وزارت حج و اوقاف طالبان اعلام کرد که تعداد ۳۵۶ نفر پس از ادای مناسک حج، روز چهارشنبه ۲۱ جوزا از عربستان سعودی به کابل بازگشتند. امسال حدود ۳۰ هزار زائر افغان برای ادای مناسک حج به عربستان سعودی رفته بودند.
وازرت حج و اوقاف طالبان نوشت که این حاجیان از ولایتهای کابل و لغمان هستند که در نخستین پرواز توسط شرکت هوایی کامایر از عربستان سعودی به میدان هوایی کابل رسیدند.
زائران افغان امسال با ۹۷ پرواز از شرکت هوایی داخلی به عربستان سعودی سفر کردند. طالبان میگوید که پروازهای بازگشت حجاج در روزهای آینده به میدانهای هوایی دیگر ولایات نیز برنامهریزی شده است.
زرمحمد حقانی و عزیزالرحمن منصور، معینان وزارت حج و اوقاف طالبان از حجاج در میدانهوایی کابل استقبال کردند.
طالبان میگوید زائران افغان مناسک حج امسال را بدون مشکل انجام دادهاند.
امرالله صالح میگوید که زلمی خلیلزاد، نماینده سابق امریکا برای افغانستان، بهترین گزینه به عنوان سفیر طالبان در واشنگتن است. آقای صالح در یادداشتی نوشت که خلیلزاد از ۲۰۱۹ بهطور علنی از طالبان در توییتر (اکس) حمایت کرده و طالبان به خاطر وفاداری خلیلزاد به او سفارت را پاداش دهد.
امرالله صالح، معاون رئیسجمهور حکومت پیشین چهارشنبه، ۲۱ جوزا در یادداشتی با لحن تندی در اکس نوشت «ملا هبتالله، رهبر طالبان، نتوانسته و نمیتواند روحی پلیدتر از این پیدا کند.»
این مقام حکومت پیشین در ادامه یادداشتی خود افزود: « آیا نمازهای پنجگانه و سایر مناسک اسلامی میتوانند مانعی باشند؟ صدور یک فتوا از سوی طالبان برای تأیید صلاحیت خلیلزاد هزینهای بسیار اندک دارد، شاید این بخشی از ضمایم محرمانه توافق دوحه باشد».
زلمی خلیلزاد، نماینده سابق امریکا برای افغانستان توافقنامه دوحه میان طالبان و امریکا را امضا کرد. منتقدان از جمله مقامات حکومت پیشین میگویند این توافقنامه عامل اصلی به قدرت رسیدن طالبان و سقوط نظام جمهوری در افغانستان است.
در روزهای اخیر، خلیلزاد در اکس نوشت که سخنرانی رئیسالوزرای طالبان به مناسبت عید قربان «مثبت» است. مخالفان طالبان، آقای خلیلزاد را به پشتیبانی از این گروه متهم میکنند.
از سویی هم اخیرا شرل بنارد، همسر زلمی خلیلزاد پس از سفر به افغانستان، نگرانی پناهجویان افغان و نهادهای حامی آنها از بازگشت به افغانستان تحت تسلط طالبان را «بیاساس» خواند و سرکوب زنان توسط طالبان را رد کرد. او در مقالهای نوشته بود که مهاجران از بازگشت به افغانستان نترسند.
اظهارات همسر خلیلزاد واکنشهای بسیاری جریانهای مخالف طالبان و جنبشهای اعتراضی زنان افغان را برانگیخت.
زلمی خلیلزاد در ماههای گذشته در ترکیب هیئت امریکایی برای آزادی گروگانهای امریکایی از بازداشت طالبان به کابل سفر کرد. در پی این سفر دستکم دو شهروند امریکایی از زندان طالبان آزاد شدند.
نادر یاراحمدی، رئیس مرکز امور اتباع و مهاجرین خارجی جمهوری اسلامی از افغانهای فاقد مدارک اقامتی خواست که ایران را داوطلبانه ترک کنند. او به افغانها فاقد اسناد هشدار داد که در صورت بازداشت، نامشان در لیست سیاه قرار خواهد گرفت و آنها از ورود دوباره به ایران محروم خواهند شد.
به گزارش خبرگزاری تسنیم، وابسته به سپاه پاسداران، نادر یادراحمدی روز سهشنبه ۲۰ جوزا در نشستی با مسئولان در ساری، گفت: «اتباع خارجی باید دارای گذرنامه و روادید باشند. اینکه بهدلیل شرایط گذشته این افراد وارد کشور شدهاند، نمیتواند توجیهی برای تداوم حضور غیرقانونیشان باشد.»
