عسکر جلالیان، معاون حقوق بشر و امور بینالملل وزارت دادگستری جمهوری اسلامی خبر داد که ۱۶۲ زندانی افغان به اداره طالبان تحویل داده شدند. او گفت این افراد پس از اجرایی شدن موافقتنامه انتقال محکومین به حبس، تحویل مقامات قضایی طالبان شدند.
رسانههای داخل ایران روز یکشنبه ۲۴ جوزا گزارش دادند که محکومیت این افراد عمدتا به دلیل جرایم مربوط به مواد مخدر بوده است و براساس موافقتنامه انتقال محکومین، باقیمانده محکومیت حبس را در زندانهای افغانستان میگذرانند.
جلالیان گفت در مرحله یازدهم از انتقال زندانیان افغانی، ۱۲۰۶ زندانی حائز شرایط انتقال بودند که پس از برخورداری تعدادی از این افراد از عفو، ۷۳۵ نفر از این افراد در سه گروه برای گذران باقیمانده دوران محکومیت خود به طالبان تحویل داده شدند.
پیشتر نیز سفارت طالبان در تهران بامداد جمعه ۲۲ جوزا اعلام کرد که ۱۶۵ زندانی دیگر افغان در ایران، به افغانستان منتقل شدند. این سفارت گفت در چارچوب این روند، یک زندانی زن ایرانی هم از افغانستان به ایران انتقال یافت. پیش از آن هم ۴۰۸ تن از زندانیان افغان در ایران، پس از تثبیت هویت، به کشور منتقل شدند.
میلیونها افغان در ایران زندگی میکنند و آمار دقیق زندانیان افغان در این کشور بهطور رسمی منتشر نشده است، اما طالبان بهصورت دورهای از انتقال شماری از این زندانیان به افغانستان خبر داده است. این روند در سالهای اخیر بهطور مستمر و در چارچوب توافقات میان تهران و طالبان ادامه داشته است.
اداره تنظیم امور زندانهای طالبان در ۱۴ ثور اعلام کرد که از زمان بازگشت این گروه به قدرت در اسد ۱۴۰۰ تاکنون، حدود دو هزار زندانی افغان از ایران به افغانستان منتقل شدهاند. به گفته سخنگوی این اداره، بخشی از این افراد پس از سپری کردن دوره محکومیت خود آزاد شدهاند و شماری دیگر همچنان در زندان به سر میبرند.
مقامهای جمهوری اسلامی ایران و طالبان در سالهای اخیر بارها درباره انتقال زندانیان افغان از زندانهای ایران به افغانستان دیدار و گفتوگو کردهاند.
با این حال، انتقال این زندانیان همواره با نگرانیهایی همراه بوده است؛ زیرا نهادهای حقوق بشری هشدار دادهاند که برخی از افراد منتقلشده ممکن است به دلیل گرایشهای سیاسی یا ارتباط با گروههای مخالف طالبان، در معرض بدرفتاری قرار گیرند.
طالبان پس از بازگشت به قدرت بر پوشش مورد نظر خود تاکید کرده است. این گروه در روزهای اخیر دهها زن هراتی را به خاطر نوع پوشش بازداشت کرده است. این اقدام طالبان باعث تظاهرات در این ولایت شد که این گروه آن را به طور خشونت باری سرکوب کرد.
آقای عثمان سیاستهای طالبان در زمینه حجاب را به چالش کشیده و گفته است که برداشت این گروه از حجاب با مبانی شرعی و فقهی همخوانی ندارد.
او روز یکشنبه در گفتوگو با افغانستان اینترنشنال گفت که حجاب با ستر عورت یکی نیست و حتی ستر عورت نیز بیش از آنکه یک حکم الزامآور شرعی باشد، موضوعی اخلاقی است.
به گفته او، نوع پوشش در شمار عادات و عرف هر جامعه قرار میگیرد و در زمان محمد، پیامبر اسلام، هیچکس به دلیل نپوشیدن ستر عورت شکنجه یا مجازات نشده است.
معاون مجمع تحقیقاتی علمای افغانستان همچنین گفت که شریعت اسلامی افراد را به پوشیدن نوع مشخصی از لباس ملزم نکرده و تحمیل یک الگوی خاص پوشش بر شهروندان، مبنای شرعی ندارد.
طارق عثمان با انتقاد از برخورد طالبان با زنان افزود که اگر زنی در افغانستان چادر نپوشد، شریعت حکم نمیکند که او را با دره مجازات کنند؛ اما به گفته او، «حاکمان کنونی در قندهار» چنین رفتاری با زنان دارند.
او با اشاره به رفتار محتسبان طالبان گفت: «تنبیه یا ضربوشتم افراد به دلیل نپوشیدن حجاب یا چادر، نهتنها جایز نیست، بلکه از منظر شرعی نیز فاقد مشروعیت است.»
به گفته او، تحقیر و توهین به کرامت انسانها، از جمله از طریق لتوکوب در محضر عام، در تعالیم اسلامی مردود است و آزار و اذیت افراد در بازارها و اماکن عمومی به نام دین، نهتنها با اصول شریعت سازگار نیست، بلکه نقض آشکار حرمت و کرامت انسانی به شمار میرود.
اظهارات طارق عثمان در حالی مطرح میشود که طالبان از زمان بازگشت به قدرت، افراد را به اتهامات مختلف بازداشت و در ملاءعام شلاق زده است. بر اساس یافتههای افغانستان اینترنشنال، از اگست ۲۰۲۱ تا پایان مارچ ۲۰۲۶، دستکم دو هزار و ۷۳۷ نفر در ملاءعام شلاق خوردهاند.
این ارقام به معنای اجرای بیش از ۱۰۶ هزار و ۷۰۰ ضربه شلاق است؛ بهطور میانگین بیش از ۶۰ ضربه در هر روز.
سخنگوی وزارت مهاجران طالبان به تلویزیون ملی گفته است که از میان مجموع بازگشتکنندگان، بیش از ۲۸۹ هزار نفر از پاکستان و بیش از ۱۹۹ هزار نفر از ایران وارد کشور شدهاند.
بر مبنای آمار آژانس پناهندگان سازمان ملل، در پی تغییر سیاستهای پاکستان و ایران، در سال ۲۰۲۵ حدود دو میلیون و ۹۰۰ هزار مهاجر افغان به افغانستان بازگردانده شدهاند.
سازمان ملل با ابراز نگرانی نسبت به وضعیت زندگی اسفبار بازگشتکنندگان افغان، گفته است که آنان با چالشهای جدی از جمله دسترسی محدود به غذا، سرپناه، خدمات صحی و آموزش مواجه اند.
این رویداد بامداد جمعه، ۲۲ جوزا رخ داده است. او پس از قتل خود را به حوزه امنیتی طالبان تسلیم کرد.
بستگان متهم به افغانستان اینترنشنال گفتند که وی پس از شنیدن این موضوع از اهالی روستا، دخترش را تهدید به قتل کرد و سپس شبهنگام، زمانی که او خواب بود، با ضربات بیلچه جانش را گرفت.
مسئولان طالبان تاکنون درباره این رویداد بهطور رسمی اظهار نظر نکردهاند.
در ماههای اخیر گزارشهای متعددی از قتل زنان و دختران به دست مردان خانواده منتشر شده است. در دهم جوزا، مردی در ولسوالی سرخرود ننگرهار همسر و دخترش را کشت.
پولیس طالبان علت آن رویداد را اختلافات خانوادگی اعلام کرد.
