«به مرگ بگیر، به تب راضی شوند»؛ برشنا هنوز هم به نام حفاظت از صندوق از مردم پول میخواهد
پس از نشر گزارش افغانستان اینترنشنال درباره «اضافهستانی» طالبان در شرکت ملی برق، امیر عبدالله جهاند، رئیس طالبان در شرکت برشنا، اعلام کرد که در بلهای ماهوار برق «اشتباه تایپی» شده است. او گفت تقاضای پرداخت ماهانه ۲۰۰ افغانی از خانهها و ۴۰۰ افغانی از دکانها «اشتباه تایپی» بود.
با این حال، او بعد از اصلاح اشتباه تایپی نیز با یک نرخ تازه برگشت و از مشترکین برق خواست هر دو سال ۲۰۰ افغانی از هر خانه و ۴۰۰ افغانی از هر دکان بپردازند.
نرخ جدیدی که برشنا برای «حفاظت از صندوقها» تعیین کرده نیز ماهانه ۸.۳ تا ۱۶.۶ افغانی هزینه اضافی را به دوش خانوادهها و دکانداران اضافه میکند.
مجموع پولی که قرار است به نام «حفاظت از صندوقها» از تمام مشترکین برق در سرتاسر افغانستان جمعآوری شود به میلیونها افغانی خواهد رسید. هزینهای که پیش از این مردم مجبور نبودند به دولت بپردازند.
در هفتههای گذشته دهها شهروند از ولایتهای مختلف افغانستان با ارسال مدارکی به افغانستان اینترنشنال خبر دادند که طالبان در بلهای برق جدید هزینه اضافهای ۲۰۰ تا ۴۰۰ افغانی را به نام «حفظ و مراقبت از صندوق» اضافه کرده است.
در قبضهای ماهانه برقی که به تازگی به مشترکین برق ارسال شده است، مشترکین موظف شدهاند که از هر خانه ۲۰۰ افغانی و از هر دکان ۴۰۰ افغانی بپردازند. در این بلها، هیچ یادداشتی درباره دوره زمانی دوساله برای پرداخت این پول نیامده است.
شهروندان در پیامهای جداگانهای که به افغانستان اینترنشنال فرستادند، این هزینه اضافی را «باجگیری و چور و چپاول مردم فقیر» خواندند. آنان گفتند هیچ سازوکاری برای شفافیت و پاسخگویی در نظام طالبان وجود ندارد و آنان نمیدانند پولهای هنگفتی که وزارتخانههای طالبان از مردم میگیرند در کجا مصرف میشود.
پس از انتشار گزارش افغانستان اینترنشنال در این مورد، شرکت برشنا ویدیویی از توضیحات رئیس و معاونان این شرکت را پخش کرد.
امیر عبدالله جهاند، رئیس گماشتهشده طالبان در برشنا، در این ویدیو گفت که در بلهای ماهوار برق اشتباه تایپی شده است. او رسانهها را متهم کرد که اطلاعات نادرستی در این مورد پخش کردهاند، اما توضیح نداد که این اطلاعات نادرست چی بوده است.
آقای جهاند با این حال گفت که مشترکین برق موظفاند هزینه جدیدی را به نام حفاظت از صندوق بپردازند. این هزینه جدید در یک دوره دوساله ۲۰۰ افغانی از هر خانه و ۴۰۰ افغانی از هر واحد تجاری تعیین شده است.
برخی از شهروندان به ویدیوی تازه منتشر شده رئيس برشنا واکنش نشان دادند و گفتند طالبان هنوز از قصد خود برای «اضافهستانی» و «تحمیل بودجه جدید» بر مردم دست برنداشته است. معترضان میگویند طالبان با این کار «خواسته است از تاکتیک به مرگ بگیر تا به تب راضی شوند، استفاده کرده است».
پس از حدود یک هفته سکوت، وزارت تجارت و صنعت طالبان به تصمیم ترامپ در وضع تعرفه ۱۰ درصدی بر واردات افغانستان واکنش نشان داد.
این وزارت از حکومت ترامپ خواست در عرصه صادرات و تعاملات تجاری با افغانستان رویکردی «سازنده و حمایتی» اتخاذ کند. وزارت تجارت طالبان به نیازمندی افغانستان به واردات ابزار آلات، وسایل و تکنولوژیهای نوین در عرصههای مختلف از امریکا اشاره کرد و خواهان انعطاف حکومت ترامپ در این مورد شد.
