امرالله صالح، معاون رئیسجمهور پیشین افغانستان با انتشار پیامی از "آغاز قیام مسلحانه مردمی علیه طالبان" در ولسوالی بلخاب ولایت سرپل استقبال کرد. صالح میگوید که "آغاز قیام مسلحانه علیه طالبان در بلخاب" را گام مهم و "نقطه عطف در گسترش مقاومت دوم" میداند.
امرالله صالح میگوید: "طالبان با اعمال سیاست حذف، تعصب، تبعیض و سرکوب در واقع جنگ را بر مردم تحمیل کردند."
منابع افغانستان اینترنشنال قبل از ظهر روز پنجشنبه، ۲ سرطان گزارش دادند که درگیری مسلحانه در این منطقه بین جنگجویان طالبان و افراد وابسته به مولوی مهدی آغاز شده است.
منابع محلی از شمال افغانستان تأیید کردند که طالبان قبل از ظهر پنجشنبه حمله نظامی بر ولسوالی بلخاب را از منطقه "قم کوتل" آغاز کردهاند.
قاری فصیحالدین، لوی درستیز طالبان نیز برای رهبری نبرد علیه مولوی مهدی به سرپل رفته است.
همزمان صبغتالله احمدی، سخنگوی جبهه مقاومت ملی در صفحه توییتر خود نوشته است که "امروز ساعت هفت صبح، اشغالگران طالبان از مسیر قُم کوتل سنچارک بر مردم شجاع و عدالتطلب بلخاب یورش بردند."
سخنگوی جبهه مقاومت ملی ادعا کرده است که "تلفات طالبان سنگین است و این گروه وادار به عقبنشینی شده است."
مولوی مهدی، تنها فرمانده هزارهتبار گروه طالبان بود که به دلیل اختلافاتی که با طالبان داشت، از صفوف این گروه جدا شد.
اختلاف بین مولوی مهدی و طالبان زمانی توجه رسانهها را جلب کرد که این فرمانده محلی طالبان به گونه علنی از سیاستهای طالبان در برابر هزارهها و شیعیان در افغانستان انتقاد کرد.
در هفتههای گذشته مقامهای ارشد طالبان برای حل اختلافات، بارها هیأتهایی را به ولسوالی بلخاب سرپل فرستاد، اما منابع میگویند هیاتهای اعزامی هربار بدون نتیجه به کابل برگشتند.
تصاویری که از شمال کشور به افغانستان اینترنشنال رسیده نشان میدهد که طالبان از شهرهای مختلف به سوی بلخاب لشکرکشی کردهاند.
شماری از کشورهای جهان با انتشار بیانیههایی با مردم افغانستان ابراز همدردی کرده و برخی از اعزام کمکهای بشردوستانه برای التیام به خانوادههای آسیبدیده این زلزله خبر دادهاند.
طالبان اعلام کردهاند که آمار جانباختگان زلزله در دو ولایت پکتیکا و خوست به بیش از هزار نفر و آمار زخمیان به بیش از هزار و پنجصد نفر میرسد.
با این حال اداره هماهنگی کمکهای بشری سازمان ملل (اوچا) میگوید در این زلزله دستکم ۷۷۰ نفر کشته و ۱۴۴۵ نفر زخمی شدهاند.
در گزارشها آمده است که بیشتر زخمیها در "وضعیت وخیم صحی" قرار دارند.
چه قدر کمک مالی نیاز است؟
رامیز الاکبروف، معاون نماینده خاص سازمان ملل در امور افغانستان و هماهنگکننده کمکهای بشری تخمین زده است که برای رسیدگی به آسیبدیدگان زلزله افغانستان به ۱۵ میلیون دالر کمک نیاز است.
کمیساریای عالی سازمان ملل در امور پناهندگان هشدار داده است که اگر به زخمیهای نجاتیافته از زلزله در جنوبشرق افغانستان فورا رسیدگی نشود، افراد بیشتری جانشان را از دست خواهند داد.
ولسوالیهای برمل، زیروک، نیکا و گیان در پکتیکا و ولسوالی سپیره در خوست بیشترین آسیب را دیدهاند.
اتحادیه اروپا اعلام کرده است که حدود ۲۷۰ هزار نفر در مناطق آسیبدیده به کمک فوری نیاز دارند.
چه کمکهایی به مناطق آسیبدیده رسیده است؟
کمکهای اولیه ایران، پاکستان، قطر، ترکیه و نهادهای خیریه سازمان ملل در دو روز گذشته به ولسوالیهای آسیبدیده ولایتهای پکتیکا و خوست رسیده است.
کمکهای اولیه شامل مواد مورد نیاز فوری مثل آذوقه، پوشاک، دارو، خیمه، پتو و فرش موکت میشود.
ذبیح الله مجاهد، سخنگوی طالبان تأیید کرده است که دو هواپیمای حامل کمک بشردوستانه جمهوری اسلامی ایران به میدان هوایی ولایت خوست در جنوب شرق کشور رسیده است.
یعقوب سلیمانی، دبیر کل جمعیت هلال احمر ایران روز پنجشنبه اعلام کرد که این محموله امدادی شامل هزار خیمه (چادر)، ۱۰۵۰ بسته آذوقه و دو هزار تخته موکت است.
جمعیت هلال احمر ایران همچنین گفته است که این کشور بامداد روز پنجشنبه گروه ۱۸ نفره از امدادگران متخصص سازمان امداد و نجات هلال احمر را نیز به افغانستان اعزام کرده است.
