سرچینې: د کندهار ښار د اتمې حوزې په شاوخوا کې چاودنه شوې

د افغانستان لپاره د کاناډا د فیمنستانو ټولنې همداراز ویلي، چې یادو مېرمنو ته د درېیم چارلز د پاچا د تاج اېښودنې مډال د ښځو د حقونو د ملاتړ له امله ورکړل شوی دی.
دا مډال هغو کسانو ته ورکول کېږي، چې د بشري حقونو او ډیموکراسۍ په برخه کې یې د پام وړ لاسته راوړنې لرلي دي او د عدالت او برابرۍ د تحقق په لار کې مبارزه کوي.
یاده ټولنه وایي: «د کاناډا حکومت څو کسان د دوی د نړۍوالو لاسته راوړنو له امله غوره کړي و، چې له هغوی څخه د نرګس نهان په ګډون درې مېرمنې ځکه په پام کې ونیول شوې، چې د ښځو د حقونو او ډیموکراسۍ لپاره یې نه ستړي کېدونکې مبارزې کړې دي.»

دغه راز د افغانستان د تېر حکومت د کانونو او پټرولیم وزیرې او د ښځو د حقونو فعالې نرګس نهان د شنبې په ورځ (د لړم ۱۲مه) له افغانستان انټرنشنل سره په خبرو کې ویلي، چې د دغه مډال اصلي مستحقینې هغه مېرمنې دي، چې د طالبانو له ګواښونو سره - سره واټونو ته وتلي دي او د ښځو د حقونو لپاره مبارزه کوي.

د نوموړې په وینا، په افغانستان کې د طالبانو له شته بندیزونو او محدودیتونو سره بیا هم یو شمېر مېرمنې په خدمت کولو بوختې دي.

د کاناډا حکومت دغه مډال په داسې حال کې افغان، ایراني او اوکرایني مېرمنو ته ورکوي، چې له تېرو درېیو کلونو راهیسې افغان مېرمنې د طالبانو تر واکمنۍ لاندې افغانستان کې ژوند کوي، ایرانۍ مېرمنې له لسیزو راهیسې د ایران له اخوندي او د ښځو ضد حکومته سرټکوي او په اوکرایین کې هم له درېیو کلونو راهیسې جګړې روانې دي.
په افغانستان کې د زده کړو او کار په ګډون طالبانو د ښځو په ټولو حقونو بندیزونه لګولي او همداراز له کلونو راهیسې بیا ایراني مېرمنې (د ښځې، کار او ازادۍ) تر نامه لاندې مبارزه کوي، چې تر اوسه لسګونه ښځې په دې لار کې بندیانې شوي او ژوند یې هم له لاسه ورکړی دی.
سره له دې چې نه طالبان او نه هم د ایران حکومت د ښځو د حقونو پروړاندې نرمښت ښيي، برعکس له تاوتریخوالو ډک چلند هم له افغان او ایراني مېرمنو سره د واکمنو له خوا کېږي.

هغه له افغانستانه د امریکايي پوځیانو وتلو ته په اشارې سره ویلي: «د کفر نړۍ په فزیکي جګړه کې له شرمناکې ماتې وروسته تبلیغاتي جګړې ته مخه کړې ده.»

دغه طالب چارواکي ویلي، رسنۍ باید د غربي هېوادونو پر وړاندې د طالبانو په دفاع او د طالبانو د حکومت د ګټو مطابق کار وکړي.

په کندهار کې د طالبانو د والي مطبوعاتي دفتر د شنبې په ورځ (د لړم ۱۲مه) په یوه خبرپاڼه کې لیکلي، چې محمد صادق انقلابي دغه څرګندونې د کورنیو او نړۍالو رسنیو له مسوولینو سره کړې دي.

دغه طالب چارواکي رسنۍ د دې ډلې "دفاعي ځواک" بللې او له هغوی یې غوښتي چې د "دښمن منفي پروپاګند" ودروي او "د طالبانو د تبلیغاتي سیسټم یوه برخه دې اوسي."

هغه زیاته کړه، رسنۍ باید د هېواد، د طالبانو د رژیم او خلکو د ګټو له مخې کار وکړي.

د طالبانو د کانونو او پټرولیم وزارت نن شنبه په يوې اعلاميه کې ويلي، چې د افغان هب اکسيم شرکت د مشر په همږغۍ د دوی يو پلاوي د چين په هونان ښار کې د دغه هېواد په رسمي بلنه د کاني همکاريو پياوړتيا په کنفرانس کې برخه اخيستې.

طالبانو ويلي، چې په کنفرانس کې د دوی د ګډون موخه په افغانستان کې د يوه مجهز لابراتوار جوړول، د کانونو او پټروليم وزارت د تخنيکي او مسلکي کارکوونکو د ظرفيت لوړول او د پانګوالو جلبول دي.

