په خیبر پښتونخوا کې د سخت توپان او باران له امله اووه کسان مړه او اته نور ټپیان شوي دي

هغه وویل: «د پښتنو د صادراتو او وارداتو سوداګري خو د افغانستان سره ده چې ستاسو د پالیسو له کبله تړلې ده». هغه نیوکه کوي چې د پښتنو په سیمو کې ترهګري ده او خلک یې له سخت ناورین سره مخ کړي دي. خوشال خان کاکړ د خواجه اصف هغه څرګندونې وغندلې چې افغانستان یې خپل دوښمن ګڼلی دی.

نوموړي د پاکستان له حکومت څخه غوښتنه وکړه چې پاکستان کې مېشتو افغان کډوالو ته د پاکستان تابعیت ورکړي.

د پښتونخوا د ملي عوامي ګوند مشر زیاته کړه: «د افغانستن سره د بلوچستان د‌ پښتنو لارې بندې دي، زراعت نشته، لویې لارې یې وسله‌والو نیولي او پرې حاکم دي او هره برخه کې زیانمن دي». خوشال خان کاکړ نیوکه کړې چې د پاکستان مرکزي حکومت پښتنو ته هېڅ ډول پاملرنه نه ده کړې او د خلکو د ژوند د بدلولو په پرخه کې یې هېڅ راز د پرمختګ او هوساینې کارونه نه دي‌ کړي.

د پاکستان پارلمان د دغه پښتانه غړي دا څرګندونې داسې مهال دي چې د طالبانو او پاکستان ترمنځ د سخت سیاسي او وسله‌وال کړکېچ له کبله پر ډیورنډ کرښه ټولې سوداګري میاشتې له نږدې یوه کال راهیسې تړلې دي. د دغه لارو د بندیز له کبله دواړه خوا سوداګرو ته درانه مالي زیانونه اوښتي دي.

جمایمه اپریدۍ افغانستان انټرنشنل – پښتو ته ویلي، په هرات کې د طالبانو له لوري د ښځو نیول، ځورول او ټپي کول ښيي چې ښځې یوازې د خپلو بنسټیزو حقونو د غوښتنې له امله له فشار او تاوتریخوالي سره مخ دي.

هغې ویلي: «افغانستان په نړۍ کې یوازینی هېواد دی چې ښځې پکې له زده‌کړو، کار کولو او له کوره د وتلو له جدي محدودیتونو سره مخ دي، او طالبان نږدې هره ورځ پر ښځو نوي بندیزونه لګوي.»

د بشري حقونو دغې فعالې نیوکه کړې چې نړیوال هېوادونه د طالبانو د کړنو پر وړاندې چوپ پاتې دي او له پنځو کلونو راهیسې افغان ښځو ته د هغوی اساسي حقونه نه دي ورکړل شوي.

نوموړې ویلي، یو شمېر هېوادونه له طالبانو سره خبرې او تعامل کوي، خو د ښځو د حقونو د وضعیت په اړه له دې ډلې جدي پوښتنې نه کوي.

جمایمه اپریدۍ د اروپا له خوا طالبانو ته د بلنې او د کډوالۍ په اړه د خبرو اترو یادونه کړې او ویلي یې دي چې هغه هېوادونه چې له طالبانو سره اړیکې نیسي، باید د ښځو د حقونو موضوع هم د خپلو خبرو مهمه برخه وګرځوي.

هغې له ښځو او د بشري حقونو له ملاتړو بنسټونو غوښتي چې پر نړیوالو ادارو فشار زیات کړي، څو د افغانستان د ښځو پر وړاندې د روانو محدودیتونو او سرغړونو د درولو لپاره عملي اقدامات وکړي.

د دغه پلان له مخې یوازې په پېښور ښار کې شاوخوا ۱۲ زره پولیس د امنیتي او ترافیکي چارو د سمبالولو لپاره ګومارل کېږي.

د پولیسو د چارواکو په وینا، په پېښور کې د دغه امنیتي پلان د پلي کولو لپاره د چټک غبرګون ځواک، د ترهګرۍ ضد پولیس او د ښځینه پولیسو په ګډون بېلابېلې ځانګړې قطعات او د بم شنډولو ډلې پر دندو ګومارل شوې دي. د ماتمي مراسمو ټولې لارې او د تکیه‌خانې به د بم شنډولو د ډلو او ځانګړو روزل شویو سپیو په مرسته په دوامداره توګه پلټل کېږي او د خوندي ښار پروژې تر چتر لاندې به د کنټرول مرکزونو له لارې د حساسو سیمو ۲۴ ساعته څارنه کېږي.

د خېبرپښتونخوا چارواکي وایي چې د ښار په ټولو داخلي او خارجي لارو کې د تلاشۍ بهیر لا پسې سخت شوی او د استخباراتي معلوماتو پر بنسټ د لټون او هدفي عملیاتو لړۍ هم پیل شوې ده څو هر ډول احتمالي ګواښ پر وخت شنډ شي. د ماتمي لاریونونو لپاره درې پوړیز امنیتي کمربند جوړېږي او د لارو پر سر د ودانیو پر بامونو به اضافي عسکر ځای پر ځای شي، په داسې حال کې چې د ترافیکو د روان ساتلو لپاره به له زرو څخه زیات ترافیک پولیس دندې ترسره کوي.

