سفارت روسیه در واشنگتن اعلام کرد که از موضع اقتصاددانان بینالمللی که خواهان آزادسازی ذخایر مالی افغانستان شدهاند حمایت میکند. پیشتر ۷۱ اقتصاددان و کارشناس از جمله جوزف استیگلیتز، برنده جایزه نوبل اقتصاد، در نامهای از جو بایدن خواستند تا ذخایر بانک مرکزی افغانستان آزاد شود.
به گزارش خبرگزاری تاس، سفارت روسیه در واشنگتن میگوید نگهداشتن ذخایر مالی افغانستان توسط امریکا غیرقابل قبول است.
در بیانیه این سفارت آمده است «بیش از ۷۰ اقتصاددان از ایالات متحده امریکا و سایر کشورهای جهان، نامهای را منتشر کردند و خواستار آزادسازی تمام ذخایر بینالمللی بانک مرکزی افغانستان شدند. ما کاملا از این درخواست حمایت میکنیم.»
نمایندگی دیپلوماتیک روسیه در واشنگتن گفته اختصاص فقط نیمی از ذخایر مالی افغانستان به کمکهای بشردوستانه توسط امریکا "بدبینانه" است.
روسیه که روابط نزدیکی با طالبان دارد و دیپلومات این گروه در مسکو را هم پذیرفته میگوید «اقدامات واشنگتن رنج افغانهای بیگناه را تشدید میکند و بزرگترین فاجعه انسانی را در این کشور آسیایی ایجاد میکند.»
سفارت روسیه در واشنگتن تاکید کرده «ما از امریکا میخواهیم در تصمیم خود تجدید نظر کند و دارایی بینالمللی یک کشور مستقل را آزاد کند.»
یک سال پس از تسلط طالبان بر افغانستان، گزارشگران بدون مرز با نشر آماری میگوید حدود ۶۰ درصد از رسانهها و خبرنگاران افغانستان به ویژه زنان خبرنگار از عرصه فعالیت رسانهای ناپدید شدهاند. بر اساس گزارش این سازمان، در ۱۱ ولایت افغانستان هیچ خبرنگار زن وجود ندارد.
به گفته گزارشگران بدون مرز، در یک سال حاکمیت طالبان بر افغانستان، از هر چهار خبرنگار سه تن آنان کار خود را از دست دادهاند.
گزارشگران بدون مرز تاکید کرده که در آخرین روزهای سقوط حکومت پیشین افغانستان، ۵۴۷ رسانه فعالیت داشت، اما در یک سال حکومت طالبان، تعداد ۲۱۹ رسانه از فعالیت بازماندند.
طبق آمار این سازمان، در یک سال گذشته از ۱۱هزار و ۸۵۷ خبرنگار و کارمند رسانهای تنها ۴ هزار و ۷۵۹ نفر باقی ماندهاند. زنان خبرنگار نخستین قربانیان این پسلرزههای تغییر نظام بودهاند، به گونه که بیش از ۷۶ درصد آنها کارشان را از دست دادهاند.
کریستف دولوار، دبیر گزارشگران بدون مرز گفته است: «در افغانستان یک فاجعه واقعی روی داده است. روزنامهنگاران و رسانهها زیر فشار مقررههای ناعادلانه که آزادی رسانهها را محدود و راه را برای سرکوب و ستم باز میکند، فعالیت میکنند.»
گزارشگران بدون مرز میگوید «حذف زنان در یک سال گذشته نماد ویران شدن ژورنالیسم در افغانستان است.» طبق آمار این سازمان، از ۳۴ ولایت افغانستان، در ۱۱ولایت (بادغیس، هلمند، دایکندی، غزنی، میدانوردک، نیمروز، نورستان، پکتیا، پکتیکا، سمنگان و زابل) هیج زن خبرنگاری وجود ندارد. آمار این سازمان نشان میدهد که از مجموع دو هزار و ۷۵۶ خبرنگار و کارمند رسانهای زن، تنها ۶۵۶ تن باقی ماندهاند که بیشتر از ۸۴ درصد زنان خبرنگار در کابل به کار مشغول هستند.
