ملاله یوسفزی، برنده جایزه صلح نوبل میگوید که دختران و زنان افغان با اخراج از پاکستان از همه حقوق بنیادین خود، از جمله آموزش و کار محروم میشوند. او گفت که مهاجران با اخراج از پاکستان ناگزیرند تحت حاکمیت «رژیم بیرحمانه آپارتاید جنسیتی طالبان» زندگی کنند.
ملاله یوسفزی در حساب کاربری خود در اکس نوشت مردم پاکستان همیشه از افغانهایی که بسیاری از آنها دههها در این کشور زندگی کردهاند، با مهربانی پذیرایی کردهاند. او گفت که بسیاری از خانوادههای افغان در معرض اخراج، از جنگ و خشونت طالبان فرار کردهاند.
این فعال حقوق بشر و حامی آموزش دختران افغان گفت: «در حال حاضر افغانستان به ویژه برای دختران و زنان امن نیست». او افزود که بازگشت اجباری مهاجران افغان آسیبهای روحی آنها را عمیقتر میکند.
ملاله یوسفزی از دولت پاکستان خواست اخراج دستهجمعی را متوقف کرده و مهاجران افغان را در معرض خطر بزرگ قرار ندهد. او گفت دولت پاکستان باید از خانوادههای آسیبپذیر افغان محافظت کرده و اطمینان حاصل کند که دختران میتوانند به مکتب بروند.
این فعال حقوق بشر تاکید کرد که جامعه بینالمللی باید گامهای عملی برداشته و زمینههای اسکان مجدد افغانهای مقیم پاکستان را فراهم کند. او همچنان از جامعه بینالملل خواست با به رسمیت شناختن آپارتاید جنسیتی به عنوان جنایت علیه بشریت در افغانستان تحت تسلط طالبان، فشار حد اکثری را بر این گروه وارد کند.
ملاله افزود: «تا آن زمان، جهان به جای طرد، باید به مهاجران افغان پناه دهد.»
مریم نواز در چهارمین دوره مجمع دیپلوماسی انتالیا ۲۰۲۵ در ترکیه سخنرانی کرد و بر نیاز جهانی به تعهد دوباره برای آموزش دختران تاکید ورزید.
او میگوید که ابتکارات آموزشی متمرکز بر هوش مصنوعی در پنجاب، گامی مهم در بازسازی مدلهای یادگیری سنتی برای پاسخگویی به نیازهای قرن بیستویکم است.
او گفت: «ترویج آموزش مبتنی بر هوش مصنوعی، چشمانداز یادگیری را دگرگون کرده است. با تأسیس اولین دانشگاه هوش مصنوعی پاکستان در لاهور، ما جوانان خود را برای آیندهای هوشمند و مبتنی بر فناوری آماده میکنیم.»
او خاطرنشان کرد: «ما دوره جدیدی از توسعه را با روحی تازه آغاز کردیم که بر پیشرفت اقتصادی، آموزش و زیرساختهای بهداشتی تمرکز دارد.»
او اظهار داشت: «آموزش فقط به برنامه درسی محدود نیست؛ بلکه نیرویی شفابخش است، ابزاری برای رفع محرومیت و ساختن جهانی بهتر.»
وزیر اعلی پنجاب در سخنرانی خود توجه جهانی را به بحرانهای بشردوستانه، بهویژه برای کودکان در مناطق درگیر جنگ، جلب کرد.
او با تأسف گفت: «کودکان فلسطینی زیر آوار مدفون شدهاند. در افغانستان، دختران از آموزش محروم هستند. در جامو و کشمیر اشغالی، کودکان با تبعیض و خشونت مواجهاند. در سودان، کودکان باید مایلها برای یافتن غذا پیادهروی کنند.»
دختران افغانستان از چهار سال بدینسو از آموزش و تحصیل محروم هستند. طالبان با برگشت به قدرت مکاتب بالاتر از صنف ششم و دانشگاهها را به روی دختران بست. زنان از کار محروم شده و در چهار دیواری خانهها محبوس گردیدهاند.
علاوه بر این، طالبان با گذشت هر روز سیستم آموزشی را «طالبانیزه» کرده و یونیفورم خود را بر دانشآموزان و نوجوانان تحمیل کرده است.