فاطمه امیری، از بازماندگان حمله به آموزشگاه کاج، در پنجاهونهمین اجلاس شورای حقوق بشر سازمان ملل، از جامعه جهانی خواست طالبان را به رسمیت نشناسند. او گفت که دختران افغان به حمایت و اقدام واقعی برای دستیابی به حق آموزش نیاز دارند، نه فقط سخن گفتن از عدالت.
فاطمه امیری روز دوشنبه، ۲۶ جوزا، در سخنرانی خود در اجلاس سازمان ملل در ژنو تاکید کرد که اگر سازمان ملل و کشورهای جهان قادر به تغییر سیاستهای طالبان نیستند، نباید با این گروه همراهی کرده یا آن را به رسمیت بشناسند.
او گفت: «سخن گفتن از عدالت و حمایت، کافی نیست. ما به عمل نیاز داریم. به حفاظت از دخترانی که برای حق آموزش میجنگند و به ایجاد فرصتهایی که آینده را از تاریکی نجات دهد.»
در این نشست، مریم میترا، شاعر افغان و یکی از شرکتکنندگان، نسبت به وضعیت زنان در افغانستان ابراز نگرانی کرد و گفت که مردم افغانستان با سرکوب سیستماتیک و محرومیت از حقوق بنیادین روبهرو هستند.
او گفت: «من امروز تنها با صدای خود در اینجا حضور ندارم، بلکه صدای بیشمار زن، بهویژه نویسندگان، شاعران و داستانگویان سرکوبشدهای را با خود به این جمع آوردهام، زنانی که دیگر نمیتوانند آزادانه سخن بگویند.»
زهرا، زن دیگری که بهصورت آنلاین از افغانستان در این نشست شرکت کرده بود، گفت که به دلیل محدودیتهای طالبان، مجبور شده دختر خود را به ازدواج وادارد.
او با روایت تجربه خود از مواجهه با طالبان گفت: «در افغانستان هیچ عدالتی وجود ندارد. وقتی نظامی برای شنیدن صدای ما وجود ندارد، یعنی هیچ پناهی هم نیست. آزادی برای راه رفتن، برای آموزش وجود ندارد. نه دادگاهی هست و نه محافظی.»
در این نشست، ریچارد بنت، گزارشگر ویژه حقوق بشر سازمان ملل، نیز خواستار اقدام فوری و هماهنگ جامعه جهانی برای پایان دادن به نقض سیستماتیک حقوق بشر در افغانستان شد.
او گفت: «وضعیت حقوق بشر در افغانستان، بهویژه برای زنان، دختران، اقلیتها و مدافعان حقوق بشر، بهشدت نگرانکننده است و نمیتوان در برابر آن سکوت کرد.»
با گذشت نزدیک به چهار سال از روی کار آمدن طالبان در افغانستان بهدلیل نقض گسترده حقوق بشر، بهخصوص حقوق زنان توسط این گروه، هیچ کشوری حاضر به شناسایی رژیم طالبان نشده است. هرچند برخی کشورها سفارتخانههایشان در کابل را باز کرده و همچننی دیپلوماتهای طالبان را در سفارتخانههای افغانستان پذیرفتهاند.
گزارشگر ویژه حقوق بشر سازمان ملل برای افغانستان در گزارشی جدیدی اعلام کرد که زنان بهحاشیهراندهشده افغان قربانی تبعیض چندلایه از جمله تبعیض جنسیتی و قومی هستند. این گزارش نسبت به محرومیت این زنان از دسترسی به عدالت، حمایت قانونی و خدمات مختلف ابراز نگرانی کرده است.
پنجاهونهمین اجلاس شورای حقوق بشر سازمان ملل روز دوشنبه، ۲۶ جوزا، در ژنو آغاز شد. ریچارد بنت، گزارشگر ویژه حقوق بشر سازمان ملل برای افغانستان، در این اجلاس درباره «دسترسی به عدالت و حمایت از زنان و دختران در افغانستان» ابراز نگرانی کرد.
در این گزارش آمده است که زنان و دختران در افغانستان با سرکوب آشکار مواجهاند.
طبق گزارش، در کنار زنان و دختران، افراد الجیبیتیکیو، اقلیتهای مذهبی و قومی، افراد دارای معلولیت، ساکنان مناطق روستایی، زنان سرپرست خانواده و بیوهها به عنوان گروههای آسیبپذیر شناسایی شدهاند.
در بخش دیگری از گزارش آمده است: «دختران، به دلیل سن پایین، با نقضهای خاصی مواجهاند که آسیبپذیری آنان را افزایش داده و دسترسیشان به عدالت را کاهش میدهد.»
گزارش همچنین تأکید میکند که کودکان در افغانستان، به دلیل نبود تعریف روشن از سن مسئولیت کیفری، همچون بزرگسالان مورد محاکمه قرار میگیرند.
سازمان ملل هشدار داده است که کودکان، از جمله دختران، به صورت خودسرانه بازداشت میشوند و گاه در کنار بزرگسالان نگهداری میشوند. طبق این گزارش، در برخی موارد نیز، کودکان همراه با مادران خود در بازداشت به سر میبرند.
براساس این گزارش، محدودیتهای اعمالشده از سوی طالبان، زنان و دختران را در معرض ازدواج اجباری و زودهنگام، خشونت جنسی، کار کودک و قاچاق انسان قرار داده است.
در گزارش آمده است که خانوادهها به دلیل فشارهای اقتصادی یا بهمنظور جلوگیری از ازدواج دخترانشان با اعضای طالبان، آنان را به ازدواج وامیدارند.
این گزارش در حالی منتشر میشود که در نزدیک به چهار سالی که از روی کار آمدن طالبان در افغانستان میگذرد، گزارشهای متعددی از ازدواج دوم و سوم اعضای طالبان، بهخصوص فرماندهان این گروه با دختران افغان منتشر شده است.
طبق گزارشها، این ازدواجها عمدتا برخلاف خواست خانوادهها و دختران افغان انجام شده است و در مواردی، دختران برای اجتناب از ازدواج با اعضای طالبان اقدام به خودکشی کردهاند.
در این گزارش آمده است: «زنان و دختران دارای معلولیت، به دلیل تبعیض و نبود خدمات متناسب، امکان دسترسی به عدالت را ندارند. معلولیت، خطر خشونت و سوءاستفاده را افزایش میدهد.»
براساس این گزارش، زنان دارای معلولیت بیشتر در معرض تجاوز و ازدواج اجباری قرار دارند و وضعیت زنان و دختران در مناطق روستایی نیز نگرانکننده توصیف شده است.
در گزارش تاکید شده است: «زنان و دختران ساکن مناطق روستایی با موانع متعددی، از جمله نبود دسترسی به دادگاهها، وکلای رایگان و خدمات حمایتی، مواجهاند.»
بخشی از گزارش نیز به وضعیت بیوهها در افغانستان پرداخته است. طبق یافتهها، طالبان هیچگونه حمایتی از زنان بیوه نمیکنند و این زنان در شرایط بسیار دشواری زندگی میکنند.
در گزارش همچنین آمده است که پس از بهقدرت رسیدن طالبان، نیروهای امنیتی پیشین بهویژه هدف قرار گرفتهاند و زنان نظامی پیشین با تهدید و خشونت روبهرو هستند و به دلیل ترس از شناسایی، امکان گزارشدهی درباره وضعیت خود را ندارند.
