د مصر ولسمشر عبدالفتاح السیسي د امریکا د استخباراتو د مرکزي ادارې (سيایاې) له مشر جان رتکلیف سره په کتنه کې د ایران د کړکېچ د پایته رسولو، سیمې ته د ثبات د ستنولو او د نړیوالې سمندري بېړۍ چلونې د ازادۍ د تضمین لپاره د یوې هر اړخیزې هوکړې د ترلاسه کېدو غوښتنه کړې.
رویټرز د خپلو سرچینو په حواله راپور ورکړی، چې امریکا د جرمونو د نړۍوالې محکمې پر وړاندې د بندیزونو لګولو لپاره چمتووالی نیسي او په وینا یې ډېر ژر به یې اعلان کړي. دغې محکمې پروسږکال د طالبانو د مشر او د سترې محکمې د قاضيالقضات د نیولو حکمونه هم صادر کړي دي.
د قطر لومړي وزیر شیخ محمد بن عبدالرحمن ال ثاني د بلومبرګ خبري اژانس سره په مرکه کې د امریکا او اسراییل لخوا پر ایران د بریدونو اقتصادي پایلې یوې سختې زلزلې ته ورته بللې دي. هغه خبرداری ورکړی چې د دې جګړې ټکانونه د منځني ختیځ له پولو هم بهر وتلي دي.
د فاکس نیوز خبریالې ټري ینګسټ د یکشنبې په ورځ، د وږي په ۲۹مه، ویلي چې د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ د ایران په اړه ورته ویلي، «د پرېکړې په حال کې دی» او په نږدې راتلونکې کې به «ډېر لوی بدلون» رامنځته شي.
په ملګرو ملتونو کې د افغانستان دایمي استازی نصیر احمد فایق وایي، د ملګرو ملتونو د عمومي اسامبلۍ د ۸۱مې غونډې په څنډه کې به د افغانستان د سیاسي راتلونکي، ټولشموله حکومتولۍ او سیمهییز امنیت په اړه ځانګړې ناسته جوړه شي.
په سعودي عربستان کې د امریکا د متحدو ایالتونو سفارت، د کوربه هېواد د امنیتي وضعیت په اړه خپلو وګړو ته خبرداری ورکړی او ورڅخه یې غوښتي چې د سفارت اعلانېدونکې امنیتي سپارښتنې په پام کې ونیسي.
د سپاه پاسداران اړوند تسنیم خبري اژانس راپور ورکړی چې د ایران د بهرنیو چارو وزیر سید عباس عراقچي د ملګرو ملتونو د عمومي اسامبلۍ په غونډه کې د ګډون لپاره د یکشنبې په ماښام نیویارک ته روان شوی دی.
د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ وایي، د ایران د جګړې په اړه درې انتخابونه پر مېز دي. هغه دغه انتخابونه د ایران له منځه وړل، له اقتصادي پلوه کمزوري کول او له دغه هېواد سره هوکړه بللي دي.
ایران د یکشنبې په ورځ د امریکا او د هغې د متحدینو د هر ډول نوي لوی برید په اړه خبرداری ورکړ او ویې ویل، چې د داسې برید لپاره چمتووالی روان دی. د ایران د پوځ مرکزي قوماندانۍ دویلي، چې د واشنګټن سیمهییز متحدین به هم د جګړې ښکېل لوري وبلل شي.
روسي چارواکي وایي، اوکرایني بې پیلوټه الوتکو پر مسکو او شاوخوا سیمو پراخ بریدونه کړي چې له امله یې دوه کسان وژل شوي او ددغه هیواد د پلازمېنې د تېلو چاڼځي یوه برخه زیانمنه شوې ده.
روسي چارواکي وایي، اوکراین د دغه هېواد پر بېلابېلو سیمو د څه باندې زرو بېپیلوټه الوتکو بریدونه کړي، چې د مسکو ښاروال یې پر پلازمېنه تر ټولو لوی بریدونه بولي. په دغو بریدونو کې د تېلو یوې تصفیهخانې او د استوګنې یوې ودانۍ ته زیان اوښتی دی او دوه کسان پکې وژل شوي.
د ترکیې د بهرنیو چارو وزیر هاکان فیدان وایي، د یمن د حوثیانو د بریدونو له امله ښايي سعودي عربستان پوځي مرستو ته اړتیا پیدا کړي، او انقره چمتو ده چې له ریاض سره د ترکیې، پاکستان او سعودي عربستان د درې اړخیز دفاعي تړون له مخې تخنیکي او پوځي مرستې وکړي.
