به گفته منابع از تخار، برکناری امام جمعه تالقان به جدال قومی و درگیری انجامید و صفوف نمازگزاران را برهم زد. طبق گزارشها مولوی عبدالقدیر خطیب مسجد تالقان برکنار شده که با مخالفت او و هوادارانش مواجه شده. در تصاویر رسیده به افغانستان اینترنشنال، افراد مسلح در مسجد دیده میشوند.
ماریا زاخارووا، سخنگوی وزارت خارجه روسیه در واکنش به تحولات اخیر ولایت فاریاب گفته است گسترش اعتراض مردم در شمال افغانستان به دلایل مسائل قومی نگرانکننده است. اخیرا صدها نفر از ساکنان فاریاب در اعتراض به بازداشت مخدوم عالم، فرمانده محلی طالبان از قوم اوزبیک دست به اعتراض زدند.
اعتراضات در شهر میمنه، مرکز ولایت فاریاب سه روز طول کشید.
به گفته منابع محلی، در جریان این اعتراضات دو غیرنظامی و سه نظامی طالبان کشته شدند.
پس از اعتراضات گسترده، معاون سخنگوی طالبان اعلام کرد مخدوم عالم به کابل منتقل شده و شواهدی دارند که او در اختطاف دست داشته است. هنوز گزارشی از آزادی او منتشر نشده است.
سخنگوی وزارت خارجه روسیه ابراز امیدواری کرده که طالبان «تسلیم عناصر مخربی که برای برانگیختن نفرت قومی به منظور بیثبات کردن وضعیت افغانستان ترتیب داده شده، نشوند.»
خانم زاخارووا همچنین خطاب به طالبان افزود که باید تلاشها برای مبارزه با تروریستان در شمال افغانستان نزدیک به کشورهای آسیای میانه تشدید شود.
روسیه و کشورهای آسیای میانه نگران نفوذ افراط گرایان از افغانستان هستند.
فرستاده ویژه امریکا برای افغانستان میگوید ممکن است بخشی از پول مسدود شده افغانستان به خانوادههای قربانیان حملات یازده ۱۱ سپتمبر پرداخت شود، اما تأکید کرده که هنوز تصمیم نهایی در این مورد گرفته نشده است. توماس وست میگوید هیچ جدول زمانی برای به رسمیت شناختن طالبان وجود ندارد.
به گفته او امریکا میخواهد قبل از اینکه روابط خود را با طالبان عادی سازد، شاهد اقدامات عملی از جانب طالبان باشد.
توماس وست در گفتگویی با بیبیسی گفته است چگونگی رفتار امریکا با طالبان بستگی دارد به اینکه طالبان چه رفتاری را در پیش میگیرند.
وی گفت: «ما در گفتگوهای مختلف با طالبان گفتهایم که قبل از اینکه اوضاع به حالت عادی بازگردد، باید شاهد برخی اقدامات از سوی طالبان باشیم. به عنوان مثال اگر قرار باشد سفارت خود را در کابل بازگشایی کنیم یا روابط افغانستان را با نهادهای مالی بین المللی عادی سازیم، نمیخواهم در اینجا لیست بلندبالایی از انتظارات خود را مطرح کنم. اما من فقط میخواهم به یکی از درخواستهایی اشاره کنم که از طالبان خواسته شده است و این فقط یک درخواست از طرف ایالات متحده نیست، بلکه از طرف جامعه بینالمللی و منطقه است. ما میخواهیم مکاتب دخترانه و دانشگاهها همه در ماه مارچ باز شوند. ما معتقدیم که آموزش حق اساسی زنان است. این خواست، و بسیاری خواستهای دیگر آزمایشهای مهمی در برابر طالبان اند. ما و جامعه جهانی آماده هستیم تا در صورت بازگشایی تمام مکاتب دخترانه توسط طالبان، معاش معلمان در سراسر کشور را بپردازیم.»