این وزارتخانه در خبرنامهای تاکید کرد که تعرفه ۱۰ درصدی امریکا به اقتصاد افغانستان بهویژه صنایع دستی، کسبوکارهای نوپا و تشبثات کوچک به خصوص برای زنان کارآفرین ضربه میزند.
دونالد ترامپ، رئیسجمهور امریکا، روز چهارشنبه هفته گذشته تعرفههای جدید بر تمامی کالاهای وارداتی به ایالات متحده، از جمله تعرفه ده درصدی بر کالاهای افغانستان وضع کرد.
طبق جدول تعرفههای تجاری امریکا، کالاهای صادراتی این کشور به افغانستان با تعرفه گمرکی ۴۹ درصدی روبهرو هستند. مجموع تجارت کالایی ایالات متحده با افغانستان در سال ۲۰۲۴ حدود ۳۴ میلیون دالر برآورد شده است. با گذشت حدود یک هفته از این اقدام ترامپ، وزارت صنعت و تجارت طالبان روز دوشنبه، ۱۸ حمل، در خبرنامهای نوشت که «بادرنظرداشت اینکه افغانستان یک کشور نیازمند و در حال رشد است، چنین فشارهای تجارتی میتواند مانعی در برابر رشد اقتصادی کشور ایجاد نماید.» در سال ۱۴۰۲، حدود ۵.۷ میلیون دالر کالا از افغانستان به ایالات متحده صادر شده است. در مقابل، میزان واردات افغانستان از امریکا در همین سال به ۲۳.۴ میلیون دالر رسید. کالاهای صادراتی افغانستان به امریکا شامل قالین، سیر خشک، زعفران، انجیر خشک، پان، مصالحجات و کاغذ پران میشود.
در سومین سال متوالی، اداره غذا و کشاورزی ملل متحد روز دوشنبه، ۱۸ حمل، در صفحه اکس خود اعلام کرد که ملخهای مراکشی به شهرهای قندوز، بغلان، تخار، سمنگان و بلخ هجوم بردهاند.
به گفته این اداره، ملخهای مراکشی در شمال افغانستان در حال جوجهکشی اند و تهدیدی برای زمینهای زراعتی محسوب میشوند.
این اداره هجوم ملخهای مراکشی را تهدیدی برای زمینهای زراعتی و مراتع دانسته و گفته است که در حال انجام اقدامات فوری برای کنترول شیوع، حفاظت از اراضی زراعی و تامین امنیت غذایی روستاییان است. اداره غذا و کشاورزی سازمان ملل در تلاش است برای جلوگیری از تهدیدات احتمالی هجوم ملخها به کشتزارها، اقدامات فوری را روی دست گیرد.
پیش از این در اواخر ماه جوزای سال ۱۴۰۳، اداره غذا و کشاورزی سازمان ملل هشدار داد که زمینهای کشاورزی شمال افغانستان در دومین سال متوالی با هجوم ملخها مواجه شده است. ریچارد ترنچارد، نماینده اداره غذا و کشاورزی سازمان ملل در افغانستان، ملخهای مراکشی را یکی از بزرگترین تهدیدات جهانی به گیاهان دانست و بر ضرورت راهاندازی کارزار بزرگ برای جلوگیری از این تهدید تاکید کرد.
وزارت خارجه امارات متحده عربی کشورش بهطور قاطعانه و مداوم به ارائه حمایتهای انسانی به مردم افغانستان متعهد است.
این وزارت در بیانیهای گفت که سید محمد الکتبی، فرستاده ویژه امارات به افغانستان، در دیدار با مقامات ارشد طالبان بر تمایل امارات برای تقویت همکاریها با افغانستان، بهویژه در زمینه تلاشها برای بازگشت مهاجران افغان، تامین نیازهای مردم افغانستان و همکاری در جهت تحقق ثبات و پیشرفت این کشور تاکید کرده است.
محمد الکتبی همراه با هیئت بلندپایه اماراتی روز پنجشنبه هفته گذشته عازم کابل شد و با امیرخان متقی، وزیر خارجه، عبدالسلام حنفی، معاون اداری ریاستالوزرا و نورالدین عزیزی، وزیر صنعت و تجارت طالبان دیدار و گفتوگو کرده است. بر بنیاد بیانیه وزارت خارجه امارات متحده عربی که روز دوشنبه منتشر شد، محور این دیدار، بررسی راههای حمایت از تلاشهای انسانی و توسعهیی امارات متحده عربی در افغانستان گفته شده است.
