اکونومیست: طالبان به جنرالهای پاکستانی «انگشت وسط» نشان داده است
مجله اکونومیست در گزارشی نوشت که طالبان به درخواستهای مکرر پاکستان برای جلوگیری از حملات تحریک طالبان پاکستان بیاعتنایی کرده و عملاً به آنها «انگشت وسط نشان داده است.»
یک پژوهشگر انستیتوت صلح امریکا گفت که پاکستان در حمایت از طالبان، دچار اشتباه محاسباتی شد.
جنرال عاصم منیر، فرمانده ارتش پاکستان، ماه گذشته با ابراز ناامیدی گفت: «آنها به حرف ما گوش نمیدهند.» او افزود: «درخواست ما از طالبان ساده است، ما از همسایه برادر خود تنها میخواهیم که مانع گسترش تروریسم از آن سوی مرز به داخل پاکستان شود.»
اکونومیست: طالبان به جنرالهای پاکستانی «انگشت وسط» نشان داده است | افغانستان اینترنشنال
با این حال، طالبان به این درخواستها بیاعتنایی کردهاند. در دسمبر گذشته، ۱۶ سرباز پاکستانی در حمله مرزی تحریک طالبان پاکستان کشته شدند. ارتش پاکستان در پاسخ به این حمله، پناهگاههای این گروه در افغانستان را بمباران کرد.
طالبان در واکنش، تحریک طالبان پاکستان را «مهمانان» خود خواند و وعده انتقام داد. بلافاصله پس از حمله پاکستان، طالبان به نیروهای مرزی آن کشور حمله کردند.
هفتهنامه بریتانیایی اکونومیست نوشت که خشم پاکستان از این همپیمان دردسرساز قابل درک است. بر اساس گزارش موسسه مطالعات صلح پاکستان، در سال ۲۰۲۴ حدود ۵۲۱ حمله تروریستی در این کشور رخ داده که نشاندهنده افزایش ۷۰ درصدی نسبت به سال قبل است. این حملات دستکم ۲ هزار کشته و زخمی برجای گذاشتهاند.
براساس این گزارش، خشونتهای شبهنظامیان که از سال ۲۰۱۴ در پاکستان رو به کاهش بود، از زمان به قدرت رسیدن طالبان در افغانستان در سال ۲۰۲۱، پس از خروج نیروهای امریکایی، هر سال افزایش یافته است. مسئولیت بخش عمدهای از این حملات را تحریک طالبان پاکستان بر عهده گرفته است.
مقامات پاکستانی برآورد میکنند که حدود ۱۰ هزار جنگجوی تحریک طالبان پاکستان در مناطق مرزی دو کشور فعال هستند. این گروه حملات خود را عمدتاً بر نیروهای امنیتی پاکستان متمرکز کرده است.
اندرو وایلدِر از موسسه صلح ایالات متحده به این مجله میگوید: «پاکستان در این تصور که طالبان پس از به قدرت رسیدن یک همپیمان قابلاعتماد خواهد بود، اشتباه محاسباتی کرد.»
اکونومیست افزود که روابط نابرابر پاکستان با جناحهای مختلف طالبان افغانستان نیز بر این مشکل افزوده است. ارتش پاکستان به شبکه حقانی که در شرق افغانستان مستقر است، نزدیک است، اما تحریک طالبان پاکستان به هبتالله آخندزاده، رهبر طالبان وفادار است. روابط میان آخوندزاده و جنرالهای پاکستانی سردتر شده است.
پاکستان برای اعمال فشار بر طالبان از ابزارهایی چون اخراج مهاجرین و محدودیت بر امور ترانزیتی استفاده کرده است. اکونومیست نوشت که از سپتمبر ۲۰۲۳ تاکنون حدود ۸۱۵ هزار افغان از پاکستان اخراج شدهاند. سازمان ملل تخمین میزند که حدود ۳ میلیون افغان همچنان در پاکستان حضور دارند. تجارت میان دو کشور نیز بهشدت کاهش یافته است. با این وجود، طالبان افغان تغییری در موضع خود نشان نداده و میداند که فشارهای پاکستان محدودیتهایی دارد.
