پاکستان کې د مذهبي تاوتریخوالي په یوه پېښه کې د احمدیه لږکیو یو تن وژل شوی

د ملګرو ملتونو د خوړو نړۍوال پروګرام خبرداری ورکړی، چې غزې کې سملاسي د خوړو مرستې ته اړتیا ده، ځکه سلګونه زره خلک د لوږې له سخت خطر سره مخ دي.

د الجزیرې خبریال له غزې څخه خبر ورکړی، چې د اسراییل د پرلپسې بمبارۍ له امله خلک رواني اغېزمن شوي او د محاصرې له امله د خپلو ماشومانو لپاره خوړو ته لاسرسی نه لري.

الجزیره عربي همدا راز راپور ورکړی، چې د اسراییل هوایي بریدونو په لړ کې د خان یونس ښار جنوبي اړخ السلام سیمه هم تر بریدونو لاندې راوستې ده.

تر اوسه د دغو بریدونو د مرګ ژوبلې په اړه کوم رسمي راپور نه دی خپور شوی.

د غزې د ملکي دفاع ادارې په وینا، په یوه بل برید کې چې د ابوشمله نومې یو ځایي کورنۍ پر کور شوې، دوه تنه وژل شوي او څو نور، چې زیاتره یې ښځې او ماشومان دي، ټپیان شوي دي.

په همدې وخت کې ځايي سرچینو ویلي، چې د اسراییل پوځ د غزې په شمال کې په ځانګړي ډول د غزې ښار او د بیت‌لاهیا په ګډون سیمې د توپونو لاندې نیولي دي.

د غزې د روغتیا وزارت اعلان کړی، چې د اسراییل د جګړې له پیل راهیسې تر اوسه پورې لږ تر لږه ۵۱،۰۶۵ فلسطینیان وژل شوي او ۱۱۶،۵۰۵ تنه ټپیان دي.

د غزې د حکومت د رسنیو دفتر بیا دا شمېر تر ۶۱،۷۰۰ زیات ښودلی او ویلي یې دي چې زرګونه نور کسان د نړېدلو ودانیو لاندې پاتې دي، چې ښايي وژل شوي وي.

همدا راز په یوه بل خبر کې د د نړۍوال میراث د ورځې (اپرېل ۱۸مې) په مناسبت د بشري حقونو یوه سازمان «الحق» اعلان کړی چې اسراییل په جګړه کې یو شمېر تاریخي ځایونه چې ځینې یې د یونسکو نړۍوال میراث نوملړ کې شامل دي په نښه شوي دي.

د الحق راپور وایي، د بیت ‌لحم ولایت په شمال کې «المخرور» سیمه چې په ۲۰۱۴ کې د نړۍوال میراث نوملړ ته ور اضافه شوې وه، اوس د اسراییل مېشتو له خوا د ځمکې غصب له خطر سره مخ ده.

دا سیمه د خپلو کرنیزو ځمکو، د اوبو لګلولو ځانګړي سېسټم او تاریخي اثارو له امله مشهوره ده او فلسطینیانو په کې له پخوا راهیسې سبزي، مېوې، زیتون او انګور کرلي.

الحق ټینګار کړی، چې د اسراییل له لوري د ناقانونه مېشت ځایونو جوړول د دې سیمې بیولوژیکي تنوع له منځه وړي او د فلسطینیانو د ژوند ظرفیت یې سخت محدود کړی.

د طالبانو د یاد وزارت له لوري د (وري ۲۹مه) د جمعې په ورځ په خبرپاڼه کې ویل شوي، چې اسلام اباد ته د دوی تللي پلاوي د پاکستان د کورنیو چارو له مرستیال وزیر محمد خرم اغا سره په یادو مسایلو خبرې کړي دي.

نورالدین عزیزي په دغه ناسته کې له پاکستان نه همدا راز غوښتي، چې په زور د افغان کډوالو د ستنیدو بهیر دې ودروي.

هغه غوښتنه کړې، چې په داوطلبانه توګه د کډوالو ستنیدو لپاره باید د ملګرو ملتونو د کډوالو عالي کمېشنرۍ (UNHCR) په ګډون یوه درې اړخیزه کمېټه جوړه شي، څو د ستنیدو بهیر مدیریت کړي.

عزیزي ویلي، چې دغه کمېټه به همدا راز پر یو داسې میکانیزم کار وکړي، څو له مخې یې د ستنیدونکو کسانو د توکو لېږد، د شويو پانګونو خوندیتوب او حقوقي مسایلو ته رسېدنه وکړي.

