• العربية
  • فارسی
  • English
Brand
  • پروګرامونه
  • افغانستان
  • نړۍ
  • ښځې
  • کلتور او ټولنه
  • معلومات او ټېکنالوژي
  • سپورت
  • پروګرامونه
  • افغانستان
  • نړۍ
  • ښځې
  • کلتور او ټولنه
  • معلومات او ټېکنالوژي
  • سپورت
  • پوښ
  • ژبه
    • العربية
    • فارسی
    • English
  • پروګرامونه
  • افغانستان
  • نړۍ
  • ښځې
  • کلتور او ټولنه
  • معلومات او ټېکنالوژي
  • سپورت
د دې وېبپاڼې ټول قانوني حقونه د وولنټ میډیا دي
volant media logo

د پخواني پوځ لوی درستیز: امریکا په اوکراین کې د افغانستان تېروتنه تکراروي

۸ تله ۱۴۰۲ - ۳۰ سپتمبر ۲۰۲۳، ۱۳:۵۳ GMT+۱تازه شوی: ۹ تله ۱۴۰۲ - ۱ اکتوبر ۲۰۲۳، ۱۰:۱۷ GMT+۱

د پخواني افغان پوځ لوی درستیز وايي، امریکا په اوکراین کې د افغانستان تېروتنه تکراروي. هیبت الله علیزي ۱۹۴۵ امریکايي رسنۍ ته وویل، امریکا له خپلو نیمګړو لوجستیکي مرستو او افغان سرتېرو ته په نامناسبې روزنې سره د افغان پوځ د ناکامۍ لامل شوه.

د ۱۹۴۵ تحلیلي مجله، چې اکثراً د نظامي او امنیتي مسایلو په اړه راپور ورکوي، لیکي چې جنرال علیزي د بریتانیا د ګډو خدماتو کمانډ او سټاف کالج په ګډون د لویدیځ په ځینو خورا پرمختللو جنګي ښوونځیو کې پرمختللې زدکړې کړې دي.

د دې رسنۍ په باور، همدارنګه له القاعدې او طالبانو سره په «سخته جګړه» کې د ښاغلي علیزي رهبري، هغه ته د اوکراین د جګړې په اړه لیدلوری ورکوي.

جنرال علیزي دغې مجلې ته ویلي، چې د امریکا بیروکراسي افغانستان له ناکامۍ سره مخ کړ.

هغه وویل: «زما اوس هم په یاد دي چې امریکایانو د جګړې په ډګر کې د سختو شرایطو په پام کې نیولو پرته، افغانستان ته د یوه عادي وضعیت لرونکي هېواد په سترګه کتل.»

د پوځ پخوانی لوی درستیز وايي، همدا اوس په اوکراین کې همدا حالت د پېښیدو په حال کې دی.

د دغه افغان جنرال په وینا، اوکراینیان نن ملاتړ او اکمالاتو ته اړتیا لري، خو امریکایان ورته د راتلونکي کال لپاره پلان جوړوي، چې هغه وخت به ډېره ناوخته وي.

جنرال علیزی زیاتوي، افغان پوځ هوايي ځواک او د دې ځواکونو ملاتړ ته اړتیا لرله. هغه وویل، دوی په هغو سیمو کې جګړه کوله چې ان د امریکا او ناټو تر ټولو ښه عسکر هم له هوايي ملاتړ پرته هلته نه شو تللی.

د شپنيو عملیاتو زدکړه

د افغان پوځ دغه پخوانی جنرال وايي، له ۲۰۱۴میلادي کال راهیسې یې د شپنیو عملیاتو د روزنې غوښتنې کولې، خو کله چې یې غوښتنې ومنل شوې، ډېر ناوخته و.

جنرال علیزي وویل، چې دوی په ۲۰۱۸-۲۰۱۷میلادي کلونو کې د شپې روزنې د پروګرام لپاره ډېره هڅه وکړه، خو په ۲۰۱۹میلادي کال کې یې غوښتنې هغه مهال ومنل شوې، چې طالبان ډېر پیاوړي شوي وو او دا روزنې او هوايي ځواک یې د جګړې لپاره کافي نه و.