چین له هغو لومړنیو هېوادونو څخه دی، چې د طالبانو له واکمنۍ وروسته یې له دغې ډلې سره خپلې سوداګریزې او دیپلوماتیکې اړیکې ټینګې کړې.
چین د افغانستان کانونو ته ځانګړې پاملرنه لري.

تر دې مخکې د تېر کال په لومړیو کې د طالبانو د کانونو او پټرولیم وزارت ویلي و، چې چینايي شرکت «ګوچین» په پام کې لري چې د افغانستان د لیتیم په کانونو کې لس میلیارده ډالره پانګونه وکړي.

دا په داسې حال کې ده، چې تر دې وړاندې یو شمېر هېوادوالو له تنخواوو څخه د پخواني حکومت د امنیتي ځواکونو او د ځانمرګو بریدونو له کبله د قربانیانو د کورنیو له محرومیت څخه شکایت درلود.

د روان کال د غبرګولي د میاشتې په پیل کې د طالبانو د شهیدانو او معلولینو وزارت ويلي وه، چې تر ۴۵۰ زرو زیاتې کونډې، یتیمان او معلولین یې ثبت کړي دي.

د دې ترڅنګ دغه وزارت د روان کال په پیل کې اعلان وکړ. چې د روان کال بودیجه یې ۱۲ میلیارده افغانیو ته لوړه کړې ده.

اوس د طالبانو د شهیدانو او معلولینو وزارت ویاند فیصل خاموش وايي، په تېرو څو میاشتو کې ۱۰ میلیارده او ۱۷۰ میلیونه افغانۍ پر یتیمانو، کونډو او معلولینو وېشل شوې دي.

د طالبانو د شهیدانو او معلولینو چارو وزارت د تېر کال په مرغومي میاشت کې ویلي وه، چې د پخواني افغان حکومت د ۱۱۷ زره ۴۴۰یتیمانو، کونډو او معلولو سرتېرو نومونه یې ثبت کړي او دوی ته هر کال په دوه مرحلو کې د بانکي سیسټم له لارې «میاشتنۍ تنخواوي» ورکول کیږي.

دا لا څرګنده نه ده، چې په دغو مرستو کې د امنیتي ځواکونو د قربانیانو او په تېر حکومت کې د ځانمرګو بریدونو له کبله د قربانیانو کورنۍ هم شاملې دي که نه.

تر دې مخکې د افغانستان د پخواني حکومت د یو شمېر سرتېرو کورنیو افغانستان انټرنشنل ته ویلي و، چې په ۱۴۰۰ میلادي کال کې د طالبانو له واکمنۍ وروسته د شهیدانو او معلولینو چارو وزارت له لوري دوی ته میاشتني معاشونه بند شوي دي.

د نومبر دویمه د خبریالانو پر وړاندې د جرمونو د معافیت د ختمولو نړیواله ورځ ده.

تر دې مخکې د افغانستان د خبریالانو مرکز اعلان کړی و، چې طالبانو له ۱۴۰۰ راهیسې لږ تر لږه ۲۲۰ خبریالان نیولي دي.

دغه مرکز همدارنګه زیاته کړې، چې په دې موده کې یې د خبریالانو او رسنیو د کارکوونکو له حقونو څخه د سرغړونې ۴۴۷ پېښې یې ثبت کړې دي.

د امریکا سفارت د شنبې په ورځ په خپله ایکس پاڼه لیکلي، چې له افغان خبریالانو سره خپل ملاتړ اعلانوي، چې د حقایقو په لټه کې له ګواښونو، تاوتریخوالي او وېرې سره مخ دي.

دغه سفارت ازادې رسنۍ د یوې عادلانه ټولنې بنسټ بولي او زیاتوي: «موږ باید د هغو کسانو ساتنه وکړو، چې د حقایقو د څرګندولو لپاره خپل ژوند په خطر کې اچوي.»

طالبانو د خپلې واکمنۍ له پیل راهیسې په پراخه کچه د رسنیو او خبریالانو حقونه تر پښو لاندې کړي دي.

د طالبانو په درې کلنه واکمنۍ کې ګواښونه، خپلسري نیول، د افغان خبریالانو شکنجه او په ځینو مواردو کې د هغوی د مرموز وژنې پېښې زیاتي شوي دي.

د دې تر څنګ طالبانو په دې وروستیو کې د امربالمعروف د قانون په چوکاټ کې د هېواد په ۱۰ ولایتونو کې د «روح لرونکو» انځورونو پر خپرولو بندیز لګولی او د دولتي او خصوصي تلویزیونونو خپرونې یې بندې کړې دي.