مقامات اوکراینی میگویند که جتهای جنگنده میراژ ۲ هزار فرانسه و شماری از جنگندههای اف-۱۶ را از هالند تحویل گرفتهاند. وزیر دفاع اوکراین گفت که این جنگندههای مدرن به زودی ماموریتهای رزمی را در اوکراین آغاز میکنند.
سباستین لکورنو، وزیر دفاع فرانسه، جمعه ۱۹ دلو با تایید انتقال جنگندههای میراژ ۲ هزار به اوکراین نوشت این جنگندهها توسط خلبانان اوکراینی که ماهها در فرانسه آموزش دیدهاند، به پرواز درآمدند.
رستم عمریف، وزیر دفاع اوکراین از تحویلگیری این جنگندهها خبر داده گفت توانایی اوکراین با این جتها در مقابله با تجاوز روسیه افزایش مییابد. او تاکید کرد که این جنگندهها به زودترین فرصت به ماموریتهای رزمی آغاز خواهند کرد.
ولودیمیر، زلنسکی در پی تحویلگیری این جنگندههای از عملی شدن تعهد فرانسه سپاسگزاری کرد. او در صفحه اکس خود نوشت: «رئیسجمهور فرانسه به قول خود عمل کرد و ما از حمایت و رهبری او قدردانی میکنیم».
مقامات اوکراین شمار دقیق جنگندههای میراژ ۲ هزار فرانسه و اف-۱۶ های کمکی هالند را واضح نکردهاند. اما امانوئل مکرون در تابستان ۲۰۲۴ اعلام کرده بود که برای تقویت نیروی هوایی اوکراین به این کشور جنگندههای میراژ ۲ هزار ارائه میکند.
این در دو کشور اروپایی در حالی به اوکراین جتهای جنگنده تحویل میدهند که روسیه اخیرا حملات هوایی خود بر اوکراین را افزایش داده است. از سویی هم دونالد ترامپ، رئیسجمهور ایالات متحده امریکا به توافق آتشبس میان روسیه و اوکراین تاکید دارد.
نخستوزیر اسرائیل روز پنجشنبه گفت که عربستان سعودی زمین کافی برای ایجاد یک کشور فلسطینی دارد. بنیامین نتانیاهو تأکید کرد: «سعودیها میتوانند یک دولت فلسطینی را در عربستان ایجاد کنند، زیرا آنها زمینهای زیادی دارند.»
اخیرا دونالد ترامپ، رئیسجمهور امریکا در یک کنفرانس خبری با نتانیاهو، ایده «مالکیت بلندمدت» غزه توسط امریکا را مطرح کرد. او پیشنهاد داد که بیش از یک میلیون نفر از ساکنان غزه به کشورهای عربی دیگر منتقل شوند و امریکا این باریکه را به یک منطقه تجاری و مسکونی تبدیل کند.
این سخنان با استقبال برخی مقامات اسرائیلی و مخالفت بسیاری از کشورها از جمله عربستان سعودی مواجه شد.
مخالفت نتانیاهو با ایجاد کشور فلسطین
نتانیاهو روز پنجشنبه، ۱۸ دلو در مصاحبه با کانال ۱۴ اسرائیل، درباره ایجاد کشور فلسطین به عنوان شرط عادیسازی روابط اسرائیل با کشورهای عربی گفت: «هرگز توافقی که امنیت اسرائیل را به خطر بیندازد، نخواهد پذیرفت.»
او در ادامه گفت: «بهویژه یک دولت فلسطینی. بعد از هفتم اکتبر؟ میدانید این یعنی چه؟ یک دولت فلسطینی وجود داشت، نامش غزه بود. غزه، تحت رهبری حماس، یک دولت فلسطینی بود و ببینید چه شد – بزرگترین کشتار یهودیان پس از هولوکاست.»
تصرف غزه توسط امریکا
ترامپ گفته ایالات متحده «مالک» غزه خواهد بود و مسئولیت خنثیسازی تمام بمبهای منفجرنشده و سایر سلاحهای خطرناک موجود در این منطقه را خواهد گرفت.
رئیسجمهور امریکا افزود: «ما آن منطقه را تصرف میکنیم و آنجا را توسعه خواهیم داد. هزاران شغل ایجاد خواهیم کرد و این منطقه به چیزی تبدیل خواهد شد که کل خاورمیانه بتواند به آن افتخار کند.»
واکنشهای بینالمللی به اظهارات ترامپ
سخنان ترامپ مبنی بر جابجایی ساکنان غزه به دیگر کشورها با واکنش گستردهای در سطح بینالمللی روبهرو شد.
