د چارشنبې په ورځ په ټولنیزو رسنیو کې لاس په لاس کېدونکې یوه ویډیو کې ښکاري چې طالبان یوه چورلکه لېږدوي. د چورلکې پر تنه ۵۹۵ شمېره ده او رنګ او بڼه یې د اېمای ۱۷ چورلکې له پخوانیو انځورونو سره یو شان دي.
دا همغه چورلکه ده چې د ۱۴۰۴ کال د وږي په ۱۹مه کې د غور ولایت په تولک ولسوالۍ کې نسکوره شوه. خو د دغې تازه ویډیو د ثبت وخت او ځای چې د چورلکې د لېږدولو هڅې ښيي، لا هم په خپلواکه توګه نه دي تایید شوي.
د چورلکې نښې
د چورلکې پر تنه ۵۹۵ شمېره تر ټولو مهمه نښه ده چې د هغې په پېژندلوو کې مرسته کوي. نسواري شین خاورین رنګونه، د بدنې بڼه او د نښان ځای هم د هغې له پخوانیو انځورونو سره یو شان دي.
د ۲۰۱۰ کال په انځورونو کې یاده چورلکه د هرات په شینډنډ هوايي اډه کې د بار لېږدولو پرمهال ښيي.
د ۱۴۰۱ کال په یوه انځور کې چورلکه د طالبانو له سپین نښان او بیرغ سره لېدل کېږي. دغه انځورونه ښيي چې چورلکه د جمهوریت له پرځېدو وروسته هم د طالبانو په ماموریتونو کې کارول کېده.
د جمهوریت دوره
په ایرهسټري کې ثبت شوي معلومات دا چورلکه د اېمایټيوي ۱ او اېمای ۱۷ کورنۍ اړوند بولي. د دغې چورلکې د جوړېدو شمره ۹۶۷۴۱ ده او د خدمت د پیل وخت یې شاوخوا ۱۳۸۸ کال ښودل شوی دی.
په تولک کې سقوط او د لېږد ویډیو
افغانستان انټرنشنل د ۱۴۰۴ کال د وږي په ۱۹مه د غور ولایت په تولک ولسوالۍ کې د طالبانو د یوې چورلکې د لوېدو خبر ورکړ. د هغې پېښې په ویډیو کې لیدل کېدل چې چورلکه له پورته کېدو لږ وروسته بېرته پر ځمکې ولوېده، خو اور یې وانخیست.
په دې چورلکه کې د طالبانو د کانونو وزیر هدایتالله بدري، د غور والي حیاتالله مبارک او د کانونو وزارت مرستیال وحیدالله حلیمي لېږدول کېدل. د طالبانو دفاع وزارت ویلي وو چې دغو چارواکو ته زیان نه دی رسېدلی.
په یوه تازه ویډیو کې ښکاري چې طالبان یوه زیانمنه شوې چورلکه لېږدوي.
لا څرګنده نه ده چې دا ویډیو څه وخت او چېرته ثبت شوې ده او تر اوسه داسې شواهد هم په لاس کې نشته چې وښيي د ۵۹۵ شمېرې چورلکې په تولک کې له لوېدو وروسته بېرته الوتنه کړې او که نه.
د تولک موقعیت او د چورلکې د خدمت مخینه
د ۱۳۸۹ کال انځورونه ښيي چې د ۵۹۵ شمېرې چورلکې د افغانستان په هوايي ځواک کې خدمت کاوه او د بار لېږدولو پر مهال د شینډنډ په هوايي اډه کې لیدل شوې وه. په ۱۴۰۱ کال کې همدا چورلکه د طالبانو له نښان او بیرغ سره ښکاره شوه.
د ۱۳۸۹ کال له انځورونو څخه د ۱۴۰۴ کال د وږي تر ۱۹مې نېټې، چې چورلکه پکې وغورځېده، د هغې د انځوریزې مخینې په پام کې نیولو سره، چورلکې تر سقوط مخکې شاوخوا ۱۵ کاله خدمت کړی و.
د ۱۴۰۵ کال په تلې میاشت کې په ټولنیزو رسنیو کې د ۵۹۵ شمېرې لرونکې زیانمنې شوې چورلکې د تنې د لېږد یوه ویډیو خپره شوه. د دې ویډیو د ثبت وخت او ځای لا هم په خپلواکه توګه نه دي تایید شوي.
د طالبانو د واکمنۍ پر مهال د نږدې ۱۰ چورلکو لوېدل
واک ته د طالبانو له بیا رسېدو راهیسې تر اوسه د افغانستان په بېلابېلو سیمو کې شاوخوا ۱۰ چورلکې لوېدلې یا له پېښو سره مخ شوې دي.
په دغو پېښو کې څلور روسي اېمای ۱۷، دوه اېمډي ۵۳۰ او یوه امریکايي بلکهاک چورلکه شاملې دي. په دغو پېښو کې په ټولیزه توګه لږ تر لږه اته کسان مړه شوي او ۱۲ نور ټپیان دي.
تر اوسه د افغانستان د پخواني حکومت هغه چورلکې چې د طالبانو لاس ته ورغلې دي، په کابل، بدخشان، سمنګان، جوزجان، پنجشېر، کندهار او غور کې لوېدلې دي.
طالبانو تر ډېره د دغو چورلکو د لوېدو لامل «تخنیکي ستونزې» بللې دي.
په تر ټولو وروستۍ پېښه کې، د روان کال د تلې په ۱۵مه، د افغانستان د پخواني ولسمشر د مرستیال امرالله صالح په مشرۍ زرغونې قطعې وویل چې د پنجشېر په ارزو دره کې یې د طالبانو یوه چورلکه ویشتلې او راغورځولې ده. په پنجشېر کې د طالبانو د والي ویاند تایید کړه چې په دې ولایت کې یوه چورلکه زیانمنه شوې ده.
خو سیفالدین لټون د پنجشېر په ارزو سیمه کې د چورلکې د لوېدو راپورونه رد کړل او ویې ویل چې چورلکه د ناستې پر مهال په یوه نامناسب ځای کې له ډبرې سره لګېدلې او لږ زیانمنه شوې ده.
په یوه بله پېښه کې، د ۱۴۰۵ کال د زمري په ۲۲مه، د بدخشان ولایت په نسي ولسوالۍ کې د طالبانو د ځواکونو او د جمعهخان فاتح د اړوندو کسانو ترمنځ د نښتو پر مهال د طالبانو یوه پوځي چورلکه ولوېده. ځايي سرچینو دا پېښه له نښتو سره تړلې بللې وه، خو د طالبانو دفاع وزارت ویلي وو چې چورلکه د ناستې پر مهال له یوې پایې سره لګېدلې او زیانمنه شوې ده. د دغه وزارت په وینا، په دې پېښه کې چاته مرګژوبله نه ده اوښتې.
