وزیر اطلاعات جمهوری اسلامی گفته حمله حماس به اسرائیل «تغییر راهبردی جدی در معادلات منطقهای و جهانی» را در پی خواهد داشت. اسماعیل خطیب گفت که پس از حمله حماس، اسرائیل دیگر روی امنیت را نمیبیند و انتقامی سخت در انتظار اسرائیل و حامیانش خواهد بود.
وزیر اطلاعات ایران روز شنبه ۲۹ میزان گفت که تلاش کشورهای منطقه برای عادیسازی روابط با اسرائیل اقدامی برای تثبیت امنیت و جلب رضایت امریکا است. او هشدار داد که این روند «دیگر نتیجه و ثمرهای برای آنها نخواهد داشت.»
علی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی چند روز قبل از حمله حماس به اسرائیل، عادیسازی روابط کشورهای منطقه با اسرائیل را به «شرطبندی روی اسب بازنده» تشبیه کرد.
جو بایدن، رئیسجمهوری امریکا پیشتر گفت که یکی از دلایل حمله مرگبار حماس به اسرائیل مختل کردن مذاکرات میان عربستان سعودی و اسرائیل برای برقراری روابط دیپلوماتیک است.
در پی حمله شبه نظامیان حماس به اسرائیل، برخی رسانههای امریکایی گزارش دادند که این حمله با هماهنگی ایران صورت گرفته است.
پس از شدت گرفتن حملات اسرائيل، حزبالله لبنان نیز کم و بیش وارد درگیری شده است. برخی مقامات کشورهای غربی از دخالت ایران و گسترش جنگ هشدار دادهاند.
در تازهترین مورد وزیر خارجه آلمان به ایران و شبهنظامیان شیعه در عراق و حوثیها در یمن هشدار داد که «روی آتش سوخت نریزند.»
گروه حزبالله روز شنبه، ۲۹ میزان با انتشار پیامی تلگرامی از کشته شدن دو عضو خود در درگیریها با ارتش اسرائیل در جنوب لبنان خبر داد. در روزهای اخیر دستکم ۱۶ نفر از اعضای حزبالله در نتیجه درگیری با ارتش اسرائیل کشته شدهاند.
حزبالله میگوید که بلال نمر رمیتی ملقب به ابوعلینور و علیخلیل خریس ملقب به حیدر در جنوب لبنان حین انجام «وظیفه جهادی» کشته شدهاند.
از زمان آغاز جنگ بین حماس و اسرائیل در هفتم اکتوبر، اوضاع در مرز لبنان و اسرائیل متشنج بوده و تقریباً هر روز این منطقه شاهد درگیریهای خشونت آمیز است.
پس از حمله حماس به اسرائیل، حزبالله به شش مواضع اسرائیلی با راکت و موشک های هدایت شونده در این منطقه مورد مناقشه در مرز جولان سوریه که توسط اسرائیل تصرف شده است، حمله کرد.
حزبالله تحت حمایت جمهوری اسلامی ایران در یک بیانیه اعلام کرد که تاسیسات و تجهیزات یک پایگاه مهم شنود و نظارت الکترونیکی ارتش اسرائیل را منهدم کرده است.
ارتش اسرائیل نیز در واکنشهای تلافیجویانه با حملات هوایی به مناطق مرزی با لبنان نیروهای حزبالله را هدف قرار داده است.
مقامات فلسطینی گفتند که از آغاز درگیریها، اسرائیل حدود پنج هزار نفر را در غزه بازداشت کرده و آنها را در پایگاههای نظامی نگهداری میکند. این مقامات گفتهاند که حدود چهار هزار نفر از بازداشتشدگان ۴چهار ه کارگر اند.
قبل از درگیری میان اسرائیل و حماس، حدود پنج هزار و ۲۰۰ فلسطینی در زندانهای اسرائیل محبوس بودهاند و با گذشت دو هفته از درگیریها، این رقم به ۱۰ هزار نفر رسیده است.
مقامات فلسطین میگویند که علاوه بر چهار هزار کارگر، هزار و ۷۰ نفر فلسطینی دیگر را نیز در حملات شبانه ارتش اسرائیل در غزه و قدس بازداشت شده است.
رئیس گروه حقوق زندانیان آدامیر مستقر در رامالله، شهری در فلسطین، به الجزیره گفت: «اکثر مردم غزه در یک پایگاه نظامی به نام سده تیمن نگهداری میشوند.»