مقامهای جمهوری اسلامی معمولا برای مهاجران افغان از واژه «اتباع خارجی» استفاده میکنند.
او ادامه افزود: «ما طرح مقابله با افرادی را که سابقاً بر اساس طرح سرشماری در کشور حضور داشتند، آغاز کردهایم، این طرح از پایان سال گذشته باطل اعلام شده است و همه این افراد موظف هستند کشور را ترک کنند.»
نادر یاراحمدی در ماه حوت ۱۴۰۳ گفته بود که برگه سرشماری مهاجران افغان فقط تا پایان همین سال اعتبار دارد و دیگر تمدید نخواهد شد.
فاطمه مهاجرانی، سخنگوی جمهوری اسلامی پیشتر اعلام کرد که طبق قوانین به مهاجران افغان که مدرک دارند اجازه اقامت در ایران داده میشود، اما کسانی که مدرک ندارند اخراج خواهند شد. خانم مهاجرانی گفت: «یقینا دولت موضوع افغانهای دارای مدرک را از کسانی که مدرک ندارند، تفکیک میکند.»
سازمان بینالمللی مهاجرت گفته بود که فقط در ماه می سال جاری میلادی، ۱۵ هزار و ۶۷۵ خانواده افغان به اجبار از ایران به افغانستان برگشته اند. از این میان، ۱۱ هزار و ۲۰۱ خانواده اخراج شده اند که تقریباً دو برابر ماه اپریل است.
افزایش چشمگیر موج بازگشت مهاجران افغان از ایران، همزمان با شدت گرفتن روند اخراجهای اجباری از پاکستان، چالشهای نگرانکنندهای را برای افغانستان ایجاد کرده است. با این حال، طالبان با حکومت ایران در مورد اخراج و بازگشت مهاجران افغان همکاری میکند.
با فشار جمهوری اسلامی بر مهاجران، هزاران نظامی و کارکنان حکومت پیشین که پس از تسلط طالبان به ایران پناه بردهاند در معرض اخراج قرار دارند.
نظامیان و مقامات حکومت پیشین در ایران میگویند که روند تمدید مدرک اقامت در این کشور به شدت دشوار است.
شماری از نظامیان و کارمندان حکومت پیشین پس از بازگشت به افغانستان توسط طالبان بازداشت و در مواردی کشته شده اند.
چندی پیش محمدامیر توسلی، خلبان پیشین ارتش افغانستان پس از دریافت برگه خروج، در مشهد ایران به زندگی خود پایان داد.
لانگ وار ژورنال با اشاره به نهمین سالگرد مرگ ملا منصور نوشته است که مرگ ملا منصور ضربهای تاکتیکی بود اما مانع قدرتگیری طالبان نشد و این گروه توانست بحران ناشی از پنهانکاری مرگ ملا عمر را پشت سر بگذارد. ملا منصور مرگ ملا عمر را پنهان کرده بود.
براساس گزارشی که روز چهارشنبه، ۲۱ جوزا منتشر شد، طالبان در نهمین سالگرد مرگ ملا اختر محمد منصور، رهبر پیشین این گروه از او بهعنوان «شهید شجاعت و بصیرت» یاد کرده و او را «چهرهای استوار» در رهبری خوانده است.
ملا منصور که جانشین ملا عمر بود و پیش از آن نیز به عنوان معاون او فعالیت میکرد، در ماه می ۲۰۱۶ در پی حمله پهپادی ایالات متحده در منطقهای دورافتاده در مرز پاکستان و ایران کشته شد.
او از سال ۲۰۱۳، پس از مرگ ملا عمر، تا زمان مرگش در سال ۲۰۱۶، رهبری طالبان را بر عهده داشت. در این دوره، شورشهای طالبان شدت گرفت.
به گزارش «لانگ وار ژورنال» در بیانیه طالبان در ستایش از ملا منصور، بر نقش او در «حفظ انسجام گروه پس از مرگ ملا عمر و مقاومت در برابر فشارهای داخلی و بینالمللی برای یافتن راهحل سیاسی» اشاره شده است.
در این گزارش آمده است: «اگرچه مرگ ملا منصور ضربهای تاکتیکی برای طالبان بود و در زمانی رخ داد که این گروه هنوز در حال بازسازی خود پس از مرگ ملا عمر بود اما این اتفاق نتوانست طالبان را از نظر راهبردی تضعیف کند.»
