نړۍ

د ایران بهرنیو چارو وزیر عباس عراقچي د جرمني د لومړي وزیر فریدریخ میرڅ د څرګندونو په غبرګون کې خبرداری ورکړی چې د ایران وسله‌وال ځواکونه به پر دغه هېواد بریدګرو ته سخت ځواب ورکړي.

د کانګو دیموکراتیک جمهوریت دولتي شمېرې ښيي، چې په دغه هېواد کې د ایبولا ویروس د خپرېدو له امله د مړو شمېر له پنځو زرو اوښتی دی. د دغو شمېرو له مخې، د روان کال د غويي میاشتې راهیسې، چې په دغه هېواد کې د دې ناروغۍ خپرېدل اعلان شوي، تر ۱۰ زرو ډېر کسان پرې اخته شوي دي.

د ملګرو ملتونو د کډوالو عالي کمېشنرۍ (یونیسیار) د افغانستان، اوکراین، سوریې او لبنان له نهو میلیونو اړمنو کسانو سره د ژمي په موسم کې د مرستې لپاره د ۵۰ میلیونه ډالرو غوښتنه کړې ده. دغه مرستې به له زیانمنو کورنیو سره په سړه هوا کې مرسته وکړي.

ملګري ملتونه وايي، په لبنان کې د روان کال د مارچ له لومړیو راهیسې د بې‌ځایه شویو کسانو له ډلې تر ۳۰۰ زرو ډېر لا هم خپلو سیمو ته نه دي ستانه شوي او د اسراییلو پوځي فعالیتونه د هغوی بېرته ستنېدل ستونزمنوي.

د الشرق الاوسط ورځپاڼې د راپور له مخې، د یمن د دولتي ځواکونو او حوثیانو ترمنځ د لحج ولایت په شمال او د تعز ولایت په سوېل کې د المقاطره په سیمه کې سختې نښتې شوې دي.

ملګرو ملتونو کې د امریکا استازی مایک والټز وايي، روسیې د امنیت شورا هغه امریکايي پرېکړه‌لیک ویټو کړی چې موخه یې د مراکش او پولېساریو ترمنځ د لوېدیځې صحرا د پنځوس کلنې اوږدې شخړې هواری و.

شمالي کوریا د بندیزونو د څارنې د هغې ډلې ګډه اعلامیه په کلکه وغندله چې پر پیونګ‌یانګ د لګېدلو بندیزونو عملي کېدل څاري او دا اقدام یې د خپل حاکمیت ښکاره نقض بللی دی. دغې څارونکې ډلې په خپلې ګډه اعلامیه کې له ټولو غړو هېوادونو غوښتي وو، چې پر شمالي کوریا لګېدلي بندیزونه پلي کړي.

د سعودي عربستان په مشرۍ د پوځي اېتلاف ویاند ترکي المالکي وویل، چې د دغه اېتلاف ځواکونو د مدینې په سیمه کې د حوثیانو یوه بې‌پېلوټه الوتکه کشف او له‌منځه وړې ده. له دې سره سم، په ریاض کې د امریکا سفارت یو ځل بیا له سعودي څخه د غیر ضروري امریکايي کارکوونکو د وتلو غوښتنه کړې ده.

د امریکا د بهرنیو چارو وزارت د جمعې په ورځ (د لړم ۸مه) اعلان وکړ، چې اوکراین ته یې د ۲،۱ میلیارده ډالرو په ارزښت د ۵۰۰ پاتریوټ پي‌اې‌سي-۳ دفاعي توغندیو پلور تایید کړی دی. واشنګټن وایي، چې دغه دفاعي توغندي به د اوکراین د هوايي حریم د خوندیتوب او د بریدونو د شنډولو لپاره وکارول شي.

د ملګرو ملتونو د کډوالو عالي کمېشنرۍ (UNHCR) په جینوا کې اعلان کړی، چې د بودجې د سخت کمښت او د انرژۍ د بیو لوړېدو له امله، د افغانستان په ګډون څلورو جګړه ځپلو هېوادونو کې لږ تر لږه ۹ میلیونه وګړي سږني ژمي کې بېړنیو مرستو ته اړتیا لري.

د پاکستان د پوځ ویاند احمد شریف چودري وايي، د دغه هېواد پوځ د ایران او امریکا ترمنځ د منځګړیتوب په اړه له «احتیاط» سره هیله‌من دی. نوموړي تهران ته د پاکستان د پوځ د مشر دوه سفرونه په دې بهیر کې د مثبتو نښو څرګندونه وبلله.

د امریکا د جګړې وزارت له یو شمېر اروپايي متحدانو غوښتي، چې د روسیې د ګواښونو په اړه له توندو څرګندونو ډډه وکړي. د رویټرز د راپور له مخې، واشنګټن دا ډول دریځونه د اروپا د امنیت په تاوان ګڼي.

د امریکا د بهرنیو چارو وزیر د جي شل هېوادونو له وزیرانو غوښتي چې د نړیوال ثبات او اقتصادي سوکالۍ لپاره په ګډ کار وکړي. روبیو ویلي، نړۍ د برخلیک ټاکونکي انتخاب په درشل کې ده خو د اوکراین او منځني ختیځ جګړو او د روسیې د ګډون پر سر اختلافونو د هېوادونو ترمنځ همکاري ټکنۍ کړې ده.

د ایتوپیا په امهارا سیمه کې د جمعې په ورځ د کډوالو پر یوه پنډغالي د بې‌پیلوڼه الوتکو په برید کې ۱۵ کسان وژل شوي او ۳۶ نور ټپیان دي. د ژغورنکو عملیاتي ډلې ویلي، د برید ډیری قربانیان ماشومان دي.

د امریکا د بهرنیو چارو پخواني وزیر جان کیري خبرداری ورکړی، چې له منځمهالو ټاکنو وروسته پر ایران د بریدونو بیا پیلول به «ډېره لویه تېروتنه» وي. د هغه په وینا، دغه ګام به تهران خبرو اترو ته د هڅولو پر ځای، له ډیپلوماسۍ لا لرې کړي.

د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ ویلي، چې له ایران سره روانه شخړه به ډېر ژر پای ته ورسېږي. نوموړي ویلي چې امریکا به د کانګرس له منځمهاله ټاکنو وړاندې پر ایران برید ونه کړي.

د جرمني ولسمشر فرانک‌والټر شټاین‌مایر له چین څخه غوښتي، چې د ملګرو ملتونو د منشور پر بنسټ د نړیوال نظم په ساتلو کې خپله ونډه ترسره کړي. چینایي ولسمشر شي جین‌پینګ بیا د عادلانه او باثباته نړیوال نظام لپاره د چین او جرمني پر ګډې همکارۍ ټینګار کړی دی.

د اسراییل د پارلماني ټاکنو وروستۍ پایلې ښيي چې د بنیامین نتنیاهو په مشرۍ واکمن ایتلاف او د ګادي ایزنکوټ په مشرۍ مخالف ایتلاف دواړو د حکومت جوړولو لپاره اړین اکثریت نه دی ترلاسه کړی.