عفو بین‌الملل: طالبان با پخش اعترافات اجباری در صدد بدنام کردن زنان است

یک منبع گفت که درگیری بین طالبان و جبهه مقاومت در بخشی‌های از ولسوالی شتل آغاز شده است.

منابع گفتند که سه چرخ‌بال در مناطق مختلف ولسوالی شتل نیرو پیاده کرده و برخی از چرخبال‌ها در آسمان این ولایت در حال گردش است. آنها گفتند که شماری از چرخبال‌ها از میدان هوایی بگرام به این عملیات نظامی پیوسته‌اند.

طالبان و جبهه مقاومت ملی افغانستان هنوز در این مورد ابراز نظر نکرده‌اند.

منابع محلی همچنین می‌گویند طالبان از دیروز به این طرف دروازه ورودی پنجشیر را به روی رفت و آمد بسته است.

در روزهای اخیر، منابع محلی و معتبر از ولایت‌های پنجشیر و پروان به افغانستان اینترنشنال گفتند که پس از هر حادثه امنیتی و شلیک بر مواضع طالبان، این گروه ساکنان محل را به اتهام همکاری با جبهه مقاومت بازداشت و شکنجه می‌کنند.

همزمان، روز گذشته امرالله صالح، معاون پیشین ریاست جمهوری افغانستان گفت که طالبان به مردم ولسوالی جبل‌السراج پروان هشدار داده است در صورت ادامه حملات بر طالبان، مردم مجازات خواهد شد.

از جمله سیستم کمپیوتری که به طور متمرکز عواید گمرکی را در هنگام جمع‌آوری، ثبت می‌کند نیز حفظ خواهد شد.

نذیر کبیری دانش‌آموخته فولبرایت است و تجربه کاری شش ساله به عنوان مشاور پالیسی اقتصادی در وزارت مالیه افغانستان را در کارنامه دارد.

نذیر کبیری در روزهای اخیر در محل کارش در ساختمان وزارت مالیه افغانستان خبرنگاران خارجی را ملاقات می‌کند و به مصاحبه با رسانه‌های بین‌المللی می‌پردازد.

او به وال استریت ژورنال گفته است "کمک‌های مالی به دولت به این زودی‌ها باز نمی‌گردد، بنابراین باید این بحران را به فرصت تبدیل کنیم و از وابستگی گذشته به کمک‌ها فاصله بگیریم."

طالبان می‌گویند اولین بودجه ملی را در ۲۰ سال گذشته تهیه کرده‌اند که به کمک خارجی اتکا ندارد. طالبان می‌گوید در حالی که تجارت افغانستان رونق گذشته را ندارند، آن‌ها تقریباً به اندازه دولت جمهوری اسلامی افغانستان از گمرکات مالیه دریافت می‌کنند.

نذیر کبیری همچنین می‌گوید کمک کرده طالبان متقاعد شوند که به گروه‌های کمک‌رسان بین‌المللی اجازه دهند بدون مانع در کشور کار کنند، تعهدی که باعث شد در پاییز گذشته امداد دوباره آغاز شود.

وال استریت ژورنال نوشته است او همزمان با اینکه در حال گفتگو با خارجی‌ها در مورد افغانستان است، تلاش می‌کنم افکار جهان را به طالبان توضیح دهد.

هنگامی که طالبان در ماه اگست قدرت را به دست گرفتند، کمک‌های بین‌المللی که حدود ۴۰ درصد تولید ناخالص داخلی آن را تشکیل می‌داد، از بین رفت. مقامات طالبان نیز مثل آقای کبیری می‌گویند ما از این فرصت استفاده خواهیم کرد تا دیگر دولت به کمک‌های خارجی متکی نباشد.

شاگردان ۴ تا ۱۷ ساله از ۵۰ خانواده مغاره‌نشین در این صنف‌ها شرکت می‌کنند.

این صنف‌ها در یکی از مغاره‌های کوه، در جایی نه چندان دور از مجسمه‌های تاریخی بودای بامیان برگزار می‌شود.

فرشته، تنها معلم این مکتب کوچک در مورد آغاز کارشان به الجزیره گفت: "جامعه پیشنهاد داد که کودکان جمع شوند و به آنها زبان انگلیسی، دری، ریاضیات، جغرافیا و قرآن کریم آموزش داده شود."

او گفت: "مردم اینجا مشکلات اقتصادی دارند. یا کشاورز هستند یا بیکار و مکتب ما کاملا رایگان است. این خانواده‌ها نمی‌توانند هزینه مدرسه خصوصی را بپردازند و مدارس دولتی بسیار دور هستند."