این در حالی است که ماه گذشته طالبان میزبان عباس عراقچی، وزیر خارجه ایران در کابل بود. روابط تجارتی و سیاسی میان طالبان و تهران رو به افزایش یافته است. همچنین، در پی دیداری که اخیراً میان وزیر خارجه طالبان و معاون وزیر خارجه هند در دوبی صورت گرفت، نگرانیهای پاکستان بیش از پیش افزایش یافت.
زلمی خلیلزاد، سفیر پیشین امریکا در افغانستان، از اظهارات ایلان ماسک درباره ضرورت تعطیلی رادیو اروپای آزاد/رادیو آزادی و صدای امریکا استقبال کرد.
خلیلزاد گفت که در این رسانهها بهجای روزنامهنگاران، کنشگران سیاسی و مدنی فعالیت میکنند.
خلیلزاد روز یکشنبه در شبکه اجتماعی اکس نوشت که برنامههای رادیو آزادی/ اروپای آزاد باید بهطور کامل بررسی شوند. او نوشت: «کسانی که این برنامهها را از نزدیک دنبال میکنند گزارش میدهند که برخی از برنامههای آن، بهجای حمایت از سیاستهای ایالات متحده، به نظر میرسد توسط فعالان اداره میشوند، نه روزنامهنگاران.»
او افزود: «پول مالیاتدهندگان امریکایی نباید علیه منافع ایالات متحده استفاده شود.»
این اظهارات پس از آن مطرح شد که ایلان ماسک، میلیاردر مشهور و مشاور دونالد ترامپ، خواستار تعطیلی صدای امریکا و رادیو اروپای آزاد شد. ماسک این رسانهها را «بیفایده» دانست و ادعا کرد که آنها سالانه یک میلیارد دالر از بودجه مالیاتدهندگان امریکایی را هدر میدهند.
پیشتر ریچارد گرنل، نماینده ویژه ریاستجمهوری امریکا در امور ماموریتهای ویژه، نیز بهشدت از این رسانهها انتقاد کرده و آنها را نهادهایی «دولتی و پر از فعالان چپ افراطی» توصیف کرده بود.
ماسک در واکنش به این انتقادات در شبکه اکس نوشت: «بله، آنها را تعطیل کنید.» او همچنین افزود: «اروپا اکنون آزاد است و دیگر کسی به این رسانهها گوش نمیدهد. فقط گروهی از چپگرایان تندرو هستند که با خودشان صحبت میکنند و در این میان، سالانه یک میلیارد دالر از پول مالیاتدهندگان امریکایی را به آتش میکشند.»
منتقدان میگویند تیم ترامپ به طور رادیکال در حکومت این کشور تغییر میآورد. آنها تیم ترامپ به ویژه ماسک را به پخش اطلاعات نادرست و هدفمند برای اجرای برنامه های خود متهم میکنند.
به گفته منتقدان، نهادهای امدادی و رسانه ای وابسته به امریکا در خدمت منافع و سیاست خارجی این کشور قرار دارد.
رادیو آزادی و صدای امریکا سالهاست که به زبان فارسی نیز فعالیت میکنند و مخاطبانی در ایران و افغانستان دارند. رادیو فردا بخش فارسی رادیو اروپای آزاد به شمار میرود.
مایک والتز، مشاور امنیت ملی ترامپ میگوید طالبان در قراردادهای سازمان ملل دخالت دارند و در این وضعیت مردم امریکا مایل نیستند پولهای شان از این مسیر توزیع شود.
او روز یکشنبه در مصاحبهای با شبکه خبری انبیسی گفت طالبان تصمیم میگیرند چه کسانی برنده و چه کسانی بازنده این قراردادها باشند.
دونالد ترامپ، رئیسجمهور ایالات متحده، اخیراً کمکهای بشردوستانه به افغانستان را به حالت تعلیق درآورد. تیم ترامپ و نمایندگان جمهوریخواهان در کانگرس گفته اند که در سه سال گذشته که طالبان از کمکهای بینالمللی استفاده کرده اند.
وزیر خارجه حکومت بایدن پذیرفته بود که طالبان از مجموع سه میلیارد دالر کمکهای مالی امریکا احتمالا ۱۰ میلیون دالر به شیوههای مختلف دریافت کرده است.