د امنیتي اندېښنو له امله د دغه ولایت په ۱۴ حساسو او ډېرو حساسو سیمو کې د نهم او لسم محرم پر ورځو د موبایل او انټرنیټ خدماتو د جزوي ځنډولو سپارښتنه شوې او په دې اړه د پاکستان د کورنیو چارو وزارت ته رسمي مکتوب استول شوی دی.

د رپوټونو له مخې، پېښور، کوهاټ، هنګو، ډېره اسماعیل خان، ټانک، بنو، لکي مروت او کرمه د تر ټولو حساسو سیمو په توګه نښه شوي چې د مراسمو د هوايي څارنې لپاره به پکې له هیلیکوپټرو او ډرون الوتکو څخه ګټه واخیستل شي او پرمختللي د ډرون ضد سیسټمونه به هم فعال وي.

دا امنیتي تدابیر په داسې حال کې نیول کېږي چې په خېبرپښتونخوا او قبایلي سیمو کې په دې وروستیو کې امنیتي پېښې زیاتې شوې. تر دې مخکې د داعش وسله‌والې ډلې په پښتونخوا کې د شیعه مذهبو پر مذهبي مراسمو او جوماتونو باندې هم ځانمرګي بریدونه کړي چې د پاکستان امنیتي ادارې یې د دغو مراسمو لپاره د بیا ترسره کولو لپاره یاده ډله یو ګواښ بولي.

د افغانستان انټرنشنل - پښتو خبریال جواد شینواری وايي، چې په پاکستان کې د افغان کډوالو د نیولو او شړلو پروسه یو ځل بیا چټکه شوې او په یو شمېر سیمو کې کډوالو ته د ژر ایستلو وخت ورکړل شوی.

د خېبرپښتونخوا چارواکو د کډوالو د ایستلو د ارزونې په راپور کې ویلي، چې دا مهال په پېښور، کوهاټ، چارصده او هانګو کې د کډوالو کمپونه فعال دي.

صارق سعید د کډوالو د ایستلو په برخه کې امنیتي او ملکي چارواکو ته امر کړی، چې د غیري قانوني بهرنیو وګړو د ایستلو بهیر چټک او په درناوي یې پر وخت تر سره کړي.

دا پرېکړه د پاکستان د هغه روان کمپاین دوام بلل کېږي چې له ۲۰۲۳ کال راهیسې د بې اسنادو بهرنیانو، په ځانګړي ډول افغان کډوالو، د بېرته ستنولو لپاره پیل شوی او تر اوسه یې سلګونه زره کسان په زور افغانستان ته ستانه کړي دي.

د کُرمې پوليسو افغانستان انټرنشنل - پښتو ته تاييد کړه، چې د يکشنبې او دوشنبې پر منځنۍ شپه کې د کرمې مرغان تاڼې په ټنډوري سيمه کې پر يوه کور دغه ډرون برید شوی، څلور کسان پکې وژل شوي او ۸ نور ټپيان شوي وو.

د پوليسو دفتر وويل، په پېښه کې په وژل شويو کسانو کې دوه کم عمره ماشومانې، يو هلک او يوه ښځه شامل دي.

په پېښه کې ټپيان شوي کسان د پېښور لېډي ريډنګ روغتون ته وړل شوي او د خيبرپښتونخوا ايالت اعلی وزیر سهېل اپريدی یې پوښتنې له ورغلی دی. اپریدي په یوه بيان کې «په کور د باردوي ګولې غورځېدو پېښې ته غمجنه وويل او په کلکه یې غندنه وکړه».

هغه په پېښه کې د اغېزمنو کورنيو سره د خواخوږۍ څرګندونه کړې او زیاته کړې یې ده حکومت د دغو کورنيو سره په دې سخت وخت کې ولاړ دی او احتمالي مرستې به یې يقيني کړل شي.

په کُورمه کې دا تازه بريد په داسې حال کې شوی، چېد خیبر پښتونخوا پوليسو ويلي، په تېرو ۱۸ میاشتو کې وسله والو ډلو په دغه ايالت کې پر پاکستاني ځواکونو ۱۸۲ ډرون بریدونه کړي، چې یوازې ۱۰۰ بریدونه پکې په تېرو پنځو میاشتو کې شوي دي.

د پولیسو د ادارې په وینا، په ۲۰۲۶ کې تر اوسه پورې د پښتونخوا په بېلابېلو ولسوالیو کې ۱۰۰ ډرون بریدونه شوي چې د پولیسو ګزمې او سټیشنونه پکې په نښه شوي دي. او زیات بريدونه په شمالي وزيرستان او بنو ولسواليو کې شوي دي.

پوليس چارواکو ويلي، زيات ډرون بريدونه ناکامه کړل شوي هم دي.

د يکشنبې په ورځ هم په کورمه کې د وسله والو او پوليسو ترمنځ نښته کې دوه کسان وژل شوي او يوې ښځې د پېښې په ترڅ کې د زړه د دورې له امله ساه ورکړې وه، د پوليسو له مخې په نښته کې د پوليسو ۱۷ سرتيري او ۱۷ ملکي وګړي هم ټپيان شوي وو.

په کرمه کې پرله پسې دوه ورځې پر پوليسو د بريدونو پړه د پاکستاني طالبانو تحريک منلې ده.