سخنگوی طالبان تأیید کرده است که یک هواپیمای حامل کمکهای بشردوستانه قطر نیز به افغانستان رسیده است.
پاکستان هشت لاری حامل کمکهای بشردوستانه را از مسیر زمینی به ولایت پکتیکا فرستاده است.
گفته میشود که این محموله امدادی شامل آذوقه و مواد اولیه دیگر است.
ثناالله معصوم، سخنگوی والی طالبان در پکتیکا به افغانستان انترنیشنال گفت که پنجشنبه شب امدادهای ترکیه نیز به این ولایت رسیده است.
این کمکها شامل مواد خورکی، خیمه و دیگر مواد مورد نیاز اولیه است.
نمایندگی برنامه جهانی غذای سازمان ملل در کابل میگوید این اداره کمکهایش را در ۱۸ کامیون به مناطق زلزلهزده ارسال کرده است.
کمکهای برنامه جهانی غذا شامل تجهیزات اضطراری از جمله بیسکویت و ذخیره سیار آب است.
این اداره در نظر دارد به سه هزار خانواده مواد اولیه غذایی اضطراری تهیه کند.
کمیساریای عالی پناهندگان سازمان ملل اعلام کرده است که اولین کاروان کمکهای اضطراری این اداره روز پنجشنبه از کابل عازم خوست شده است.
کمکهای این اداره چهار هزار فرد آسیبدیده را تحت پوشش قرار خواهد داد.
بسته کمکی کمیساریای عالی پناهندگان شامل خیمه، پتو و سایر مواد امداد اولیه میشود.
چه کمکهایی در راه است؟
اتحادیه اروپا اعلام کرد که یک میلیون یورو را برای رفع فوریترین نیازهای آسیبدیدگان زلزله در افغانستان اختصاص میدهد.
این اتحادیه برای ارائه کمکهای بیشتر نیز آمادگی نشان داده است.
در بیانیهای که اتحادیه اروپا نشر کرده، آمده است که این کمکهای بشردوستانه از طریق سازمانهای غیردولتی و سازمان ملل به آسیبدیدگان خواهد رسید.
وزارت خارجه کوریای جنوبی اعلام کرد که سئول قصد دارد یک میلیون دالر کمک بشردوستانه به قربانیان زلزله در افغانستان ارائه کند.
انتونی بلینکن، وزیر خارجه امریکا در توییتی زلزله افغانستان را «تراژدی عظیم» توصیف کرد و گفت: «امریکا با سازمانهای خیریه همکار برای ارسال کمکهای طبی به آسیبدیدگان کار میکند.»
امریکا وعده مشخصی در مورد کمک مالی به آسیبدیدگان اعلام نکرده است.
وزارتهای خارجه آلمان، بریتانیا، چین و روسیه نیز از آمادگیشان برای کمک به زلزلهزدگان سخن گفتهاند اما رقم مشخصی را به عنوان کمک مالی اعلام نکردهاند.
کمکهای داخلی
هلال احمر افغانی روز چهارشنبه اعلام کرد که ۱۵موتر حامل امدادهایش به مناطق آسیبدیده رسیده است.
هلال احمر میگوید این محموله کمکی شامل ۴۰۰۰ کمپل، ۸۰۰ خیمه، ۸۰۰ آشپزخانه، ۸۰۰ ترپال، ۱۶۰ بشکه آب، صدها تخته توشک، بالشت، لحاف و مواد غذایی میشود.
این اداره میگوید ۵۴۰ خیمه دیگر نیز به مناطق آسیبدیده ارسال میکند.
شرکت "جنسنگ انرژی" از کمک ۱۰ میلیون افغانی به زلزلهزدگان خبر داده است.
شرکت هوایی کامایر گفته است که ۱۰ میلیون افغانی و ۲۰۰۰ بوری آراد را در اختیار کمیسیون رسیدگی به حوادث، تحت رهبری طالبان قرار داده است.
صرافان سرای شهزاده کابل گفتهاند که ۲ میلیون افغانی برای کمک به زلزلهزدگان جمعآوری کردهاند.
راشد خان، ستاره کریکت افغانستان کارزاری را برای جمعآوری کمک به آسیبدیدگان زلزله افغانستان و جلب توجه نهادهای مددرسان بینالمللی به راه انداخته است.
او از شماری از ستارههای مشهور کریکت دعوت کرده است که به این کارزار بپیوندند.
جمعیت هلال احمر افغانستان نیز برای دریافت کمک کارزاری به راه انداخته و حساب بانکی ویژهای را افتتاح کرده است.
به دنبال نشر خبر تلفات این زلزله، خبرگزاری باختر که نشرات آن توسط طالبان کنترول میشود، گزارش داد که ملا محمد حسن آخوند کمک یک میلیارد افغانی را برای رسیدگی به آسیبدیدگان زلزله در ولایتهای پکتیکا و خوست منظور کرده است.
با گذشت ساعاتی، باختر این خبرش را حذف کرد و سپس گزارش داد که طالبان کمکی به ارزش ۱۰۰ میلیون افغانی به مناطق آسیبدیده ارسال خواهند کرد.
آمادگی همکاری برای مدیریت کمکهای بشردوستانه
وزارت خارجه هند از اعزام یک «تیم فنی» برای ارسال موثر کمکهای بشردوستانه در سفارت این کشور در افغانستان خبر داد.
این کشور میگوید هدفش از اعزام تیم متخصص برای مدیریت کمکها این است که از امداد نهادهای مختلف به گونه دقیق نظارت کند و بین نهادهای مختلف کمکرسان هماهنگی ایجاد کند.
