ماهرنګ بلوچ: په بند کې کتابونو زما د مبارزې باور لا پیاوړی کړی

د پولیسو په وینا، نوموړی د شنبې سهار د کچلاک بای‌پاس په سیمه کې له خپل کور څخه د ښار پر لور په شخصي موټر کې روان و، چې وسله‌والو پرې ناتاره ډزې وکړې او له سیمې وتښتېدل.

د عیني شاهدانو په وینا، پولیس د پېښې ځای ته له ځنډ وروسته ورسېدل او د نوموړي جسد د هغه د یوه ملګري له خوا د کوټې یو روغتون ته ولېږدول شو.
د دغه روغتون یوه ډاکټر افغانستان انټرنشنل پښتو ته ویلي، د محمد هاشم نورزي پر بدن درې مرمۍ لګېدلې وې، یوه یې پر سر او دوه نورې یې پر لاسونو لګېدلې وې. د ډاکټر په وینا، د سر مرمۍ د نوموړي د مړینې لامل شوې او هغه د پېښې پر ځای کې ساه ورکړې وه.
ځايي خبریال زین‌الدین افغانستان انټرنشنل پښتو ته وویل، د هاشم نورزي کورنۍ ورته ویلي چې له هېچا سره یې شخصي شخړه نه لرله او نه هم چا ورته کوم ګواښ یا اخطار ورکړی و. د هغه په خبره، همدا لامل و چې هاشم نورزي له ځان سره هېڅ ساتونکی نه ګرځاوه.
د زین‌الدین په وینا، هاشم نورزی د کچلاک د وزیراباد سیمې اوسېدونکی و او په کچلاک بازار کې یې د جامو د وینځلو د صابون کاروبار کاوه. وروسته یې د موټرو سوداګري پیل کړه او بیا یې د «کابل جان» په نوم رستورانت جوړ کړ، چې په لنډ وخت کې د کوټې له مشهورو رستورانتونو څخه شو. پولیس وايي، د وژنې انګېزه لا نه ده معلومه او د برید د عاملانو د پېژندلو او نیولو لپاره پلټنې روانې دي.

بل لور ته د بلوچستان د کورنیو چارو وزیر د «کابل جان» رستورانت د خاوند د وژنې پېښه جدي بللې او اړوندو چارواکو ته یې امر کړی چې د ۲۴ ساعتونو په موده کې د پېښې بشپړ راپور وړاندې کړي.
د کورنیو چارو د وزیر مرستیال بابر یوسفزي ویلي، وزیر د قانون پلي کوونکو ادارو ته لارښوونه کړې چې د پېښې عاملان ژر تر ژره ونیسي او د قانون منګولو ته یې وسپاري.

د پاکستاني رسنۍ «ډان» د خبر له مخې، امنيتي سرچينو ادعا کړې، چې ځواکونو یې د باکا خېل علاقدارۍ په غوړه باکا خېل سیمه کې عملیات ترسره کړي او یو شکمن موټر یې په نښه کړی چې ویل کېږي له وسلو او چاودېدونکو توکو ډک و.

د سرچینو په وینا، ځواکونو ته د وسله والو د شکمن حرکت په اړه د باور وړ معلومات ترلاسه شوي وو دوی د استخباراتي معلوماتو له مخې په چټکۍ سره اقدام وکړ او یاد شکمن موټر یې چې یوه دولتي ښوونځي ته نږدې ولاړ و، د کواډکوپټر په وسیله په نښه کړ.

امنیتي سرچینو زیاته کړې چې چاودنې موټر په بشپړ ډول ویجاړ کړ او لومړني راپورونه ښيي چې په موټر کې سپاره ټول له «اوو څخه تر اتو» پورې وسله وال ځای پر ځای وژل شوي دي، سيمه کلابنده کړل شوې او د لټون عمليات هم پيل کړل شوي دي.

نوموړي په خپل دغه پیغام کې د سیمې او نړۍ سیاسي او پوځي تحولاتو ته په اشارې سره لیکلي، که چېرې امریکا او افغانستان له شل کلنې جګړې وروسته مذاکرات کولای شي، نو د کشمیر قضیه هم د خبرو له لارې د حل کېدو وړ ده. سراج‌الحق زیاته کړې چې د کشمیر په څېر پېچلې مسایل په جګړو نه، بلکې د سیاسي ارادې او ډیپلوماټیکو هڅو په پایله کې هوارېدلی شي.

د جماعت اسلامي دغه پخواني مشر دغه راز د ایران او متحده ایالاتو ترمنځ په روانو کړکېچونو کې د پاکستان رول ته اشاره کړې ده. د هغه په وینا، کله چې پاکستان د اسلامي جمهوریت او امریکا ترمنځ د منځګړیتوب رول لوبولای شي، نو په کار ده چې د کشمیر د کړکېچ د هواري لپاره هم له ورته سیاسي ظرفیت او ډیپلوماسۍ څخه کار واخیستل شي.