والتز تایید کرد که افغانستان در سه گذشته بیش از سه میلیارد دالر کمک بشردوستانه دریافت کرده است و از نظارت سازمان ملل بر این کمکها انتقاد کرد. او گفت که شرکتهای قراردادی نقش برجسته در نحوه توزیع کمکهای امریکا به سازمان ملل دارند و طالبان در تصمیمگیری شرکتهای قراردادی نقش موثری بازی میکند.
مشاور امنیت ملی ترامپ گفت: «من فکر نمیکنم مردم امریکا از تخصیص بیش از سه میلیارد دالر به طالبان از طریق مجموعهای از پیمانکاران سازمان ملل حمایت کنند؛ پیمانکارانی که تنها به طالبان اجازه میدهند در میدان عمل تصمیم بگیرند چه کسانی پاداش بگیرند و چه کسانی مجازات شوند.»
والتز تاکید کرد که این مساله با اسناد و شواهد متعدد مستند شده است.
او به شبکه انبیسی گفت: «ما شواهد مستند متعددی داریم که این مسئله را تایید میکند. ما نمیخواهیم تحقیقات و کمیسیونهای بررسی بیشتری ایجاد شود. رئیسجمهور خواستار اقدام عملی است و دقیقاً همان را هم انجام میدهد.»
والتز از سازمان توسعه بین المللی امریکا که اکنون در وزارت خارجه این کشور ادغام شده است، انتقاد کرد و گفت که کمکهای مالی امریکا را به شیوه موثر مصرف نکرده و کمکهای آن در خدمت منافع امریکا نبوده است.
والتز در بخشی دیگر از صحبتهایش، به دستاورد حکومت جدید این کشور در آزادسازی زندانیان امریکایی از بند طالبان اشاره کرد. او گفت که دولت بایدن در این زمینه موفق نبوده است.
یک روز پیش از مراسم تحلیف دونالد ترامپ، دو شهروند امریکایی در ازای آزادی یک زندانی طالبان آزاد شدند. رایان کوربت و ویلیام مکنتی پس از مدتها اسارت در زندان طالبان به ایالات متحده بازگشتند.
نعیم وردک، معین اداری وزارت خارجه طالبان، از توافق با ایران در خصوص انتقال زندانیان افغان به افغانستان خبر داد.
وی روز یکشنبه در مجلسی در سفارت ایران در کابل گفت میان طالبان و تهران در حوزههای اقتصادی و قضایی «هماهنگی خوبی» شکل گرفته است.
وردک این اظهارات را در مراسم چهلوششمین سالروز پیروزی انقلاب اسلامی ایران در سفارت این کشور در کابل مطرح کرد. نعیم وردک بر تمایل طالبان برای تقویت روابط با کشورهای همسایه تاکید کرد و گفت: «اشتراکات زبانی، دینی و فرهنگی میان افغانستان و ایران زمینهساز گسترش همکاریها در تمام عرصهها شده است.»
بهتازگی هیئتی از ستره محکمه طالبان از ایران بازدید کرده و در دیدار با مقامات دادگاه عالی این کشور خواستار توقف اعدام زندانیان افغان شدند. بر اساس گزارشها، هزاران افغان در زندانهای ایران به سر میبرند و جمهوری اسلامی هر از گاهی تعدادی از این زندانیان را اعدام میکند.
علیرضا بیگدلی، سفیر ایران در کابل نیز در این مراسم اظهار داشت که ایران براساس سیاست همسایگی در تلاش است روابط خود را با افغانستان در حوزههای مختلف، بهویژه مبارزه با مواد مخدر، تقویت کند.
وی گفت: «کارگروه مبارزه با مواد مخدر پس از اجلاس دوحه ۳ با نظارت سازمان ملل تشکیل شده است و ایران در چارچوب این کارگروه تلاش خواهد کرد سازوکارهای لازم برای مقابله با این معضل منطقهای را با همکاری کشورهای منطقه فراهم کند.»
جمهوری اسلامی ایران یکی از بزرگترین شرکای اقتصادی طالبان به شمار میرود. حجم روابط بازرگانی میان دو طرف بهطور چشمگیری در حال افزایش است و بخشهای ترانزیتی و تجاری نیز از این همکاریها بهرهمند شدهاند.
باشندگان ولسوالی اشترلی دایکندی ساختمان یک مکتب را با هزینه شخصی خود اعمار کردهاند. ساختمان این مکتب با هزینه بیش از پنج میلیون افغانی در روستای جنگان ولسوالی اشترلی ساخته شده است.
