ذبیح‌الله مجاهد: "هنوز حکم اعدام چهار جوان قندوزی صادر نشده است"

ویدیوهای فرستاده شده از بلخ نشان می‌دهد که جارچی‌های طالبان با بلندگو در روضه سخی، زیارتگاه منسوب به حضرت علی در شهر مزار شریف،‌ به مردان توصیه می‌کنند دریشی و شلوار جین نپوشند.

آن‌ها همچنین زنان را از پوشیدن چادر نازک و آرایش غربی برحذر می‌دارند و متخلفان از این دستورها را تهدید به برخورد قانونی می‌کنند. منظور طالبان از قانون، برداشت سختگیرانه آن‌ها از شریعت اسلامی است.

در یک فایل صوتی دیگر که به افغانستان اینترنشنال رسیده، صدای مامور طالبان ظاهرا در جلال‌آباد شنیده می‌شود که با اعلام دستورهای مشابهی از طریق بلندگو، متخلفان را به برخورد قانونی تهدید می‌کنند.

این فرد که به نظر می‌رسد مامور نهاد امر به معروف و نهی از منکر طالبان باشد می‌گوید رفتن زنان به شفاخانه و فروشگاه‌ها بدون محرم (عضو مرد خانواده) ممنوع است.

او همچنین به سلمانی‌ها و حمام‌ها هشدار می‌دهد که ریش مردان را اصلاح نکنند. این فرد همچنین از مردم می‌خواهد که با موبایل بدون دلیل فیلمبرداری نکنند.

ویدیوی دیگری که به‌گونه مخفیانه از یک صنف دانشگاه کابل گرفته شده،‌ مردی را نشان می‌دهد که به دانشجویان دختر می‌گوید باید با پوشش مورد نظر طالبان به نام حجاب اسلامی به دانشگاه بیایند.

این اولین بار است که طالبان پوشیدن دریشی یا کت‌ و شلوار را رسما ممنوع اعلام می‌کنند. اما هنوز معلوم نیست که آیا این دستور مقام‌های محلی نهاد امر به معروف در مزار است یا سیاست رسمی حکومت طالبان.

تا پیش از این مقام‌های نهاد امر به معروف طالبان می‌گفتند صرفا توصیه می‌کنند که شهروندان از سبک پوشش و آرایش غربی خودداری کنند.

با این‌حال در شبکه‌های اجتماعی تصاویر ویدیوی زیادی از برخورد توهین‌آمیز ماموران طالبان با مردم به خاطر داشتن موی بلند یا پوششی که از چشم طالبان اسلامی نیست، منتشر شده است.

این محدودیت‌ها در حالی اعمال می‌شود که حکومت طالبان در منابر رسمی و دیدارهای خارجی خود،‌ وانمود می‌کند که هیچ‌گونه محدویتی برای شهروندان وضع نمی‌کند.

حکومت طالبان تاکنون قانون خاصی برای مجازات افراد مختلف از دستورات امر به معروف اعلام نکرده و معلوم نیست که «برخورد قانونی» مورد نظر نهاد امر به معروف با متخلفان از دستورات آن بر چه اساسی صورت خواهد گرفت.

طالبان در دوره قبلی حکومت خود پوشیدن لباس غربی، شنیدن موسیقی، تماشای تلویزیون، ورزش و انواع دیگر فعالیت‌های تفریحی را ممنوع کرده و گذاشتن ریش و استفاده از دستار یا کلاه را اجباری کرده بودند.

در آن دوره نیز در برخی شهرها، چند ماه پس از تصرف آن این محدودیت‌ها اعمال شد.

در ویدیویی که به افغانستان اینترنشنال رسیده، یک استاد دانشگاه کابل هم محدودیت های مشابهی را به دانشجویان دختر این دانشگاه تشریح می‌کند.

به نوشته نشریه جوریست،‌ این محدودیت‌ها بر دانشگاه‌های خصوصی و دولتی وضع شده است.

نشریه جوریست گزارش داده که دانشجویان دانشگاه‌های بلخ و بدخشان می‌گویند به آن‌ها گفته شده در محیط دانشگاه از موبایل استفاده نکنند. از استادان دانشگاه البیرونی نیز خواسته شده که در شبکه‌های اجتماعی فعالیت نداشته باشند.

پیش از این طالبان به دانشگاه‌ها گفته بودند که صنف‌های دختران و پسران را از هم جدا کنند و استادان مرد حق ورود به صنف‌های دختران را ندارند. به نظر می‌رسد همه این دستورات حالا در قالب مقررات رسمی بر همه دانشگاه‌ها وضع شده است.

هرچند طالبان اجازه بازگشایی دانشگاه‌ها و تحصیل دختران را هم داده‌اند، اما دانشجویان و استادان می‌گویند وضع محدودیت‌ها باعث افت کیفیت تحصیلی و چالش‌های دیگر شده است.

طالبان اخیرا نصاب تعلیمی مکتب‌ها و دانشگاه‌ها را هم تغییر داده‌اند و مضامین اسلامی به شکل چشم‌گیری در محتوای درسی دانش‌آموزان مکتب‌ها و دانشگاه‌ها افزایش یافته است.

این عضو شبکه حقانی در توییتی به مناسبت سالگرد قیام ۲۴ حوت نوشت: "ملت ما در هرات به ایدیولوژی‌های وارداتی و ضد ارزش‌های دینی و میهنی «نه» گفتند. این روز درس بزرگیست برای همه آنهایی که خیال انتقال افکار بیرونی به کشور در ذهن می‌پرورانند".

