وزارت خارجه سوئیس اعلام کرد که مذاکرات ایالات متحده با جمهوری اسلامی ایران که قرار بود روز جمعه در منطقه بورگنستوک برگزار شود، به تعویق افتاده است. سوئیس گفته است که همچنان آماده تسهیل این مذاکرات است و اقدامات مقدماتی آن را انجام داده است.
وزارت خارجه سوئیس پیشتر اعلام کرده بود که قرار است هیئتهای مذاکرهکننده ایران و امریکا روز جمعه، ۲۹ جوزا در تفریحگاه منطقه کوهستانی بورگنستوک باهم گفتوگو کنند. پس از امضای الکترونیک توافق ۱۴ مادهای میان روسای جمهور دو کشور، قرار بود مذاکرات برای دستیابی به توافق نهایی در سوئیس برگزار شود.
جیدی ونس، معاون رئیسجمهور امریکا روز پنجشنبه سفر برنامهریزی شده خود به سوئیس را لغو کرد. سخنگوی کاخ سفید گفت: «تدارکات این مذاکرات هرگز ساده یا قابل پیشبینی نبوده است.»
جی دی ونس و هیئت امریکایی آماده بودند تا به محض نهایی شدن برنامهها، برای مذاکرات عازم تفریحگاه کوهستانی بورگنستوک سوئیس شوند.
خبرگزاری المیادین روز پنجشنبه به نقل از منابع آگاه گزارش داد که هیئت مذاکرهکننده جمهوری اسلامی ایران در پی تداوم حملات اسرائیل به جنوب لبنان، سفر خود برای آغاز دور نخست مذاکرات به سوئیس را «به تعلیق درآورده است.»
این منبع گفت که هیئت ایرانی عملاً آماده اعزام به سوئیس بود؛ اما در پی تحولات اخیر و «تشدید تجاوزات» اسرائیل، تصمیم گرفت سفر خود را متوقف کند. او تصریح کرد که تهران پیشتر به امریکا و میانجیها اطلاع داده بود که پرونده لبنان از موضوعات محوری برای جمهوری اسلامی ایران در روند مذاکرات به شمار میرود و ادامه یا توقف گفتوگوها به تحولات این پرونده گره خورده است.
خبرگزاری تسنیم وابسته به سپاه پاسداران انقلاب اسلامی پیشتر گزارش داد که مذاکرهکنندگان ایران ابتدا باید نشانههایی از اجرای توافق موقت را از جانب امریکا میدیدند.
با این حال، مقامات امریکایی گفته بودند که مراسم امضای رسمی توافق ابتدایی در سوئیس برگزار خواهد شد. اما وزارت امور خارجه ایران پس از امضای این توافق توسط روسای جمهور هر دو کشور، نسبت به این طرح ابراز تردید کرده بود.
این در حالی است که اسرائیل از مذاکرات صلح کنار گذاشته شده و به جنگ علیه گروه شبهنظامی حزبالله، متحد ایران در لبنان ادامه داده است. اقدامات اسرائیل سوالاتی را در مورد اینکه آیا این توافق پابرجا خواهد ماند یا خیر، مطرح کرده است.
میانجیها گفتهاند که برای برنامهریزی دوباره مذاکرات ایران و امریکا بر سر پایان دایمی درگیری دو کشور تلاش میکنند اما تا کنون زمان برگزاری مذاکرات مشخص نشده است.
او در گفتوگوی اختصاصی با روزنامه دیلی میل در لندن گفت دهها هزار معترضی که به گفته او در جریان اعتراضات سراسری ماه جدی کشته شدند، «برای یک توافق هستهای یا بازگشایی تنگه هرمز جان نداده بودند.»
این اظهارات پس از آن مطرح میشود که دونالد ترامپ، رئیسجمهور امریکا، روز چهارشنبه در فرانسه یادداشت تفاهمی را با میانجیگری پاکستان برای پایان دادن به درگیریهای اخیر در خاورمیانه امضا کرد. دولت امریکا این توافق را یک «پیروزی» توصیف کرده است.
امتیازهای اقتصادی به ایران
بر اساس مفاد این توافق، ایالات متحده محاصره دریایی بندرهای ایران را لغو میکند. در مقابل، ایران متعهد شده است تنگه هرمز را باز نگه دارد، ذخایر اورانیوم غنیشده را از بین ببرد و از توسعه سلاح هستهای خودداری کند. بر اساس این توافق، تهران همچنین ۳۰۰ میلیارد دالر غرامت دریافت خواهد کرد و بخشی از تحریمهای اقتصادی علیه این کشور لغو میشود.
مجتبی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی، روز گذشته با انتشار بیانیهای اعلام کرد که «اجازه» امضای این توافق را صادر کرده است. او در عین حال تأکید کرد: «مذاکراتی که در آینده برگزار خواهد شد به معنای پذیرش دیدگاه دشمن نخواهد بود.»
مسعود پزشکیان، رئیسجمهور ایران، نیز این توافق را «انعکاس صدای ملتی» توصیف کرد که به گفته او «عزت و استقلال خود را معامله نکرده است.»
پول آزادشده به مردم ایران نخواهد رسید
رضا پهلوی در این گفتوگو از دونالد ترامپ انتقاد کرد و مدعی شد که رئیسجمهور امریکا این توافق را «از روی ناچاری» امضا کرده است.
او همچنین هشدار داد که ۳۰۰ میلیارد دالر آزادشده به مردم ایران نخواهد رسید و به گفته او، صرف حمایت از گروههای متحد جمهوری اسلامی از جمله حزبالله لبنان، حماس و حوثیهای یمن خواهد شد.
پهلوی گفت: «برای ما مشمئزکننده است که در هیچیک از این بحثها، مردم ایران حتی به عنوان بخشی از مسئله در نظر گرفته نشدهاند. مردم ایران خواهان آزادی، پایان دادن به نقض حقوق بشر، آزادی زندانیان سیاسی و توقف اعدامها هستند.»
او همچنین جمهوری اسلامی را یک «هیولا» توصیف کرد و گفت کشورهای غربی با حکومتی روبهرو هستند که به شهروندان خود پاسخگو نیست.
انتقاد از بریتانیا
ولیعهد پیشین ایران از کییر استارمر، نخستوزیر بریتانیا، نیز به دلیل پیشنهاد لغو تحریمهای این کشور علیه تهران انتقاد کرد و آن را «پاداش دادن به باجخواهی رژیم» دانست.
او از دولت بریتانیا خواست در کنار مردم ایران بایستد و گفت که اعدامها و نقض حقوق بشر در ایران همچنان ادامه دارد.
رضا پهلوی در پایان گفت این توافق از حمایت مردم ایران برخوردار نیست و به همین دلیل پایدار نخواهد ماند. او تأکید کرد که ایرانیان به گفته وی، به تلاشهای خود برای دستیابی به آزادی ادامه خواهند داد.
