دیوید پتریوس، فرمانده پیشین نیروهای امریکایی در افغانستان، در مقالهای در مجله اتلانتیک نوشت، امریکا به جای خروج و «انداختن افغانستان و مردمش به دست طالبان»، میتوانست وضعیت افغانستان را در «کنترول» خود داشته باشد و از سقوط حکومت جلوگیری کند.
او با اشاره به امکانات و تکنولوژیهای نظامی مانند پهباد استدلال کرد که امریکا با هزینه کمتری انسانی و مالی میتوانست در نقش مشاور و حامی دولت افغانستان باقی بماند.
پتریوس نوشت: «تلاش برای کنترول اوضاع[افغانستان] گزینه کمتر ایدهآل و نیازمند تعهد پایدار و نسلی بود. اما بهتر از این بود که این کشور و مردمش را برای طالبان و دیگر جنگجویان رها کردیم.»
پتریوس در این مقاله «اشتباهات کلان» متعدد امریکا را در افغانستان بررسی کرده است که یکی از آن از نظر وی، حمایت امریکا از «اعطای قدرت بسیار زیاد به حکومت مرکزی» در افغانستان بود.
جنرال پترئوس که برای مدتی رئیس سازمان سیا نیز بود، توافق دوحه را «بدترین موافقتنامه سیاسی» در تاریخ امریکا توصیف کرد که به اعتقاد او، شرایط آن، از جمله رهایی ۵ هزار جنگجوی طالب از زندانهای افغانستان، موجب سقوط حکومت در این کشور شد.
این نظامی بازنشسته امریکایی با این حرف منتقدین موافق است که حکومت بایدن با خروج آشفته و بیحساب و کتاب از افغانستان بر این ادعای رقبای امریکا مهر تایید زد که «امریکا متحد قابل اتکا نیست و در عوض یک قدرت در حال زوال است.»
او این نوع نگاه را در هنگامه جنگ اوکراین و اوج گیری تنشها با چین بر سر تایوان قابل توجه میداند.
پتریوس پیش بینی میکند که طالبان همچنان به میزبانی و حمایت از گروههای تروریستی و شبه نظامی در افغانستان ادامه خواهند داد.
زمان سلطانی، پژوهشگر منطقه جنوب آسیای عفو بینالملل این موضوع را در واکنش به مجموعه حملاتی بیان کرده که منجر به کشته و زخمی شدن "حدود ۱۲۰ نفر" در مناطق عمدتا هزارهنشین در غرب کابل شده است.
آقای سلطانی از طالبان خواسته که "فورا" اقدامات لازم را برای محفاظت از همه غیرنظامیان در افغانستان افزایش دهند.
او افزوده که در سال گذشته حملات متعددی علیه هزارهها صورت گرفته که هیچ اقدامی برای جلوگیری از آن انجام نشده است.
این پژوهشگر منطقه جنوب آسیای عفو بینالملل گفت: "ضروری است که طالبان به عنوان مقامات واقعی، تحقیقات فوری، بیطرفانه و کامل را در مورد این حملات، مطابق با قوانین و استانداردهای بینالمللی انجام دهند."
او افزوده که کسانی که مظنون به مسئولیت کیفری این جنایات بر اساس قوانین بینالمللی و نقض حقوق بشر هستند، باید در محاکمههای عادلانه در دادگاههای عادی غیرنظامی و بدون توسل به مجازات اعدام با عدالت روبرو شوند.
روز جمعه ۱۴ اسد، در یک انفجار در کابل دستکم هشت نفر کشته و ۱۸ نفر زخمی شدند. روز بعد، شنبه ۱۵ اسد، یک بمب در منطقه پرجمعیت پلسوخته منفجر شد که بر اساس گزارش رسانهها، هشت نفر کشته و دستکم ۲۲ نفر زخمی شدند.
روز یکشنبه، سازمان ملل گزارش داد که در نتیجه حملاتی که شاخه خراسان داعش مسئولیت آن را بر عهده گرفت، دستکم ۱۲۰ نفر کشته و زخمی شدند.
سازمان عفو بینالمللی میگوید که پس از تسلط طالبان بر افغانستان، هزارهها "هیچ نمایندگی مؤثری" در ساختار امنیتی یا حکومتی طالبان ندارند.
این سازمان قبلاً کشتار هدفمند جامعه قومی هزاره را پس از تسلط طالبان بر افغانستان در سال ۲۰۲۱ را مستند کرده بود.
