه جدي خبرداری ورکړی دی. دغه سفارت ویلي، چې پر تساریتسنو تاریخي موزیم د برید او ډله‌ییزو تلفاتو مستند معلومات یې ترلاسه کړي دي.

د ایران د بهرنیو چارو وزیر عباس عراقچي له الجریزې سره په یوه مرکه کې ومنله، چې تهران د امریکا د مرستیال ولسمشر جي‌ډي ونس پيغام ترلاسه کړی دی. هغه وویل دغه پيغام په لوړو غونډو کې ارزول شوی، خو دا مهال له امریکايي لوري سره د لیدنې هېڅ پروګرام نشته دی.

د ایران مذهبي مشر مجتبی خامنه‌یي د دغه هېواد د وسله‌ والو ځواکونو له جګپوړو قوماندانانو سره په لیدنه کې ویلي، چې د دغه هېواد پر وړاندې هر ډول ګواښ ته باید «سملاسي، اغېزناک او له جغرافیايي محدودیت پرته ځواب» ورکړل شي.

د بشر حقونو څار سازمان وايي، سېنېګال چې د ۲۰۲۶ کال د ځوانانو د المپیک سیالیو کوربه دی، په دغه هېواد کې د همجنس‌پالو او د (ایل جي پي ټي) ټولنې پر وړاندې د نیونو او سخت چلند له امله د سیالیو د ترسره کېدو په اړه اندیښنې زیاتوي.

د ترک هېوادونو سازمان غړو مشرانو ژمنه کړې چې د افغانستان د سولې، ثبات او دوامدار پرمختګ لپاره به خپلې ګډې هڅې او همکارۍ روانې ساتي او په دې برخه کې به د افغانستان کاري ډلې له لارې هم فعالیت کوي.

د ملګرو ملتونو علمي، ښوونیز او کلتوري سازمان (یونسکو) وايي، د ناسمو معلوماتو، کرکې خپرولو او د مصنوعي ځیرکتیا د مخ پر زیاتېدونکو اغېزو پر وړاندې د خلکو د پوهاوي لوړول اړین دي.

فلسطیني چارواکي وایي، چې په نیول شوې لوېدیځه غاړه کې مېشتو اسراییلي سرتېرو د جمعې په ورځ د دغې سیمې په پنځو ولایتونو کې د فلسطیني زیتون راټولوونکو پر وړاندې ۲۲ بریدونه کړي دي.

د ایران بهرنیو چارو وزیر عباس عراقچي د جرمني د لومړي وزیر فریدریخ میرڅ د څرګندونو په غبرګون کې خبرداری ورکړی چې د ایران وسله‌وال ځواکونه به پر دغه هېواد بریدګرو ته سخت ځواب ورکړي.

د کانګو دیموکراتیک جمهوریت دولتي شمېرې ښيي، چې په دغه هېواد کې د ایبولا ویروس د خپرېدو له امله د مړو شمېر له پنځو زرو اوښتی دی. د دغو شمېرو له مخې، د روان کال د غويي میاشتې راهیسې، چې په دغه هېواد کې د دې ناروغۍ خپرېدل اعلان شوي، تر ۱۰ زرو ډېر کسان پرې اخته شوي دي.

د ملګرو ملتونو د کډوالو عالي کمېشنرۍ (یونیسیار) د افغانستان، اوکراین، سوریې او لبنان له نهو میلیونو اړمنو کسانو سره د ژمي په موسم کې د مرستې لپاره د ۵۰ میلیونه ډالرو غوښتنه کړې ده. دغه مرستې به له زیانمنو کورنیو سره په سړه هوا کې مرسته وکړي.