افغان لوبغاړی مهدي شېرجان د سوېډن د بدن جوړونې او فېټنس ټولنې په سیالیو کې اتل شو. نوموړي د نورو ورزشکارانو په پرتله د ۱۷۸ سانتي متره لوړې ونې په درلودو سره د فزيک په برخه کې لومړی مقام خپل کړ.
هغه دغه مقام د فزيک په تجربه لرونکو کې د ۷۰ کيلو ګرامه په وزن کې ترلاسه کړ.
مهدي شېرجان د ۱۷۸ سانتي متره ځوانانو په برخه او د ۷۰ کیلوګرامه فزيک سیالیو له ګټلو وروسته «اورال» شو او د سياليو د اتلولي جام يې په خپل نوم کړ.
د طالبانو د بهرنیو چارو وزارت ویاند اعلان وکړ، چې د دوحې په غونډه کې د ګډون پرېکړه یې د ملګرو ملتونو له خوا له دغې ډلې سره د جوړجاړي او اجنډا پر بنسټ کړې ده. خو عبدالقهار بلخي وايي، د دوحې د ناستې په جوړښت او اجنډا کې هر ډول بدلون به د دغې ډلې پر پرېکړې اغېز وکړي.
تر دې مخکې د طالبانو ویاند ذبیح الله مجاهد د غبرګولي په ۲۷مه تایید کړې وه چې د دې ډلې استازي به په دوحه کې په درېیمه ناسته کې ګډون وکړي.
مجاهد وايي، دغه پرېکړه د دغې ډلې چارواکو د دوحې د درېيمې ناستې د اجنډا له څېړلو وروسته کړې ده.
په دوحه کې درېیمه غونډه د ملګرو ملتونو په کوربه توب او د افغانستان په چارو کې د یادو هېوادونو د ځانګړو استازو په حضور کې د سرطان میاشتې په ۱۰مه او ۱۱مه نېټه جوړېږي.
تر دې مخکې طالبانو د دوحې په درېیمه ناسته کې د ګډون لپاره شرطونه ایښي وو.
د طالبانو د خوښې اجنډا ټاکل، دغې ډلې ته په ملګرو ملتونو کې د افغانستان د څوکۍ سپارل او د مدني ټولنې د غړو نه بلنه د دوحې په درېیمه ناسته کې د ګډون لپاره د طالبانو له شرطونو څخه وو.
طالبانو هم له ملګرو ملتونو غوښتي، چې د افغانستان لپاره د نوي ځانګړي استازي له ټاکلو ډډه وکړي.
د دوحې په غونډه کې د ګډون لپاره د طالبانو له چمتووالي څخه څرګندېږي چې ملګري ملتونه په دې وتوانېدل چې په تېرو اوونیو کې په خبرو اترو کې دغه ډله راضي کړي.
معلومه نه ده، چې د دوحې په غونډه کې به د ښځو، مدني ټولنې او د طالبانو د مخالفو حرکتونو استازي ګډون وکړي او کنه.
له کندهار څخه افغانستان انټرنشنل ـ پښتو ته سرچینو ويلي، چې له تېرې یوې اونۍ راهيسې طالبانو د عیدګاه جامع جومات په شاوخوا سیمو کې پلټنې پیل کړي دي. په تېرو اخترونو کې د طالبانو مشر هبت الله اخوندزاده هم د کندهار په لويه عیدګاه جومات کې د اختر لمونځونه کړي دي.
افغانستان انټرنشنل ـ پښتو ته سرچينو ويلي، چې د کندهار ښار د نهمي حوزې اړوند د لوی عیدګاه جومات شاوخوا ټولې لارې تر سختو امنيتي تابیاوو لاندې دي او په ځينو کورونو کې لا هم تلاشۍ روانې دي.
سرچینه زیاتوي، چې طالبان د کورونو پلټنه د امنيت د خونديتوب په موخه تر سره کوي.
زرګونه هېوادوال په دې لوی عیدګاه جومات کې د لوی اختر لمونځ ادا کوي.
سږکال د کندهار په ښار او ولسواليو کې د لوی اختر د لمانځه د ادا کولو لپاره طالبانو ۱۵ ځايونه مشخص کړي دي.
د طالبانو امنيتي ادارو لا مخکې د همدې جوماتونو د امنيت نیولو خبر ورکړی وو.
په کندهار کې د طالبانو والي هم په خپله امنيتي غونډه کې د اختر په شپو او ورځو کې د نویو ځواکونو د ځای پر ځای کېدو خبر ورکړی.
بل لوري بيا کندهار ښاريان هم د اختر په شپو او ورځو کې د سختو امنيتي تابیاوو خبره کوي او وايي، چې د نورو ورځو په پرتله تلاشۍ زياتې شوې دي.
کندهار ښاریان وايي، چې طالبان اوس په بازارانو او کوڅو کې پر موټر سایکلونو هم ګزمې کوي.
څو ورځي مخکې په دغه ولایت کې د طالبانو والي له خپلو امنيتي ادارو سره په امنيتي غونډه کې له هغوی څخه غوښتي، چې تلاشي او ګزمې زیاتې او خپل ځواکونه فعال وساتي.
د طالبانو د کورنيو چارو وزارت هم پرون په ټول هېواد کې د سختو امنيتي تابیاوو د نیولو خبر ورکړی و.
په افغانستان کې د ملګرو ملتونو د بشري مرستو همغږی کوونکی وايي، د ۲۰۲۴ کال په لومړیو درېیو میاشتو کې یې له ۱۰،۹ میلیونو افغانانو سره مرسته کړې ده. اوچا لیکلي، چې له ۹،۹ میلیونو خلکو سره یې د خوړو او له یو میلیون نورو سره د پوهنې، روغتیا او سرپناه په برخو کې مرسته کړې ده.