دبیرکل سازمان ملل گفت که باید از پاکسازی قومی در غزه اجتناب شود و راهحلهای آینده غزه نباید وضعیت را از آنچه که هست، بدتر کند.
روسیه، چین و آلمان نیز به این پیشنهاد واکنش نشان داده و هشدار دادند که چنین طرحی میتواند موجب «رنج و نفرت جدید» شود.
عربستان سعودی به عنوان یک قدرت منطقهای، این پیشنهاد را کاملاً رد کرد. عربستان سعودی اعلام کرد که موضع این کشور در قبال تشکیل دولت فلسطین، تزلزلناپذیر و غیر قابل مذاکره است.
ملک عبدالله، پادشاه اردن، نیز تأکید کرد که با هرگونه تلاش برای الحاق سرزمینهای فلسطینی و آواره کردن ساکنان غزه مخالف است.
در مقابل، نخستوزیر و وزیر دفاع اسرائیل از طرح ترامپ استقبال کردند. وزیر دفاع اسرائیل در مصاحبهای با کانال ۱۲ اسرائیل، از طرح پیشنهادی ترامپ حمایت کرد و گفت: «من از طرح جسورانه رئیسجمهور ترامپ استقبال میکنم. ساکنان غزه باید آزادی خروج و مهاجرت داشته باشند، همانطور که این امر در سراسر جهان یک قاعده است.»
رسانههای اسرائیلی گزارش دادند که وزیر دفاع این کشور به ارتش اسرائیل دستور داده است که طرحی را برای «خروج داوطلبانه» ساکنان غزه تدوین کند.
آینده نامشخص غزه
سرنوشت غزه و فلسطینیهای این منطقه همچنان به یکی از چالشهای بزرگ دیپلوماتیک در سطح بینالمللی تبدیل شده است. در حالی که اسرائیل به دنبال تغییرات اساسی در وضعیت غزه است، فلسطینیان و بسیاری از کشورها بر حق حاکمیت فلسطین تأکید دارند.
ارتش پاکستان اعلام کرد که در عملیاتی در وزیرستان شمالی ایالت خیبرپختونخوا در نزدیکی مرز با افغانستان یک سرباز ارتش و ۱۲ شبهنظامی کشته شدند. ارتش گفته در این عملیات مقدار قابل توجه اسلحه و مهمات شبهنظامیان به دست نیروهای امنیتی افتاده است.
دفتر روابط عمومی ارتش پاکستان جمعه، ۱۹ دلو اعلام کرد که این عملیات در منطقه حسنخیل ولسوالی وزیرستان شمالی، در نزدیکی مرز با افغانستان انجام شده است. این دفتر نوشت که نیک محمد ابراهیم، سرباز ۳۴ ساله ارتش، اهل منطقه هنگو در پی درگیری با اعضای تحریک طالبان پاکستانی جان باخته است.
دفتر روابط عمومی ارتش پاکستان در بیانیه خود از شبهنظامیان کشته شده در این عملیات به عنوان «خوارج» نام برده است. این در دفتر در ماه میزان اعلام کرده بود که تحریک طالبان پاکستانی را به عنوان «فتنهالخوارج» میشناسد.
ارتش پاکستان همچنان تاکید کرده است که عملیات پاکسازی و ضدتروریسم در این کشور تا از بین بردن اخرین تروریست ادامه خواهد داشت.
رئیسجمهور امریکا، با امضای یک فرمان اجرایی، تحریمهای اقتصادی و محدودیتهای سفر علیه مقامات دادگاه کیفری بینالمللی اعمال کرد. دونالد ترامپ این دادگاه را به «اقدامات نامشروع» علیه امریکا و اسرائیل متهم کرد.
دادگاه کیفری بینالمللی در ماه نوامبر ۲۰۲۴ حکم بازداشت بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر و یوآو گالانت، وزیر دفاع پیشین اسرائیل و شماری از رهبران حماس را به اتهام جنایات جنگی در غزه صادر کرد.
رئیسجمهور امریکا اعلام کرد که حکم این دادگاه «سوءاستفاده از قدرت» بوده و میتواند امنیت شهروندان امریکایی را به خطر بیندازد.
دادگاه کیفری بینالمللی فرمان اجرایی دونالد ترامپ را محکوم کرد. این دادگاه روز جمعه ۱۹ دلو در بیانیهای گفت که از کارکنان خود حمایت کرده و متعهد است که به اجرای عدالت و کمک به میلیونها قربانی جنایات در سراسر جهان ادامه دهد.
این دیوان از ۱۲۵ کشور عضو، جامعه مدنی و همه ملتهای جهان خواست که برای عدالت و حقوق اساسی بشر متحد شوند.