به نظر نمیرسد که روابط طالبان و ایالات متحده به آسانی به یک رابطه عادی بدل شود، اما مقامات امریکایی از شرطهایی نام میبرند که مانع پیشرفت روابط شده است. رعایت حقوق بشر، آزادی زنان، آموزش زنان و ساختن نظام همهشمول جزو این شرطهاست.
بیبیسی از فرستاده ویژه امریکا برای افغانستان پرسیده است که آیا میتوان تاریخی برای عادی سازی روابط تعیین کرد، به این معنی که ایالات متحده چه زمانی دولت طالبان را به رسمیت خواهد شناخت؟
آقای وست پاسخ داد: جدول زمانی برای این کار وجود ندارد. این مسأله به عملکرد و سیاستهای طالبان بستگی دارد، نه به دیپلماسی امریکا و متحدانش.
در حدود پنج ماه گذشته، ایالات متحده به رغم اعلام کمکهای بشردوستانه خود به افغانستان، هیچ نشانهای از تغییر رویکرد خود برای بهبود روابط با طالبان نشان نداده است.
همزمان با ادامه بازداشت زنان معترض توسط طالبان، شماری از زنان میگویند که افراد طالبان با استفاده از حسابهای کاربری زنان بازداشت شده به سایر زنان معترض پیام میفرستند و از آنها در مورد محل سکونت و فعالیتهای شان معلومات میگیرند.
طالبان تا اکنون در مورد بازداشت زنان معترض توضیح نداده است اما سخنگوی سازمان استخبارات طالبان با اشاره به تظاهرات زنان گفته است که این گروه «اهانت به ارزشهای اسلامی و دینی را تحمل نخواهد کرد.»
زنان معترض میگویند با شروع بازداشتها، آنها به دلیل ترس از طالبان مخفیانه زندگی میکنند و پیوسته محل بود و باش شان را تغییر میدهند.
در همین حال، فعالان جامعه مدنی میگویند طالبان در پی سرکوب اعتراضات زنان افغانستان است و با این اقدام سعی تلاش میکند بیشتر زنان معترض را شناسایی و بازداشت کنند.
وزارت خارجه ناروی اعلام کرد که از نمایندگان طالبان، جامعه مدنی افغانستان و جامعه بینالملل دعوت کرده است تا از تاریخ ۲۳ تا ۲۵ جنوری ۲۰۲۲ به این کشور سفر کرده و در مورد حل مشکلات افغانستان با همدیگر گفتگو کنند. ناروی تأکید کرده است که به شدت نگران وضعیت وخیم افغانستان است.
در بیانیه وزارت خارجه این کشور آمده «میلیونها نفر در افغانستان با یک فاجعه انسانی تمامعیار روبرو هستند و برای اینکه بتوانیم به جمعیت غیرنظامی در افغانستان کمک کنیم، ضروری است که هم جامعه بینالمللی و هم افغانهای بخش های مختلف جامعه با طالبان گفتگو کنند.»
آنیکن هویتفلد، وزیر امور خارجه ناروی میگوید: «ما در مورد انتظارات خود از طالبان، به ویژه در مورد آموزش دختران و حقوق بشر و حق زنان برای مشارکت در جامعه صریح خواهیم بود.»
در اسلو، طالبان با نمایندگان مقامات ناروی و مقامات تعدادی از کشورهای متحد دیدار خواهند کرد.
همچنین دیدارهایی بین هیأت طالبان و سایر افغانهایی که کارنامههای متفاوتی دارند، برگزار خواهد شد.
اینها شامل رهبران زن، روزنامهنگاران و افرادی است که برای حفظ حقوق بشر و رسیدگی به مسایل انسانی، اقتصادی، اجتماعی و سیاسی تلاش می کنند.
وزارت خارجه ناروی تأکید کرده است که این نشستها به معنای مشروعیت یا به رسمیت شناختن طالبان نخواهد بود. اما «ما باید با کسانی که در عمل مسئولیت کشور را به دوش دارند صحبت کنیم.»