گفته میشود صدها نفر دیگر نیز در نزدیکی رامالله و در اردوگاه نظامی آناتوت در نزدیکی قدس شرقی نگهداری میشوند. با اینحال حدود شش هزار فلسطینی در زندانها و بازداشتگاههای اسرائیل زندانی هستند.
وکلای فلسطینی و مقامات فلسطینی از بدرفتاری شدید و شرایط وخیم بازداشتیها ابراز نگرانی کرده اند.
رئیس کمیسیون امور زندانیان فلسطین وضعیت زندانیها را «خطرناک» توصیف کرده و گفته است «هرکسی که بازداشت میشود مورد تعرض قرار میگیرد.»
این مقام فلسطینی میگوید که «بسیاری از زندانیان، دستها و پاهایشان شکسته است و با تحقیر و توهین، فحشدادن، بستن دست بند به پشت و سفت کردن آنها در انتها تاحدی که باعث درد شدید شود، برهنه کردن مواجهاند.»
یک گروه حقوقی فلسطینی نیز میگوید که اسرائیل دسترسی به مراقبتهای پزشکی برای زندانیان فلسطینی را ممنوع کرده است.
این گروه گفته «آنها [اسرائیل] درمانگاههای زندان را تعطیل کردند و از مراجعه زندانیان به شفاخانه ها و درمانگاههای بیرونی باوجود برخی از بیماران سرطانی در بین زندانیان که نیاز به درمان مستمر دارند، جلوگیری کردند.»
جنگ اسرائیل برای امریکا اهمیت استراتژیک دارد. اسرائیل مهمترین شریک راهبردی امریکا در خاورمیانه و حتا میتوان گفت در جهان است. تاریخ معاصر اسرائیل نشان داده است که امریکا پشتوانه اساسی اسرائیل در امور نظامی، سیاسی و اقتصادی است.
از دید فرهنگی و اجتماعی نیز اسرائیل در ۵۰ سال اخیر با ایالات متحده امریکا بسیار نزدیک شده است. از اینروست که وقتی حماس به تاریخ ۱۵ میزان به اسرائیل حمله کرد، زنگ خطر در واشنگتن پس از اورشلیم به صدا درآمد.
برخی از کارشناسان نظامی امریکا گسترش گروههای اسلامی را در منطقه خطر کلانی برای اسرائیل پیشبینی کرده بودند و در این میان بر نقش جمهوری اسلامی ایران در بحران جاری هشدار داده بودند.
پس از آنکه بنیامین نتانیاهو نخست وزیر اسرائیل جنگ علیه حماس را در غزه اعلام کرد، امریکا نخستین دولتی در جهان بود که از جنگ اسرائیل حمایت کرد و آن را «دفاع مشروع» خواند.
به این ترتیب امریکا به پشتوانه اساسی برای جنگ اسرائیل درآمد. یکی از نخستین تصامیم رئیسجمهور امریکا دستور اعزام دو کشتی غولآسای نظامی این کشور به بحیره مدیترانه بود که از طریق غزه با اسرائیل هممرز است.
نخستین کشتی غولپیکر نظامی امریکایی موسوم به گیرالد فورد به تاریخ دهم اکتوبر به سمت بحیره مدیترانه حرکت کرد و پس از پنج روز به هدف رسید. ناو هواپیمابر فورد یکی از مجهزترین و بزرگترین کشتیهای نظامی در جهان است که قدرت حمل پنجهزار تن نیروی دریایی را دارا میباشد.
کار این ناو عظیمالجثه در سال ۲۰۱۷ نهایی شد که جدیدترین تکنالوژی در آن به کار برده شده است. این کشتی ۷۵ جت جنگی از جمله جتهای F-۱۸ که خطرناکترین جگندههای جهان است را حمل میکند.
همچنین این کشتی بزرگ قدرت حمل هواپیماهای نوع E-2 Hawkeye را داراست که میتواند نقش مهمی در ایجاد خطر زمینی و هوایی برای دشمن بازی کند. این کشتی دارنده راکتها و توپهای مدرن است که میتوانند به سادگی مسیرهای نزدیک و دور را هدف قرار دهند.
همچنان این کشتی با راکتهای مجهز است که میتوانند احتمال حملات کشتی دشمن را شناسایی و آنان را نابود سازد. این کشتی دارای سیستم پیشرفته رادار است که در کشف و شناسایی تهدیدهای احتمالی نقش اساسی بازی میکند.