این رسانه تاکید میکند که طالبان توانست بحران ناشی از پنهان نگهداشتن مرگ ملا عمر را پشت سر بگذارد و همچنین مرگ ملا منصور را با کمترین آسیب مدیریت کند.
رهبری ملا منصور پس از مرگ ملا عمر اما با جنجالهای زیادی همراه بود. با اینکه ملا عمر احتمالا در سال ۲۰۱۳ درگذشته بود، اما ملا منصور این موضوع را پنهان کرد و تا جنوری ۲۰۱۵، بیانیهها و دستورات رسمی را به نام او منتشر میکرد.
بهگزارش لانگ وار ژورنال، این فریبکاری اتحاد طالبان را در آستانه فروپاشی قرار داد و باعث شد بسیاری از رهبران و فرماندهان بانفوذ این گروه، از جمله برادر و فرزند ملا عمر و دیگر اعضای کلیدی، از جانشینی ملا منصور خشمگین شوند.
این رسانه نوشت، این افراد برای مدتی از بیعت با ملا منصور خودداری کردند اما بعدها با میانجیگری جلالالدین حقانی و سراجالدین حقانی، اختلافها تا حدودی برطرف شد.
در این گزارش آمده است: «این پنهانکاری شکافهایی در صفوف طالبان در افغانستان و پاکستان بهوجود آورد که هرگز بهطور کامل ترمیم نشد. برخی شاخههای کوچکتر طالبان افغان و پاکستانی، بخشی از جنبش اسلامی اوزبیکستان و شماری از اعضای ناراضی القاعده از طالبان جدا شدند و گروه داعش خراسان را تشکیل دادند.»
رسانه پاکستانی جیونیوز روز چهارشنبه، ۲۱ جوزا گزارش داد که میزان تجارت سالانه میان افغانستان و پاکستان از ۲.۵ میلیارد دالر به یک میلیارد دالر کاهش یافته است. طبق گزارش، عدم موجودیت ثبات در سیاستهای تجاری و بستهشدن مرزها دلیل اصلی کاهش میزان تجارت میان دو کشور میباشند.
در این گزارش همچنین آمده است که بیثباتی سیاسی در افغانستان نیز تاثیر منفی بر تجارت میان دو کشور گذاشته است.
ضیا الحق سرحدی، معاون اتاق مشترک بازرگانی افغانستان-پاکستان به جیونیوز گفته است که برای افزایش حجم تجارت، پاکستان باید به کشورهای آسیای مرکزی دسترسی پیدا کند.
در حال حاضر، بیشتر اقلام صادراتی پاکستان به افغانستان را سیمنت، آرد، دارو، شکر، میلگرد و سبزیجات تشکیل میهد اما واردات پاکستان از افغانستان را بیشتر میوه و سبزیجات تشکیل میدهد.
با بستهشدن هر بار مرزها میان دو کشور، این سبزیجات و میوههای تازه از بین میروند.
پس از روی کار آمدن طالبان در افغانستان، تاکنون چندین بار میان نیروهای مرزی طالبان و پاکستان درگیری رخ داده که هر بار این درگیریها منجر به مسدود شدن مرزها برای چندین روز شده است.
ذبیحالله مجاهد، سخنگوی طالبان اعلام کرد که در حمله این گروه به «مخفیگاه» داعش، دو عضو داعش کشته شدند. آقای مجاهد گفت که مقداری اسلحه و مهمات نیز در حمله دوشنبهشب از «مخفیگاه داعش» کشف و ضبط شد.
در حالی که طالبان ادعا میکند که به مخفیگاه داعش در حوزه امنیتی پانزدهم شهر کابل حمله کرده، پیشتر یک مامور سابق سازمان اطلاعات مرکزی امریکا گفت که این قرارگاه مروبط به یکی از واحدهای استخبارات طالبان بوده است.
سارا آدامز عملیات طالبان علیه داعش را «ساختگی» و برای جلب رضایت امریکا خوانده بود.
منابع طالبان شامگاه دوشنبه به افغانستان اینترنشنال گفتند که نیروهای این گروه شامگاه روز دوشنبه در حوزه پانزدهم امنیتی شهر کابل به یک مخفیگاه داعش حمله کردهاند.
گفته شده که این عملیات چندین ساعت طول کشیده است. ویدیوهایی که از محل منتشر شده صدای شلیک گلوله شنیده میشود.
المرصاد، رسانه نزدیک به طالبان، روز سهشنبه به نقل از منابع خود، نوشت که در نتیجه این عملیات دو نفر کشته شدند.