خانم هویتفلد گفت: ما نمیتوانیم اجازه دهیم که وضعیت سیاسی افغانستان به یک فاجعه انسانی بدتر منجر شود.
افغانستان با خشکسالی، یک بیماری همهگیر، یک فروپاشی اقتصادی و اثرات سالها درگیری دست و پنجه نرم میکند. حدود ۲۴ میلیون نفر با ناامنی غذایی حاد روبرو هستند. گزارشها نشان میدهد که یک میلیون کودک ممکن است از گرسنگی بمیرند.
بر اساس برآوردهای سازمان ملل، بیش از نیمی از جمعیت در زمستان امسال با قحطی مواجه خواهند شد و ۹۷ درصد از جمعیت ممکن است امسال زیر خط فقر قرار گیرند.
وزارت خارجه ناروی به دنبال گفتگو با طالبان به منظور ارتقای حقوق بشر و مشارکت زنان در جامعه و تقویت تلاشهای بشردوستانه و اقتصادی در افغانستان در حمایت از مردم افغانستان است.
در اوایل این هفته، یک هیئت ناروی برای گفتگو در مورد وضعیت وخیم انسانی در این کشور از کابل بازدید کرد.
کمکهای بشردوستانه اگرچه ضروری است، اما کافی نیست. مقامات ناروی معتقد اند که «ما باید از فروپاشی خدمات اساسی مانند بهداشت و آموزش جلوگیری کنیم. ما باید از معیشت خانوادهها و جوامع حمایت کنیم.»
خانم هویتفلد گفت که این میتواند تعداد افرادی که به کمکهای بشردوستانه نیاز دارند را کاهش دهد.
این وزارتخانه اعلام کرده که تمایل به گفتگو با همه رطبها یکی از اصول کلیدی پشتوانه تلاشهای صلح و آشتی ناروی است.
دولت استرالیا اعلام کرد که از طریق برنامه ویزای بشردوستانه و خانواده، در جریان چهار سال آینده حداقل ۱۵ هزار ویزای بشردوستانه را به شهروندان افغانستان اختصاص داده است.
الکسی هاوک، وزیر مهاجرت استرالیا گفت که این موضوع، نشاندهنده تعهد پایدار استرالیا نسبت به افغانستان است و نشان میدهد که گامی در جهت رسیدگی به وضعیت بشری در افغانستان برداشته شده است.
وزیر مهاجرت، شهروندی و امور چند فرهنگی استرالیا روز جمعه گفت که اختصاص ۱۵ هزار ویزای بشردوستانه به شهروندان افغانستان از تخصیص اولیه ۳ هزار ویزای بشردوستانه که استرالیا در ماه اگست ۲۰۲۱ به افغانها صادر کرد، پیروی میکند.
الکسی هاوک دو دهه حضور نظامی استرالیا را در افغانستان، طولانیترین جنگ این کشور خواند و گفت اختصاص ویزای بشردوستانه به شهروندان افغانستان در مقیاس کمک بشردوستانه استرالیا به سوریه و عراق دوام خواهد کرد.
او تصریح که از زمان آغاز روند تخلیه از کابل در ماه اگست، بیش از ۴ هزار و ۳۰۰ پناهجوی افغان به استرالیا آورده شدهاند و در آنها حال تامین ویزای دایمی هستند.
وزیر مهاجرت استرالیا تأکید کرد که این کشور با سطح بیسابقهای از درخواست ویزای بشردوستانه از افغانستان رو به رو شده است و برای رسیدگی اولیه به آن، تیمهای اختصاصی را در وزارت کشور ایجاد کرده است.
براساس اعلام وزیر مهاجرت استرالیا، این کشور بیش از ۳۲ هزار درخواست برای برنامه بشردوستانه از شهروندان افغانستان را به نمایندگی از دست کم ۱۴۵ هزار نفر دریافت کرده است.