د بشري مرستو د همغږي کوونکي دفتر د یکشنبې په ورځ (د غبرګولي ۲۷ مه) د اېکس په یوه یادښت کې لیکلي، چې که څه هم د ۹،۹ میلیونو وګړو ۸۷ سلنه خوراکي توکي ترلاسه کړي، خو د افغانانو د خوړو خوندیتوب له جدي ګواښ سره مخ دی.
دغه سازمان ویلي، که څه هم د ۲۰۲۳ کال له بودجې څخه تر ۲۰۲۴ کال پورې ۲۲۱.۸ میلیونه ډالر انتقال شوي، خو د مارچ په میاشت کې د بشري مرستو د رسولو لپاره د اړتیا وړ ۳،۱ میلیارده ډالرو یوازې اوه سلنه یې ترلاسه کړي او نور ۲.۸۵ میلیارده ډالر له بودیجې پرته پاتې دي.
تر دې مخکې د ملګرو ملتونو د بشري چارو د همغږۍ دفتر په یوه راپور کې ویلي وو چې په افغانستان کې د ۹،۲ میلیونه ماشومانو په ګډون ۲۳،۷ میلیونه کسان بشري مرستو ته اړتیا لري.
د دغه دفتر د شمېرو له مخې، په افغانستان کې څه باندې ۱۲ میلیونه وګړي د خوراکي توکو له نه خوندیتوب سره مخ دي، چې ۴۸ سلنه وګړي یې د فقر تر کرښې لاندې ژوند کوي او ۳.۴ میلیونه وګړي د چاودېدونکو توکو په یو کیلو مترۍ کې ژوند کوي.
د دوحې د درېيمې غونډې په درشل کې په افغانستان کې د چين سفير ژاو شينګ اعلان وکړ، چې په افغانستان کې د ملګرو ملتونو د سرمنشي له مرستيال مارکوس پوتزل سره يې وکتل. ښاغلي شينګ وويل، چې په دې ليدنه کې له افغانستان سره د همکاريو د پياوړتيا په اړه خبرې وشوې.
په افغانستان کې د چین سفیر د یکشنبې په ورځ «د غبرګولي په ۲۷ مه» په اېکس کې په یوه یادښت کې لیکلي: «زه ډېر خوښ یم، چې په افغانستان کې د ملګرو ملتونو د سرمنشي له مرستیال مارکوس پوتزل سره د دوحې د درېیمې ناستې په اړه لیدنه وکړه د افغانستان لپاره د چین او ملګرو ملتونو ترمنځ همکاري پیاوړې کولو خبر شوي."
په افغانستان کې د چین سفیر ژاو شینګ تر دې مخکې د دوحې د درېیمې ناستې په اړه د افغانستان لپاره د اروپايي ټولنې له ځانګړي استازي توماس نیکولسن سره وکتل او خبرې یې ورسره وکړې.
تر دې مخکې د طالبانو ویاند له رسنیو سره په خبرو کې تایید کړه، چې د دوحې په درېیمه ناسته کې به د دې ډلې استازي ګډون وکړي.
په پام کې ده چې د ملګرو ملتونو په کوربه توب د دوحې درېیمه غونډه د روان کال د چنګاښ میاشتې په ۱۰مه او ۱۱مه نېټه به د افغانستان په تړاو جوړه شي. په راتلونکې غونډه کې د سیمې او نړۍ د هېوادونو ځانګړي استازي ګډون کوي.
چین یو له هغو څو هېوادونو څخه دی، چې د طالبانو له واکمنۍ وروسته یې له دغې ډلې سره نږدې اړیکې ټینګې کړې او د افغانستان د کانونو په برخه کې یې له طالبانو سره څو تړونونه لاسلیک کړي دي.
په اسلامي حزب پورې تړلې د شهادت ورځپانې د ویډیوګانو په خپرولو سره ویلي، چې د لوی اختر لمونځ یې د یکشنبې په ورځ د غبرګولي په ۲۷مه د پاکستان د حزب اسلامي په جامع جومات کې ادا کړ. ورته مهال، طالبانو او د پاکستان حکومت نن یکشنبه عرفات او د دوشنبې ورځ د اختر لومړۍ ورځ اعلان کړې.
شهادت ورځپاڼې پر اېکس پاڼه یوه ویډیو خپره کړې او لیکلي یې دي چې د حزب اسلامي افغانستان په جامع جومات کې "زرګونو کسانو" د اختر لمونځ ادا کړ.
په ویډیو کې ګڼ شمېر کسان لیدل کېږي چې د اختر لمونځ ادا کوي.
شهادت ورځپاڼې د جومات د کره ځای په اړه څه نه دي ویلي خو ځینو سرچینو ویلي، چې یاد جومات د پيښور ښار په شمشتو کمپ کې دی.
طالبانو د سعودي عربستان خلاف د یکشنبې ورځ عرفات او دوشنبه د لوی اختر لومړۍ ورځ اعلان کړې ده.
د طالبانو دغې پرېکړې ته په خواله رسنیو کې ځينو سياستوالو او هېوادوالو سخت غبرګونونه ښودلي دي.
طالبانو په داسې حال کې دوشنبه د لوی اختر ورځ اعلان کړې، چې د دغې ډلې یو شمېر لوړپوړي چارواکي د حج فریضې د ادا کولو لپاره په سعودي عربستان کې دي، او د یکشنبې په ورځ یې اختر ونماځه