اسلاماباد او مسکو د افغانستان له اړخه د ترهګرۍ ضد همکاري پیاوړې کوي
پاکستان او روسیې په اسلاماباد کې د ترهګرۍ پر ضد د ګډې کاري ډلې دولسمه غونډه ترسره کړې، چې پکې د افغانستان امنیتي وضعیت، د ترهګرۍ ضد همکاري او د دواړو هېوادونو ترمنځ د سوداګرۍ د پراختیا پر لارو چارو خبرې شوې دي.
د پاکستان پوځي شنونکي او د هوايي ځواک پخواني ډګروال سلطان محمد هالي ویلي، د افغانستان له لوري د امنیتي ګواښونو او د سرحدي نفوذ د مخنیوي لپاره د پاکستان او روسیې همکاري مهمه ده.
د هغه په وینا، پاکستان غواړي د سوریې او شمالي قفقاز په جګړو کې د روسیې له تجربو، په ځانګړي ډول د ښاري جګړو، بېپیلوټه الوتکو د شنډولو او د یاغیانو ضد عملیاتو له مهارتونو ګټه واخلي.
هغه زیاته کړه، پاکستان د افغانستان له ډيورنډ کرښې د مدیریت، د نفوذي لارو د څار او د افراطي فکر د مخنیوي په برخو کې خپلې تجربې له روسیې سره شریکوي.
د پاکستان د شخړو او امنیتي مطالعاتو د انسټیټیوټ مشر متقاعد جنرال سعد خټک هم ویلي، له روسیې سره نږدې همکاري به د پاکستان لپاره سترې امنیتي، ټکنالوژیکې او اقتصادي ګټې ولري او د دواړو هېوادونو اړیکې به لا پراخې کړي.
د راپور له مخې، د روسیې او پاکستان ترمنځ پوځي همکاري تر ډېره د ترهګرۍ ضد روزنو، کوچنیو وسلو او مهماتو پورې محدوده ده. روسیې په ۲۰۱۸ کال کې پاکستان ته څلور «مي-۳۵ اېم» بریدیزې چورلکې هم سپارلې وې.
طالبانو له واک ته رسېدو وروسته یو پراخ کمپاین پیل کړی چې د افغانستان ځوانان د طالباني تفکر پر لور جذب کړي، خو دې هڅو سره له دې چې د هېواد ستونزې نه دي اوارې کړي بلکې وضعیت یې لا نور ترینګلی کړی دی.
په تېرو دریو کلونو کې د دیني مدرسو شمېر د تېرو شلو کلونو پرتله پنځه برابره زیات شوی، چې اوس یې شمېر نږدې ۷۰۰۰ ته رسېدلی او لا هم زیاتېږي. افغانان اړ دي چې خپل اولادونه ښوونځي ته ولېږي، آن که دا ښوونځی مدرسه هم وي.
د طالبانو د پوهنې وزارت د مدرسو او دارالحفاظونو مشر عبدالرزاق صدیق رسنیو ته ویلي و: «افغانستان یوه مذهبي ټولنه ده او هر کس باید لومړنۍ او د لوړې کچې دیني زدهکړې ولري. له همدې امله موږ د دیني مدرسو وده ضروري بولو».
خو دا فکر آن د طالبانو دننه هم پراخ ملاتړ نه لري. ځینې طالب چارواکي وایي چې افغانستان یوازې طالب او ملا ته اړتیا نه لري بلکې انجینرانو او ډاکټرانو ته هم اړتیا ده. دا وضعیت نړۍ ته یو انزوا طلبه او افراطي افغانستان معرفي کوي چې نه یوازې کولتوري ستونزې لري، بلکې سیمه او نړۍ ته قوي امنیتي ګواښ هم پېښولی شي.
که څه هم افراطي فکرونه پراخېږي، خو ټکنالوژي دا وړتیا لري چې له افراطیت سره مبارزه وکړي. انټرنټ او رسنۍ هغه څه دي چې په اوسني عصر کې ورسره ځوانان په بېلابېلو ډولونو نښلول شوي دي. د شمېرو له مخې، د افغانستان ۶۷ سلنه وګړي لږ تر لږه میاشت کې یو ځل ټلوېزیون ګوري، چې دا ۱۲ میلیونه ماشومان او ۱۴ میلیونه ځوانان رانغاړي.
نجیب پیکان زیاتوي، چې تر ټولو مهمه مسئله له دې ځوانانو سره د اړیکو جوړول دي: «افغان ځوانان په دوو برخو وېشل کېدای شي. لومړی، تحصیلکرده او ناراضه ځوانان دي چې په میدان یوازې پرېښودل شوي او د بدلون ځواک یې له لاسه ورکړی. دا هغه ځوانان دي، چې که څه هم ناهیلې دي، خو د ځان ژغورلو یوازینۍ لاره د آزادې نړۍ سره همکاري ګڼي.دویم، هغه ځوانان دي چې د طالبانو په اداره کې دي؛ هغوی افراطي شوي. هر کال نیم میلیون طالبان له مدرسو فارغېږي او د افراطیت پر لور ګام اخلي.»
د حالاتو د بدلون لپاره باید له دواړو ډلو سره کار وشي. تر ټولو مهمه لاره دا ده چې د رسنیو، خبرو اترو، کنفرانسونو او مشورو له لارې د ځوانانو ترمنځ پل جوړ شي، ترڅو هغوی انتقادي فکر ته وهڅول شي او خپل بحثونه له دین او آخرت څخه ور هاخوا هم وغځوي.
دا ځوانان کار غواړي، او د کار موندلو لپاره اړیکو ته اړتیا لري. له هغو هېوادونو درس اخیستل کېدای شي، چې د ځوانانو کچه پکې لوړه ده، او دغه ځوانان د سمې لارې پر لور هڅول کېدای شي.