دغه پخوانی افغان قوماندان زیاتوي، چې اوس د اوکراین په جګړه کې هم ورته لوبه روانه ده.

د ۲۰۲۲ میلادي کال په فبروري کې، د روسیې پوځ په اوکراین کې ځانګړي عملیات پیل کړل.

روسیې د دې عملیاتو په پیل کې د اوکراین د خاورې ډېرې برخې ونیولې، خو دغه ځواکونه ورو ورو له ځینو سیمو ووتل.

پر روسیې د سختو بندیزونو له لګولو سره، امریکا او متحدینو یې د اوکراین له پوځ سره پوځي مرستې زیاتې کړې.

دا مهال د جرمني په ګډون یو شمېر اروپايي هېوادونو اوکراین ته د لیوپارټ-۲ ټانکونو په ګډون ځینې پرمختللي ټانکونه او وسلې ورکړي دي.

په دې وروستیو کې راپورونه ښکاره کوي، چې امریکا پلان لري اوکراین ته د وسلو پر کڅوړو سربیره اوږده واټنه توغندي هم ورکړي.

خو تر ټولو مهمه دا ده، چې د اوکراین متحدین به د اوکراین پوځ ته اف-۱۶ جنګي الوتکې هم ورکړي.

خو جنرال علیزی دغه مرستې کافي نه ګڼي او وايي په اوکراین کې هم د افغانستان سناریو تکرارېږي.

ترویج لرونکی

طالبانو د افغانستان د اټومي انرژۍ ادارې کارکوونکو ته شرایط سخت کړي دي
۱
ځانګړی

طالبانو د افغانستان د اټومي انرژۍ ادارې کارکوونکو ته شرایط سخت کړي دي

۲

یو بندي، چې د طالبانو او امریکا ترمنځ یې د خبرو اترو دروازه پرانېسته

۳

طالبان پر ډیورنډ کرښه امنیتي پوستو ته د اکمالاتو لپاره خندقونه باسي

۴

طالبان: په بلخ کې د اختر په ورځو کې شپږ کسان د ترافیکي پېښو له امله مړه شوي

۵

طالبانو د غایبو او مفقودو اشخاصو د ملکیتونو د څېړنې نوی قانون توشیح کړ

•
•
•

نور کیسې

په قزاقستان کې یوولس تنه افغان کډوال د مېشتېدو قانوني اسنادو د نه لرلو امله نیول شوي

۸ تله ۱۴۰۲ - ۳۰ سپتمبر ۲۰۲۳، ۱۰:۰۴ GMT+۱

یوولس تنه افغان کډوال د قزاقستان په اورال ښار کې د « مېشتېدو د رسمي اسنادو نه لرلو له امله» نیول شوي دي. قزاقستاني رسنیو راپور ورکړی، چې نیول شوي کسان د پوښتنو ګروېږنو لپاره د اورال پولیسو ادارې ته لېږدول شوي.

د قزاقستان د کاز‌لنتا خبري اژانس د شنبې په ورځ د ( تلې په ۸مه) لیکلي: د نیول شویو کسانو د اسنادو تر ارزونې وروسته په ډاګه شوه، چې د دوه تنو د ویزو موده ختمه شوې وه؛ خو لا هم دغه هېواد کې پاتې شوي دي.


د دغې رسنۍ په وینا، ټولو نیول شویو کسانو د قزاقستان جمهوریت د سرغړونې قانون د ۵۱۷ مادې د څلورمې فقرې سره سم اداري پروتوکولونه ورکول کېږي.

په ۱۴۰۰ کال کې د طالبانو له بیا واکمنېدو سره د سیمې هېوادونو ته د افغان کډوالو د ورتګ نوې څپه پیل شوه.

د ایران، پاکستان او ترکیې په ګډون له ګڼو نورو هېوادونو تراوسه زرګونه افغانان بېرته افغانستان ته شړل شوي دي.

