گلبدین حکمتیار، رهبر حزب اسلامی افغانستان از طالبان خواست تا «براساس شریعت» و به گونه واضح پاسخ دهد که چرا زنان در «نشست بزرگ علما» حضور نداشتهاند. او افزود که هیچ ابهامی در مورد حقوق زنان در اسلام وجود ندارد و سکوت طالبان در برابر حقوق زنان، مشکل آموزش آنان را حل نمیکند.
آقای حکمتیار همچنین گفت که باید در نشست علمای طالبان مسئله آموزش و تحصیل دختران بحث میشد. او در خطبه نماز جمعه در کابل گفت: «اگر مشکل [آموزش دختران] حل نشود، مردم کشور را ترک خواهند کرد تا برای دخترانشان [زمینه آموزش را در خارج] فراهم کنند.»
آقای حکمتیار همچنین گفت که تشکیل پارلمان مقتدر و تصویب قانون اساسی جدید باید بحث اصلی این نشست میبود.
گلبدین حکمتیار از واضح نبودن آجندای نشست طالبان نیز انتقاد کرد و گفت طالبان آجندای این نشست را واضح به مردم بیان نکرده است اما همه «میدانند» که این نشست به چه هدفی برگزار شده است.
او بدون ارایه جزئیات در باره هدف نشست طالبان گفت: «حکومت میگوید که نشست علما است و اعضای آن از بین مردم انتخاب شده و در آجندای آن هم مداخله نمیکند... اما هم مردم، هم حکومت و هم اعضای این نشست میدانند که نشست برای چه برگزار شده است و چه تصمیم خواهد گرفت.»
حکمتیار خطاب به طالبان گفت: «با مردم صادق باشیم. این تقاضای دین است که به تعهد خود وفادار بمانیم. دروغ و ایمان نمیتواند یکجا باشد.»
تا کنون که دو روز از نشست علمای طالبان گذشته است، تمام تلاش سخنرانهای این نشست به «اطاعت مردم از رهبر طالبان» بوده است. همچنین روز گذشته خبرگزاری دولتی باختر گزارش داد که تمامی علما «با بلند کردن دستانشان» به هبتالله آخندزاده، رهبر طالبان «بیعت» کردند.
اما حکمتیار «نشست بزرگ علما» در کابل را یک گردهمایی درونطالبانی خواند و گفت که در این نشست از چهرههای سیاسی و احزاب نیز دعوت نشده است. به گفته او تعامل با احزاب و این که چه موقفی در برابر مخالفان مسلح طالبان گرفته شود نیز در این نشست باید به بحث گرفته میشد.
حکمیتار به سخنان مجیب الرحمان انصاری، خطیب مسجد محله گازرگاه شهر هرات نیز واکنش نشان داد. او گفت که نباید به کسی اجازه داده شود که از نام دین سوء استفاده کند و فتوا صادر کند.
مولوی انصاری در سخنرانی خود در نشست طالبان گفت که هرکسی در برابر حکومت طالبان مخالفت میکند، باید سر زده شود.
حکمتیار میگوید که برخورد با مخالفان، دشمن و اسیران جنگی در اسلام واضح بیان شده و نیاز به فتوا نیست.
بلال کریمی، معاون سخنگوی طالبان روز جمعه در یک نشست خبری در پایان دومین روز نشست علمای این گروه گفت که شرکتکنندگان این نشست در کمیتههای مختلف تقسیم شدهاند تا نظریات و پیشنهادهای خود را به رهبری طالبان ارایه کنند.
عدد ۳۵۰۰ از کجا آمد؟
آقای کریمی شمار کمیتهها را ۳۰ کمیته اعلام کرد. در ادامه، یوسف احمدی، دیگر معاون سخنگوی طالبان گفت که هر یک از کمیتههای سیگانه، ۲۰ عضو دارند.
بر اساس گفتههای سخنگویان طالبان، اگر ۲۰ در ۳۰ ضرب شود، شمار کل شرکتکنندگان این نشست ۶۰۰ نفر میشود، در حالیکه مقامهای طالبان بارها ادعا کردهاند که در این نشست ۳۵۰۰ "عالم دین" از نقاط مختلف کشور حضور یافتهاند.
معاون سخنگوی طالبان در همین نشست خبری هم گفت که بیش از سه هزار نفر در این گردهمایی در تالار لویهجرگه شرکت کردهاند.
عکس تالار خالی
سخنگویان و رسانههای تحت کنترول طالبان تاکنون حتی یک عکس یا ویدیو از حضور شرکت کنندگان "گردهمایی بزرگ علما" در تالار لویه جرگه نشان ندادهاند و همه خبرهای مرتبط با این نشست، با عکسهایی از سالن تزيین شده اما خالی نشر میشود.
تاکنون فقط یک ویدیوی کوتاه که ملا برادر را در حال عبور از میان دهها مرد درحال غذا خوردن نشان میدهد از سوی طالبان نشر شده که ادعا میشود مربوط به شرکت کنندگان در نشست علمای حامی این گروه است.
در یک عکس دیگر، شماری ملا نشسته بر روی چمن دیده میشوند که به نظر میرسد محوطه پلیتخنیک، در کنار تالار لویه جرگه باشد.
گروه طالبان هیچ رسانهای را به تالار لویه جرگه راه نداده است و همه خبرای مرتبط با این نشست، از سوی رسانههای تحت کنترل طالبان و سخنگویان این گروه نشر میشود.
ذبیحالله مجاهد، سخنگوی گروه طالبان، روز چهارشنبه در پاسخ به پرسشی درباره راه ندادن خبرنگاران به نشست علمای حامی این گروه گفت نخواستیم رسانهها دچار تکلیف شوند.