نړۍ

د فرانسې ولسمشر امانوېل مکرون د سعودي عربستان په ګډون د څلورو عربي هېوادونو له مشرانو سره په ټیلېفوني خبرو کې ویلي، له تهران سره په هوکړه کې باید د ایران اټومي او د توغندیو پروګرامونه او همداراز د سیمې ثبات شامل وي.

د ایران د ولسمشر د دفتر د ارتباطاتو او اطلاع رسونې مرستیال سيد مهدي طباطبايي د مسعود پزشکیان د استعفا په تړاو اوازې «رسنیزې مضحکې لوبې» وبللې او په واضحو ټکو د پزشکیان د استعفا ورکړې په تړاو له څه ویلو پرته ویلي، پزشکیان به خلکو ته له خدمت کولو شاته نه‌شي.

د سوریې د جمهوري ریاست‌ دفتر ویلي چې د دغه هېواد د انتقالي حکومت مشر احمد الشرع د امریکا له ولسمشر ډونالډ ټرمپ سره په ټیلیفوني خبرو کې د سوریې د اقتصاد د ملاتړ او د سیمې د وروستیو بدلونونو په اړه بحث کړی دی.

د ناروې د کډوالو شورا مشر یان ایګلنډ، خبرداری ورکړی، چې په ایران کې مېشت میلیونونه افغانان د جګړې او اقتصادي بحران له امله له سختو شرایطو سره مخ دي او بېړنیو بشري مرستو ته اړتیا لري.

په جرمني کې مېشتو یو شمېر افغانانو د دغه هېواد په پلازمېنه برلین کې د افغانستان د ښځو او نجونو د حقونو په ملاتړ اعتراضي لاریون ترسره کړی او ویلي یې دي چې نړۍ دې د افغان ښځو غږ واوري.

د ایران د بهرنیو چارو وزیر سید عباس عراقچي، ویلي چې له امریکا سره خبرې اترې او د پیغامونو تبادله لا هم روانه ده او تر هغه چې کومې مشخصې پایلې ته ونه رسېږي، په اړه یې قضاوت نه شي کېدای.

د ایران د روغتیا بیمې ادارې مشر، محمد مهدي ناصحي ویلي چې په ایران کې د استوګنې کارت لرونکي افغان کډوال د روغتیا بیمې لپاره د ایراني وګړو په پرتله ۸۰ سلنه زیات فیس ورکوي.

باخبره سرچینو ایران انټرنشنل ته ویلي، چې د ایران ولسمشر مسعود پزشکیان ددغه هېواد د مذهبي مشر مجتبی خامنه یي دفتر ته یو رسمي لیک لیږلی دی او د خپلې استعفا غوښتنه یې کړې ده. تر اوسه د هغه داستعفا د منلو په اړه په رسمي ډول څه نه دی ویل شوي.

نیویارک ټایمز راپور ورکړی چې د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ د ایران جګړې په تړاو د احتمالي هوکړې د چوکاټ شرایط سخت کړي او د هوکړې اصلاح شوې نسخه یې تهران ته لېږلې ده.

د جاپان د دفاع وزیر شینجیرو کویزومي پر توکیو د «بېرته پوځي کېدو او نوي جنګي سیاست» تورونه رد کړل او پر چین یې نیوکه وکړه چې خپل پوځ په خورا چټکۍ او له روڼتیا پرته پراخوي.

کیوبا اعلان کړی چې د سږو د سرطان د درملنې لپاره یې یو نوی واکسین جوړ کړی چې د پرمختللي سږي سرطان پر ضد یې اغېزمنې پایلې ښودلې دي.

د ملګرو ملتونو د روغتیا نړیوال سازمان د تنباکو ضد نړیوالې ورځې په مناسبت ویلي، نږدې ۶۰ سلنه د تنباکو کاروونکي د دې عادت پرېښودو هیله لري، چې شمېر یې په نړۍ کې شاوخوا ۷۵۰ میلیونو کسانو ته رسېږي.

د ایران سپاه پاسداران ویلي، د یکشنبې په سهار وختي یې د خپل هېواد پر اړوندو اوبو د امریکا د ام‌کیو بې‌پيلوته الوتکه په نښه او راغورځولې ده. سپاه پاسداران خبرداری ورکړی، چې د ایران د ځمکنیو اوبو فضا تر بشپړ کنټرول لاندې ده او له هر ډول تېري سره به «په کلکه» چلند وکړي.

د روسیې د اټومي انرژۍ دولتي شرکت «روس اټوم» د شنبې په ورځ وویل، د اوکراین یوې بې‌پيلوټه الوتکې د روسیې تر کنټرول لاندې د اروپا پر تر ټولو لویې زاپوریژیا اټومي بټۍ برید کړی دی. د دغه شرکت په وینا، برید اصلي او کلیدي تجهیزاتو ته زیان نه دی اړولی، خو د اوکراین پوځ دا ادعا رد کړې ده.

د بشري حقونو مدافع ډلو د امریکا د تګزاس ایالت په الپاسو کې د کډوالو د ساتنې تر ټولو لوی مرکز کې د بشري حقونو د نقض او ناوړه چلند له امله په محکمې کې شکایت کړی دی. په دغه مرکز کې چې د کډوالو د شړلو لپاره جوړ شوی، په تېرو نهو میاشتو کې لږ تر لږه درې تنه مړه شوي دي.

د برېتانیا د بهرنیو چارو وزیره ایویټ کوپر سبا (دوشنبه- د غبرګولي ۱۱مه) لومړی چین او بیا هند ته په رسمي سفر ځي، څو له دغو دوو سترو نړیوالو قدرتونو سره د هُرمز تنګي د امنیت، د روسیې او اوکراین د جګړې او د اېبولا ناروغۍ د خپرېدو په ګډون پر مهمو نړیوالو مسایلو خبرې وکړي.

د تاجکستان د بهرنیو چارو وزیر سراج‌الدین مهرالدین ویلي، هېواد یې له پاکستان سره د ستراتیژیک مشارکت پیاوړتیا ته ژمن دی او دواړه هېوادونه د سوداګرۍ، سیمه‌ییز اتصال او انرژۍ په برخو کې د همکاریو د پراخولو لپاره هڅې کوي.

د سپاه پاسداران سیاسي مرستیال یدالله جواني وویل: «زموږ میدان چمتو دی او که دښمن بیا تېروتنه وکړي، نو د ایران ځواب به ډېر کلک، غوڅ او د نه‌باور وړ وي». هغه زیاته کړه: «ایران پر هرمز تنګي بشپړ واکمن شوی او له ۵۰۰ کلونو وروسته داسې یو دریځ ته رسېدلی چې د ایران د خلکو مسلم حق دی».