راتان تاتا، رئيس سابق گروه تاتا و سرمایهگذار معروف هندی روز چهارشنبه در ۸۶ سالگی در شهر مُمبی درگذشت. نرندرا مودی، نخستوزیر هند در پیامی به مناسبت درگذشت آقای تاتا، او را «رهبر تجاری مبتکر، و انسانی دلسوز و خارقالعاده» توصیف کرد.
راتان تاتا در سال ۱۹۹۱ پس از کنارهگیری کاکایش، ج.ر.د. تاتا، به عنوان رئيس گروه تاتا منصوب شد.
گروه تاتا به عنوان یکی از بزرگترین مجموعههای تجاری در سطح جهان محسوب میشود. این شرکت چندین زیرمجموعه کوچک و بزرگ دیگر را در هند تحت کنترول دارد.
در بیانیه گروه تاتا درباره درگذشت رئيس سابق آن آمده است: «ما با اندوهی عمیق، با آقای راتان ناوال تاتا وداع میکنیم. او رهبر استثنایی بود که سهم بزرگی نه تنها در شکلگیری گروه تاتا بلکه در جامعه ما بازی کرد.»
راتان تاتا خلبان نیز بود و در مواردی هواپیمای شرکت خود را هدایت میکرد.
او هیچ وقت ازدواج نکرد و به خاطر سبک زندگی ساده و فعالیتهای خیریهاش در هند شناخته شده است.
گروه تاتا یکی از بزرگترین و قدیمیترین شرکتهای هندی است که در سال ۱۸۶۸ توسط پدرکلان راتان تاتا، از پارسیان هند، تأسیس شد. این مجموعه شامل شرکتهای مختلف در حوزههای صنعت، فناوری، خدمات مالی و انرژی میشود. گروه تاتا به عنوان یکی از برندهای معتبر در سطح جهانی مطرح است و تأثیر عمیقی بر اقتصاد هند و زندگی مردم داشته است.
دیدبان حقوق بشر روز پنجشنبه گزارشی درباره وضعیت نیروهای پولیس زن حکومت پیشین افغانستان منتشر کرد. این سازمان گفته که نیروهای پولیس زن حکومت پیشین از ترس تهدیداتی که از سوی طالبان دریافت میکنند، به زندگی مخفیانه روی آوردهاند.
در این گزارش که تحت عنوان «خیانت دوگانه: سوءاستفادهها از زنان پولیس افغان در گذشته و حال» منتشر شده، گفته که نیروهای پولیس زن حکومت پیشین از سوی مقامهای طالبان تهدید شدهاند.
برپایه این گزارش، تهدیدهای طالبان خطرات علیه این زنان از سوی خانوادههایشان را نیز افزایش داده که از ابتدا مخالف حضور آنها در صف نیروهای پولیس بودند.
دیدبان حقوق بشر گفته است که تهدیدها همچنین باعث شده که بسیاری از زنان پولیس حکومت پیشین از ترس شناسایی به گونه مخفیانه در افغانستان زندگی کنند.
دیدبان حقوق بشر برای تهیه این گزارش با ۲۴ زن از نیروهای پولیس حکومت پیشین مصاحبه کرده است. با ده نفر از این زنان به گونه حضوری و با ۹ نفر از راه دور در پنج ولایت افغانستان گفتوگو شده است. دیدبان حقوق بشر همچنین پای صحبتهای ۵ نفر این زنان که در ایالات متحده، سویدن، ایتالیا، ایران و پاکستان نشسته است.
در گزارش آمده که اعضای پولیس زن حکومت پیشین افغانستان، تماسهای تلفنی تهدیدآمیز از سوی طالبان دریافت میکنند و از آنها خواسته میشود که برای بازجویی به ادارات این گروه مراجعه کنند.
این زنان همچنین هشدارهایی درباره پیامدهای نامعلوم بهخاطر کار با نیروهای پولیس حکومت پیشین دریافت کردهاند.
