مسکو غونډه افغانستان کې د ټولګډونه حکومت او د ښځو د حقونو د تامین پر غوښتنه پای ته ورسېده

کریموا له ۱۳۹۲لمریز کال راهیسې په ازبکستان کې د اختلاس په جرم زنداني ده.

مېرمن کریموا په ازبکستان کې لوړ مقام درلود او د اسلام کریموف د لور په توګه یې په دغه هېواد کې ډېر نفوذ درلود.

د راپورونو له مخې، هغې د زیوراتو فابریکه درلوده، یو تلویزیوني چینل یې اداره کاوه او د ګوګوشا په نوم یې پاپ سندرې خپرولې.

کریموا د ازبکستان د مخابراتو سکتور ته د لاسرسي په بدل کې د بډو اخیستو او د سویس بانکي حسابونو او په نورو هیوادونو کې د حسابونو د یوې پیچلې شبکې له لارې په پیسو سپینولو تورنه ده.

هغې د مخابراتي شرکتونو قراردادونو کې د بډو اخیستو تور رد کړی.

په راپور کې ویل شوي، چې د هغې سازمان د «دفتر» په توګه پر درغلیو سربیره، په ښکاره توګه په خپلو عملیاتو کې له تاوتریخوالي او ډار څخه کار اخیستی.

تېره میاشت د بریتانیا حکومت د کریموا درې لوکس ملکیتونه چې له شل میلیونو پونډو څخه زیات ارزښت لري ضبط کړل.

په جنیوا کې په ملګرو ملتونو کې د ازبکستان د سفیرې په توګه کریموا ډیپلوماتیک مصونیت درلود، خو دا معافیت په ۱۳۹۱ لمریز کال کې لغوه شو او سویس وکړای شول چې د هغې د مالي چارو په اړه د خپلو تحقیقاتو ساحه پراخه کړي.

په سویډن، فرانسې، ناروې، هالنډ، امریکا او بریتانیا کې هم د کریموا تر کنټرول لاندې ادارې په هکله جنایي تحقیق کېږي.

حامد کرزي او عبدالله عبدالله د هغه پر مړینه خواشیني څرګنده کړې ده.

ښاغلي کرزي په اېکس ټولنیزه شبکه کې د افغانستان د پخواني پاچا د زوی مړینه یوه «لویه ضایعه» بللې او ویلي یې دي، چې هغه یو هېوادپال، متقي او پرهېزګار شخصیت و.

د راپورونو له مخې شهزاده میرویس په ۱۳۵۲لمریز کال کې د محمد داوود خان په مشرۍ له کودتا وروسته له افغانستانه وتلی او په ۱۳۸۱لمریز کال کې د افغانستان له پخواني شاه سره هېواد ته راستون شو.

د هغه د ژوند او د مړینې د علت په اړه نور جزیات نشته.

د ۲۰۲۲ کال په اپرېل کې د پخواني پاچا محمد ظاهر شاه بل زوی محمد نادر ظاهر په ایټالیا کې وفات او هلته خاورو ته وسپارل شو.

د ارمنستان او اذربایجان ترمنځ له کړکېچ وروسته ویل کېږي، چې ارمنستان ته د ارمنانو تګ زیات شوی دی.

هغه وویل، «په دې وضعیت کې اکثراً هغه کورنې شاملې دي چې کمزوري ماشومان لري.»
هغې زیاته کړه، فکر یې کاوه چې د خلکو وتل اوږه پروسه ده، خو دا اونۍ ډېره چټکه تر سره شوه او له امله یې ډېر خلک سرګردان شول.

په ارمنستان کې د ملګرو ملتونو د کډوالو د عالي کمېشنرۍ استازې، کویټا بلاني وویل، په ارمنستان کې د نوم لیکنې په مرکزونو کې د « ستړي او وېرېدونکي» خلک راټول شوي دي.

هغې وویل دا یو داسې حالت دی چې دوی «نهه میاشتې کلابند ژوند تېر کړی او کله چې دلته راشي، نو له اضطرابه ډک وي، وېره لري او ځوابونه غواړي.»

د ملګرو ملتونو یوه بل چارواکي ویلي، چې په دې کډوالو کې یو پر دریمه برخه ماشومان دي.

د یونیسف سیمه ییز مدېر رجینا دي دومینیسیس وویل، «زموږ اصلي اندیښنه داده چې ډېری کډوال له خپلو کورنیو څخه جلا شوي دي.»