اما امریکا برای حمایت از شریک راهبردی خود در منطقه، تنها با کشتی غولپیکر فورد بسنده نکرده و دومین کشتی نظامی خود را که در خاورمیانه از تجربه خوبی برخوردار است به شرق مدیترانه فرستاد.
این کشتی نیز یک هفته طول کشید تا به شرق مدیترانه پهلو گرفت و پشتوانه کلانی را برای ارتش اسرائیل به بار آورد. دومین کشتی بزرگ امریکا که در شرق مدیترانه جابهجا شد هیزنهاور Eisenhower نام دارد که در سال ۱۹۷۷ ساخته شده است و محصول دوران جنگ سرد است. این کشتی سهمناک ظرفیت انتقال و استفاده از کلاهکهای هستهای را نیز دارد.
ظرفیت حمل دریانوردان این کشتی مانند کشتی فورد به پنجهزار نفر میرسد. این کشتی بزرگ ۹ میدان نشست و پرواز برای استفاده از هواپیماهای جنگی را دارد. کشتی هیزنهاور نقش مهمی در جنگ عراق و کویت بازی کرد و با منطقه خاورمیانه آشناست.
حالا به پرسش کلیدی باید پرداخت که چرا ناوهای هواپیمابر امریکا در مدیترانه شرقی لنگر انداختهاند؟
پاسخ اساسی برای این پرسش را میتوان در نقش جمهوری اسلامی ایران در جنگ غزه جستجو کرد. ایران چهار نیروی خطرآفرین در این جنگ دارد که دو نیروی آن عملا در جنگ شریک اند و دو نیروی دیگر در حالت آمادهباش قرار دارند. دو نیروی اولی یعنی حماس و جهاد اسلامی، عملا در جنگ غزه در برابر اسرائیل در نبردهای سهمگین میرزمند. اما جمهوری اسلامی دو نیروی خطرآفرین دیگر را در حالت انتظار حفظ کرده که حزبالله لبنان و حوثیهای یمن میباشند.
امریکاییها به این باور اند که اگر اسرائیل وارد جنگ زمینی شود، حزبالله و حوثیها نیز شامل جنگ خواهد شد و این به معنای شمولیت جمهوری اسلامی ایران در جنگ خواهد بود. امریکا هشدار داده است که اگر جمهوری اسلامی شامل جنگ شود ایالات متحده به زودی اقدام نظامی خواهد کرد.
بدین ترتیب هر دو ناو رزمی امریکا در شرق مدیترانه به منظور کنترول اوضاع به ویژه بر نقش جمهوری اسلامی جابهجا شدهاند.
واقعیت اینست که امریکا با این اقدام بالاترین و مجهزترین نیروی رزمی خود را که هر آن آماده نبرد است به دسترس شریک راهبردی خود در منطقه قرار داده است.
از سوی دیگر، ادبیات سیاسی رهبران تهران به وضوح نشان داده است که طرفدار مشارکت مستقیم در جنگ نیستند چون پیامدهای آن را میتوانند پیشبینی کنند. اما چهار ماه پیش از شروع جنگ، تهران میزبان اسماعیل هنیه رهبر حماس و رهبران جهاد اسلامی بود. در این بازدید رهبران حماس و جهاد اسلامی با رهبران سیاسی، نظامی و استخباراتی جمهوری اسلامی دیدار کردند و به نظر میرسد حمایت ایران را برای عملیات پیچیده هفت اکتوبر بدست آوردند.
برخی تحلیلگران به این باور اند که طرح این عملیات در جریان همین دیدار از تهران ریخته شده است. اما ایرانیها تصور کرده بودند که اینبار نیز به سان سه بار گذشته اسرائیل با حملات هوایی به غزه اکتفا خواهد کرد. اما محاسبه رهبران حماس، جهاد اسلامی و تهران اشتباه بدر آمد.
اینبار اسرائیل به ادامه جنگ تاکید دارد تا حماس را از غزه بیرون و یا نابود کند. در این امر امریکا و در مجموع غرب در پهلوی اسرائیل قرار گرفتند. استقرار دو کشتی مجهز همراه با هزاران دریانورد امریکایی نمایانگر قدرتنمایی امریکا برای حمایت از اسرائیل است. حمایت پرقدرت امریکا از اسرائیل، بر ادبیات سیاسی کشورهای عربی که اکثرا شرکای امریکا هستند تاثیر گذاشته است.
