ممنوعیت احتمالی سفر به امریکا؛ بی‌سرنوشتی و نگرانی افغان‌های عازم امریکا در قطر و پاکستان

منابع روز سه‌شنبه به افغانستان اینترنشنال گفتند که حکومت طالبان به جنگجویانش که در دوران جمهوریت به وزیرستان و خیبرپختونخوا مهاجرت کرده بودند، پنج بسوه زمین در ولایت خوست اعطا کرده است.

بر مبنای این طرح طالبان، هر جنگجوی این گروه که ازدواج کرده باشد، به عنوان یک خانواده محسوب شده و پنج بسوه زمین به او داده می‌شود.

یکی از متنفذان قومی در ولایت خوست به افغانستان اینترنشنال گفت که همه خانواده‌های جنگجویان طالبان در سال ۲۰۲۰، در ولسوالی «تل» در خیبرپختونخوا برای دریافت زمین ثبت نام شده‌اند.

علاوه بر این، جنگجویان این گروه که در دوران جنگ علیه شوروی سابق یا مسایل دیگر مهاجرت کرده‌اند، نیز حق دریافت زمین و ثبت‌نام را دارند.

طالبان اکنون در تلاش است تا در دشت «گوخه» ولسوالی «تنی» که متعلق به قوم داخیو است، زمین‌ها را به جنگجویان خود اختصاص دهد و یک شهرک جدید بسازد. قوم داخیو در دوران جمهوری اسلامی افغانستان طرفدار حکومت و مخالف طالبان شناخته می‌شد.

منابع می‌گویند که هفته گذشته وقتی تیم مهندسان طالبان برای بررسی به این منطقه اعزام شد، جنگجویان مسلح قوم داخیو دوربین‌ها و سایر وسایل آن‌ها را شکستند.

در واکنش به این حادثه، طالبان تعداد زیادی از نیروهای خود را به منطقه اعزام کرده و به سوی مردم محلی تیراندازی کردند و رهبران قبیله داخیو را بازداشت کردند.

متنفذان قومی پس از میانجی‌گری رئیس شورای طبی خوست آزاد شدند.

صحرای گوخه که در غرب میدان هوایی بین‌المللی جدید خوست واقع شده است، به دلیل اهمیت اقتصادی و استراتژیک برای طالبان حایز اهمیت است.

پارواتاننی هریش روز دوشنبه، ۲۰ حوت در نشست شورای امنیت درباره افغانستان درباره اهمیت دیدار ویکرام میسری، معین وزارت امور خارجه هند، با امیر خان متقی، وزیر امور خارجه طالبان، در دبی در ۱۹ جدی صحبت کرد.

وی گفت: «دو طرف درباره مسائل مختلف مرتبط با روابط دوجانبه و همچنین تحولات منطقه‌ای گفت‌وگو کردند. طرف افغان از رهبری هند برای ادامه تعامل و حمایت از مردم افغانستان قدردانی و تشکر کرد.»

او افزود: «تصمیم بر این شد که هند علاوه بر برنامه‌های بشردوستانه جاری، در آینده نزدیک اجرای پروژه‌های توسعه‌ای را نیز در نظر بگیرد.»

روابط تاریخی هند و افغانستان

هریش تاکید کرد که هند و افغانستان روابطی دیرینه دارند و به عنوان یک همسایه نزدیک، روابط ویژه مردم با مردم بین این دو کشور، «پایه و اساس تعامل کنونی ما با افغانستان» بوده است.

وی گفت که هند اوضاع افغانستان را به دقت رصد می‌کند و در تلاش‌های منطقه‌ای و بین‌المللی برای حفظ ثبات و صلح در این کشور مشارکت فعال دارد.

او افزود: «رویکرد کلی ما همچنان بر ارایه کمک‌های بشردوستانه به مردم افغانستان و ایجاد اجماع بین‌المللی تحت رهبری سازمان ملل برای حل مسایل مختلف میان مقامات حاکم افغانستان و جامعه جهانی متمرکز است.»

وی همچنین گفت که مشارکت هند در نشست‌های سازمان ملل در دوحه، نشست قالب مسکو و سایر نشست‌های بین‌المللی، بازتاب تلاش‌های هند برای تامین صلح، ثبات و توسعه در افغانستان است.

کمک‌های بشردوستانه و توسعه‌ای هند به افغانستان

نماینده هند اعلام کرد که با سازمان‌های بین‌المللی همکاری کرده است تا به مردم افغانستان در حوزه‌های صحت، امنیت غذایی، آموزش، ورزش و ظرفیت‌سازی کمک کند.

سفیر هند گفت که کشورش در بیش از ۵۰۰ پروژه توسعه‌ای در سراسر افغانستان کار کرده است.

از اگست ۲۰۲۱، هند ۲۷ تن مواد امدادی، ۵۰ هزار تن گندم، ۴۰ هزار لیتر آفت‌کش و بیش از ۳۰۰ تن دارو و تجهیزات پزشکی به افغانستان ارسال کرده است.