این سازمان در توضیح حذف زنان خبرنگار گفته است که اتهامهای پیشینهدار جامعه مردسالار و ستنی چون «بیاخلاقی یا رفتار منافی ارزشهای جامعه» که بهانهای برای فشار و خانهنشین کردن زنان بود، امروز به گفتمان رسمی طالبان تبدیل شده است.
گزارشگران بدون مرز همچنین تصریح کرده است که در یک سال گذشته، از ۹ هزار و ۱۰۱ مرد خبرنگار تعداد ۴ هزار و ۹۶۷ تن دیگر فعالیت رسانهای ندارند.
این سازمان تاکید کرده است که با تسلط طالبان بر افغانستان، چشمانداز رسانهای در این کشور دستخوش تغییرات بزرگی شده است. طوری که بیش از ۳۹ درصد از رسانههای افغانستان به فعالیت خود پایان دادهاند. طبق این گزارش، در یک سال گذشته، تنها چهار رسانه ایجاد شده است.
به گفته گزارشگران بدون مرز، تعدد مقرره و دستورالعمل از سوی نهادهای مختلف طالبان شرایط کار را برای رسانهها و خبرنگاران دشوارتر کرده است.
گزارشگران بدون مرز میگوید در جریان یک سال حاکمیت طالبان، دستکم ۸۰ خبرنگار و کارمند رسانهای توسط طالبان بازداشت شدهاند و در حال حاضر سه تن از خبرنگاران در بازداشت طالبان هستند. این سازمان میگوید دادگاه نظامی طالبان خالد قادری، شاعر و روزنامهنگار را در هرات به یک سال زندان محکوم کرده است.
گزارشگران بدون مرز در ماه ثور سال جاری اعلام کرده بود که پس از تسلط طالبان، افغانستان در ردهبندی جهانی آزادی رسانهها، ۳۴ پله سقوط کرده است.طبق این گزارش، افغانستان از میان ۱۸۰ کشور با کسب ۳۸ امتیاز در رده ۱۵۶ قرار گرفته در حالی که پارسال با ۶۰ امتیاز در رده ۱۲۲ قرار داشت.
خواجه محمد آصف، وزیر دفاع پاکستان گفته امریکا از حریم هوایی کشورش برای حمله به ایمن الظواهری، رهبر القاعده در خاک افغانستان استفاده نکرده است. به گزارش روزنامه داون پاکستان، خواجه محمدآصف تاکید کرده که «امریکا برای این کار به [حریم هوایی] ما نیاز ندارد.»
ایمن الظواهری روز یکشنبه، ۹ اسد در خانهای در کابل توسط طیاره بدون سرنشین امریکایی کشته شده است.
با توجه به نزدیکی پاکستان به افغانستان، برخی منابع گزارش دادند که امریکا در این عملیات احتمالا از حریم هوایی پاکستان استفاده کرده است.
امریکا هیچ نیرویی در افغانستان ندارد و پس از خروج از این کشور گفتگوهایی با کشورهای همجوار با افغانستان از جمله پاکستان برای استفاده از حریم هوایی آنان داشت تا بتواند به اهداف خود در افغانستان حمله کند.
جیم ریش، سناتور امریکایی میگوید دولت بایدن مسئولیت تخلیه نابسامان از افغانستان را نپذیرفته و هنوز تحلیلی از آنچه اشتباه بود ارایه نداده است. او گفت دولت بایدن اقدامی برای جلب مجدد اعتماد متحدان و شرکایش انجام نداده و ایالات متحده دیگر به عنوان یک متحد قابل اعتماد دیده نمیشود.
عضو ارشد کمیته روابط خارجی مجلس سنای امریکا در بیانیه خود که در آستانه یک سالگی سقوط کابل به دست طالبان به نشر رسانده گفت که طالبان نمیخواهد و نمیتواند به تعهدات ضد تروریستی خود عمل کند و همچنان پناهگاهی برای رهبری القاعده و سایر جنگجویان فراهم میکند.