دیدبان حقوق بشر نوشته است چند پولیس زن حکومت پیشین به دست اقارب خود که معتقد بودند این زنان «آبروی» خانوادهها بردهاند، کشته شدهاند. طبق این گزارش، طالبان تحقیقات معتبری درباره کشته شدن این زنان انجام نداده است.
زنان مصاحبهکننده همچنین گفتهاند که طالبان به شکل خشونتآمیزی برای بازرسی به خانههای آنها هجوم میبرند، به مردان خانواده حمله و اموال خانه را تخریب میکنند.
سوءاستفاده از نیروهای پولیس در حکومت پیشین
دیدبان حقوق بشر در گزارش خود نوشت که نیروهای پولیس زن در زمان کار خود در حکومت پیشین نیز مورد «آزار و اذیت جنسی و تجاوز» از سوی همکاران مرد خود قرار گرفتند.
این گزارش افزود که مقامهای حکومت پیشین هرگز بهخاطر اقداماتشان در قبال اعضای پولیس زن پاسخگو نبودند.
طبق این گزارش، شماری از نیروهای پولیس زن حکومت پیشین گفتند که در جریان کار خود بهطور مکرر مورد «آزار و اذیت جنسی، تجاوز و سایر اشکال خشونت جنسی» قرار گرفتهاند.
آنها همچنین گفتند که از سوی مقامهای مافوق به خاطر «رابطه جنسی در ازای ارتقا یا جلوگیری از اخراج»، تحت فشار قرار میگرفتند.
دیدبان حقوق بشر گفت که دستکم از سال ۲۰۱۳ موارد سوءاستفاده از نیروهای پولیس زن در حکومت پیشین، در میان کشورهای حامی این نیروها امری شناختهشده بوده است.
مهاجرت
دیدبان حقوق بشر در گزارش خود نوشت که بسیاری از نیروهای زن حکومت پیشین، به کشورهای همسایه مانند ایران یا پاکستان فرار کردهاند یا در تلاشاند پناهندگی برخی از کشورهای دیگر را به دست بیاورند.
این زنان گفتند که از تاثیرات روانی طولانیمدت سوءاستفادههایی که در گذشته تجربه کردهاند، رنج میبرند اما نتوانستهاند حمایتهای روانی مناسب دریافت کنند.
در این گزارش گفته شده که به نیروهای پولیس زن حکومت پیشین افغانستان از دو جهت «خیانت» شده است؛ اول توسط حکومت قبلی افغانستان که اجازه داد سوءاستفادههای جنسی جدی علیه آنها بدون برخورد ادامه یابد و دوم از سوی کشورهایی که این سوءاستفادهها را نادیده گرفتند و همچنین به زنان پولیس پناهندگی یا اسکان ندادند.
دیدبان حقوق بشر تاکید کرد که کشورهایی مثل امریکا، کانادا، بریتانیا جاپان و همچنین اتحادیه اروپا که از آموزش و استخدام این زنان پشتیبانی کردند، اکنون باید درخواستهای پناهندگی و اسکان آنها را در اولویت قرار دهند.
در همین حال، منابع به افغانستان اینترنشنال گفتند که کشورهای غربی درخواست پناهندگی بسیاری از نیروهای پولیس زن حکومت پیشین را به دلیل اینکه آنها «نظامی» اند، نپذیرفتهاند. این زنان در حال حاضر، در بیسرنوشتی در کشورهای سوم مثل پاکستان به سر میبرند.
دیدبان حقوق بشر از طالبان نیز خواست که آزار و اذیت نیروهای پولیس زن حکومت پیشین افغانستان متوقف و تحقیقات معتبری را در این زمینه آغاز کند.
این سازمان بشر گفت که نیروهای پولیس زن حکومت پیشین، پس از تسلط طالبان وظایف خود را از دست دادند و اکنون با چالشهای اقتصادی برای یافتن درآمد جایگزین مواجهاند.