مکتب فرشته بعدا از تسلط طالبان بر بامیان به وجود نیامده است.

او پیش از آن هم، به دلیل دوری مکتب برای کودکان محله‌اش به آنها آموزش می‌داد.

فرشته در قریه خودش تنها کسی است که از دانشگاه فارغ التحصیل شده است. او چند ماه پیش یک دوره قابلگی را در دانشگاه بامیان به پایان رساند. بسیاری از شاگردان او می‌گویند می‌خواهند درس بخوانند تا در آینده مثل فرشته معلم شوند.

نرخ سواد در بامیان به ویژه در میان دختران پایین است. بر اساس آمار سازمان ملل، حدود ۲۵ درصد دختران بامیان باسواد هستند.

این معلم جوان روایت می‌کند که پس از بازگشت طالبان به قدرت در ماه اگست، او ترسیده بود.

او می‌دانست در دهه نود هنگامی که طالبان قدرت را به دست گرفته بودند، زنان را از تحصیل و کار منع کرده بودند.

او به یاد می‌آورد: "مکتب من دوست‌داشتنی و رنگارنگ بود، اما زمانی که طالبان بامیان را تصرف کردند، بسیار ترسیدم. دوستانم به من پیشنهاد دادند که تمام پوسترها و نقاشی‌های روی دیوارها را برداریم. آنها فکر می‌کردند که من در خطر هستم، به خصوص به این دلیل که به دختران آموزش می‌دادم."

فرشته که یک چادر رنگه به سر داشت، به خبرنگار الجزیره گفت: "تمام رنگ‌ها و خودکارها را در یک کیسه پلاستیکی ریختم و آنرا به رودخانه انداختم."

او افزود: "آنها [جنگجویان طالبان] سه بار آمدند. آنها به دنبال همسایه من بودند که قبلاً برای پلیس محلی کار می‌کرد، اما او پیش از آمدن طالبان فرار کرده بود. من می‌ترسیدم، اما به نظر می‌رسید که آنها از مکتب من خبر نداشتند."

فرشته با کار داوطلبانه‌اش این مکتب را سر پا نگه داشته است. این صنف درسی به لطف تلاش خسته‌گی‌ناپذیر او زنده مانده است.

طالبان پس از ورودشان به کابل در ماه اگست قواعد سخت‌گیرانه‌ای را در برابر حضور زنان در اجتماع وضع کرده‌اند. این گروه حق آموزش و کار زنان را محدود کرده است. امروز ۱۵۷ امین روزی است که میلیون‌ها دختر افغانستان از حق دسترسی به آموزش محروم شده و دروازه‌های مکاتب در سرتاسر کشور به روی آنها بسته شده است.

این شیوه اعتراف گرفتن از مخالفان، در حکومت‌های تمامیت‌خواه مانند ایران و چین هم استفاده می‌شود.

زنان در این ویدیو از افرادی نام می‌برند که به آن‌ها وعده خروج از افغانستان داده‌اند.

در بخشی از ویدیو، صدایی بر روی تصویر سیما سمر، رییس‌ اسبق کمیسیون حقوق بشر افغانستان نشر می‌شود که در آن از زنان کارمند می‌خواهد بدون توجه به محدودیت‌های طالبان،‌ به وظایف خود باز گردند. صاحب صدا از زنان می‌خواهد برقع نپوشند و با پوشش معمول به محل کار خود بروند.

از زنان بازداشت شده همچنین درباره برخورد طالبان اعتراف گرفته شده است. از آن‌ها شنیده می‌شود که برخورد افراد طالبان بر خلاف انتظار با زنان بازداشت شده ملایم و محترمانه بوده است.

در بخشی از این ویدیو، صداهایی از چند مکالمه تلفنی هم شنیده می‌شود.

ویدیوی اعترافات اجباری این زنان نشان می‌دهد که طالبان فعالان حقوق زن را که با اعتراضات خود این گروه را زیر فشار بین المللی قرار داده اند، کاملاً زیر نظر دارند و ماموران طالبان همه فعالیت‌ها و مکالمات عمومی و خصوصی زنان معترض را زیر نظر گرفته‌اند.

به نظر می‌رسد وزارت داخله طالبان که توسط رهبر شبکه حقانی اداره می‌شود، با انتشار این ویدیو می‌کوشد اعتراض‌های خیابانی زنان در شهرهای مختلف افغانستان به ویژه کابل را به حلقاتی در خارج کشور نسبت دهد و هدف این اعتراض‌ها را در حد مهاجرت به خارج از افغانستان تقلیل دهد.