د امریکا بهرنیو چارو وزارت وايي، په منځني ختیځ کې د روانو کړکېچونو له امله امنیتي وضعیت لا هم پېچلی دی او د ناڅاپي او چټکې پراختیا امکان لري. دغه وزارت له امریکايي وګړو غوښتي چې په سیمه کې د احتمالي الوتنو لغوه کېدو، د هوايي حریم تړل کېدو او نورو سفري ګډوډیو ته چمتو اوسي.
د کوېټ د بهرنیو چارو وزارت پر سعودي عربستان د یمن یاغیانو وروستي توغندیز او ډرون بریدونه په کلکه غندلي او دا کړنه یې د دغه هېواد د ملي حاکمیت او نړیوالو قوانینو ښکاره نقض بللی دی. د کوېټ حکومت د دغو بریدونو په غبرګون کې له سعودي عربستان سره د بشپړ یووالي او همکارۍ اعلان کړی دی.
د امریکا بهرنیو چارو وزارت په منځني ختیځ کې د کړکېچ د زیاتېدو له امله په دغې سیمه کې مېشتو او همداراز یادې سیمې ته د سفر کوونکو امریکایي وګړو لپاره د سفر جدي خبرداری خپور کړی دی. واشنګټن له خپلو ټولو وګړو غوښتي، چې په سیمه کې له خورا ډېر احتیاط څخه کار واخلي.
د ترکیې د بهرنیو چارو وزیر هاکان فیدان وویل، د یمن د یاغیانو له بریدونو وروسته کېدای شي سعودي عربستان په ځینو تخنیکي برخو کې نظامي اړتیاوې ولري او ترکیه د «مکې دفاعي اېتلاف» په چوکاټ کې له سعودي عربستان او پاکستان سره د دې اړتیاوو د پوره کولو لپاره هېڅ ستونزه نهلري.
سلګونو کسانو د مسلم لیګ ګوند په بلنه د پاکستان په بېلابېلو ښارونو کې د سعودي عربستان په ملاتړ لاریونونه وکړل. دا لاریونونه د سعودي عربستان پر خینو ښارونو د بې پیلوټه الوتکې د برید په غبرګون کې ترتیب شوي وو.
ایراني چارواکو ویلي، حسین پدران یې د اسراییلو د استخباراتي ادارې «موساد» لپاره د جاسوسۍ په تور اعدام کړی دی. د ایران د چارواکو په وینا، نوموړی په اصفهان ولایت کې د توغندیزو مرکزونو په اړه حساس معلومات موساد ته رسول.
ملګرو ملتونو نوی انلاین پلېټفارم جوړ کړی چې د دغه سازمان د ۲۶ ادارو نږدې ۴۴ میلیونه معلوماتي شمېرې په یوه ځای کې راټولوي. د «ملګرو ملتونو د معلوماتو ګډ پلېټفارم» په نوم دغه سیستم د بېلابېلو برخو معلوماتو ته د لاسرسي لپاره جوړ شوی دی.
د امریکا ولسمشر ډونالډ ټرمپ پلان لري چې د چین ولسمشر شي جینپینګ واشنګټن ته د راتلونکې اوونۍ د سفر پر مهال د اندروز ګډې پوځي اډې په هوايي ډګر کې پخپله هرکلی وکړي. د امریکايي چارواکو په وینا، د یوه بهرني مشر هرکلي لپاره د امریکا د ولسمشر هوايي ډګر ته تلل نادر اقدام دی.
شمالي کوریا وايي، د اټومي وسلو د ساتلو په اړه یې دریځ بېرته نه بدلېدونکی دی او هېڅ ډول نړیوال فشار به دغه هېواد اړ نه کړي چې له خپلو اټومي وسلو لاس واخلي.
د بشري حقونو څار سازمان وايي، په ترکیه کې د نرښځیانو د حقونو د سازمانونو او فعالانو پر وړاندې د حکومت وروستي اقدامات د قانون حاکمیت او بنسټیزو حقونو ته ګواښ دی. دغه سازمان وايي، د ترکیې پولیسو په بېلابېلو ښارونو کې ۱۱۲ کسان نیولي چې لږ تر لږه ۲۴ فعالان او یو خبریال پکې شامل دي.