ایران وايي افغانستان ته یې د « ۴۴۶ میلیارده ایراني ریالو» د قاچاق مخه نیولې

د کندهار ښاروالۍ د تنظیف برخې یو شمېر قراردادي کارکوونکو افغانستان انټرنشنل ته ویلي، چې له تېرو دوو میاشتو راهیسې معاشونه نه دي ورکړل شوي.

یاد کارګر چې ډیری یې د کندهار او یوه برخه یې د نورو ولایتونو اوسېدونکي دي، وايي، که معاشونه ور نه کړل شي، ښايي اختر له کورنیو پرته په کندهار کې تېر کړي.

د غلام غوث په نوم د زابل یو اوسېدونکی چې د کندهار ښاروالۍ د تنظیف په امریت کې د قراردادي کارګر په توګه کار کوي، وايي:« دوه میاشتې کېږي چې زموږ معاشونه نه دې راکول شوي. اوس که معاش رانه کړي، نو اختر لپاره کور ته نه شم تلی ځکه پیسې نه لرم، زما ټوله تمه همدې خپل معاش ته وه».

دغه قراردادي کارګران په کندهار ښار کې په بېلابېلو پروژو کې کار کوي او د کندهار ښاروالۍ د اصولو له‌مخې باید هره ورځ ۳۰۰ افغانۍ معاش ورکړل شي، خو دوی وايي، چې ښاروالۍ ورسره جوړجاړی کړی او د هرې ورځې پر ځای یې مخکې هره میاشت معاش ورکاوه.

یو شمېر کارګران وايي، چې په دغه معاش یې څو کسیزې کورنۍ ساتلې، خو د نامعلوم دلیل له‌امله یې اوس معاشونه ځنډول شوي دي.

د کندهار د میوند ولسوالۍ اوسېدونکی شیراحمد وايي:«که مې معاش واخلم، باید نن یا سبا کور ته لاړ شم، د اختر لپاره چمتووالی ونیسم، ټوله کورنۍ مې ماته په تمه ده. خو موږ څو ځله د تنظیف امریت ته ورغلي یو، هغوی تر اوسه موږ ته قناعت راکوونکی ځواب نه دی راکړی».

یاد کارګران وايي، وروستی ځل یې معاش په وري میاشت کې اخیستی دی او له هغه وروسته یې معاش نه دی ورکړل شوی.

د یادو کارګرانو شمېر سلګونو کسانو ته رسیږي.

افغانستان انټرنشنل هڅه وکړه، چې یادو کارګرانو د معاشونو د ستونزې په اړه د کندهار ښاروالۍ نظر ترلاسه کړي، خو بریالی نه شو.

د افغاني سرې میاشتې ټولنې په وینا، په دې موده کې ټول ۲۷ زره او ۲۴۹ زیانمنو کسانو او کورنیو ته بېلابېل بشري خدمات وړاندې شوي دي.

د یادې ټولنې د معلوماتو له مخې، له دې ډلې ۳ زره ۵۳۶ کورنیو ته یوازې د خوراکي توکو مرسته، ۱۹ زره ۲۸۹ کورنیو ته د خوراکي او غیر خوراکي توکو ګډې مرستې او ۷۴۵ کورنیو ته یوازې غیر خوراکي توکي وېشل شوي دي.

همداراز، ۳ زره او ۶۷۹ کورنیو ته نغدي مرسته هم ورکړل شوې چې ټولیز ارزښت یې ۴۶ میلیونه او ۹۵ زره افغانۍ ښودل شوی دی.

د یونیسف استازي ډاکټر تاج‌الدین اویواله په خپل ایکس پیغام کې ویلي، دغه پروګرامونه د نړیوال بانک او اسیايي پراختیايي بانک په مالي او تخنیکي ملاتړ پلي شوي دي.

نوموړي زیاته کړې، چې د روانې اوونۍ پر مهال یې د لوګر ولایت سفر کړی او هلته یې له نږدې لیدلي چې پرله‌پسې پانګونه څنګه د ماشومانو او کورنیو لپاره د ژوند ژغورونکي روغتیايي خدمات لا نږدې کوي.

د هغه په وینا، د روغتیايي برخې دوامداره ملاتړ کولی شي د افغانستان په بېلابېلو سیمو کې ماشومانو او کورنیو ته اساسي خدمات لا پراخ او د لاسرسي وړ کړي.

په خوست کې د طالبانو د والي ویاند مستغفر ګربز په ایکس لیکلي، دغه پروسه د مقام په سپارښتنه، د اقتصاد ریاست تر چتر لاندې او د کرنې، اوبو لګولو او مالدارۍ ریاست په همغږۍ ترسره شوه، چې مالي لګښت یې د ملګرو ملتونو د خوړو او کرنې سازمانورکړی او د او ار ډي موسسې په همکارۍ عملي شوې ده.

چارواکي وايي، دا ماشینونه د بزګرانو د ملاتړ، د کرنیزو محصولاتو د ضایعاتو د کمولو او د حاصلاتو د ارزښت لوړولو په موخه ورکړل شوي، څو هغوی وکولای شي خپل تولیدات په معیاري او صحي ډول وچ او بازار ته وړاندې کړي.

د مسوولینو په وینا، دا مرسته به بزګرانو سره مرسته وکړي چې خپل محصولات د اوږدې مودې لپاره وساتي، له خرابېدو یې مخنیوی وکړي او په مناسب وخت کې یې وپلوري، چې له امله به یې اقتصادي وضعیت هم ښه شي.

د یاد وزارت په خپره کړې خبرپاڼه کې راغلي چې د دغو پروژو له ډلې، د غزني ولایت د مالستان ولسوالۍ د سوکه او لعلچک لیسو د ترمیم او تجهیز چارې د څه باندې یو میلیون افغانیو په لګښت بشپړې شوې دي.

خبرپاڼه همداراز وایي، د لوګر ولایت مرکز پل‌علم اړوند الویزیو کلي کې د ابو عبیده بن جراح ابتدایه ښوونځي د ودانۍ جوړولو پروژه هم د سیمې د اوسېدونکو په همکارۍ پلې شوې ده. د دغې پروژې لګښت شاوخوا ۲.۱ میلیونه افغانۍ ښودل شوی دی.

د پوهنې وزارت د غزني ولایت د جاغوري ولسوالۍ د طلوع منځني ښوونځي د ودانۍ د جوړولو خبر هم ورکړی، چې د یادې پروژې ارزښت شاوخوا اووه میلیونه افغانۍ بلل شوی دی.

همداراز، د پکتیا ولایت د زرمت ولسوالۍ د حبیب‌الله زرمتي لیسې لپاره د یوه کتابتون د جوړولو پروژه هم بشپړه شوې، چې د وزارت په وینا، نږدې ۲ میلیونه او ۸۸۰ زره افغانۍ لګښت پرې راغلی دی.

دا په داسې حال کې ده چې د طالبانو له لوري له شپږم ټولګي پورته د نجونو پر زده کړو د بندیز له پیلېدو ۱۷۰۸ ورځې تېرې شوې او لا هم میلیونونه نجونې له زده کړو محرومې دي.