گروه طالبان تاکنون دست‌کم در دو مورد در کابل و مزارشریف، به خانه‌هایی حمله کرد که زنان و مردان منتظر خروج از افغانستان در آن‌ها نگهداری می‌شدند.

چند فعال زن هم مدتی در بازداشت طالبان بودند و به‌تازگی و پس از اعتراض‌های گسترده داخلی و خارجی، رها شدند.

به رغم اصرار طالبان بر برخورد خوب با زنان معترض، منابعی به افغانستان اینترنشنال گفتند که برخی از زنان معترض به شدت مورد شکنجه قرار گرفته اند. ظاهراً زنان معترض در بدل دادن ضمانت و رضایت به سکوت، از بند طالبان آزاد شده‌اند.

همچنین، آماری که به دست افغانستان اینترنشنال رسیده، نشان می‌دهد که گروه طالبان از زمان سقوط کابل تاکنون دست‌کم دوصد نفر را به دلیل فعالیت مدنی و سیاسی و تلاش برای خروج از کشور بازداشت و ممنوع‌الخروج کرده‌ است. همچنین گزارش‌های متعددی از آزار جنسی و شکنجه این افراد به دست طالبان منتشر شده است.

بربنیاد این اطلاعات، این گروه از زمان تسلط بر افغانستان تا اکنون حداقل ۱۰۲ زن و ۹۸ مرد را بازداشت، شکنجه و مورد آزار و تجاوز قرار داده است. شماری از این فعالان در بدل دادن ضمانت و رضایت به سکوت، از بند طالبان آزاد شده اند.

دلیل این بازداشت‌ها، اعتراض به سیاست‌های طالبان، فعالیت‌های خبرنگاری، کنشگری مدنی، شنیدن موسیقی و تلاش برای خارج شدن از کشور بوده است. در این ارتباط، ۵۰ خبرنگار، ۹۲ فعال مدنی، ۲ آوازخوان، یک استاد دانشگاه، ۴۰ سارنوال و قاضی و تعدادی دیگر بازداشت شدند.

مقامات طالبان تنها مسئولیت بازداشت ۴۴ تن را به دوش گرفته اند و دلیل آن را فساد اخلاقی، تلاش برای خروج غیرقانونی از کشور و فعالیت سیاسی علیه خود خواندند؛ اما در باره باقی موارد اظهار بی‌خبری کردند.

مشخص نیست که طالبان چه تعداد از این بازداشت شده‌گان را شکنجه کرده اند. به نقل از یک منبع، گروه طالبان دستکم ۲ نفر از زنان معترض را به گونه شدید شکنجه کرده و آنان را با تمام اعضای خانواده شان ممنوع الخروج کرده است.

یک فعال مدنی به شرط ذکر نشدن نامش گفت:«آزار و اذیت جنسی متاسفانه وجود دارد. طالبان تصور می‌کنند زنی که اعتراض می‌کند یا قبلا کار کرده است، روسپی است. بناً مثل یک برده جنسی از او استفاده می‌کنند. کسانی را که بازداشت کرده اند، اگر فرصت و امنیت پیداکنند، مطمینا روایت‌های وحشتناکی از برخورد غیراخلاقی طالبان دارند.»

مقامات طالبان از معترضان رها شده ضمانت گرفته اند. تهدید جان اعضای خانواده و یا هم گرفتن اسناد ملکیت از مواردی است که گروه طالبان با استفاده از آن، تلاش برای خاموش ساختن مخالفان خود دارد. حتا گفتگوی برخی از رها شده‌گان با رسانه‌ها برنامه‌ریزی شده و در هماهنگی با طالبان بوده است.

یک فعال مدنی دیگر گفت:«صدم آنچه اتفاق افتاده به رسانه‌های اجتماعی درز نکرده است. آماری که در دست من است و از زمان سقوط تا حال با این تراژدی سرکار دارم تا همین حال بیش از ۵۰۰ نفر را بازداشت کرده اند.»

منابع می‌گویند بازداشتی‌ها در یکی از ساختمان‌های امنیت ملی که اکنون در اختیار استخبارات گروه طالبان قرار دارد، نگهداری می‌شوند.

بخشی از اطلاعات مربوط به سرکوب فعالان سیاسی در کابل و برخی از کلان شهرهای افغانستان به رسانه‌ها و شبکه‌های اجتماعی درز می‌کند. اما، از این موارد در شهرهای دور افتاده کمتر خبری نشر می‌شود.

نویسنده: صمصامه سیرت