پاکستاني لوري په دغه ناسته کې طالبانو ته یادونه کړې، چې د قانوني اسنادو یا د کډوالۍ کارت لرونکو افغان کډوالو ته یې د ستنیدو لپاره وخت ورکړی او افغانانو په ګډون به د ټولو بې اسناده بهرنیانو د ایستل کیدو بهیر به همداسې روان وي.

د پاکستان د کورنیو چارو وزارت چارواکو په یاده ناسته کې طالبانو ته زیاته کړې، چې له دې هېواده ایستل کیدونکي افغانان نه زنداني کېږي او یوازې د ایستل کیدو په موخه د حاجیانو کمپونو ته وړل کېږي، او له یو لړ اداري بهیر څخه تر تېرېدو وروسته یې باسي.

طالبان داسې مهال له پاکستان نه د افغان کډوالو د ایستل کیدو په تړاو له اسلام اباد سره خپلې اندېښنې شریکوي، چې ویل کېږي دغه ډله د سخت ناورین او اقتصادي ستونزو له کبله دا توان نه لري څو په کور دننه د ستنیدونکو افغانانو لپاره د سرپناوو، روزګار او ژوند نورې اړینې اسانتیاوې برابرې کړي.

پاکستان د اپرېل له لومړۍ نېټې څخه د (اې سي سي) یا افغان وګړو د تابعیت کارت لرونکو او بې اسنده افغانانو د ایستل کیدو بهیر پیل کړی دی.

د پاکستاني چارواکو په وینا، له یادې نېټې راهیسې ۸۰ زره کسان خپل هېواد ته ستانه شوي دي. هم مهاله د پښتونخوا ایالتي حکومت خبر ورکړی، چې د دغو شمېرو له مخې یوازې د تورخم له لارې پاکستان ۴۲ زره افغانان په روان بهیر کې په زور ایستلي دي.

د کډوالۍ یو شمېر نړۍوالو سازمانونو د‌ پاکستان له لوري په جبري توګه د افغان کډوالو د ستنیدو بهیر ظالمانه بللی او پر یاد هېواد یې غږ کړی، چې ژر تر ژره دې دا لړۍ ودروي، خو پاکستان دا ځل دغو غوښتنو ته چندان ارزښت نه دی ورکړی.

د انډیپېنډنټ ورځپاڼې د راپور له مخې، دا غوښتنه د ډاکې په هغه غونډه کې وشوه چې د دواړو هېوادونو د بهرنیو چارو وزیرانو، جسیم الدین معین او امنه بلوچ په کې برخه لرله.

د پاکستان او بنګله دېش لوړ پوړو چارواکو تېره ورځ د بنګله‌دېش په پلازمېنه ډاکه کې په یوه غونډه کې ګډون وکړ، چې د یادې لیدنې پر مهال بنګله ديشي چارواکو له خپلو پاکستاني سيالانو وغوښتل، چې پاکستان دې د ۱۹۷۱کال د جګړې پر مهال د ترسره شويو جرمونو له امله بښنه وغواړي.

هغه جګړه د بنګله دېش د ازادۍ لپاره شوې وه.

د بنګله دېش د رسمي شمېرو له مخې، له پاکستان څخه د ازادۍ لپاره د دغه هېواد په نهه مياشتنۍ جګړه کې شاوخوا درې ميليونه کسان وژل شوي وو.

همدا راز بنګله دېش له پاکستان څخه د ۴.۵۲ میلیارده ډالرو مالي تاوان غوښتنه کړې، او ویلي یې دي، چې دا پیسې په بهرنیو ذخیرو کې د بنګله دیش د برخې، د حکومتي کارمندانو تقاعد او بهرنۍ مرستې دي چې د بنګله دیش له خپلواکۍ وروسته دا موضوع نا حل پاتې شوې ده.

د بنګله دیش د بهرنیو چارو وزیر جسیم الدین معین له خپلې پاکستانۍ سیالې امنه بلوچ سره تر لیدنې وروسته په یوه خبري غونډه کې وویل: «موږ له پاکستان سره په ناحل شويو تاریخي مسلو خبرې وکړې، چې په کې رسمي او عامه بښنه او مالي ادعاوې شاملې دي.»

هغه زیاته کړه: «پاکستان موږ ته ډاډ راکړ چې دا مسلې به حل شي. د دې مسلو حل کول زموږ د دوه اړخیزو اړیکو د قوي بنسټ ایښودلو لپاره اړینې دي.»