به عقیده او استراتژی مبارزه با تروریسم ایالات متحده به دلیل کمبود منابع و فواصل زیاد با مشکل مواجه شده است و افغانستان بار دیگر به یک نقطه کور خطرناک تبدیل شده است.
آقای ریش میگوید که تروریستهایی که در گوانتانامو نگهداری میشدند به افغانستان بازگردانده شدند و به آنها فرصت بازگشت به میدان جنگ داده شد.
عضو ارشد کمیته روابط خارجی مجلس سنای امریکا با انتقاد از این که دهها هزار افغان همکار با دولت امریکا در افغانستان سرگردان ماندهاند گفت که حقوق بشر زنان و دختران در افغانستان از بین رفته است.
او افزود القاعده به وضوح به افغانستان بازگشته است، نگرانیهای تروریسم در حال افزایش است و ما فاقد تدابیر کافی برای اطمینان از کمکهای ایالات متحده هستیم که در نهایت به دست طالبان میرسد.
سناتور امریکایی ضمن اذعان این که «ما باید توازن مناسبی بین کمک به مردم عادی افغان و جلوگیری از منفعت برای طالبان ایجاد کنیم» گفت که تلاشهای دولت برای آزادسازی وجوه بانک مرکزی افغانستان باید با پیشرفتهای طالبان در زمینه حقوق بشر، مبارزه با تروریسم و قاچاق مواد مخدر مرتبط باشد در غیر این صورت، یک سنت نیز نباید آزاد شود.
آقای ریش این واقعیت که یک سال گذشته است و هنوز هیچ گزارش جامع یا اصلاح سیاستی از سوی دولت بایدن مشاهده نشده است را نه تنها نگرانکننده، بلکه غیرقابل قبول خواند.
او ادامه داد: «برای جلوگیری از تکرار فاجعه مشابه، ضروری است که دولت بایدن به طور جدی در مورد اشتباهاتش تحقیق کند و از آن درس بگیرد.»
یک سال پس از تسلط طالبان بر افغانستان، اتحادیه اروپا هنوز هیچ سخنی از به رسمیت شناختن این گروه بر زبان نیاورده است. توماس نیکلاسون، نماینده ویژه اتحادیه اروپا برای افغانستان اخیراً گفت که به باور صریح این اتحادیه، افغانستان هنوز دولت رسمی ندارد.
به گفته آقای نیکلاسون، او در نشست تاشکند، به جای «دولت» یا «مقامات حاکم»، به کاربرد کلمه «طالبان» بسنده کرده است.
پیش از این، دیگر مقامات اتحادیه اروپا نیز گفته بودند که پیششرطهایی برای تعامل با طالبان دارند اما بحث رسمیت، هنوز مطرح نیست.
اصلیترین پیششرطهای مطرح شده از سوی اتحادیه اروپا برای تعامل با طالبان، رعایت حقوق بشرو آزادی رسانه، حاکمیت قانون، تشکیل دولت فراگیر و پناه ندادن به تروریستان بینالمللی بوده است که طالبان هنوز هیچکدام را عملی نکردهاند و این مسأله آنان را از رسیدن به رسمیت بینالمللی دور نگهداشته است.
در یک سال گذشته اما، اتحادیه اروپا به کمکهای بشریاش ادامه داده و شماری از کشورهای اروپایی از جمله ناروی، سرگرم میزبانی از نمایندگان طالبان یا گفتگو با امید تغییر این گروه بودهاند. احمد ولی احمدیار، پژوهشگر سیاستهای اتحادیه اروپا در دانشگاه آزاد بروکسل بیقید و شرط بودن کمکهای این اتحادیه را نیز چالشبرانگیز میخواند: «کمکهایی که از جامعه جهانی به افغانستان میرود باید مشروط به اقداماتی از سوی طالبان باشد که چنین نشده است، دوم اینکه اتحادیه اروپا هنوز از مجرای سیاستمدارانی در مورد افغانستان عمل میکند که در سقوط حکومت پیشین نقش داشتهاند و چنین اقدامی در آینده نتیجه نخواهد داشت و در حال حاضر هم نداشته است.»
