محمد محقق، رهبر حزب وحدت مردم افغانستان، در کنار دیگر سیاستمداران برجسته، از توافقنامه دوحه در سالروز امضای آن انتقاد کرد. آقای محقق روز چهارشنبه در توییتر نوشت که این توافقنامه، «سند تباهی ملت افغانستان، سند قتل دهها هزار تن از نظامیان پیشین و سند مهاجرت میلیونها انسان» است.
او در این توییت بالحن شدیدی از امریکا برای امضای این توافقنامه که منجر به خروج نیروهایش از افغانستان شد، انتقاد کرد و این کشور را یک «قدرت پوشالی» توصیف کرد.
صلاح الدین ربانی، رهبر حزب جمعیت نیز گفت که این توافقنامه تنها در خدمت قدرت بخشیدن به یک گروه افراطی قرار گرفت. او طالبان را گروهی دانست که از «مرگ و ویرانی» تغذیه میکند.
در کابل طالبان روز امضای توافقنامه را به عنوان «روز سرنگونی امپراتوری امریکا» در افغانستان تجلیل کردند، اما در عین حال از کشورهای غربی خواستند که با دولت طالبان ارتباط برقرار کنند.
توافقنامه دوحه در ۱۲ دلو ۱۳۹۸ با حضور نمایندگان امریکا، طالبان و قطر امضا شد. زلمی خلیلزاد، نماینده امریکا در امور افغانستان و ملا عبدالغنی برادر، رئیس هیات طالبان در مذاکرات، این سند را امضا کردند.
خلیلزاد پس از سقوط دولت به علت نقشش در مذاکرات و امضای توافقنامه نهایی بارها مورد انتقاد شدید و توهینآمیز سیاستمداران و مقامات دولت سابق افغان قرار گرفته است. اما، نماینده پیشین امریکا با دفاع از نقش خود میگوید که سیاستمداران افغان مسوولیت شکست و سقوط دولت پیشین را به عهده نمیگیرند و در عوض مسوولیت را «به گردن خارجیها» می اندازند.
او روز سهشنبه در مصاحبه با بی بی سی گفت: «طالبان ممکن حدود ۶۰ هزار نفر داشت، قوای افغان [آن طور که] میگفتند ۳ لک نفر بود. تعداد قوای افغان بیشتر از طالب بود، پول بیشتر داشت، اسلحه بهتر هم به دستش بود. سوال اینجاست که چطور با این همه، قوا[ی افغان] جنگ نکرد؟»
خلیلزاد گفت که نیروهای نظامی سابق، «عقیده نداشتند که به طرفداری از نظام بجنگند.» به گفته او، سیاستهای غلط رئیسجمهور پیشین در برابر ارتش افغانستان به کاهش حمایت نیروهای امنیتی از دولت افغانستان کمک کرد.
در گزارش اخیر سربازرس ویژه امریکا برای بازسازی افغانستان در مورد دلایل سقوط ارتش افغانستان به اشتباهات امریکا در ساختن ارتش افغانستان اشاره شده است. یکی از خلاهای اساسی، وابستگی شدید ارتش به نیروی هوایی امریکا بود که با خروج نیروهای آن، ارتش افغانستان پشتوانه هوایی را از دست داد و در جنگ شکست خورد.
خلیلزاد پذیرفت که امریکا در این مورد اشتباه عمل کرد اما تاکید کرد که مسوولیت اصلی فروپاشی دولت و ارتش قبل از هر کسی به دوش سیاستمداران افغان است.
او به کنایه گفت که ولودیمیر زلنسکی از اوکراین به این دلیل فرار نکرد که ناتو و امریکا از او حمایت نمیکنند، بلکه در کشور ماند و در برابر ارتش بزرگ روسیه جنگ کرد.