د پاکستان د بهرنیو چارو وزیره امنه بلوچ د تېرې چهارشنبې په ورځ په یوه رسمي سفر ډاکه ته ورسېده، خو د هغې د سفر په اړه پاکستان لاتر اوسه پورې څه نه دي ویلي.

د یادولو وړ ده، چې د دغه لیدنې پر مهال د بنګله دېش حکومت په دغه هېواد كې د بند پاتې ۳۲۴۰۰۰ پاكستانيانو د ستنېدو مسله هم راپورته کړې ده.

دغه پاکستاني وګړي د "بهاري" په نوم پیژندل کیږي، چې د پاکستان او بنګله دیش تر جګړې وروسته له پنځو لسیزو راهیسې د کډوالو په پنډغالو کې ژوند کوي

نوموړي تیره ورځ د مهراباد هوایي ډګر کې خبریالانو ته وویل: «موږ په تېرو څو ورځو کې د امریکایي چارواکو له خولو بیلابیلې او ضد و نقیض څرګندونې اورېدلي دي. له همدې امله له امریکا ته تمه لرو چې د موضوع د روښانتیا لپاره لومړی ګام پورته کړي او خپل نیت او جديت په واضح ډول څرګند کړي.»

بقايي وویل، د تېرو ناکامو تګلارو تکرار به هیڅ ګټه ونه لري او زیاته یې کړه: «یوازینی پرمختګ هغه وخت امکان لري، چې مقابل لوری حقایق درک کړي او د اسراییل تر اغېز لاندې د ناعادلانه او غیر واقعي غوښتنو له مطرح کولو ډډه وکړي.»

نوموړي دا هم تایید کړه، چې د ایران او امریکا ترمنځ د خبرو اترو دویم پړاو به نن شنبه، د عباس عراقچي او ویټکاف تر مشرۍ لاندې د عمان د بهرنیو چارو وزیر سید بدر البوسعیدي په منځګړیتوب، د ایټالیا په پلازمېنه روم کې «په غېر مستقیم ډول» ترسره شي.

اسماعیل بقايي همداراز پر اېکس لیکلي: «دوامداره سوله د ملتونو تر منځ د رښتیني خبرو اترو پایله ده، نه د زور پر مټ تحمیل.»

هغه زیاته کړې، چې ایران تل د ښه نیت او مسوولانه چلند له مخې د ډېپلوماسۍ له لارې د شخړو حل لپاره خپلې ژمنې ثابتې کړي دي.

د پاکستان د کورنیو چارو وزیر طلال چودري پرون د جمعې په ورځ په اسلام اباد کې په یوه خبري غونډه کې خبریالانو ته وویل، چې هېواد یې له لسیزو راهیسې افغان کډوالو ته پناه ورکړې وه، خو اوس د دې وخت رارسېدلی چې د کډوالۍ قوانین په کلکه پلي کړي.

هغه زیاته کړه، چې د پاکستان حکومت د «ناقانونه بهرنیو وګړو د جبري ستنولو پلان» پر بنسټ د اسنادو نه لرونکو افغان کډوالو د ایستلوبهیر په ډیر شدت سره څاري.

د چودري په ​​وينا، «دا بهیر په منظم ډول او له طالبانو سره په همغږۍ روان ده، زيانمنو شويو کډوالو ته اسانتياوې برابرې شوې دي.»

د پاکستان د کورنیو چارو وزیر خبرداری ورکړی، چې د هغو پاکستاني وګړو پر ضد به قانوني چلند وکړي، چې ناقانونه کډوالو ته کور، دندې یا نورې اسانتیاوې برابروي.

په ورته وخت کې ټاکل شوې، چې د پاکستان د لومړي وزیر مرستیال او د بهرنیو چارو وزیر اسحاق ډار به نن کابل ته سفر وکړي او د یوه لوړپوړي پلاوي په مشرۍ به له طالبانو سره وګوري.

د رسمي شمېرو له مخې دا مهال په پاکستان کې له ۲.۱ میلیونو ډېر افغان کډوال ژوند کوي، چې ډېری یې په پښتونخوا ایالت کې مېشت دي.

د یادولو وړ ده، چې د پاکستان حکومت له څه مودې راهیسې د ناقانونه افغان کډوالو په جبري ډول د ستنولو د لړۍ دویم پړاو پیل کړی او هر ورځ په زرګونو افغان کډوال په جبري توګه د تورخم، سپین بولدک او نورو لارو څخه افغانستان ته ستنوي.