طبق گزارش، حکومت طالبان تعداد کمی این زنان را برای بازرسی زنان در ایستهای این گروه و همچین نگهبانی از زندانیان زن به کار فراخواندهاند.
فرشته عباسی، پژوهشگر دیدبان حقوق بشر در امور افغانستان گفت: «دولتهایی که هزینه آموزش و استخدام زنان در نیروی پولیس افغانستان را تأمین کردند، باید طالبان را نیز تحت فشار بگذارند تا به تمامی سوءاستفادهها علیه زنان و دختران پایان دهند.»
وزیر داخله آلمان اعلام کرد که این کشور به برنامه خود برای بازگرداندن مهاجران «مجرم» افغان ادامه میدهد و افراد بیشتری را اخراج خواهد کرد. نانسی فیزردر یک جلسه پارلمان آلمان افزود ایالتهای فدرال در حال تهیه فهرستهای جدیدی از «مهاجران مجرم» اند.
آلمان ماه گذشته یک پرواز حامل ۲۸ مهاجر «مجرم» افغان را از میدان هوایی لایپزیگ به کابل فرستاد.
وزیر داخله آلمان همچنین از برنامه اخراج مهاجران ترکیهای خبر داد و تأکید کرد که «این اقدامات بخشی از راهکار دولت برای کاهش و جلوگیری از مهاجرت غیرقانونی است.»
این وزیر کابینه آلمان گفت: «از مجموع ۱۷۹ هزار درخواست پناهندگی ثبت شده تا اکتبر امسال، حدود ۲۳ هزار درخواست از سوی شهروندان ترکیه بوده است که این کشور را به سومین منبع متقاضیان پناهندگی در آلمان، پس از افغانستان و سوریه، تبدیل کرده است.»
به دنبال حمله یک مهاجر افغان با چاقو که منجر به کشته شدن یک نیروی پولیس در مانهایم شد، صدراعظم آلمان اعلام کرد که مهاجران «مجرم» افغان و سوری از این کشور اخراج خواهند شد.
به گزارش روزنامه مشرق، هفت شهروند افغانستان در تهران که «همولایتیهای» ثروتمند خود را شناسایی و میربودند، بازداشت شدند. طیق این گزارش، این باند آدمربا گوش یا بینی قربانیان خود را بریده و با ارسال آن به خانوادههای آنها، اقدام به اخاذی میکرد.
گزارش میافزاید که پولیس بهدنبال دو سر دسته این باند است که هنوز متواری هستند.
اعضای این باند با طرح و نقشههای حرفهای از جمله تصادف ساختگی، قربانیان شان را دام میانداختند و پس از شکنجه و قطع عضو، اقدام به اخاذی از خانواده آنها میکردند.
طبق این گزارش، هفت عضو باند آدمربایی با سفارشی که از سردستههای باند میگرفتند، نقشه آدمربایی و اخاذیهای سریالی را از خانوادههای مهاجر افغان اجرا میکردند.
چهار عضو این باند که به گفته مشرق نیوز همه از یک ولایت هستند، سوار بر یک موتر و با تصادف ساختگی، قربانی خود را مجبور به توقف کرده و سپس آنها را در باغی در نزدیکی شهریار میبرد. دو نفر دیگر در هم در باغ از گروگانها نگهبانی میکردند.
حفیظ یکی از آدمرباها به مشرق نیوز گفت: «آنها (دو نفر) گروگانها را شکنجه میدادند و قسمتی از گوش، بینی یا حتی انگشت آنها را بریده و فیلم این شکنجهها را برای خانواده قربانیان ارسال میکردند. از طرفی تهدید میکردند که اگر به پولیس خبر دهید، آنها را زنده نخواهند گذاشت.»
به گفته حفیظ، قربانیان که بازرگانان و ثروتمندان افغان مقیم ایران هستند، توسط دو سردسته این باند شناسایی میشدند و آدرس آنها را به او میدادند. او گفت آنها سعی میکردند مبالغی که برای آدم ربایی میگیرند خیلی زیاد نباشد تا بعد از آزادی به فکر شکایت کردن نیفتند.
