د پښتونخوا په هغو ۱۲ ولسوالیو کې چې مرکزي حکومت پکې بېړنی حالت اعلان کړی، د سیمهییزو استازو او پرمختیايي شورا غړو ته دنده سپارل شوې چې د قومي مشرانو او سیمهییزو جرګو په مرسته له وسلهوالو ډلو سره د خبرو هڅې پیل کړي او هغوی وهڅوي چې له سیمو ووځي.
د خیبر پښتونخوا د روغتیا محکمې د شمېرو له مخې په دغه ایالت کې د ډینګي تبې ناروغۍ د ثبت شویو پېښو شمېر ۴ زره او ۸۵۶ ته رسېدلی چې تر ټولو ډېرې پېښې یې په کوهاټ ولسوالۍ کې ثبت شوې دي.
د پکتیکا د برمل ولسوالۍ اړوند په انګور اډه کې د طالبانو او پاکستاني ځواکونو ترمنځ نښته شوي. د ځایي سرچینو په وینا، په دې نښته کې د یوه پاکستاني پوځي په ګډون دوه کسان وژل شوي او ۱۲ نور ټپيان شوي دي.
د خيبر پښتونخوا په بنو ولسوالۍ کې د يوه ځايي قومي مشر او د امن کمېټې د غړي پر موټر د ماين چاودنه شوې، چې يو کس پکې وژل شوی او د قومي مشر په ګډون درې نور ټپيان دي.
د خیبر پښتونخوا د لومړنیو او ثانوي زدهکړو ادارې ويلي، چې په دغه ایالت کې څلور زره او ۴۹ دولتي ښوونځي بېړنۍ بیارغونې ته اړتیا لري. د چارواکو په وینا، د ښوونځیو د ودانیو د وضعیت څېړل لا هم دوام لري، چې ښایي د بیارغونې وړ ښوونځیو شمېر ورسره زیات شي.
د پاکستان تحریک انصاف ګوند د خیبر پښتونخوا څانګې ويلي، چې په دغه ایالت کې د والي واکمنۍ او بېړني حالت تر لګېدو وروسته یې د خپلو غړو د خوندیتوب په موخه د لاریونونو لړۍ ځنډولې ده.
د پاکستان تحریک انصاف ګوند مشر بېرېسټر ګوهر تور پورې کړی چې په خیبر پښتونخوا کې د والي واکمني او بېړنی حالت د سیاسي غچ اخیستنې لپاره لګول شوي دي. نوموړي ویلي ګوند یې له دغو اقداماتو سره مخالفت کوي خو د ترهګرۍ پر وړاندې مبارزه او د هغې له منځه وړل اړین دي.
د پښتونخوا په لنډي کوتل کې د حمزه بابا په نوم د افغان کډوالو د بېرته ستنولو د کمپ مسوولین وایي چې له دغه مرکز څخه یې په تېره یوه ورځ کې له ۲۱۵ څخه زیات افغانان د تورخم له لارې افغانستان ته ستانه کړي دي.
د عوامي نشنل ګوند مخکښ غړي او د پښتونخوا ایالت پخواني اعلی وزیر امیر حیدر خان هوتي ویلي، چې د والي واکمنۍ له اعلان سره هم په خېبر پښتونخوا کې سیاسي ثبات نه دی راغلی او د سیاسي کړکېچ د پای ته رسولو لپاره خبرو اترو ته اړتیا ده.
د پښتونخوا ایالت د پېښور ښار پولیسو د نومبر له لومړۍ نېټې څخه د افغان کډوالو د نیولو او بېرته افغانستان ته د ستنولو د احتمالي عملیاتو لپاره ۱۲۰ امنیتي ډلې جوړې کړې دي. د پولیسو د سرچینو په وینا، ښار په پنځو برخو وېشل شوی او د عملیاتو لپاره چمتووالی نیول شوی دی.
د خیبر پښتونخوا والي فیصل کریم کنډي ویلي، پخوانی اعلی وزیر سهیل اپریدی او د ایالتي اسمبلۍ مشر بابر سلیم سواتی نظر بند او خوندي دي. هغه ویلي، که د دوی پر ضد قضیې نه وي نو خوشې به شي.