مسکو غونډه افغانستان کې د ټولګډونه حکومت او د ښځو د حقونو د تامین پر غوښتنه پای ته ورسېده

۷ تله ۱۴۰۲ - ۲۹ سپتمبر ۲۰۲۳، ۲۰:۰۴ GMT+۱

د مسکو غونډه د طالبانو تر واک لاندې په افغانستان کې د یوه ټولګډي یا همه شمول حکومت پر جوړولو او د ښځو د حقونو پر تامین په ټینګار سره پای ته ورسېده. د غونډې ګډونوالو د نجونو او ښځو لپاره د زدکړو او کار د حقونو پر تامین، د جنسیتي برابرۍ او په واک کې د قومونو پر ونډه ټینګار وکړ.

د مسکو فارمټ غونډه د جمعې په ورځ (د تلې په۷ مه) د روسیې په کازان ښار کې جوړه شوه او وروستۍ اعلامیه یې د روسیې د بهرنیو چارو وزارت له خوا رسنیو ته وړاندې شوه.

په دې غونډه کې د هند، ایران، قزاقستان، چین، قرغزستان، پاکستان، روسیې، ترکمنستان او ازبکستان، سعودي عربستان، قطر، متحده عربي اماراتو او ترکیې ځانګړو استازو او لوړ پوړو چارواکو حضور درلود.

د طالبانو د بهرنیو چارو وزیر امیر خان متقي د مېلمه په توګه بلل شوی و.

د دې غونډې په وروستۍ اعلامیه کې راغلي، چې د غونډې ګډونوالو د افغانستان د سیاسي او امنیتي وضعیت په اړه اندیښنه څرګنده کړه.

دوی له طالبانو وغوښتل، چې د داعش په ګډون د ترهګرو ډلو پر وړاندې جدي مبارزه وکړي او پرې نږدي چې افغانستان د ترهګرۍ پر مرکز بدل شي.

د دغې غونډې په اعلاميه کې له طالبانو غوښتل شوي، چې د سیمې له هېوادونو سره دې د ترهګریزو ګواښونو او نشه یې توکو د قاچاق د مبارزې په برخه کې خپلې همکارۍ زیاتې کړي.

په دې ناسته کې د ټولو هېوادونو استازو ټینګار وکړ، چې په افغانستان کې د یوه جامع حکومت په جوړولو کې کوم پرمختګ نه دی شوی، داسې حکومت چې په دې هېواد کې د ټولو قومي-سیاسي ډلو ګټې منعکس کړي.

همداراز دوی له طالبانو وغوښتل چې د سولې بهیر د بشپړولو او په افغانستان کې د یو متوازن، ټول شموله او حساب ورکوونکي حکومت د رامنځته کولو لپاره د قومي او سیاسي ډلو له استازو سره خبرې وکړي.

د دغې غونډې په وروستۍ اعلاميه کې راغلي: «موږ له اوسنيو افغان چارواکو وغوښتل، چې د افغانانو د ژوند د کچې د لوړولو، د لا زيات مهاجرت د مخنيوي او د مهاجرينو د راستنېدو لپاره لازم شرايط رامنځته کړي.»

ګډونوالو په افغانستان کې د خلکو اساسي حقونو او ازادیو ته د درناوي غوښتنه وکړه.

هغوی وویل، «موږ د ښځو پر کار او د نجونو د زدکړو د بندیز په اړه پر اندېښنو تمرکز وکړ او له افغان چارواکو مو وغوښتل چې په ښوونځیو کې د نړبوالو معیارونو سره سم عصري زدکړو ته وده ورکړي.»

دوی همدا راز امریکا د افغانستان د روان وضعیت مسووله وبلله او ویې ویل، چې واشنګټڼ باید له جګړې وروسته د دغه هېواد د بیارغونې په برخه کې خپل مسوولیت وپېژني او د افغانستان شتمنۍ دې ژر تر ژره ازادې کړي.

د افغانستان د پخواني پاچا زوی شهزاده میرویس ظاهر ومړ

۷ تله ۱۴۰۲ - ۲۹ سپتمبر ۲۰۲۳، ۱۷:۱۳ GMT+۱

د افغانستان د وروستي پاچا محمد ظاهر شاه زوی، میرویس ظاهر د جمعې په ورځ د تلې په ۷ مه نېټه په کابل کې ومړ. د راپورونو له مخې شهزاده میرویس په ۱۳۸۱ لمریز کال کې افغانستان ته له ستنېدو وروسته په کابل کې اوسېده.