هند همچنین با دفتر مبارزه با مواد مخدر و جرایم سازمان ملل متحد همکاری کرده است تا به بهبود وضعیت مصرف‌کنندگان مواد مخدر در افغانستان، به ویژه زنان، کمک کند.

در چارچوب این همکاری، هند از سال ۲۰۲۲ تاکنون ۱۱ هزار واحد بسته‌های بهداشتی، غذای کودک، پوشاک، کمک‌های پزشکی و بیش از ۳۰ تن اقلام حمایتی اجتماعی به دفتر سازمان ملل در کابل تحویل داده است.

هند در مسیر گرمتر کردن روابط خود با طالبان گام بر می‌دارد. این کشور در نظر دارد سفارت افغانستان در دهلی را به نمایندگان طالبان واگذار کند و برخی دیپلومات‌های طالبان را نیز پذیرفته است.

با تشدید درگیری و اختلافات میان طالبان و پاکستان، دهلی جدید سعی دارد که از این وضعیت بهره‌برداری کند.

این پناهجویان که مراحل قانونی انتقال را طی کرده و منتظر رفتن به امریکا بودند، حالا با آینده‌ای نامعلوم و فشارهای روانی شدید روبه‌رو شده‌اند.

یکی از پناهجویان در کمپ دوحه به افغانستان اینترنشنال گفت که زندگی‌شان در ناامیدی مطلق می‌گذرد. او گفت که روز گذشته، جوانی در ساختمان محل اقامت شان به دلیل فشار روانی و یاس دست به خودکشی زده و اکنون در وضعیت وخیمی در شفاخانه بستری است. به گفته او، این تنها نمونه‌ای از رنجی است که پناهجویان در این کمپ تحمل می‌کنند.

ترامپ با توقف پذیرش پناهجویان، به‌ویژه افغان‌ها و همکاران سابق نیروهای امریکایی در افغانستان، زندگی هزاران نفر را در قطر، پاکستان و افغانستان دچار بلاتکلیفی کرده است. پناهجویانی با کیس‌های پی یک و پی دو بیش از همه در ناامیدی به سر می‌برند. یکی از آنها اظهار داشت: «ما ماه‌ها و حتی سال‌ها منتظر بودیم، اما سیاست‌های جدید دولت امریکا زندگی‌ ما را به کابوس تبدیل کرده است.»

شرایط سخت زندگی در کمپ، نبود امکانات کافی، کمبود حمایت روانی و آینده‌ای مبهم، فشارها را بیشتر کرده است. این پناهجو افزود که برخی به دلیل نبود امید به فکر آسیب زدن به خود افتاده‌اند.

با وجود تلاش برخی نمایندگان کانگرس امریکا برای متقاعد کردن ترامپ به ازسرگیری انتقال پناهجویان، دولت او هنوز با این درخواست موافقت نکرده است. شماری از نمایندگان هشدار داده‌اند که این تعلیق جان بیش از ۲۰۰ هزار همکار سابق نیروهای امریکایی در افغانستان را به خطر می‌اندازد.

مایکل مکال و چند عضو دیگر در نامه‌ای اعلام کردند که این اقدام نه‌تنها اعتبار جهانی امریکا را خدشه‌دار می‌کند، بلکه خیانت به متحدان افغان امریکا است که شانه به شانه در کنار نیروهای امریکایی جنگیدند. آنها همچنین از خطر انتقام‌گیری طالبان و گروه‌های تروریستی ابراز نگرانی کردند.

با این حال، این نگرانی وجود دارد که ترامپ سفر افغان‌ها به ایالات متحده امریکا را به گونه کامل ممنوع کند.

بسیاری از پناهجویان واجد شرایط انتقال، از دو و سه سال بدین‌سو در پاکستان و سایر کشورهای منطقه منتظر انتقال به ایالات متحده هستند. پناهجویان در برخی کشورها از جمله پاکستان در خطر اخراج به افغانستان قرار دارند. حکومت پاکستان به پناهجویان منتظر انتقال به امریکا و سایر کشورها ضرب‌الاجل خروج تعیین کرده است.

دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور امریکا در نشست مشترک کانگرس در ۱۵ حوت اعلام کرد که شریف‌الله، طراح اصلی حمله مرگبار میدان هوایی کابل در ۲۶ آگست ۲۰۲۱ بود که با همکاری پاکستان دستگیر شد. بنا به اعلام پولیس فدرال امریکا، در این حمله بیش از ۱۶۰ افغان و ۱۳ سرباز امریکایی کشته شدند.

شهباز شریف، نخست وزیر پاکستان، محمد شریف‌الله را شهروند افغانستان معرفی کرد که در جریان یک عملیات در منطقه مرزی افغانستان و پاکستان دستگیر شده است.

به گزارش فاکس‌نیوز، ویلیام فیتزپاتریک، قاضی دادگاه فدرال شهر الکساندریا ایالت ویرجینیا، روز گذشته با دادستان امریکا موافقت کرد که دلایل کافی برای نگهداری محمد شریف‌الله در زندان به اتهام توطئه و حمایت از یک سازمان تروریستی خارجی وجود دارد و به قید وثیقه آزاد نخواهد شد.