تقویت همکاریهای اقتصادی و توسعهیی و حمایت از تلاشهای بازسازی و توسعه در افغانستان نیز از موضوعاتی دیگری است که در محمد الکتبی در دیدار با وزیر تجارت طالبان مطرح کرده است. افزون بر آن، در بیانیه وزارت خارجه امارات متحده آمده است که الکتبی در این دیدار بر تعهد ثابت و حمایت مداوم امارات از مردم افغانستان تاکید کرده است. پیشتر دفتر مطبوعاتی وزارت صنعت و تجارت طالبان مدعی شد که در این دیدار دوطرف ضمن تاکید بر توسعه روابط تجاری، درباره معرفی اتشه تجاری طالبان به امارات متحده عربی، مرکز تجارت (صادرات و واردات افغانستان) و نیز اشتراک صنعت کاران و تاجران افغانستان در نمایشگاه گلفود دبی نیز بحث و گفتگو کردهاند. افزون بر آن، سخنگوی وزارت خارجه طالبان نیز گفت که امیرخان متقی و الکتبی در این دیدار درباره گسترش روابط دوجانبه، تسهیل ویزا و مسائل منطقهای گفتوگو کردند.
فعالان حقوق بشر و زنان معترض از عفو بینالملل، یوناما، شورای حقوق بشر سازمان ملل و دیگر نهادهای بینالمللی خواستند فورا برای نجات قدریه، زن قربانی خشونت خانگی در بغلان، از دست پدرش اقدام کنند. آنها گفتند طالبان با تسلیم قدریه به پدرش، او را با تهدید سنگسار مواجه کرده است.
قدریه ۲۸ ساله پیشتر در ویدیویی از زندان کیلهگی بغلان به افغانستان اینترنشنال گفته بود که طالبان قصد دارند او را آزاد کرده و به پدرش تحویل دهند. او در این ویدیو هشدار داده بود که پس از رهایی از زندان ممکن است به دست پدرش کشته شود.
طالبان او را روز شنبه، ۱۶ حمل از زندان آزاد و به پدرش تحویل دادند. تاکنون از سرنوشت قدریه خبری در دست نیست. جمعی از فعالان حقوق بشر در فراخوانی، تحویلی او به پدرش را اقدام «جنایتکارانه» توصیف کردهاند.
در این فراخوان که روز دوشنبه، ۱۸ حمل منتشر شد آمده است: «از سازمانهای بینالمللی بهگونه جدی میخواهیم تا با اقدام مشترک و با مسئولیتپذیری وارد عمل شوند و با پذیرش قدریه، زمینه انتقال او را به یکی از کشورهای امن و حامی حقوق بشر، فراهم کنند.»
این فعالان در جنبش شنبههای ارغوانی از داخل افغانستان از سازمانهای حقوق بشری، کشورهای جهان، فعالان حقوق بشر و فعالان اجتماعی خواستند تا برای قدریه دادخواهی کرده و برای نجات او اعتراض کنند.
در این اعلامیه آمده است: «قدریه نه مجرم است و نه تهدید. او زنی است که قربانی خشونت و آزار تدریجی شده است و سزاوار حمایت، پناه و زندگی امن است.»
قدریه در ویدیوی که اخیرا منتشر شد گفته است که دوسال قبل پدرش علیه او در دادگاه طالبان شکایت کرده و خواهان سنگسار او شده است.
این زن قربانی خشونت در بغلان گفته که در آن زمان او درخانه پدر خود با خشونت خانگی روبرو بود و برای نجات خود به خانه خواهرش در کابل، پناه برده بود.
رئیس انجمن علوم سیاسی روسیه در مسکو در مصاحبهای گفته است که «دیر یا زود افغانستان منفجر خواهد شد و جنگ داخلی جدیدی رخ خواهد داد.»
به گفته آندری سرنکو، «گروه طالبان امروز تنها به لطف حمایت امریکا زنده مانده است.»
آندری سرنکو در پاسخ به این سوال که رژیم طالبان سقوط خواهد کرد یا خیر؟ گفت: این گروه نه با پول امریکا و نه با به قدرت رسیدن سراجالدین حقانی که از او حمایت میشود، نجات نخواهد یافت.
به گفته وی، به محض اینکه جنگ داخلی در افغانستان رخ دهد، همه از این کشور بیرون خواهند شد و آن زمان روسیه باید مداخله کند.