یک مقام کاخ سفید گفته که فرمان جدید ترامپ، تحریمهای مالی و ویزا را برای افراد و اعضای خانواده کسانی وضع میکند که در تحقیقات دادگاه بینالمللی کیفری علیه شهروندان امریکا یا متحدان آن کمک میکنند.
نتانیاهو از تصمیم ترامپ استقبال کرده و آن را دفاع از اسرائیل در برابر «جنگ حقوقی» دانست.
نهادهای حقوق بشری، از جمله عفو بینالملل، این اقدام را محکوم کرده و آن را تضعیف عدالت بینالمللی دانستند.
پس از امضای این فرمان توسط ترامپ اگنس کالامار، دبیرکل سازمان عفو بینالملل، اظهار داشت که این فرمان «این پیام را میرساند که اسرائیل فراتر از قانون است و اصول جهانی عدالت بینالمللی برای آن اعمال نمیشود.»
منتقدان امریکایی ترامپ نیز هشدار دادند که این تحریمها، دسترسی قربانیان جنایات جنگی به عدالت را دشوارتر خواهد کرد.
چارلی هوگل، وکیل ارشد پروژهٔ امنیت ملی اتحادیه آزادیهای مدنی امریکا (ACLU)، در این باره گفت: «قربانیان نقض حقوق بشر در سراسر جهان زمانی به دادگاه کیفری بینالمللی مراجعه میکنند که هیچ گزینهٔ دیگری ندارند و فرمان اجرایی رئیسجمهور ترامپ یافتن عدالت را برای آنها دشوارتر خواهد کرد.»
ترامپ در دور اول حکومتش نیز دادستان وقت این دادگاه را در قضیه افغانستان تحریم کرده بود.
در طول دور اول حکومت ترامپ در سال ۲۰۲۰، واشنگتن تحریمهایی را علیه فاتو بنسودا، دادستان وقت دادگاه و یکی از دستیاران ارشد او به دلیل تحقیقات دیوان بینالمللی کیفری در مورد جنایات جنگی سربازان امریکایی در افغانستان اعمال کرد.
رهبر جمهوری اسلامی میگوید تجربه نشان داده است که مذاکره با امریکا هیچ تاثیر بر رفع مشکلات ایران ندارد. علی خامنهای در دیدار با فرماندهان نیروی هوایی ایران تاکید کرد که مذاکره با امریکا هوشمندانه، شرافتمندانه و عاقلانه نیست.
رهبر جمهوری اسلامی ایران جمعه ۱۹ دلو در دیدار با فرماندهان نیروی هوایی ارتش ایران افزود «چنین وانمود نکنند که اگر با امریکا به میز مذاکره نشستیم، مشکلات ایران حل میشود.»
او گفت که تجربه نشان داده است که هیچ مشکلی از طریق مذاکره با امریکا حل نمیشود.
رئیسجمهور امریکا اخیرا سیاست فشار حداکثری علیه جمهوری اسلامی را از سر گرفت و برای به صفر رساندن صادرات نفت ایران فرمانی را امضا کرد و گفت که جمهوری اسلامی دیگر نباید به کشورهای دیگر نفت بفروشد.
دونالد ترامپ در عین حال تمایلش را برای گفتوگو با همتای ایرانی خود اعلام کرد.
رهبر جمهوری اسلامی گفت دولت وقت ایران در دهه ۹۰ با امریکا مذاکره کرد و پس از دو سال یک معاهده تشکیل شد. او اضافه کرد که طرف ایرانی در این مذاکرات «خیلی هم سخاوت» به خرج دادند و به امریکا و شرکایش امتیاز قایل شدند، اما امریکاییها نهایتا به آن معاهده عمل نکردند.
علی خامنهای رهبر تاکید کرد که امضای آن معاهده برای ایران یک تجربه است و باید از آن استفاده شود. او گفت: «امتیاز دادیم، مذاکره کردیم، کوتاه آمدیم، اما نتیجهای که مقصودمان بود به دست نیاوردیم. همین معاهده را هم با همه این نقصهایی که داشت طرف مقابل خراب کرد، نقض کرد، پاره کرد».
علی خامنهای خاطرنشان کرد که با یک چنین دولتی مذاکره نباید کرد، مذاکره کردن عاقلانه، هوشمندانه و شرافتمندانه نیست.
بلومبرگ به نقل از منابع آگاه گزارش داد متحدان امریکا انتظار دارند دولت دونالد ترامپ طرح خود را برای پایان دادن به مناقشه اوکراین هفته آینده در کنفرانس امنیتی مونیخ ارائه کند.
بلومبرگ به نقل از این منابع نوشت کیت کلاگ، فرستاده ویژه ترامپ در امور اوکراین و روسیه، قرار است این طرح را با متحدان واشنگتن در میان بگذارد.