عربها در ظاهر بر قطع جنگ و حمایت از فلسطین حرف میزنند اما در واقع تحت تاثیر پشتیبانی امریکا قرار گرفتهاند. اعزام دو کشتی غولاندام امریکایی در مدیترانه شرقی بر روحیه سیاسیون و نظامیان اسرائیلی بسیار اثرگذار بوده است.
این در حالیست که آنتونی بلینکن وزیر خارجه امریکا یک هفته برای حمایت از اسرائیل به کشورهای منطقه سفر کرد و همه را از عواقب موضعگیری شان در قبال امریکا و اسرائیل آگاه ساخت. وی نخست به تلآویو رفت و پیام تعیینکننده امریکا را به رهبران اسرائیل رساند و سپس آن را به رهبران کشورهای منطقه در میان گذاشت.
جو بایدن در سفر به اسرائیل به حمایتهای امریکا از تلآویو سنگ تمام گذاشت. از اینرو ناوهای جنگی امریکا در مدیترانه شرقی پشتوانه پرقدرت امریکا را برای اسرائیل تضمین کرده و توازن قوا را به شدت به نفع اسرائیل تغییر داده است.
جاستین عماش، نماینده سابق کانگرس امریکا میگوید که چند تن از بستگان او در حمله هوایی اسرائیل به کلیسای ارتدوکس یونانی در غزه کشته شدهاند. این سیاستمدار فلسطینیتبار مسیحی در یادداشتی در شبکه اجتماعی اکس، کشته شدن بستگانش را تایید کرد.
جاستین عماش از جامعه مسیحیان ارتدوکس فلسطین از سال ۲۰۱۱ تا ۲۰۲۱ به عنوان نماینده در مجلس نمایندگان امریکا خدمت کرده است.
او در حساب کاربری خود در شبکه اجتماعی اکس با اعلام این خبر نوشت "جامعه مسیحی فلسطین رنج بسیار متحمل شده است. خانواده ما به شدت آسیب دیده است. باشد که خداوند مراقب همه مسیحیان غزه و همه اسرائیلیها و فلسطینیهایی باشد که در رنج هستند، فارغ از دین و مذهب شان."
او در مورد تعداد کشته شدن بستگانش جزئيات نداده است.
این حمله عصر پنجشنبه، ۲۷ میزان در کلیسای ارتدکس یونانی سنت پورفیریوس رخ داد.
براساس گزارشها ۵۰۰ مسلمان و مسیحی آواره برای در امان ماندن از درگیریها در این کلیسا پناه گرفته بودند.
بر اساس گزارش ها در این حمله حدود ۱۸ نفر کشته شدهاند.
ارتش اسرائیل با تاکید بر این که این کلیسا هدف نبوده گفت که در حمله به یک مرکز فرماندهی شبهنظامیان حماس به بخشی از کلیسا آسیب دیده است.
حماس اعلام کرد تا زمانی که اسرائیل به حملات خود به نوار غزه پایان ندهد درباره سرنوشت اسیران ارتش اسرائیل مذاکره نخواهد کرد. ارتش اسرائیل میگوید ۲۱۰ نفر شامل نظامیان در گروگان حماس است. حماس گفته ۵۰ اسیر از سوی گروههای مسلح دیگر نگهداری میشوند.
اسامه حمدان، یکی از مقامات گروه شبه نظامی حماس، روز شنبه (۲۹ میزان) در مورد اسیران گفت: «موضع ما در قبال اسرای ارتش اسرائیل روشن است.»
او افزود: «تا زمانی که اسرائیل به تجاوزات خود به غزه و فلسطینیها پایان ندهد، درباره آنها [اسیران اسرائیلی] بحث نمیکنیم.»
حماس در حالی بر مشروطسازی رهایی اسیران تاکید میکند که دو گروگان امریکایی را روز شنبه رها کردند.
دو شهروند امریکایی در میان ۲۰۰ گروگان دیگری بودند که حماس پس از حمله بر اسرائیل، آنان را به گروگان گرفته بودند. رئیسجمهور امریکا از آزادی این دو شهروند امریکایی ابراز خوشحالی کرد.
حماس گفته است که ۵۰ اسیر دیگر توسط گروههای مسلح دیگر در منطقه ساحلی فلسطین نگهداری میشوند. این گروه گفته که بیش از ۲۰ گروگان در حملات هوایی اسرائیل کشته شدهاند.