به نظر می‌رسد منظور انس حقانی از «افکار بیرونی» همین مفاهیم دموکراسی و حقوق بشری باشد.

انس حقانی، فرزند جلال‌الدین حقانی، بنیانگذار شبکه تروریستی مخوف حقانی است، که مسئولیت بسیاری از مرگبارترین حملات انتحاری در افغانستان را بر عهده دارد.

تقابل طالبان با ارزش‌های جهان‌شمول انسانی در حالی‌ است که جامعه جهانی مشروعیت‌بخشی به حکومت طالبان را مشروط به رعایت حقوق بشر و حقوق زنان، فراهم کردن زمینه مشارکت سیاسی شهروندان و تشکیل حکومت فراگیر کرده‌ است.

یک مقام طالبان اخیرا گفته که فقط آن بخش از موازین حقوق بشر را می‌پذیرند که با شریعت اسلامی در تعارض نباشد.

امیرخان متقی، وزیر خارجه طالبان نیز در نشست آنتالیا تاکید کرد که حکومت این گروه همه‌شمول، و حقوق زنان و دختران نیز در چارچوب شریعت اسلامی تامین است.

۲۴ حوت

در قیام ۲۴ حوت ۱۳۵۷ در هرات شمار زیادی از مردم در اعتراضی بر ضد تهاجم شوروی سابق به افغانستان کشته شدند.

منابع مجاهدین همواره گفته‌اند که شمار جان‌باختگان این قیام ۲۴ هزار نفر بوده است. این آمار از سوی منابع مستقل و سازمان‌های بین‌المللی تایید نشده است.

تاکنون برای تایید شمار کشته‌شدگان این قیام و نیز جنگ‌های داخلی هیچ تحقیق مستقلی انجام نشده است.

رامیز الاکبروف، معاون یوناما و مسئول هماهنگی کمک‌های بشردوستانه سازمان ملل روز سه شنبه در اعلامیه‌ای از وخیم بودن وضعیت بشری در افغانستان ابراز نگرانی کرد.

او گفت رقم افرادی که با گرسنگی شدید مواجه‌اند، از ۱۴ میلیون در جولای ۲۰۲۱ به ۲۳ میلیون در مارچ ۲۰۲۲ افزایش یافته است.

آقای الاکبروف افزود که ۹۵ درصد افغان‌ها دسترسی کافی به غذا ندارند و این رقم در خانواده‌های با سرپرست زن، به صد در صد می‌رسد.

این مقام ارشد نمایندگی سازمان ملل متحد از کشورهای عضو خواست تا با کمک‌های «سخاوتمندانه‌شان» از مردم افغانستان در این کنفرانس حمایت کنند.

در همین حال، فیلیپو گراندی، کمیشنر عالی سازمان ملل متحد در امور پناهندگان که به کابل سفر کرده است، به خبرگزاری رویترز گفت با آن که توجه جهان به جنگ اوکراین متمرکز شده ولی وضعیت وخیم انسانی در افغانستان نباید فراموش شود.

او گفت که نگران است اشتیاق اولیه جامعه بین‌المللی برای کمک به افغانستان کاهش یافته باشد.

آقای گراندی گفت: فکر می‌کنم مهم است این پیام را منتقل کنم که کشورهای دیگر به ویژه افغانستان - که نیازمند توجه سیاسی و منابع است- نباید فراموش یا نادیده گرفته شوند.

او گفت که طالبان باید به تعهدات‌ خود از جمله آموزش دختران عمل کنند؛ کاری که به گفته این مقام سازمان ملل می‌تواند راه به‌رسمیت شناختن این گروه از سوی جامعه جهانی راه هموار کند.

آقای گراندی در آستانه برگزاری کنفرانس بین‌المللی جذب کمک‌های بشردوستانه به افغانسان گفت: ما باید مراقب باشیم، این کشور فعلا نمی‌تواند از عهده کاهش کمک‌های بشردوستانه برآید.

عروس ملکه بریتانیا که در یک برنامه سازمان ملل درباره حقوق زنان در نیویورک سخن می‌گفت افزود که از اعلام طالبان برای بازگشایی مکتب‌ها استقبال می‌کند اما آن‌چه در واقعیت اتفاق می‌افتد این است که وضعیت زنان و دختران در افغانستان روز به روز بدتر می‌شود.

کنتس سوفی از تجربه دیدار خود با یک مترجم افغان در بریتانیا نیز صحبت کرد و گفت که بیشتر این افراد جرات بیان آن‌چه برایشان اتفاق افتاده را ندارند، چون نگران امنیت خانواده‌های خود هستند.

طالبان می‌گویند که حقوق زنان و دختران را بر اساس تفسیر خود از شریعت اسلامی رعایت می‌کنند.

بااین حال طالبان اعتراض‌های گسترده زنان در کابل و دیگر شهرها با تهدید، بازداشت و شکنجه معترضان سرکوب کرده‌اند.

بسیاری از فعالان حقوق زن می‌گویند واکنش جامعه جهانی در برابر طالبان به خاطر نقض حقوق بشر و حقوق زنان قاطع و هماهنگ نبوده است. اما سازمان ملل و مقام‌های غربی می‌گویند برای کمک به مهار بحران انسانی در افغانستان ناچارند با طالبان تعامل کنند.