وزارت معارف طالبان روز یکشنبه، ۲۱ دلو خبر داد که این مکتب با ۱۱ صنف درسی، یک اتاق اداری و یک خوابگاه در سال تعلیمی ۱۴۰۴ مورد استفاده قرار خواهد گرفت.
ابراهیم عسکری، مسئول نشرات ریاست معارف طالبان در دایکندی گفت این مکتب با هزینه شخصی مردم محل بهگونه اساسی اعمار و به بهرهبرداری سپرده شده است.
پیش از این، باشندگان ولسوالی راغستان بدخشان و نجراب کاپیسا نیز ساختمان دو مکتب و یک درمانگاه را با هزینه شخصی خود اعمار کردهاند.
شهروندان افغانستان با اعمار مکاتب به هزینههای شخصی نشان دادهاند که علاقه زیادی به آموزش و یادگیری فرزندان خود دارند. این در حالی است که طالبان پس از تسلط دوباره بر افغانستان، دروازه مکاتب را به روی دختران بالاتر از صنف شش بستهاند.
سخنگوی وزارت داخله طالبان روز یکشنبه در واکنش به اظهارات دبیرکل سازمان پیمان امنیت جمعی گفت که هیچ تهدیدی از افغانستان متوجه سایر کشورها نیست. با این حال، عبدالمتین قانع تایید کرد که اخیرا فعالیتهای صورت گرفته که از خارج مرزها سازماندهی شدهاند.
سخنگوی طالبان گفت: «برخی گروهها و حلقات فتنهانگیز اخیراً برخی فعالیتهای خُرد و کوچک را انجام دادهاند، اما اسناد موجود نشان میدهند که این فعالیتها از خارج از مرزهای افغانستان سازماندهی شدهاند.»
او درباره گروههای به گفته او خرد و کوچک که این اقدامات را انجام دادهاند و این که در کدام کشورها این فعالیتها سازماندهی شده، جزئیات نداد.
جبهه مقاومت ملی و جبهه آزادی افغانستان از جمله گروههای مسلح مخالف طالبان هستند که گزارشهایی از عملیات خود علیه طالبان منتشر میکنند. شاهدان هم در برخی شهرها از جمله کابل از وقوع انفجار یا حادثهای خبر میدهند. اما طالبان عمدتا این خبرها را رد کرده و بهندرت آن را تایید میکنند.
اظهارات تازه سخنگوی وزارت داخله این گروه مهر تاییدی بر فعالیت گروههای مخالف طالبان در افغانستان محسوب میشود.
گروه داعش نیز از جمله گروههای جدی مخالف طالبان است که مسئولیت برخی از حملات عمده علیه این گروه را به عهده گرفته است. این گروه مسئولیت ترور خلیلالرحمن حقانی، وزیر مهاجرین طالبان در دفتر او در کابل را نیز به عهده گرفت.
رد گزارش پیمان امنیت جمعی
در واکنش به اظهارات اخیر دبیرکل سازمان پیمان امنیت جمعی که افغانستان را منشاء تهدیدات تروریستی بالقوه برای آسیای میانه خوانده است، سخنگوی وزارت داخله طالبان افغانستان را کشوری امن توصیف کرده که به گفته او در «دهههای اخیر نظیر آن نبوده است».
به گزارش رادیو تلویزیون ملی افغانستان، قانع نگرانی این سازمان درباره تهدیدات امنیتی از خاک افغانستان را بی اساس خواند و گفت طالبان «بر تمام اراضی افغانستان حاکمیت مطلق دارد» و به هیچ فرد یا گروهی اجازه نمیدهد که امنیت کشور را مختل کند.
این در حالی است که ایمانگلی تاسماگمبتوف، دبیرکل سازمان پیمان امنیت جمعی، افغانستان را منشاء تهدیدات بالقوه تروریستی و مواد مخدر برای آسیای میانه خوانده است.
تاسماگمبتوف روز جمعه ۱۹ دلو در چهارمین نشست رئیسان کمیتههای پارلمان کشورهای عضو سازمان پیمان امنیت جمعی گفت: «تصویب برنامه هدفمند بین ایالتی برای تقویت مرزهای تاجیکستان و افغانستان، گواه بر شناخت مشترک متحدان از خطرات بالقوه برای آسیای میانه است.»