آقای کلاگ چهارشنبه ۱۷ دلو، در همین رابطه گفت او در جریان سفرش به مونیخ، با رهبران اروپایی درباره طرح پیشنهادی ترامپ گفتوگو خواهد کرد و نتایج آن را به اطلاع رئیسجمهور ایالات متحده خواهد رساند.
کلاگ افزود این طرح قرار نیست بهصورت عمومی در کنفرانس امنیتی مونیخ ارائه شود و اعلام رسمی آن بر عهده ترامپ خواهد بود.
این کنفرانس از ۲۶ تا ۲۸ دلو برگزار خواهد شد.
در ماههای اخیر، ترامپ ضمن انتقاد از میزان کمکهای غرب به کییف، بارها تاکید کرده قصد دارد جنگ اوکراین را بهسرعت به پایان برساند اما تاکنون توضیح مشخصی در خصوص چگونگی تحقق این هدف ارائه نکرده است.
خبرگزاری رویترز ۲۶ جدی نوشت مشاوران ترامپ اکنون به این موضوع اذعان کردهاند که حل و فصل مناقشه اوکراین ممکن است ماهها یا حتی بیشتر به طول انجامد.
در هفتههای گذشته، گمانهزنیها درباره طرح پیشنهادی ترامپ برای خاتمه جنگ اوکراین شدت گرفته و برخی آن را در راستای سیاست «صلح از طریق قدرت» دانستهاند.
ترامپ پیش از این در سوم دلو هشدار داده بود اگر بهزودی توافقی درباره مناقشه اوکراین حاصل نشود، مالیاتها، تعرفهها و تحریمهای سنگینی را بر هر کالایی که از روسیه به امریکا فروخته میشود، اعمال خواهد کرد.
از جزئیات طرح ترامپ برای خاتمه جنگ اوکراین چه میدانیم؟
بلومبرگ در ادامه گزارش خود نوشت در چارچوب طرح پیشنهادی ترامپ، اوکراین احتمالا تضمینهایی امنیتی دریافت میکند که مانع از حمله مجدد روسیه به این کشور خواهد شد.
همچنین درگیریها میان دو کشور متوقف میشوند اما سرنوشت مناطقی از خاک اوکراین که به تصرف روسیه درآمده، در هالهای از ابهام باقی خواهد ماند.
سرگئی ریابکوف، معاون وزیر امور خارجه روسیه، ۱۷ دلو اعلام کرد مسکو برای گفتوگو و رسیدن به توافق از طریق «چانهزنی سخت» آمادگی دارد و برای تحقق این موضوع، باید «واقعیتهای میدانی» در نظر گرفته شوند.
استفاده از عبارت «واقعیتهای میدانی» در گفتمان مقامهای روسیه بدان معنا است که اوکراین باید مالکیت مجدد بر مناطق چهارگانهای را که در ابتدای مناقشه کنونی به اشغال روسیه درآمدند، به فراموشی بسپارد.
پس از آغاز این جنگ، روسیه همهپرسیهایی را با اجبار همگانی به رای دادن، در چهار منطقه لوهانسک، دونتسک، خرسون و زاپوریژیای اوکراین برگزار کرد. مسکو ماه میزان ۱۴۰۱ اعلام کرد بر اساس نتایج این همهپرسیها، این مناطق به خاک روسیه ملحق شدهاند.
ولودیمیر زلنسکی، رئیسجمهور اوکراین، بارها تاکید کرده برقراری صلح میان کییف و مسکو تنها در صورت خروج تمام سربازان روسی از خاک اوکراین و بازگرداندان همه مناطق اشغالشده، از جمله کریمه، امکانپذیر خواهد بود. کریمه از سال ۲۰۱۴ به دست روسیه اشغال شده است.
سفر فرستاده ترامپ به اوکراین
بلومبرگ به نقل از منابع آگاه نوشت انتظار میرود فرستاده ویژه ترامپ در اواخر ماه جاری میلادی راهی اوکراین شود.
کلاگ قرار است در این سفر با زلنسکی دیدار و گفتوگو کند.
برایان هیوز، سخنگوی شورای امنیت ملی کاخ سفید، نیز گفت کلاگ برای تحقق وعده رئیسجمهور ایالات متحده در خصوص پایان دادن به جنگ اوکراین، به تعامل با متحدان واشنگتن ادامه خواهد داد.
کلاگ ۱۴ دلو تاکید کرد برای دستیابی به راهحلی جهت خاتمه دادن به جنگ، کییف و مسکو باید هر دو آماده دادن امتیازاتی به طرف مقابل باشند و از برخی مواضع خود کوتاه بیایند.