د پاکستان مسلم لیګ نواز او پیپلز ګوندونه پر ګډ حکومت جوړولو هوکړې ته ورسېدل

سرچینو افغانستان انټرنشنل - پښتو ته وویل، د دې پلاوي مشر عبدالله يوسف له ملا شیرین سره په لېدنه کې وويل، چې غواړي د افغانانو له اړتيا او مجبوريتونو هم ځانونه خبر کړي او «نړیوال مرستو ته وهڅوي.»

د ښاغلي يوسف په خبره، د دوی خيريه بنسټ په افغانستان کې د بې سرپرسته کورنيو، زلزله او وچکالۍ ځپلو کورنيو سره مرستې کوي.

که څه هم طالبانو د دې لېدنې اصلي هدف نه دی روښانه کړی، خو په لېدنه کې د طالبانو والي ملاشيرين له دې پلاوي غوښتې، چې د افغانستان مثبت انځور تر اسلامي هېوادونو وروسوي، ترڅو دلته مرستو ته وهڅيږي.

ډېر مهال د اسلامي هېوادونو استازي او عالمان له طالبانو سره د نجونو پر زدکړه او کار د بنديزونو د لېري کېدو په اړه خبرې کوي.

ځکه په اسلامي هېوادونو کې د طالبانو پر دې بنديزونو سخت انتقادونه کېږي او د دې ډلې دغه چارې له اسلام سره په ټکر کې بولي.

افغانستان انټرنشنل ته د کعبې شريفې د طواف پر مهال د ښاغلي غني ويډيو رسېدلې.

افغانستان انټرنشنل ته سرچینو ویلي، چې دا ویډیووې سعودي عربستان ته د هغه د وروستي سفر دي.

د دغو سرچینو د معلوماتو له مخې دا عکسونه پرون د عمرې د ادا کولو پر مهال له ښاغلي غني اخیستل شوي دي.

ښاغلي غني تر اوسه د خپل سفر رسمي اعلان نه دی کړی.

د ۲۰۲۱ کال د اګسټ پر ۱۵ کابل ته د طالبانو د ننوتلو درشل کې پخوانی ولسمشر اول تاجکستان ته او بیا له هغه ځای متحده عربي اماراتو ته لاړ او له هغه راهیسې هلته استوګن دی.

د نورستان لپاره د طالبانو د اطلاعاتو او کلتور مشر مولوي سمیع الحق حق بیان د طالبانو تر واک لاندې ملي ټلویزیون ته ويلي چې د غره ښوېدنې په پېښه کې ټول ۲۲ تنه مړه شوي.

هغه زیاتوي د نورګرام تتین کلي کې د دغو ۲۲ تنو له ډلې یې ۱۶ جسدونه له خارو رایستلي او شپږ نور پاتې دي چې له یوه لوی کمر لاندې دي او دوی یې د را ایستلو توان نه لري.

په هغو انځورونو او ویډیوګانو کې چې د طالبانو تر واک لاندې ملي ټلویزیون په تېرو دوو ورځو کې خپرې کړې دي ښکاري چې دغه را ایستل شوي جسدونه هم له خارو د سیمې خلکو را ایستلي دي.

څو میاشتې وړاندې هم د نورستان خلکو شکايت کړی و چې په ځنګله کې د اور لګېدو پر مهال د طالبانو حکومت د اور په مهارولو کې پاتې راغلی و او د سیمې خلکو په هڅو او هاند هغه لګېدلی اور مهار کړل شو.

د نورستان ولایت د نورګرام ولسوالۍ لپاره د طالبانو د امنیه قوماندانۍ مرستیال مولوي ګوهر درې ورځې وړاندې له رسنیو سره په خبرو کې ویلي و چېد نورستان په تتین دره سیمه کې د غره ښوېدنې له امله ۲۵ کسان مړه دي او یو شمېر کورونه په بشپړ ډول ویجاړ شوي دي.

خو اوس د نورستان لپاره د طالبانو د اطلاعات او کلتور مشر د ټولو مړو شویو کسانو شمېر ۲۲ تنه بولي.

په افغانستان کې د وروستیو ورښتونو له امله په بېلابېلو ولایتونو کې د واورو د ورېدو له امله د ګڼو سیمو د تګ راتګ لویې لارې بندې شوې او بېرته پرانیستل شوې دي خو خلکو ته پکې د سر او مال زیانونه اوښتې دي.

د طالبانو کډوالو او راستېدونکو چارو وزارت د سې شنبې ورځ د (کب لومړۍ) نېټه په اېکس پاڼه لیکلي چې د افغان کډوالو ۳۳ کورنۍ چې د غړو شمېر ۱۸۳ تنه کیږي د کندهار سپین بولدک او ننګرهار تورخم له لارو هېواد ته راستنې کړل شوي.