وکیل شریف‌الله استدلال کرده است که او برخلاف ادعای اولیه، از طراحان اصلی این حمله نبود. ست پارکر، مامور ویژه اف‌بی‌آی، نیز در دادگاه پذیرفت که او یکی از برنامه‌ریزان اصلی حمله انتحاری میدان هوایی کابل نبوده است.

پارکر گفت که شریف‌الله توسط عوامل ارشد شاخه خراسان داعش مامور شده بود تا قبل از حمله، جاده‌ای را که به دروازه میدان هوایی کابل منتهی می‌شود، زیر نظر داشته باشد تا بمبگذار بتواند بدون شناسایی از سوی نیروهای امریکایی و طالبان به مقصد خود برسد.

در دومین جلسه رسیدگی به اتهامات شریف‌الله، متهم مدعی شد که در زمان حمله انتحاری حضور نداشته و از جزئیات حمله بی‌خبر بوده است.

پارکر استدلال کرد که شریف‌الله عضو شاخه خراسان داعش بوده و در کمک به انجام حملات انتحاری تجربه‌ داشته است. او گفت که شریف‌الله در نزدیک کویته، پاکستان زندگی می‌کرد و در حال پرورش دام بود که بازداشت شد.

وزارت دادگستری ایالات متحده هفته گذشته اعلام کرد که شریف‌الله در مصاحبه‌ با ماموران اف‌بی‌آی اعتراف کرده است که یک بمبگذار انتحاری را برای حمله ماه جون ۲۰۱۶ به سفارت کانادا به کابل منتقل کرده بود.

شریف الله همچنین اعتراف کرد که به دو مهاجم داعش برای حمله به سالون کنسرت در شهر کروکوس مسکو آموزش استفاده از سلاح را داده بود. در این حمله‌ در حوت ۱۴۰۲، حدود ۱۳۰ نفر کشته شدند.

اگر این عضو داعش به دلیل نقشش در حملات انتحاری گنهکار شناخته شود، احتمالا به مجازات حبس ابد محکوم خواهد شد.

به گفته این وزارت، محتسبان در یک عملیات گسترده و سراسری برای جلوگیری از احتکار و افزایش قیمت‌ها، دکان‌ها و مارکیت‌ها را در هلمند، زابل، پروان، پنجشیر، کاپیسا، فراه و دیگر ولایات بررسی کرده‌اند.

سیف‌الاسلام خیبر، سخنگوی وزارت امر به معروف و نهی از منکر، گفت که محتسبان در ماه رمضان تمام بازارها را تحت نظارت دارند تا از «بی‌عدالتی و ظلم جلوگیری شود.»

وی افزود که «هدف از این اقدامات، تطبیق نرخنامه شاروالی است و این نظارت‌ها به دستور رهبری این وزارت اجرا می‌شود.»

این اقدام طالبان با انتقاد کارشناسان مواجه شده است. خوشحال نبی‌زاده، کارشناس ارشد صحت عامه، به افغانستان اینترنشنال گفت که آنچه محتسبان طالبان انجام می‌دهند، در واقع وظایف نهادهایی مانند شهرداری، وزارت صحت عامه و اداره نورم و استندرد است

وی تصریح کرد: «اداره نورم و استندرد، سیاست‌ها را تعیین می‌کند، وزارت صحت عامه کیفیت مواد خوراکی را بررسی می‌کند و شهرداری‌ها مسئول جمع‌آوری مواد بی‌کیفیت هستند. اما اکنون طالبان تمام این صلاحیت‌ها را به محتسبان خود سپرده‌اند.»

وی تاکید کرد که این نهادها تیم‌های فنی و حرفه‌ای برای بررسی کیفیت مواد غذایی و جلوگیری از فروش اجناس تاریخ‌گذشته دارند، اما محتسبان غیرمسلکی طالبان بدون داشتن دانش و تخصص، این وظایف را بر عهده گرفته‌اند.

به گفته او، «محتسبان طالبان نه‌تنها در بازارها مداخله می‌کنند، بلکه حتی در چگونگی معاینه مریضان توسط پزشکان نیز مداخله می‌کنند.» به گفته او، داکتران اجازه ندارند زنان را بدون محرم شرعی معاینه کنند.

محتسبان طالبان از اختیارات گسترده‌ای برخوردارند که فراتر از نظارت بر بازارها و مواد غذایی است. دامنه صلاحیت‌های آنان از نظارت بر نهادها و ماموران حکومتی تا دخالت در زندگی خصوصی مردم گسترش یافته است.

نهادهای بین‌المللی همواره از اختیارات و چگونگی فعالیت وزارت امر به معروف و نهی از منکر طالبان ابراز نگرانی کرده‌اند. نماینده سازمان ملل برای افغانستان روز گذشته در نشست شورای امنیت گفت که قانون امر به معروف طالبان بحران حقوق بشری در افغانستان را تشدید کرده است.