آندری سرنکو اما گفت روسیه در حال حاضر نمیخواهد به این چشمانداز فکر کند، چون دلایل عینی برای آن وجود دارد؛ بحران اوکراین و تحریمها.
رئیس مرکز مطالعات معاصر افغانستان در مسکو در عین حال تاکید کرد که روسیه باید از قبل برای تحولات افغانستان آماده باشد.
او در مصاحبه با رسانه «ماسکوفسکی کامسامولتس»، با تاکید بر اینکه «نمیتوان تمام تخمها را در یک سبد قرار داد»، گفت: روسیه باید به دنبال دوستانی در میان جناحهای مختلف باشد که با اتکا به آنها بتواند منافع خود را حفظ کند.
آندری سرنکو میگوید طالبان زمانی که به قدرت رسیدند، کوشش کردند به نوعی سلسله مراتب را حفظ کنند و به نوعی بین خود به توافق برسند، اما اکنون رقابت بین جناحها و گروهها تشدید شده و «آنها بیشتر و بیشتر از یکدیگر متنفرند.»
این کارشناس روس میگوید علاوه بر این، مقاومت مسلحانه در برابر طالبان در حال تشدید است؛ جبهه مقاومت ملی افغانستان، جبهه آزادی افغانستان و دیگر جبهات حملاتی را در مناطق انجام میدهند که مسئولان طالبان میترسند شبانه بیرون بروند.
امریکا منبع تغذیه طالبان
آندری سرنکو در این مصاحبه گفت ایالات متحده خواهان جلوگیری از فروپاشی نظام کنونی طالبان است تا از بروز بینظمی و تهدیدات جدید امنیتی جلوگیری کند، در غیر آن این سوال مطرح میشود که چه نهادی میتواند توافقات دوحه را اجرا کند.
این کارشناس روس، امریکا را منبع تغذیه طالبان خواند و افزود امریکاییها قدرت در افغانستان را به طالبان منتقل کردند و برای همین این گروه را تامین مالی میکند.
او میگوید وقتی برخی میگویند طالبان امریکاییها را از افغانستان بیرون کردند و بر این اساس میتوانند متحد ما باشد، «چیزی جز خنده برایم ندارد.»
آندری سرنکو با تکرار اینکه طالبان از نخل امریکا تغذیه میشوند، گفت: هیچ کشوری در جهان امروز به اندازه ایالات متحده با طالبان همکاری ندارد.
با این همه او میگوید طالبان برای مدت طولانی نخواهند بود و این واقعیت که طالبان سه سال و نیم بر افغانستان حکومت کردهاند، معنایی ندارد.
او با یادآوری اینکه کمونیستها بیش از ۱۰ سال مقاومت کردند و سقوط کردند و رژیم جمهوری ۲۰ سال بود و فقط در سه روز سقوط کرد گفت: در مورد طالبان نیز همین اتفاق خواهد افتاد.
رئیس مرکز مطالعات معاصر افغانستان در مسکو اضافه کرد که رژیم طالبان هیچ مشروعیتی ندارد و هیچکس در افغانستان این گروه را انتخاب نکرده است.
«نه شمعی برای خدا نه پوکر به شیطان»
رئیس مرکز مطالعات معاصر افغانستان در مسکو در بخشی دیگر از مصاحبه خود به تصمیم روسیه برای حذف موقت طالبان از فهرست گروههای تروریستی این کشور اشاره کرد.
او در پاسخ به این پرسش که آیا این حذف موقت به نفع روسیه خواهد بود یا خیر، گفت: «در این مورد شک دارم.»
آندری سرنکو میگوید با حذف طالبان از فهرست گروههای تروریستی، نمیتوانیم این گروه را به عنوان متحد خود درآوریم.
به گفته وی، در این صورت ممکن است آن بخش از مقاومت ضد طالبان را که هنوز امیدوار به حمایت مسکو است، دلسرد کنیم؛ به عبارتی این «نه شمع برای خدا و نه پوکر به شیطان» است.
خبرگزاریهای دولتی روسیه پیشتر گزارش دادند که دادستانی کل روسیه از دادگاه عالی این کشور خواسته است تا طالبان را به صورت موقت از فهرست سازمانهای تروریستی حذف کند. طبق گزارشها، دادگاه عالی روسیه این درخواست را ۲۸ حمل (۱۷ آپریل) بررسی خواهد کرد.