جبهه مقاومت ملی، گروه مسلح ضد طالبان میگوید که یک فرمانده این گروه روز سه شنبه در نبرد با طالبان در روستای «کاسهتراش» اندراب جان خود را از دست داد. شکرالله اندرابی پس از آن در محاصره طالبان افتاد که به خاطر عید برای دیدار خانوادهاش رفته بود.
به گفته این جبهه، این حادثه سه شنبه شب اتفاق افتاد و در این نبرد آقای اندرابی به تنهایی با جنگجویان قطعه سرخ طالبان جنگیده بود.
پس از سقوط کابل در ماه آگست، اندراب و پنجشیر شاهد بیشترین درگیری میان طالبان و گروههای مسلح مقاومت ضد آن بوده است.
قبلاً، جبهه مقاومت در ۱۱ ثور ادعا کرده بود که در پلحصار ولسوالی اندراب ولایت بغلان، ۸ جنگجوی طالبان را کشته و تعدادی دیگر آن را زخمی کرد.
خواهران زهرا، زن افغانی که هفته گذشته در جرمنی به دست شوهرش کشته شد، با انتشار نامه سرگشادهای از مقامات آلمان خواستند علایم هشداردهندهای را جدی بگیرند که جان زنان را تهدید میکند. مقامات امنیتی آلمان متهم شدهاند که به تهدیدات امنیتی که مقتول با آن مواجه بود بیتوجهی کردهاند.
پیش از این روزنامه آلمانی تاگس اشپیگل گزارش داده بود که براساس تحقیقات این رسانه، مقامات امنیتی آلمان آگاه بودند که زهرا، زن مقتول افغان از سوی شوهر سابقش مورد تهدید جدی بوده است اما تدابیر لازم را برای محافظت از او روی دست نگرفتند.
روز شنبه، ۱۰ ثور رسانههای آلمانی گزارش دادند که یک مرد ۴۲ ساله افغان پیش چشم دهها رهگذر همسر سابق خود را با چاقو به قتل رسانده است.
روزنامه برلینز سایتونگ نوشته بود که این مرد روز جمعه، ۹ ثور در منطقهای در پایتخت آلمان ابتدا این زن ۳۱ ساله را با چاقو زخمی کرد و سپس گلویش را برید.
طبق این گزارش، فرد مظنون نخست از محل فرار کرد اما سپس پولیس به کمک شاهدان صحنه، موفق به بازداشت او شد.
زن کشته شده زهرا نام داشت. او مادر شش فرزند بود و در هنگامی که مورد حمله شوهر سابقش قرار گرفت، دو کودکش در محل حادثه حضور داشتند.
خواهران زهرا اکنون با انتشار یک نامه سرگشاده پولیس و سیستم حاکم آلمان را در قتل خواهرشان مقصر دانستهاند.
آنها میگویند که زندگی زنان به ویژه زنان مهاجر به اندازه کافی در این کشور محافظت نمیشود.
در نامه سرگشاده آمده است که پولیس آلمان به طور مکرر پس از قتل زنان به عنوان "نوعی تراژدی در روابط زن و مرد" سخن میگوید و قتل زنان به یک امر پیش پا افتاده تبدیل شده است.
در نامه گفته شده که سیاسیون آلمان باید کاری کنند که رفتار پولیس در جلوگیری از قتل زنان اساساً تغییر کند.
فعالان حقوق زنان در آلمان میگویند تراژدی قتل این زن توسط شوهر سابقش در رسانههای آلمانی با عناوینی چون "قتل" و "درام" تقلیل یافته است در صورتی که عوامل انگیزشی این قتل به طور مستقیم با "زنکشی" مربوط است.
فرهاد دریا، آوازخوان پرآوازه افغانستان با نوشتن نامه سرگشادهای از اشرف غنی، رئیس جمهور پیشین این کشور پرسیده است: "فرمان تسلیمی و گذاشتن اسلحه برزمین، از کدام مرجع به نیروهای امنیتی مخابره میشد؟ و مسئول و مقصر اصلی از همپاشیدن یک اردوی مجهز سه صد هزار نفری کیها بودند؟"
فرهاد دریا گفته در نامه سرگشادهای که به اشرف غنی نوشته گفته نمیخواهد مقاومت رهبر اوکراین در برابر ابر قدرت روسیه را با فرار جمهوریت در برابر "چند موترسایکلسوار مزدور" مقایسه کند، اما از اشرف غنی پرسیده که به حیث سرقومندان اعلی قوای مسلح به این سوال پاسخ بگوید که "در حالی که دل به شکست و فرار داده بودید، به کدامین منطق قهرمانان امنیتی را حتی تا دم سقوط کابل در وضعیت دفاعِ فعال نگه داشته بودید؟"
در نامه فرهاد دریا آمده "حقیقت این است که سقوط جمهوریت، سقوط نظامی نی، بلکه سقوط اخلاقی بود؛ سقوطی که توسط خیانت و توطئهی یک گروه خاص، به مرور زمان و پلان شده، عملی شد."