منابع امنیتی پاکستان به روزنامه اکسپرس تربیون گفتند اخیرا در یک ضدحمله «قاطع و شدید»، تلفات سنگینی به نیروهای طالبان در مرز دو کشور وارد کردند. به گفته این منابع، این تبادل آتش زمانی رخ داد که نیروهای پاکستانی مشغول ترمیم حصار سیمی در مرز بودند.
این روزنامه پاکستانی روز چهارشنبه به نقل از منابع امنیتی گزارش داد که نیروهای طالبان به سمت پاسگاههای پاکستانی شلیک کردند. در پاسخ، پاکستان در اقدام متقابل خود به ایستهای بازرسی طالبان حمله کرد.
در گزارش پاکستان تریبون مشخص نشده که این درگیری مرزی چه زمانی اتفاق افتاده است.
این منابع گفتند که ماه گذشته، نیروهای طالبان در منطقه پلوسین، نزدیک مرز پاکستان، به طور غیرمنتظره با سلاحهای سنگین به پاسگاههای پاکستان حمله کردند.
مرزبانان پاکستانی و طالبان در روزهای ۸ و ۹ سپتامبر باهم درگیر شدند. منابع پاکستانی مدعی شدند که در این درگیری، «دستکم ۱۶ جنگجوی طالبان کشته، ۲۷ نفر زخمی و دو تانک آنها منهدم شده است.»
طی سه سال گذشته، مرزبانان طالبان و ارتش پاکستان بارها در تورخم، سپین بولدک، دندپتان، کنر و دیگر نقاط مرزی درگیر شدهاند.
بر اساس گزارش نهاد امریکایی اکلید که به بررسی درگیریهای مسلحانه میپردازد، تنش میان طالبان و نیروهای پاکستانی در مرز افغانستان و پاکستان در ماه سپتامبر افزایش یافت.
طبق این گزارش که روز جمعه ۱۳ میزان منتشر شد، درگیریها میان طالبان و پاکستان در چهارم، هفتم و نهم سپتامبر، پس از تلاش طالبان برای ایجاد ایستهای بازرسی در ولسوالی جاجی میدان ولایت خوست آغاز شده است.
اکلید نوشته است که در پی درگیری طالبان با نیروهای پاکستانی در پنجشنبه، ۱۹ سپتامبر، در گذرگاه مرزی غلامخان در ولسوالی گربز ولایت خوست، یک عضو طالبان، یک غیرنظامی افغان و دو نیروی پاکستانی کشته شدهاند.
این نهاد امریکایی گزارش داده است که شمار تلفات گزارششده در ولایت خوست در این مدت، بالاترین میزان از اپریل سال ۲۰۲۲ تاکنون بوده است.
در گزارش آمده است که پس از درگیری طالبان با نیروهای پاکستانی در نقاط مرزی میان دو کشور، نزدیک به دو هزار خانواده آواره شدهاند و گذرگاه غلامخان، یکی از مهمترین نقاط مرزی بین دو کشور، بسته شده است.
طبق بررسی منطقهای اکلید، در اواخر ماه سپتامبر پس از تلاش طالبان برای ایجاد پستهای مرزی در ولایتهای ننگرهار و کنر و واکنش پاکستان، درگیریهایی رخ داده است.
این نهاد به نقل از منابع گزارش داده که موشکهایی از سوی ارتش پاکستان به روستاهای ولسوالی گوشته در ننگرهار شلیک شده است.
اکلید همچنین تاکید کرده است که تنشهای مرزی میان طالبان و پاکستان از ماه مارچ رو به افزایش بوده و هر دو طرف تلاش کردهاند در مناطق مرزی مورد مناقشه، حصارها و ایستهای امنیتی ایجاد کنند.