حامد کرزي او عبدالله عبدالله د هغه پر مړینه خواشیني څرګنده کړې ده.

ښاغلي کرزي په اېکس ټولنیزه شبکه کې د افغانستان د پخواني پاچا د زوی مړینه یوه «لویه ضایعه» بللې او ویلي یې دي، چې هغه یو هېوادپال، متقي او پرهېزګار شخصیت و.

د راپورونو له مخې شهزاده میرویس په ۱۳۵۲لمریز کال کې د محمد داوود خان په مشرۍ له کودتا وروسته له افغانستانه وتلی او په ۱۳۸۱لمریز کال کې د افغانستان له پخواني شاه سره هېواد ته راستون شو.

د هغه د ژوند او د مړینې د علت په اړه نور جزیات نشته.

د ۲۰۲۲ کال په اپرېل کې د پخواني پاچا محمد ظاهر شاه بل زوی محمد نادر ظاهر په ایټالیا کې وفات او هلته خاورو ته وسپارل شو.

احمد مسعود: د خبرو مېز ته د طالبانو د راوستلو لپاره غلچکو بریدونو ته زور ورکوو

۷ تله ۱۴۰۲ - ۲۹ سپتمبر ۲۰۲۳، ۱۵:۲۵ GMT+۱

د ملي مقاومت جبهې مشر احمد مسعود وايي، له طالبانو سره د سولې خبرې نه دي شوې. هغه ژمنه وکړه چې د خبرو اترو مېز ته د دې ډلې د راوستلو لپاره به "غلچکي بریدونه" ډېر کړي. ښاغلي مسعود وویل چې د دغې جبهې د ځواکونو شمېر له ۱۲۰۰ څخه دوه زرو ته لوړ شوی دی.

احمد مسعود د پنجشنبې په ماښام (۶ میزان) په پاریس کې د یوه نوي کتاب په مخکتنه کې وویل چې د طالبانو لپاره د مشروعیت د ترلاسه کولو یوازینۍ لار د ټاکنو ترسره کول دي. خو د ښاغلي مسعود په وینا داسې تمه نه کېږي چې اوس دې داسې څه وشي.

د مقاومت جبهې مشر وویل: طالبان له هر ډول خبرواترو ډډه کوي او له نړۍ او د افغانستان له خلکو غواړي چې هغوی د یوازیني انتخاب په توګه ومني، په داسې حال کې چې داسې نه ده.

د مقاومت د جبهې مشر طالبان په بشپړ ډول مجهز وبلل او ویې ویل چې د دې جبهې ځواکونه مجبور شول چې خپل جنګي تکتیکونه بدل کړي.

مسعود وویل: "موږ تیر کال یوه ډیره عملي تګلاره غوره کړه او هغه گوریلا جګړه ده. له همدې امله موږ لږ لیدل کیږو، مګر موږ ډیر اغیز لرو."

د مقاومت د جبهې مشر زیاته کړه چې له ځواکونو سره یې هیڅ ډول پوځي مرسته نه کیږي او په شته وسلو تکیه کوي. هغه وویل چې دوی مهماتو ته اړتیا لري.

د مقاومت د جبهې دغه ۳۴ کلن مشر وویل: دا بس ده چې د طالبانو لپاره دیو سرخوږی اوسو، نه دا چې هغوی را وپرځوو او یا دومره کړاو ورکړو چې هغوی رښتیني او بامعنا خبرو ته حاضر شي. نو دا هغه څه دي چې نړۍ باید پوه شي."

افغانستان ته د ستنیدو وړاندیز ردول

د رویټرز په وینا، مسعود د طالبانو د پلان د یوې برخې په توګه د پخوانیو چارواکو د ستنېدو په څېر هر ډول وړاندیز رد کړ.

هغه وويل: "هغو کسانو چې افغانستان پرېښود د يو کور او موټر نه زيات څه لپاره یې پرېښودل. هغوی دا هرڅه د سترو موخو لپاره پرېښودل، د ځينو اصولو لپاره يې پرېښودل."