یکی از مواردی که شاید اکثریت بر آن اتفاق نظر دارند، این است که قوانین طالبان در برابر زنان افغانستان بسیار بدوی و سختگیرانه بوده است. ممنوعیت دختران از آموزش و گرفتن حق کار، آزادی و فعالیت اجتماعی از زنان، سبب نگرانی بسیاری از مقامات و شهروندان جهان بوده است. مورگان جوردین، استاد دانشگاه زوریخ سوییس که در شهر لیل فرانسه به دنیا آمده است و زبان فارسی را به خوبی بلد است، چنین وضعیتی را برای آینده افغانستان خطرناک میداند. او همدردیاش را اینگونه بیان میکند:
«افغانستان بخشی از وجود من است و من با زنان افغانستان احساس همدردی دارم. من در دانشگاه کار میکنم و ارزش آموزش را بهخوبی درک میکنم. اینکه زنان و دختران افغانستان نمیتوانند به مکتب بروند در دانشگاه درس بخوانند، سبب همدردی من میشود».
در یک سال گذشته، بروکسل، پایتخت اتحادیه اروپا بارها میزبان نمایندگان زنان افغانستان بوده است.
پارلمان اروپا نیز «روزهای زنان افغانستان» را برای دو روز برگزار و به شماری از فعالان زن افغانستان در صحن این مجلس فرصت سخنرانی داد. مقامات اروپایی بارها بر حمایت از زنان افغانستان تاکید کردهاند و رعایت حقوق زنان را یک نکته عمده در ارزیابی رفتار طالبانخواندهاند، اما خانم جوردین میگوید که چنین رفتاری کارآمد نبوده و راهحلی نیست که وضعیت افغانستان را به سوی بهبود ببرد. او افزود:
«مقامات اتحادیه اروپا میگویند که منتظر اند تا ببیند چه اتفاقی خواهد افتاد. اما این سخن، در حقیقت هیچچیزی را بیان نمیکند. کمترین کاری که آنان میتوانند و باید انجام دهند این است که دورنمای خود را به صورت واضح بیان کنند که چه راهکاری برای بهبود وضعیت افغانستان دارند».
در یک سال حاکمیت طالبان بر افغانستان، این گروه هر روز از انتظارات جامعه جهانی و به ویژه اتحادیه اروپا فاصله گرفته است و راه تعامل را بیشتر از پیش بسته است. اتحادیه اروپا میگوید کمک به افغانستان که با رشد روزافزون بحران اقتصادی و بشری روبروست، اولویت است، اما بسیاریها، رفتار این اتحادیه را منفعلانه ارزیابی کرده و انتظار بیشتری از جامعه جهانی برای بیرونبردن افغانستان از وضعیت کنونی دارند.
وزیر طالبان در امور رسیدگی به حوادث طبیعی میگوید بر اثر جاری شدن سیلاب در ۷ ولایت، دستکم ۳ نفر جان خود را از دست دادند و ۴ نفر دیگر ناپدید شدند. شرفالدین مسلم روز جمعه گفت «یک زن و دو طفل در ولسوالی جلریز میدان وردک جان باختند و زوجی با دو طفل در پکتیا ناپدید شدند.»
به گفته آقای مسلم این زوج با کودکانشان مسافر موتری در شاهراه پکتیا بودند که سیلاب آن را برد.
این مقام طالبان میگوید گروههایی برای نظارت از مناطق سیلابزده به ولایات رفته و هنوز آمار نهایی تلفات و خسارات معلوم نیست.
هفت ولایت خوست، پکتیا، لوگر، کاپیسا، پروان، میدان وردک و غزنی از جمعهشب به شاهد سیلابهای گسترده بودهاند.
گفته میشود که این سیلابها صدها جریب زمین زراعتی را از بین برده و صدها خانه را به طور کامل یا جزئی ویران کرده است.
همچنین سیلاب مسیر اصلی بین کابل - غزنی، میدان شهر - بامیان، پکتیا - لوگر را بسته است.
طالبان گفتهاند شاهراه غزنی - کابل اکنون به روی ترافیک باز شده و کار برای بازگشایی شاهراههای دیگر نیز جریان دارد.