کمیته روابط خارجی پارلمان کانادا اعلام کرد قتلعام هزارهها در دوران امیر عبدالرحمن و ادامه آزار و اذیت آنها را بهرسمیت میشناسد. این کمیته در گزارشش به شهادت پژوهشگران و متخصصان درباره «نسلکشی هزارهها» در دوره عبدالرحمان خان اشاره کردهاست.
این کمیته گفت که هزارهها به علت تحمل ظلم تاریخی دولت و وضعیت کنونی شان پس از بازگشت طالبان به قدرت، شایسته شنیده شدن، حمایت و شناسایی رنجهای شان در سطح بینالمللی اند.
در این گزارش که به تازگی نشر شده، آمده که شناسایی ۲۵ سپتامبر به عنوان روز یادآوری کشتار هزاره از ۱۸۹۱ تا ۱۸۹۳ در افغانستان، از آنها در آینده نیز محافظت میکند.
کمیته روابط خارجی و کمیته فرعی حقوق بشر به تاریخ ۲۸ اپریل سال ۲۰۲۳ از شماری از پژوهشگران و متخصصان حوزه تاریخ و سیاست افغانستان دعوت کرد تا درباره وضعیت هزارههای افغانستان در این کمیته شهادت بدهند.
شماری از آنان که در دانشگاههای کانادا و آسترالیا تدریس میکنند، تاکید کردند که کشتار هزارهها در دوره امیر عبدالرحمان، پادشاه وقت افغانستان در قرن نوزده، به عنوان نسلکشی به رسمیت شناخته شود.
در گزارش به نقل از این پژوهشگران آمده که عبدالرحمن خان علیه هزارهها اعلام جهاد کرد و در جنگهای او از سال ۱۸۹۱ تا ۱۸۹۳، حدود ۶۲ درصد هزارهها از بین رفتند. به گفته آنان، عبدالرحمان بخش زیادی از هزارهها را از سرزمینهایشان بیرون راند و بسیاری از آنان را به عنوان برده به فروش رساند.
در این گزارش ۳۶ صفحهای آمده است: «کمیته به دقت به اظهارات افرادی که در این تحقیق شرکت کردند و شواهد قانع کنندهای که از آزار و اذیت تاریخی هزارهها در اواخر قرن ۱۹ ارائه کردند، گوش دادهاست.»
در ادامه آمده است: «شهادتهای آنها درباره نسلکشی ۱۸۹۱ تا ۱۸۹۳ فهم جامعی از تاثیر پایدار آن و این که چگونه سکوت درباره این رویداد، عاملان آزار و اذیت هزارهها را قدرتمند ساخته است، فراهم کرد.»
فعالان هزاره و حامیان آنها در چندین کازار از کشورهای جهان خواستهاند که کشتار تاریخی هزارهها و حملات داعش و طالبان به این قوم را به عنوان نسلکشی به رسمیت بشناسند.
کمیته روابط خارجی پارلمان کانادا تاکید کرد که شهادتها و شواهد ارائه شده به این کمیته، «به وضوح آسیبپذیری کنونی هزارهها در افغانستان را به تصویر کشید. زیرا، آنها با تهدیدهای دایمی طالبان، داعش خراسان و سایر گروههای تروریستی روبرو هستند.»
تداوم آزار و اذیت هزارهها
در گزارش آمده که تسلط طالبان بر افغانستان، با نقض گسترده حقوق بشر بهخصوص حقوق زنان، دختران و اقلیتها همراه بوده و هزارهها و شیعیان بیشتر متاثر شدهاند.
گزارش افزود که هزارهها مورد خشونت شدید طالبان و گروههای تندرو قرار دارندو به حملات مرگبار به هزارهها و کوچ اجباری آنان در حاکمیت طالبان اشاره شدهاست.
طالبان پیوسته گزارشهای سازمانهای بینالمللی از جمله ملل متحد، در مورد نقض حقوق اقلیتها در افغانستان را رد کردهاست. این گروه به علت انحصارطلبی سیاسی و مذهبی مورد انتقاد نهادهای حقوق بشری قرار گرفته است.