او از اشرف غنی پرسیده وضاحت بدهد که چه بلایی بر مردم افغانستان نازل شد.
فرهاد دریا با اشاره به کشتار زنجیرهای نیروهای امنیتی دولت پیشین افغانستان و مسدود ماندن مکاتب دخترانه در افغانستان اشرف غنی را مخاطب قرار داده و گفته است "شما گذاشتید گلوی آنها را به جرم عشق و مثبتاندیشی، با تفنگ و خنجرِ تحریم پاره کنند و شما از دور تماشا کردید."
پس از ورود طالبان به کابل در ماه اگست پارسال کشتار، ناپدیدسازی و بازداشت خودسرانه زنجیرهای نیروهای امنیتی دولت پیشین آغاز شد.
هرچند در بدو ورود طالبان به کابل پیام عفو عمومی منسوب به ملا هبتالله آخوندزاده، رهبر طالبان منتشر شده بود، اما طالبان هرگز به عفو عمومی متعهد نماندند.
نهادهای حقوق بشری اعلام کردهاند که این گروه از عفو عمومی به عنوان ترفندی برای به دام انداختن مخالفان و کارمندان دولت پیشین افغانستان استفاده کرده است.
یک گزارش تحقیقی روزنامه نیویارک تایمز نشان میدهد که در شش ماه اول تسلط طالبان در افغانستان دست کم پنجصد عضو نیروهای امنیتی دولت پیشین افغانستان کشته و یا ناپدید شده است.
طالبان پس از ورودشان به کابل مانع گشایش مکاتب دخترانه دوره ثانوی در افغانستان شدند و محدودیتهای سنگینی را بر حضور زنان در اجتماع و سیاست وضع کردند.
۲۲۹ روز از بسته ماندن مکاتب دوره متوسطه و عالی دخترانه توسط طالبان میگذرد.
فرهاد دریا در نامهاش به رئیسجمهور پیشین افغانستان گفته است در اوایل "به خاطر پیشینهی آکادمیک و به احترام چند کتاب که [اشرف غنی] در زندگی خوانده و نوشته" است تصور میکرد که او انسانی صادق، و دوستدار افغانستان است، اما پس از دیدن کارکردهای او به یک مخالف و منتقد جدی او بدل شده است.
نامه سرگشاده فرهاد دریا در واکنش به سخنرانی اشرف غنی در روز عید فطر منتشر شده است.
اشرف غنی سخنرانی صوتی را به مناسبت روز عید فطر از طریق فیسبوکش منتشر کرد و در آن سخنرانی گفت: "افغانستان در یک مرحله خطرناک تاریخ قرار دارد." وی تأکید کرد که "انحصار قدرت وضعیت را وخیمتر خواهد کرد."
دریا گفته است سخنرانی عیدی اشرف غنی را شنیده اما در این سخنرانی چیزی نیامده بود که او و مردم افغانستان انتظار شنیدنش را داشتند.
این آوازخوان مشهور افغانستان خطاب به رئیسجمهور پیشین افغانستان گفته "مردم میخواهند بدانند کدام دستها، به کدام قیمتها و به کدامین جرم و گناه، یک شبه همگی و همه چیز را فروختند."
یک سازمان ایتالیایی هشدار میدهد که اگر همین حالا اقدامی برای جلوگیری از بدتر شدن سیستم صحی افغانستان نشود، آمار مرگ مادران افغانستان تا سال ۲۰۲۵ بیش از ۵۰ درصد افزایش خواهد یافت.اینترسوس میگوید ممکن است تا سه سال آینده در هر صدهزار تولد، ۹۶۳ مادر جان خود را از دست بدهند.
اینترسوس یک سازمان غیرانتفاعی کمکهای بشردوستانه است که برای کمک به قربانیان بلایای طبیعی و درگیریهای مسلحانه فعالیت میکند. این سازمان در سال ۱۹۹۲ تأسیس شده و برخی از شفاخانهها را در افغانستان حمایت میکند.
این سازمان میگوید همین اکنون نیز مرگومیر زنان افغانستان در هنگام زایمان افزایش یافته است.
بر اساس اطلاعات صندوق جمعیت ملل متحد در سال ۲۰۲۱، از هر صد هزار زن در افغانستان، ۶۳۹ نفر در هنگام زایمان جان خود را از دست میدهند.
در اعلامیهای که اینترسوس منتشر کرده آمده است در حال حاضر شمار داکتران به دلیل ناتوانی طالبان در پرداخت معاشات کاهش یافته و دارو نیز در افغانستان کمیاب شده است.
اینترسوس میگوید از ابتدای سال جاری میلادی در شفاخانه تحت حمایتش در ولایت زابل، تا کنون بیش از ۱۱۰۰ کودک به دنیا آمدهاند، اما بیش از یک چهارم مادران دچار عوارض جدی هستند و اگر درمان نشوند جان خود را از دست خواهند داد.
