علی خامنهای رهبر جمهوری اسلامی سهشنبه درباره مذاکرات جاری با امریکا گفت که گمان نمیکند این مذاکرات به نتیجه برسد. خامنهای در مراسم سالگرد مرگ ابراهیم رئیسی گفت: «در دوره رئیسی مذاکرات غیرمستقیم بود ولی بدون نتیجه، حالا هم گمان نمیکنیم به نتیجه برسد و نمیدانیم چه خواهد شد.»
رهبر جمهوری اسلامی پیش از این، ۱۹ ماه دلو ۱۴۰۳، گفته بود که مذاکره با امریکا «عاقلانه، هوشمندانه و شرافتمندانه» نیست.
روز دوشنبه این هفته (۲۹ ثور)، وبسایت خبری نشنال به نقل از دو مقام ایرانی گزارش داد که گفتوگوهای هستهای امریکا و جمهوری اسلامی به دلیل اختلافنظر بر سر غنیسازی اورانیوم، با بنبست مواجه شده است.
یک مقام ایرانی به نشنال گفت: «ایران دعوت مطرحشده از سوی عمان برای دور پنجم مذاکرات که قرار بود جمعه آینده در رم برگزار شود را نپذیرفته است، زیرا استیو ویتکاف، مذاکرهکننده امریکایی، گفته است که غنیسازی در قالب هیچ توافقی مجاز نخواهد بود.»
یک مقام ایرانی نیز به نشنال گفت: «جمهوری اسلامی نمیخواهد بار دیگر وارد مذاکراتی شود که به شکست منتهی شود. بدون غنیسازی، توافقی در کار نخواهد بود. اما اگر هدف، جلوگیری از دستیابی به سلاح هستهای است، آنگاه میتوانیم به توافق برسیم.»
یکشنبه، استیو ویتکاف نماینده دونالد ترامپ درباره مذاکرات با جمهوری اسلامی گفت: «رئیسجمهور [ترامپ] کاملا روشن صحبت کرده، او میخواهد این درگیری را از راه دیپلوماتیک و از طریق گفتوگو حلوفصل کند. و او همه نشانهها را در این مسیر فرستاده.»
ویتکاف در گفتوگو با ایبیسی تاکید کرد: «از طرف دیگر، ما یک خط قرمز بسیار، بسیار روشن داریم، و آن موضوع غنیسازی است. ما حتی یک درصد ظرفیت غنیسازی را هم نمیتوانیم بپذیریم.»
او افزود: «ما پیشنهادی به ایرانیها ارائه دادهایم که فکر میکنیم بخشی از این مسئله را بدون بیاحترامی به آنها حل میکند. و این مهم است. ما میخواهیم به یک راهحل برسیم. و فکر میکنیم که خواهیم توانست.»
ویتکاف گفت: «اما از دید ما، همهچیز از یک توافقی آغاز میشود که شامل غنیسازی نباشد. ما نمیتوانیم آن را بپذیریم. چون غنیسازی، دستیابی به سلاح را ممکن میکند.»
خامنهای سهشنبه در واکنش به موضع مقامهای امریکا مبنی بر عدم غنیسازی در ایران گفت که «سعی کنند یاوهگویی نکنند.»
رهبر جمهوری اسلامی افزود: «در یک مناسبت دیگری به ملت ایران توضیح خواهم داد علت اینکه اینها روی غنیسازی تکیه میکنند، چیست، چرا اینقدر طرفهای غربی و امریکایی و دیگران اصرار دارند که باید در ایران غنیسازی نباشد.
بررسی پیشنهاد دور پنجم مذاکرات
کاظم غریبآبادی، معاون وزیر امور خارجه ایران روز سه شنبه اعلام کرد که تهران پیشنهاد دور پنجم مذاکرات هسته ای با امریکا را دریافت کرده و در حال بررسی آن است.
یک مقام ایرانی به رویترز گفت که دور بعدی مذاکرات ممکن است در آخر هفته در رم برگزار شود، هرچند هنوز تایید نشده است.
اگرچه سخنگوی وزارت خارجه ایران گفت که تهران به مذاکرات ادامه خواهد داد، اما با توجه به اینکه ایران و امریکا بر سر موضوع غنیسازی هستهای با هم درگیر شدهاند، ادامه گفتوگوها دشوار شده است.
مجید تخت روانچی، یکی دیگر از معاونان وزیر امور خارجه ایران، روز دوشنبه گفت که اگر واشنگتن اصرار داشته باشد که تهران از غنیسازی خودداری کند، گفتوگوها با شکست مواجه خواهد شد.
تهدیدهای ترامپ
دونالد ترامپ، رئیسجمهور امریکا هفته گذشته گفت که توافق هستهای جدید با تهران بسیار نزدیک است و افزود که ایرانیها باید "به سرعت حرکت کنند وگرنه اتفاق بدی خواهد افتاد."
رئیس جمهور ایالات متحده بارها به ایران هشدار داده است که اگر ایران برای حل برنامه هسته ای مورد مناقشه خود به مصالحه نرسد، بمباران خواهد شد و با تحریم های شدید روبرو خواهد گردید.
ترامپ در اولین دوره ریاست جمهوری ۲۰۱۷ -۲۰۲۱ خود، ایالات متحده را از توافق سال ۲۰۱۵ بین ایران و قدرتهای جهانی خارج کرد که محدودیتهای شدیدی را برای فعالیتهای غنی سازی تهران در ازای رهایی از تحریمهای بینالمللی وضع کرد.
ترامپ که توافق سال ۲۰۱۵ را یک طرفه به نفع ایران خوانده بود، تحریمهای گسترده ایالات متحده علیه ایران را نیز مجدداً اعمال کرد. جمهوری اسلامی با تشدید غنی سازی پاسخ داد.
تهران می گوید برنامه انرژی هستهایاش اهداف کاملا صلح آمیز دارد.