دغه وزارت د کندهار د سپین بولدک د سرحدي امريت له قوله لیکلي چې له دغې لارې ۱۵ کورنۍ چې د غړو شمېر یې ۹۲ تنه کیږي په جبري ډول له پاکستانه راستانه شوي.

همدارنګه د ننګرهار د تورخم له لارې ۱۸ کورنۍ چې د غړو شمېر یې ۹۱ تنه کیږي له پاکستانه په زور را ایستل شوې دي.

یاد وزارت ویلي له پاکستانه راستانه شوي ټول کډوال په جبري ډول هیواد ته راستانه کړل شوي دي.

کډوالو وزارت وړاندې وايي، راستانه شوي کډوال یې تر ثبتېدو وروسته د کډوالو عالي کمیشنرۍ او کډوالو نړېوال سازمان ته د مرستو ترلاسه کولو په موخه ور پیژندلي دي.

بلخوا د طالبانو کډوالو وزارت ويلي له ګاونډي هیواد ايران څخه هم یو زر او ۵۹۳ تنه افغان کډوال چې په دوی کې کورنۍ او مجرد کسان شامل و د هرات ولایت اسلام کلا له پولې څخه په خپله خوښه او زور را اړول شوي دي.

دغه وزارت وايي، په دغو راستنو شويو افغان کډوالو کې ۳۵ تنه بې سرپرسته ماشومان هم دي چې په هرات کې د وارچایلډ موسسې ته د دوی د کورنیو تر موندولو پورې ورسپارل شوي دي.

له شاوخوا څلورو میاشتو راهیسې له پاکستانه د افغان کډوالو د ایستلو لړۍ دوام لري او په دې وروستیو کې د ملګرو ملتونو د بشري مرستو همغږۍ ادارې (اوچا) ویلي و چې تر دې مهاله له پنځو لکو ډیر افغان کډوال له پاکستانه ایستل شوي دي.

مېلر دغه څرګندونې د سه شنبې په ورځ د افغانستان انټرنشنل د خبریالې مرضیې حسیني د پوښتنې په ځواب کې د دوحې ناستې ته د طالبانو د نه ورتګ او د افغانستان د مدني ټولنې له فعالانو سره د روسیې او ایران د استازیو د نه کتلو په اړه د امریکا د ارزونې په تړاو وکړې.
د امریکا د بهرنیو چارو وزارت ویاند دغو دواړو هېوادونو ته سپارښتنه وکړه، چې د طالبانو تر څنګ دې د افغانستان د مدني ټولنې له استازو سره هم تعامل وکړي؛ ځکه د هغه په وینا، په افغانستان کې یوازې طالبان وتلي لوبغاړي نه دي.
د روسیې او ایران استازو د طالبانو د بهرنیو چارو د وزارت په غوښتنه د دوحې په ناسته کې د افغانستان د څلورو تنو استازو سره له کتلو ډډه وکړه.

د طالبانو د بهرنیو چارو وزارت ویلي، چې هغوی د طالبانو له مشورې پرته په قطر کې د ملګرو ملتونو دغې ناستې ته وربلل شوي وو.
مټیو مېلر وویل، چې د دوحې په ناسته کې د امریکا د ځانګړو استازو د ناستې موخه د طالبانو له‌خوا په افغانستان کې د بشري حقونو درناوی او د ترهګرو په اصلي مرکز د دغه هېواد د بدلېدو مخنیوی و.
هغه زیاته کړه: «موږ غواړو افغانستان د ټولو بنسټونو ګډ کور وي، چې په هغه کې د افغانستان د ټولو خلکو استازولي وشي.»
مېلر وویل، چې «موږ د دغو موخو د تر لاسه کولو لپاره هڅه کوو.»
د سلواغې په ۲۹مه د دوحې له ناستې سره هم‌مهاله د طالبانو د رییس الوزرا مرستیال عبدالسلام حنفي په کابل کې د ملګرو ملتونو د سرمنشي مرستیالې کاني وګناراجا سره په خبرو کې وویل، چې دوی په افغانستان کې امنیت ټینګ کړی او د ترهګرۍ سره په مبارزه کې هم بریالي دي؛ نو ځکه د رسمیت پېژندنې لپاره یې ټول شرطونه بشپړ کړي دي.
په پام کې وه، چې د دوحې په ناسته کې د طالبانو د بهرنیو چارو وزیر امیرخان متقي برخه واخلي؛ خو کله چې د ملګرو ملتونو سرمنشي له متقي سره د لېدو خبره ونه منله، نو د طالبانو د دغه لوړ پوړي دیپلومات ګډون هم لغوه شو.
ښاغلي ګوترېش په خپله خبري ناسته کې وویل، چې د طالبانو د بهرنیو چارو د وزیر د غوښتنو منل د دغې ډلې د رسمیت پېژندنې په مانا و.

هغه ټینګار وکړ، چې که طالبان د نړۍوالو اندېښنو ته غاړه کېنږدي؛ نو په رسمیت به و نه پېژندل شي.