د سور صلیب او سرې میاشتې ټولنې د نړیوال فدراسیون استازي هیچام دیاب هم وویل، چې د کډوالو لپاره د رواني روغتیا ملاتړ ته ډیره اړتیا ده.

احمد مسعود د پنجشنبې په ماښام (۶ میزان) په پاریس کې د یوه نوي کتاب په مخکتنه کې وویل چې د طالبانو لپاره د مشروعیت د ترلاسه کولو یوازینۍ لار د ټاکنو ترسره کول دي. خو د ښاغلي مسعود په وینا داسې تمه نه کېږي چې اوس دې داسې څه وشي.

د مقاومت جبهې مشر وویل: طالبان له هر ډول خبرواترو ډډه کوي او له نړۍ او د افغانستان له خلکو غواړي چې هغوی د یوازیني انتخاب په توګه ومني، په داسې حال کې چې داسې نه ده.

د مقاومت د جبهې مشر طالبان په بشپړ ډول مجهز وبلل او ویې ویل چې د دې جبهې ځواکونه مجبور شول چې خپل جنګي تکتیکونه بدل کړي.

مسعود وویل: "موږ تیر کال یوه ډیره عملي تګلاره غوره کړه او هغه گوریلا جګړه ده. له همدې امله موږ لږ لیدل کیږو، مګر موږ ډیر اغیز لرو."

د مقاومت د جبهې مشر زیاته کړه چې له ځواکونو سره یې هیڅ ډول پوځي مرسته نه کیږي او په شته وسلو تکیه کوي. هغه وویل چې دوی مهماتو ته اړتیا لري.

د مقاومت د جبهې دغه ۳۴ کلن مشر وویل: دا بس ده چې د طالبانو لپاره دیو سرخوږی اوسو، نه دا چې هغوی را وپرځوو او یا دومره کړاو ورکړو چې هغوی رښتیني او بامعنا خبرو ته حاضر شي. نو دا هغه څه دي چې نړۍ باید پوه شي."

افغانستان ته د ستنیدو وړاندیز ردول

د رویټرز په وینا، مسعود د طالبانو د پلان د یوې برخې په توګه د پخوانیو چارواکو د ستنېدو په څېر هر ډول وړاندیز رد کړ.

هغه وويل: "هغو کسانو چې افغانستان پرېښود د يو کور او موټر نه زيات څه لپاره یې پرېښودل. هغوی دا هرڅه د سترو موخو لپاره پرېښودل، د ځينو اصولو لپاره يې پرېښودل."

خو ښاغلي مسعود وویل که طالبان اعلان وکړي چې دوی به ټاکنې ومني نو دوی به ستون شي "ځکه دا هغه څه دي چې موږ یې غواړو".

د زاهدان مکي جومات هغه انځورونه چې په ټولنیزو شبکو کې خپاره شوي ښيي چې خلک د اسلامي جمهوریت له امنیتي ځواکونو یو شمېر ټپي شوي کسان پناه کوي.

حالوش ویبپاڼې مخکې راپور ورکړی و، چې امنیتي ځواکونو مکي مسجد ته تلونکې ټولې لارې او کوڅې تړلې دي.

د راپورونو له مخې د جمعې په ورځ د تلې په اوومه د سیستان او بلوچستان په زاهدان، خاش، راسک او تفتان ښارونو کې مظاهره چیان واټونو ته راووتل او د اسلامي جمهوریت پرضد یې شعارونه ورکړل.

د زاهدان ښار خلکو د جمعې له لمانځه وروسته د خونړۍ جمعې له تلین یوه ورځ مخکې سړکونو ته پّه وتلو سره د «موږ بسیجي، سپاهي، داعش تاسو یاست» شعارونه ورکړل.

له زاهدان څخه خپرې شوې ویډیوګانې او راپورونه ښيي چې امنیتي ځواکونه د ښار په بېلابېلو سیمو کې پر ښاریانو ډزې کوي او مظاهره کوونکي د پولیسو مخې ته ولاړ دي.

د مکي جومات امام مولوي عبدالحمید اسماعیلزهي د جمعې د لمانځه په خطبه کې د زاهدان د خونړۍ جمعې د تلین په مناسبت وویل، چې دغه ډول پراخ قتل عام توکمیزو او مذهبي اقلیتونو ته د اسلامي جمهوریت د تعصبي نظر پایله ده.

د مولوي عبدالحمید د جمعې د لمانځه خطبه د زاهدان د قتل عام له لومړۍ تلین یوه ورځ مخکې وه.