سراج‌الحق پر ټولو سیاسي ګوندونو او مطرحو جهتونو غږ کړی چې په دې برخه کې خپل مسوولیتونه وپېژني او اجازه ورنه‌کړي چې د دغه بحران د سوله ییز حل فرصتونه له لاسه ووځي. هغه ټینګار کړی چې په سیمه کې د دایمي ثبات او سولې د ټینګښت لپاره د خبرو اترو او افهام او تفهیم لاره تر ټولو غوره او اغېزناکه بدیل دی.

د ټي ټي پي ویاند محمد خراساني په یوه اعلامیه کې چې نن خپره شوې، ویلي چې د رسنیو له لارې یې معلومات ترلاسه کړي چې د سند ایالت په عمرکوټ، میرپورخاص او تهرپارکر سیمو کې د منځني زده‌کړو، د لوړو ثانوي زده‌کړو، منځنۍ زده‌کړې، ابتدايي زده‌کړې او حتی بې‌سواده ځوانانو د پوځ لپاره د جذب اعلان شوی دی.

په اعلامیه کې ادعا شوې چې پخواني پوځیان، په ځانګړي ډول د پنجاب اړوند، قبایلي سیمو ته له تګ ډډه کوي او د ټي ټي پي په وینا د دوی له امله تلفات ویني، نو ځکه اوس د سند «بې وسه ولس» د پوځ په لیکو کې جذب کېږي.

خراساني په اعلامیه کې دا هم ویلي چې د سند خلک د اوږدې مودې راهیسې د فدرالي حکومت له خوا له حقونو محروم شوي او د ده په وینا اوس یو ځل بیا د قربانۍ په توګه کارول کېږي.

په اعلامیه کې وړاندې راغلي چې ټي ټي پي د پخوانیو کارکوونکو لپاره ورکړل شوې مهلت موده پای ته رسېدلې او هغوی ته سپارښتنه شوې چې خپلې دندې پرېږدي او «حلال رزق» لپاره بل لاره غوره کړي.

دغه ډلې په څرګنده خبرداری ورکړی چې نوي ګمارل شوي کسان به د دوی د هدف لاندې وي او له هغوی یې غوښتي چې د پوځ سره له همکارۍ ډډه وکړي.

د پاکستان حکومت تر اوسه د ټي ټي پي ددغه ګواښ په اړه رسنیو ته څه ندي ویلي.

د دغه پرېکړې له امله به افغانستان ته د افغان کډوالو د ستنېدو لړۍ او عادي تګ راتګ هم د دوو ورځو لپاره ودرول شي او د رخصتیو له پای ته رسېدو وروسته به بېرته پیل شي.

د تورخم پولې تر څنګ، د حمزه بابا د افغان کډوالو کمپ هم د دغو دوو ورځو لپاره د مراجعینو پر مخ تړل شوی دی. لنډي کوتل کې مرستیال کمېشنر انعام الله وزیر په دې اړه ویلي، چې د جون په ۲۵مه او ۲۶مه نېټه به په یاد کمپ کې ټول اداري او دفتري فعالیتونه په ټپه ولاړ وي او له افغان کډوالو یې غوښتي چې په دې موده کې دغه مرکز ته له ورتګ څخه ډډه وکړي څو له احتمالي ستونزو او بې‌ځایه انتظار سره مخ نه شي.

پاکستاني چارواکو له کډوالو غوښتنه کړې چې د حکومتي لارښوونو او ټاکل شوي مهالویش پابندي وکړي او د نویو بدلونونو لپاره د چارواکو لخوا خپرېدونکو خبرتیاوو ته پام وکړي. د دغه کمپ د چارواکو په وینا، د محرم الحرام د رخصتیو له پای ته رسېدو وروسته به د حمزه بابا کمپ خپل عادي فعالیتونه بېرته پیل کړي او ټول خدمات به د پخوا په څېر وړاندې شي.

د حمزه بابا کمپ په پاکستان کې د مېشتو افغان وګړو د ثبت، د اسنادو د پروسس او نورو اړوندو اداري چارو د ترسره کولو لپاره یو له مهمو مرکزونو څخه دی چې هره ورځ ورته ګڼ شمېر کسان مراجعه کوي. د پولې د بندېدو پر مهال به د کډوالو د ستنېدو بهیر په بشپړ ډول ځنډېدلی وي او د رخصتیو له پای وروسته به بېرته پیل شي.

دا پرېکړه په داسې حال کې کېږي چې د افغان کډوالو د اېستلو لړۍ لا هم په شدت سره دوام لري او د راپورونو له مخې، تېر کال شاوخوا ۳ میلیونه افغان کډوال له ایران، پاکستان او ترکیې څخه په زوره یا خپله خوښه هېواد ته ستانه کړل شوي دي.

د بشري حقونو د څار ډلې د معلوماتو له مخې، په پاکستان کې پر افغان کډوالو د پولیسو چاپې په بې‌ساري ډول زیاتې شوي او یوازې له پنجاب ایالت څخه تر ۳۴ زره ډېر کډوال اېستل شوي دي، چې له امله یې په تورخم کې د کډوالو اوږده کتارونه جوړ شوي دي.