محمد باقر قالیباف: د سویس په خبرو کې د بندیزونو او شتمنیو اړوند موارد حل شوي

د دغه سازمان د معلوماتو له مخې، د بادغیس اوسېدونکی ۲۷ کلن نور جلال مجاهد د چهارشنبې ورځې په لومړیو ساعتونو کې، د غبرګولي په ۲۷مه، د یزد په مرکزي زندان کې اعدام شوی دی.

هه‌نګاو ویلي، مجاهد شاوخوا دوه کاله وړاندې د «نشه‌يي توکو» اړوند قضیې کې نیول شوی و او وروسته د اعدام سزا ورته ورکړل شوې وه.

د راپور له مخې، له نوموړي سره یوځای د اردکان اوسېدونکی ۲۸ کلن رضا نظیف چې هغه هم د نشه‌يي توکو په تړاو په اعدام محکوم شوی و، او ۵۰ کلن اسفندیار صدري چې د «عمدي وژنې» په تور محکوم شوی و، هم اعدام شوي دي.

دغه سازمان ویلي، د اسفندیار صدري د اعدام حکم له شپږ کلن بند وروسته د قضايي بهیر له بشپړېدو سره عملي شوی دی.

هه‌نګاو ټینګار کړی چې د دغو درېیو بندیانو اعدامونه تر اوسه د ایران دولتي رسنیو او یا د دغه هېواد اړوندو رسمي ادارو نه دي اعلان کړي او په «خاموشۍ» کې ترسره شوي دي.

ایران په تېرو کلونو کې د اعدامونو د پراخ پلي کېدو، په ځانګړې توګه د نشه‌يي توکو اړوند قضیو کې، د بشري حقونو د بنسټونو له سختو نیوکو سره مخ شوی دی. هه‌نګاو له هغو سازمانونو څخه دی چې په ایران کې د اعدامونو موارد ثبت او خپروي.

د ترکیې د ولسمشرۍ دفتر په یوه خبرپاڼه کې ویلي، اردوغان له پزشکیان سره په خبرو کې ټینګار کړی چې «هغو کسانو ته باید متوجه واوسو چې هڅه کوي د مذاکراتو په بهیر کې خنډونه او سبوتاژ رامنځته کړي.»

د خبرپاڼې له مخې، د ترکیې ولسمشر ویلي چې د سیمې د سولې او ثبات د پیاوړتیا لپاره نوي ګامونه اخیستل هم اړین او مهم دي.

اردوغان زیاته کړې چې د ایران او امریکا ترمنځ د تفاهم د عملي کېدو او د تاوتریخوالي د کمېدو هره هڅه کولی شي د سیمې د امنیت او ثبات په ټینګښت کې مهم رول ولوبوي.

دا څرګندونې داسې مهال کېږي چې د تهران او واشنګټن ترمنځ د وروستي تفاهم‌لیک په اړه د سیمې او نړۍ په کچه بېلابېل غبرګونونه روان دي او یو شمېر هېوادونه د دغه بهیر د بریالي دوام ملاتړ کوي.

دغه وزارت په خپله ایکس‌پاڼه کې ویلي چې سویس د یادو هېوادونو ترمنځ د ژورو او پرله‌پسې ډیپلوماټیکو تماسونو په ترڅ کې ترلاسه شوی «جوړونکی پرمختګ» ستایي.

په خبرپاڼه کې ویل شوي، چې د هوکړه لیک پر بنسټ د یوې عالي‌کچې کمېټې جوړېدل او د ۶۰ ورځو په موده کې د نهایی توافق پر لور د یوې نقشې هوکړه د راتلونکي پړاو لپاره مهم چوکاټ برابروي، چې له مخې یې سمدستي تخنیکي خبرې هم پيلېدای شي.

سویس ویلي چې دا هېواد د خپل بې‌طرفه دریځ او د ډیپلوماټیکو خدماتو له لارې چمتو دی چې د خبرو اترو، کړکېچ کمولو، سیمه‌ییز ثبات او سولې ملاتړ ته دوام ورکړي.

د سویس د بهرنیو چارو وزارت دا پرمختګ په داسې حال کې مهم بولي چې په نړیواله کچه د منځني ختیځ او جنوبي اسیا د امنیتي او سیاسي وضعیت په اړه اندېښنې لا هم دوام لري.

د روسیې د ورونژ سیمه‌ییز مسوول الکساندر ګوسېف ویلي چې د دوشنبې په ورځ د اوکراین د توغندیو برید له امله په ورونژ ښار کې پنځه کسان وژل شوي او لسګونه نور ټپیان شوي دي.

هغه ویلي چې د ورونژ سیند په کیڼه څنډه کې صنعتي تاسیسات تر ټولو زیات زیانمن شوي دي. د هغه په وینا، له برید وروسته اور لګېدلی، چې وروسته کنټرول او مړ شوی دی.

بل لور ته، د اوکراین پوځ ویلي چې د ورونژ په سیمه کې یې هغه فابریکه په نښه کړې چې د توغندیو لپاره الکترونیکي پرزې تولیدوي.

د اوکراین د پوځ په وینا، دغه تاسیسات د روسیې د دفاعي صنعت یوه مهمه برخه جوړوي.

د رویټرز د راپور له مخې، خلیج هیوادونو ته د امریکا د بهرنیو چارو وزیر مارکو روبیو درې ورځنی سفر د ټرمپ ادارې ته دا فرصت برابروي چې له خلیجي عربي متحدانو سره د واشنګټن- تهران شوې لومړنۍ هوکړه په مستقیم ډول وڅېړي.

روبیو به په بحرین کې د خلیج همکارۍ شورا له غړو سره هم وګوري.

په دې شورا کې سعودي عربستان، قطر، عمان، کویټ، بحرین او متحده عربي امارات شامل دي.

په راپور کې ویل شوي چې که څه هم د خلیج همکارۍ شورا هېوادونو په عمومي ډول د امریکا او اسراییل ترمنځ د ایران د جګړې د پای ته رسولو هڅو ملاتړ کړی، خو د ولسمشر ډونالډ ټرمپ له لوري له ایران سره لاسلیک شوې هوکړې ځینې برخې د هغوی لپاره اندېښمنوونکې دي.

یوه اندېښنه د ایران لپاره د ۳۰۰ میلیارده ډالرو د بیا رغونې احتمالي صندوق دی. دوی اندېښنه لري چې دا پیسې به د ایران د پوځي ځواک د بیا جوړولو او د سیمه ییزو نیابتي ډلو د ملاتړ لپاره وکارول شي.

همدارنګه، د ایران د بالستیک توغندیو پروګرام نه شاملول هم د خلیجي متحدانو لپاره د اندېښنې وړ ټکی بلل کېږي، ځکه دوی په وروستیو میاشتو کې د ایران د توغندیو او ډرون بریدونو هدف ګرځېدلي دي.