پنجم می، روز جهانی قابله / ماماهاست. سازمان اینترسوس به روز جهانی قابلهگان از جامعه جهانی خواسته به زنان و کودکان افغانستان پشت نکند و در بهبود سیستم صحی و درمانی افغانستان کمک کند.
رعنا بهار، قابله در افغانستان میگوید: "در ماههای اخیر شاهد بدتر شدن وضعیت بودم. وقتی در سال ۲۰۱۶ شروع به کار کردم، اگر مادری نیاز به سزارین داشت، جراحان بودند تا آن را انجام دهند. اگر مادری خونریزی پس از زایمان داشت که علت اصلی مرگ است، ما جراحانی داشتیم که میتوانستند آن را درمان کنند، اما حالا داکترها ماههاست که معاش نگرفتهاند و یا در جایی دیگر مشغول به کار شدند یا همچنان به دنبال کار میگردند."
نماینده سازمان اینترسوس در افغانستان هم گفته است "سیستم صحی در افغانستان تحت فشار است. زایشگاهها در حال حاضر بیش از حد پر شدهاند و بدون افزایش بودجه به طرز غمانگیزی شاهد مرگ بسیاری از مادران خواهیم بود."
وزیر خارجه امریکا میگوید "طالبان به طور سیستماتیک رسانههای مستقل، به ویژه خبرنگاران زن و کسانی که در مناطق دوردست کار میکنند را سرکوب کردهاند." آنتونی بلینکن میگوید بسیاری از خبرنگاران افغانستان در معرض تهدید هستند و تهدیدها باعث شده خبرنگاران از کشورشان فرار کنند.
آقای بلینکن که روز سهشنبه، ۱۳ ثور در یک نشست خبری به مناسبت روز جهانی مطبوعاتی صحبت میکرد با اشاره به پژوهشی که در پایان سال ۲۰۲۱ انجام شده گفت ۴۰ درصد از رسانههای مستقل افغانستان بسته شدهاند.
ذبیحالله مجاهد، سخنگوی طالبان با انتشار توییتی گفته علت توقف کار رسانهها در افغانستان سیاست طالبان نه بلکه از دست دادن منابع مالی این رسانههاست.
سخنگوی طالبان تأیید کرده که در ماههای گذشته "گاهی خبرنگاران بخاطر افهام و تفهیم به بعضی ادارات دعوت شدهاند."
او ادعا کرده که "اکنون در زندانهای امارت اسلامی هیچ خبرنگار زندانی وجود ندارد."
در دو دهه گذشته از رسانههای مستقل و آزادی بیان به عنوان یکی از دستاوردهای عمده جامعه افغانستان یاد میشد.
بر اساس تازهترین تحقیق گزارشگران بدون مرز، پس از به قدرت رسیدن طالبان، افغانستان در ردهبندی جهانی آزادی رسانهها ۳۴ پله سقوط کرده است.
آمار گزارشگران بدون مرز نشان میدهد که ۸۴ درصد زنان خبرنگار و ۵۲ درصد مردان خبرنگار در افغانستان کار خود را از دست دادهاند.
انس حقانی، از چهرههای ارشد طالبان میگوید به زودی نشستی از "علمای دین" برگزار خواهد شد تا در مورد بازگشایی مکاتب دخترانه گفتگو کنند. او وعده داده که "مشکلات مربوط به مکتبهای دخترانه حل خواهد شد." طالبان پیش از این هم وعدههای مشابهی در مورد بازگشایی مکاتب دخترانه داده بودند.
۲۲۹ روز از بسته ماندن مکاتب دوره متوسطه و عالی دخترانه توسط طالبان میگذرد.
در زمستان پارسال طالبان بارها وعده دادند که مکاتب دخترانه با آغاز سال جدید تعلیمی بازگشایی خواهند شد. با این حال، در سوم حمل امسال طالبان مانع بازگشایی این مکاتب شدند و دانشآموزان دختر را از صنفهایشان بیرون کرده و به خانهشان فرستادند.
این اقدام طالبان باعث برانگیختن نقدهای تندی در داخل و خارج از کشور شد.
طالبان بعدا گفتند: تا زمانی که درباره پوشش دانشآموزان دختر طبق شریعت اسلام تصمیمگیری نشود، مکاتب دخترانه مسدود خواهد ماند.
با وجود انتقادهای گسترده بینالمللی و داخلی طالبان هنوز راضی نشدهاند مکاتب را به روی دختران باز کنند و سرنوشت آموزش میلیونها دختر در افغانستان در ابهام قرار دارد.
مشخص نیست که آیا نشست پیش روی "علمای دین" منجر به بازگشایی مکاتب دخترانه خواهد شد یا خیر، با این حال انس حقانی گفته است "به زودی مردم خبرهای خوبی در مورد مکاتب دخترانه خواهند شنید."