د خیبر پښتونخوا پخواني اعلی وزیر پروېز خټک ادعا کړې چې د پاکستان تحریک انصاف ګوند غوښتل د ټيټيپي او افغانستان اطاعت او ملاتړ وکړي. نوموړي د پښتونخوا د والي فیصل کریم کنډي سره تر لیدنې وروسته ویلي، د ایالتي حکومت د ختمېدو مسوولیت خپله د تحریک انصاف ګوند پر غاړه دی.
د پاکستان د پوځ د عامه اړیکو څانګه وايي، چې د خیبر پښتونخوا په ډېره اسماعیل خان کې د پوځې عملیاتو پر مهال د دوی دوه پوځیان وژل شوي دي. پاکستاني پوځ په یادو عملیاتو کې د شپږو وسلهوالو د وژلو ادعا هم کړې ده.
د خیبر پښتونخوا په بېلابېلو سیمو کې د افغان کډوالو پر وړاندې د اقداماتو له زیاتېدو سره په پېښور کې مېشت افغان کډوال د خپل کاروبار، روزګار او د خپلو ماشومانو د زدهکړو په تړاو اندېښمن دي.
د خیبرپښتونخوا شمالي وزیرستان کې د ډرون برید له امله زیانمنه شوې کورنۍ وايي، د پاکستان پوځ او د تحریک طالبان پاکستان دې له استوګنې سیمو بهر سره معلومه کړي او ملکي وګړي دې د جګړې قرباني نه ګرځوي. د ملي ډیموکراټیک غورځنګ مشر مُحسن داوړ هم پر دغه برید کلکه نیوکه کړې ده.
د خیبر پښتونخوا په هريپور، مانسهره، کُرمې او باجوړ ولسوالیو کې په بېلابېلو پېښو کې اته کسان مړه او څلور نور ټپیان شوي دي. د ځايي مسوولینو په وینا، دغه پېښې د دوو ټرافیکي، د تندر رالوېدو او د ماین چاودنې له امله رامنځته شوې دي.
د خیبر پښتونخوا د دولسو ولسوالیو د شورا مرستیال ملک خان مرجان ویلي، چې له تحریک طالبان پاکستان او حافظ ګل بهادر سره د خبرو اترو پرته بله لاره نشته. هغه له لوړپوړي مشرتابه غوښتي چې دوی ته افغانستان ته د تګ اجازه ورکړي ترڅو له وسله والو سره خبرې وکړي.
د خیبر پښتونخوا په کوز دیر ولسوالۍ کې د شري ناروغۍ له امله پنځه ماشومان مړه شوي او سیمهییزو چارواکو تایید کړې چې ګڼ نور ماشومان هم پر دې ساري ناروغۍ اخته شوي دي.
د خیبر پښتونخوا په مانسهره ولسوالۍ کې ځايي چارواکو پرېکړه کړې چې د شاوخوا ۱۷۰۰ افغانانو اسناد په کلکه وڅېړي او بېاسناده کډوال ونیسي او ژر یې افغانستان ته ولېږي.
د ملي ډیموکراتیک غورځنګ مخکښ غړی او پښتون سیاستوال افراسیاب خټک وايي چې د خیبر پښتونخوا د ۱۲ ولسوالیو لپاره د جلا شورا جوړول یوه نوې استخباراتي لوبه ده. د هغه په وینا، دا چاره په عملي ډول د قبایلي سیمو پخوانی انضمام لغوه کوي.
د عوامي نېشنل ګوند مشر میا افتخار حسین وايي، پاکستان او افغانستان باید د خپلو ستونزو د حل لپاره خبرو ته دوام ورکړي، ځکه د دواړو هېوادونو ترمنځ اختلافات د جګړې له لارې نه حل کېږي.
د پاکستان او افغانستان ترمنځ د لارو له تړل کېدو یو کال تېر شوی، خو د دواړو هېوادونو ترمنځ سوداګري لا هم بنده ده. د اسلاماباد او د افغان طالبانو ترمنځ په قطر، ترکیې او چین کې د خبرو اترو د څو پړاوونو له ترسره کېدو سره د سوداګرۍ د بېرته پیلولو لپاره هېڅ هوکړه نهده شوې.