د طالبانو جهادي اثارو ساتنې ته د یوې ښځې غبرګون: موږ د سولې یادګار ته اړتیا لرو، نه د جګړې
یوه افغانه مېرمن چې مور یې د افغانستان د جګړو پرمهال وژل شوې، د طالبانو له لوري د جهادي اثارو د ساتنې قانون په غبرګون کې افغانستان انټرنشنل پښتو ته ویلي: «دغه قانون د جګړې د قربانیانو پر ټپونو د مالګې شېندلو معنا لري».
هغه وایي: «زه شپږ کلنه وم چې مور مې د جګړې پرمهال د راکټ لګېدو له امله ووژل شوه. هغه جګړې چې د جهاد تر نوم لاندې په افغانستان کې وشوې، زه یې د مور له سیوري بېبرخې کړم او زما ژوند یې د تل لپاره بدل کړ».
د هغې په وینا؛ جګړې تل د افغانانو لپاره د درد، ویجاړۍ او قربانۍ لامل شوې دي. هغه زیاتوي: «هیڅ افغان له جګړو راضي نهدی. هر څوک چې د دغه جګړو قرباني شوی، هېڅکله به د جګړې عاملین ونه بښي».
دغه ښځه وايي، افغانان له لسیزو جګړو څخه یوازې تریخ او دردناک یادونه لري او ډېر کم کسان به وي چې له هغه دورې څخه ښه خاطره ولري. هغې د طالبانو لهخوا د جهادي اثارو د ساتنې لياره د موزیم جوړولو په اړه وویل: «هیڅ افغان د جګړو له دورې ښه خاطره نهلري. موزیم باید د هغو شیانو لپاره جوړ شي، چې غواړو د ارزښت له مخې یې یاد تل پاتی وي؛ د علم، فرهنګ، هنر او پرمختګ لپاره نه د جګړې او ویجاړۍ لپاره».
نوموړې د افغانستان د جګړو دوره د هېواد «توره دوره» بللې او ټینګار یې کړی، چې د جګړې د ستاینې پرځای باید د قربانیانو یاد تازه وساتل شي او د داسې پېښو د تکرار مخه ونیول شي. د هغې په وینا: «موږ د سولې یادګار ته اړتیا لرو، نه د جګړو».
دا په داسې حال کې ده، چې د طالبانو عدلیې وزارت د «جهادي اثارو د ساتنې قانون» د یادې ډلې د مشر ملا هبتالله اخوندزاده له توشیح وروسته نافذ او خپور کړ. بلخوا په خوست کې د طالبانو د اطلاعاتو او کلتور ریاست ویلي، چې د دغه ولایت د عمومي موزیم او د جهادي اثارو د ساتنې موزیم لپاره د خوست په «بېرغ تپه» سیمه کې ۱۵ جریبه ځمکه تثبیت کړې ده.