خو ښاغلي مسعود وویل که طالبان اعلان وکړي چې دوی به ټاکنې ومني نو دوی به ستون شي "ځکه دا هغه څه دي چې موږ یې غواړو".

امیرخان متقي د مسکو غونډه کې: د سیمې هېوادونه له طالبانو سره په تعامل کې مخکښ دي

۷ تله ۱۴۰۲ - ۲۹ سپتمبر ۲۰۲۳، ۱۴:۴۳ GMT+۱

د طالبانو د بهرنیو چارو وزیر د مسکو فرمټ غونډه کې وویل چې د سیمې هېوادونه له دغې ډلې سره په تعامل کې مخکښ دي. امیرخان متقي زیاته کړه، طالبان په تېرو دوو کلونو کې د سیمې له هېوادونو سره د سیاسی او ډیپلوماټیکو اړیکو شاهدان دي. هغه دغه تعامل «د افغانستان نوی ډیپلوماتیک فصل» وباله.

د افغانستان په اړه د مسکو فارمټ غونډه د جمعې په ورځ د ـ مېزان ۷ مه ـ د روسیې په کازان ښار کې جوړه شوه.

په دې غونډه کې د طالبانو د بهرنیو چارو وزیر د «میلمه» په توګه ګډون کړی و.

د دې غونډې لومړی ویناوال د تاتارستان ولسمشر رستم مینیخانوف و.

د طالبانو د بهرنیو چارو وزیر د خپلو خبرو په یوه برخه کې په کابل کې د چین د سفیر ګمارنې ته په اشارې سره وویل: «چین د اسلامي امارت له تشریفاتو سره افغانستان ته خپل سفیر معرفي کړ. موږ تمه لرو چې د چین دا اقدام به د نورو هیوادونو لپاره یوه بیلګه وي.»

امیرخان متقي ادعا وکړه چې طالبانو په تېرو دوو کلونو کې په ټول افغانستان کې د داعش پټنځي له منځه وړي دي.

هغه دا ادعا هم وکړه، چې طالبانو د افغانستان په ګډون د ټولې سیمې د امنیت پر وړاندې د یوې "سترې دسیسې" وروستۍ هڅه هم شنډه کړې ده.

دغه طالب چارواکی وايي، دغې ډلې په تېرو دوو کلونو کې په ټولو غونډو کې د نړۍ هېوادونو ته ډاډ ورکړی چې نړۍ، سیمې او په تېره بیا ګاونډیانو ته له افغانستانه کوم ګواښ نه دی متوجه.

په دې غونډه کې د روسیې، هند، ایران، قزاقستان، قرغزستان، چین، پاکستان، تاجکستان، ترکمنستان او ازبکستان استازو ګډون کړی دی.

دې غونډې ته د سعودي عربستان، متحده عربي اماراتو، قطر او ترکیې استازي هم د څارونکو په توګه بلل شوي دي.

په دې ناسته کې د سیمې د هېوادونو استازو په افغانستان کې د یوه ټولګډونه حکومت پر جوړېدو او بشري حقونو ته په درناوي ټینګار وکړ.

تر دې مخکې د افغانستان د ژغورنې ملي شورا په دې غونډه کې د طالبانو د «یو اړخیز» حضور په وړاندې خبرداری ورکړی و.

دغې شورا په یوه بیان کې په دې غونډه کې د «افغانستان د مسئلې په اړه د هر چا د حضور» غوښتنه وکړه.

بل خوا په افغانستان کې د روسیې استازی ضمیر کابلوف وايي، د روسیې د بهرنیو چارو وزیر سرګي لاوروف له طالبانو سره د لیدو نیت نه لري.

د افغانستان لپاره د روسیې استازي زیاته کړه: "د روسیې د بهرنیو چارو وزیر د مسکو په غونډه کې د طالبانو پلاوي ته د ګډون بلنه نه وه ورکړې، بلکې ما بلنه ورکړې وه."

د مسکو له غونډې یوه ورځ مخکې ښاغلي کابلوف له ار ټي وي سره په مرکه کې څرګنده کړه: «له همدې کبله د روسیې د بهرنیو چارو وزیر د هغو مېلمنو پر وړاندې هېڅ مکلفیت نه ‎لري چې ما بللي دي.»